T.C. İstanbul Anadolu 6. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO:2022/99 Esas
KARAR NO:2024/363
DAVA: Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 09/02/2022
KARAR TARİHİ: 14/05/2024
(Birleşen dava-------arar sayılı dosya)
DAVA: Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 14/12/2023
KARAR TARİHİ:14/05/2024
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
ASIL DAVADA İDDİA:Davacı vekili dava dilekçesinde özetle, müvekkili şirkete ait ----- plakalı araç ile davalı sigorta şirketinde yeşil kart ile sigortalı olan ----- araç arasında ----tarihinde maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, kaza neticesinde-------tarafından alınan kusur raporuna göre karşı tarafa %50 kusur atfedildiğini, -------- şirkete ait araçta mezkur kaza nedeniyle değer kaybı ve hasar meydana geldiğini, kaza sonucu müvekkil aracın değer kaybı bakımından uğradığı zarar miktarı tam olarak belirlenemediğini, kaza sonucunda uğranılan zarara ilişkin alacak değerinin tam ve kesin olarak belirlenememesi sebebiyle bu hususta yapılacak tespit sonucu artırılmak üzere değer kaybı talep ettiklerini, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu md. 107/f.1'de " Davanın açıldığı tarihte alacağın miktarını yahut değerini tam ve kesin olarak belirleyebilmesinin kendisinden beklenemeyeceği veya bunun imkânsız olduğu hâllerde, alacaklı, hukuki ilişkiyi ve asgari bir miktar ya da değeri belirtmek suretiyle belirsiz alacak davası açabilir." düzenlemesi yer aldığını, --------- göre de yabancı plakalı araçların ------- karıştıkları kazalarda şayet geçerli bir ---------sigortaları mevcutsa, yeşil kart sigortacılarına izafeten kusur esasına göre kaza tarihindeki sigorta limitleri dâhilinde sebebiyet verilen zararların davalı ------- tarafından karşılanacağını, huzurdaki davaya konu kazada da karşı tarafın yabancı plakalı araç olduğu sabit olduğundan müvekkilin aracında oluşan hasar ve değer kaybından ---- sorumlu olduğunu, ------- doğrultusunda, olayın meydana gelmesinde her iki tarafın da dikkatsiz, nizam ve kurallara aykırı hareket ettiği tespit edilmiş olduğunu, bu maddi hasarlı trafik kazasında her iki tarafın da eşit derecede kusurlu olduğu kanaatine varıldığını, kaza sonucunda müvekkil aracının hasara uğramış ve ortaya çıkan reel değer kaybı bedeli ortaya çıktığını, ---- uyarınca müvekkile ait aracının uğradığı reel değer kaybının hesaplanması gerektiğini, müvekkil aracın uğramış olduğu reel değer kaybı ve hasar bedeli davalılardan tahsili amacıyla huzurdaki dava açıldığını, HMK 107. Maddesi uyarınca fazlaya ilişkin talep ve dava hakları saklı kalmak kaydı ile; müvekkile ait araçta meydana gelen kusuru oranına göre şimdilik 100,00-TL reel değer kaybı ve 100 TL hasar bedelinin temerrüt tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan tahsilini, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalı yana tahmiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
ASIL DAVADA SAVUNMA:Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle, ------ yayınlanan yönetmeliğe göre çalışma usul ve esasları düzenlenmiş olan müvekkili -----yaptığı -----çerçevesinde yabancı plakalı araçların -----karıştıkları kazalarda şayet geçerli bir --------adına kusur esasına göre zarar gören üçüncü şahısların hasarlarını, ------- göre tedvir ettiğini, müvekkil büro, yabancı plakalı araçların ülkemizde sebebiyet verdikleri kazalarda ortaya çıkan hasarların tedvirinde bu araçların sahip veya sürücüleri adına hareket etmeyip kaza tarihini kapsayan geçerli ----- olması halinde yabancı sigorta şirketi adına hareket ettiğini, bu durumda, Karayolları Trafik Kanunu ve Ticaret Kanunu hükümleri gereği, yabancı plakalı bir aracın sebebiyet verdiği trafik kazası sonrası ortaya çıkan hasarlar için kusur esasına göre ve yabancı sigorta şirketi adına ------- limit ve şartları çerçevesinde müvekkil -------- sorumluluğu doğduğunu, ----------- yayımlandığını, MADDE 18 – 13/10/1983 tarihli ve 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununun 90 ıncı maddesinin birinci fıkrasında yer alan “Kanun” ibareleri “Kanunda” şeklinde değiştirilmiş, fıkraya birinci cümlesinden sonra gelmek üzere aşağıdaki cümle ve maddeye aşağıdaki fıkra eklendiğini, “Bu tazminatlardan; Değer kaybı tazminatı, aracın; piyasa değeri, kullanılmışlık düzeyi, hasara uğrayan parçaları ile hasar tutarı dikkate alınarak hesaplanacağını, kaza 14.09.2021 tarihinde vuku bulduğunu, ----- değişiklikten sonra vuku bulan kaza için -----gerekçe göstermek abesle iştigal olduğunu, öncelikle davacının belirsiz alacak olarak açtığı davanın reddine, yabancı plakalı araç sürücüsünün kusurunun olmamasından dolayı davanın reddine her halükarda davacı taleplerinin tamamının reddine, tüm yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacılar üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
BİRLEŞEN DAVADA İDDİA:Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirkete ait ----plakalı araç ile davalı Sigorta şirketinde yeşil ------ tarihinde maddi hasarlı trafik kazasının meydana geldiğini, bu kaza neticesinde ----tarafından alınan kusur raporuna göre karşı tarafa %50 kusur atfedildiğini, ------- plakalı müvekkil şirkete ait araçta mezkur kaza nedeniyle değer kaybı ve hasarın meydana geldiğini, kaza sonucu müvekkili aracın değer kaybı bakımından uğradığı zarar miktarı tam olarak belirlenemediğini, davalının bu kazada sorumlu olduğunu, kaza sonucu müvekkilinin aracında değer kaybı ve hasar bedeli meydana geldiğini, müvekkiline ait araçta meydana gelen kusuru oranına göre şimdilik 100,00-TL Reel Değer Kaybı ve 100 TL hasar bedelinin temerrüt tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan tahsilini, yargılama giderliri ile vekalet ücretinin davalı yana tahmiline karar verilmesini talep etmiştir.
BİRLEŞEN DAVADA SAVUNMA: Davacı, 14.09.2021 tarihinde ------ plakalı araç ile ----- plakalı araç arasında meydana gelen kaza sonucu ------- plakalı aracın uğramış olduğu, şimdilik 100,00-TL değer kaybı ve 100,00-TL maddi hasar bedeli olmak üzere toplam 200,00 TL'nin temerrüt tarihinden itibaren işleyecek yasal faizini, yargılama giderleri ve vekalet ücretiyle birlikte tahsilini talep ettiğini, talebin zamanaşımına uğradığını, kusur tespiti için dosyanın ---- gönderilmesi gerektiğini her halükarda davacı taleplerinin tamamının reddine, tüm yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacılar üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
İNCELEME ve GEREKÇE:Dava, trafik kazası sonucu uğranılan maddi zararların tahsiline ilişkin açılan alacak davasıdır.Davaya konu trafik kazası ------- tarihinde, davacı tarafa ait --- plakalı araç ile davalı tarafından -----plakalı araç arasında meydana gelmiştir.Mahkememizce yapılan yargılama sırasında taraflarca gösterilen deliller toplanmış ve konunun incelenmesi uzmanlık gerektiren yönleri bulunduğundan bilirkişi incelemesi yaptırılmıştır. Dava konusu trafik kazasına karışan sürücülerin kusur durumunun tespiti için dosya ----- gönderilmiş,----- tarihli raporunda; terditli olarak 1.durum: A) Sürücü ------ kusursuz olduğu, B) Sürücü ----- %100 (yüzde yüz) oranında kusurlu olduğu,2.durum:A) Sürücü ------ %75 (yüzde yetmiş beş) oranında kusurlu olduğu, B) Sürücü ---- %25 (yüzde yirmi beş) oranında kusurlu olduğu bildirilmiş, ---- heyetince hazırlanan ---- tarihli raporda sürücü ----- %75 (yüzde yetmiş beş) oranında kusurlu olduğu, sürücü ----%25 (yüzde yirmi beş) oranında kusurlu olduğu, ------ plakalı araçta hasar bedelinin kaza tarihi itibariyle KDV hariç 13.000 TL, ----- plakalı araçta değer kaybının kaza tarihi itibariyle 15.000 TL olduğu bildirilmiştir.07/07/2023 tarihli ek raporda; ----plakalı davacı aracının sürücüsü ----%75 (yüzde yetmişbeş) oranında kusurlu, ---- plakalı aracın sürücüsü---- %25 (yüzde yirmibeş) oranında kusurlu olduğu,-----plakalı araçta hasar bedelinin kaza tarihi itibariyle KDV hariç 13.000 TL,------- tarihli dava konusu kazasından önceki kazaları incelenmiş ve aracın dava konusu kazada hasarlanan sol yan kısmının geçmiş kazalarında hasarlanmadığı, dolayısıyla bu yeni kaporta hasarlarının onarımının araçta değer kaybına sebebiyet vereceği; ----- plakalı araçta değer kaybının kaza tarihi itibariyle 15.000 TL olduğu,----- plakalı aracın sürücüsü ------- %25 (yüzde yirmibeş) kusur oranına isabet eden; hasar tutarının 13.000,00 TL (KDV hariç) x 0,25 = 3.250,00 TL, değer kaybı tutarının 15000 TL x 0,25 = 3.750,00 TL olduğu bildirilmiştir.Davacı vekili 15/03/2023 tarihli talep artırım dilekçesi ile 7.000,00 TLnin tahsili ile kaza tarihinden itibaren yasal faiz oranı işletilmesinin talep edildiği görülmüştür.Dava konusu trafik kazasına karışan ----- aracın sahiplik bilgilerin incelenmesinde; araç tescil özet raporunda--- olduklarının anlaşıldığı, ana davanın sadece -----vekaleten vekil tarafından açıldığı, Mahkememizce bu durumun tespiti üzerine davacı ---- adına birleşen davanın açıldığı anlaşılmış, yargılamaya işbu esas dosya üzerinden devam olunmuştur.Taraflar arasındaki uyuşmazlığın çözümü amacıyla yapılan yargılama ve yargılama sırasında bilirkişilerden alınan denetime elverişli rapor içeriklerine göre; ---- tarihinde, davacı tarafa ait ---- plakalı araç ile davalı tarafından-------sigortalı -----plakalı aracın karıştığı kazada, bilirkişi raporunda da belirtildiği üzere, davalı büro sigortalısı araç sürücüsü----- %25 kusurlu olduğu, davacı sürücünün ise %75 kusurlu olduğu buna göre, ---- tarihinde meydana gelen kazanın, ----plaka sayılı araç sürücüsü ---- kusurundan (haksız fiilinden) kaynaklandığı, ----- sayılı araç sürücüsünün olayda yukarıda açıklandığı şekliyle kusurlu olması nedeniyle;
------araç sigortacısı davalı Büro; Sigorta ettirenin, sigortalının kasti bir eyleminden kaynaklanmadığı sürece, sigorta güvencesi sağladığı rizikoya bağlı zarar ve hasar için 6102 Sayılı TTK'nun 1409, 1427, 1459 maddeleri uyarınca tazminat ödemekle yükümlü olması, --------da belirtilen kusur sorumluluğu olarak tanımlanan haksız eylem sorumluluğunun kurucu unsurları; fiil, zarar, illiyet bağı, kusur ve zararın tümünün olayda gerçekleşmiş olması nedeniyle kaza neticesinde meydana gelen zararlar olan hasar bedeli ile değer kaybı bedelinden davalının sorumlu olduğu kabul edilmiştir.Değer kaybı talebi yönünden yapılan değerlendirmede; değer kaybı; aracın kazadan önceki piyasa değeri ile kazadan sonraki piyasa değeri arasındaki farka verilen addır.Aracın onarıldıktan sonra mübadele (rayiç) değerinin olaydan önceki mübadele değerinden az olacağının kabulü gerekir. Çünkü tamamen onarılmış olsa bile bu araba tahribatın izlerini taşımaktadır. Onarılmış durumdaki değeri, ne kadar iyi onarılmış olursa olsun kural olarak aynı nitelikteki hiç hasara uğramayan araç değerinden düşüktür ve bu da cari değerinden kaybettirmektedir.-----------Bu kapsamda, yukarıda sınırı çizilen sorumluluk kapsamında davalı / davalılar değer kaybından sorumludur.Değer kaybının hesabı, teknik bir konu olması nedeniyle alanında uzman bilirkişiden rapor, değer kaybına ilişkin rapor düzenlettirilmiştir. Bilirkişice -------tarafından iptaline karar verilen genel şartlar öncesi -------- göre hesaplama yapıldığı, bilirkişi tarafından 15.000,00 TL değer kaybı ile 13.000,00 TL hasar bedeli hesaplaması yapıldığı, davalı sigortalı sürücüsünün kusur oranı %25 e göre ise davalının toplam 7.000,00 TL den sorumluluğunun söz konusu olabileceği fakat hasara uğrayan aracın asıl ve birleşen dava davacıları adına kayıtlı olduğu, asıl dava davacısı lehine belirlenen bedelin hissesi oranında yarısına hükmedilebileceği kanaatine varılmakla asıl dava dosyası ------ esas sayılı dosyasında görülen davanın kısmen kabulü ile; 1.875,00 TL değer kaybı bedeli ile 1.625,00TL hasar bedeli olmak üzere toplam 3.500,00TL nin 20/12/2021 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacı tarafa verilmesine, arta kalan talebin reddine karar verilmiştir.Faiz yönünden yapılan değerlendirmede; bir haksız fiil olan trafik kazalarından kaynaklı tazminat istemlerinde, temerrüt tarihi kişilere göre farklılık arz eder.
Sigorta şirketi açısından, sigorta şirketinin poliçe kapsamında sorumlu olduğu tazminatı 2918 sayılı KTK 99. maddesi gereğince başvuru tarihinden itibaren 8 iş günü içerisinde ödemesi gerekmektedir. Bu süre içinde ödeme yapılmaz ise bu sürenin sonra erdiği gün sigorta şirketinin temerrüde düştüğü kabul edilir. Davacı tarafın davadan önce sigorta şirketine bir başvuruda bulunmaması halinde yada başvuru ispatlanmadığı hallerde davalı sigorta şirketinin dava tarihi itibari ile temerrüte düştüğü kabul edilerek bu tarihten itibaren faize hükmolunması gerekmektedir. ---------Somut olayda davalı sigorta şirketine başvurunun 08/12/2021 tarihinde yapıldığı, 8 iş günü sonrasının 20/12/2021 olarak tespit edildiği anlaşılmakla bu tarihten itibaren faize hükmedilmiştir.Birleşen dava yönünden yukarıda yer verilen açıklamalara ek inceleme yapıldığında; arabuluculuk başvurusu tarihinin 03/11/2023, dava tarihinin ise 14/12/2023 olduğu, bahse konu trafik kazasının ise 14/09/2021 olduğu, trafik kazasından kaynaklı oluştuğu iddia edilen tazminatın yasal 2 yıllık zamanaşımı süresinde açılması gerektiği, birleşen davadaki talebin 14/09/2023 tarihine kadar ileri sürülmesi gerekirken yapılmadığı, zamanaşımı süresi dolduktan sonra ilk olarak arabuluculuk başvurusunun yapıldığı, davalının süresinde cevap dilekçesi ile bu defiyi ileri sürdüğü ve haklı olduğu anlaşılmakla birleşen dava ----- sayılı dosyasında görülen davanın zamanaşımı nedeniyle esastan reddine dair karar verilmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Asıl dava dosyası --------esas sayılı dosyasında görülen davanın kısmen kabulü ile; 1.875,00 TL değer kaybı bedeli ile 1.625,00TL hasar bedeli olmak üzere toplam 3.500,00TL nin 20/12/2021 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacı tarafa verilmesine, arta kalan talebin reddine,
2-Birleşen dava---- dosyasında görülen davanın zamanaşımı nedeniyle esastan reddine,
3-Asıl davada alınması gerekli karar harcı 427,60 TL’den peşin olarak yatırılan 80,70 TL nin ve davacı tarafından yatırılan 116,13 TL ıslah harcı olmak üzere 196,83 TL'nin mahsubu ile 230,77 TL bakiye harcın davalıdan tahsili ile hazineye irad kaydına,
4-Asıl davada davacı tarafça yatırılan 80,70 TL peşin harç ve 116,13 TL ıslah harcı toplamı olan 196,83TL'nin davalıdan tahsili ile davacı tarafa ödenmesine,
5-Asıl davada davacı tarafından yapılan 92,20 TL ilk dava masrafı, 3.600,00 TL bilirkişi, 1.755,00 TL tebligat müzekkere gideri olmak üzere toplam 5.447,20 TL yargılama giderinden kabul ve red oranına göre (% 50 kabul) 2.723,60 TL'sinin davalı taraftan tahsili ile davacı tarafa ödenmesine, arta kalanın davacı üzerinden bırakılmasına,
6-Asıl davada davalı taraflarca sarfedilen yargılama gideri olmadığından bu konuda karar verilmesine yer olmadığına,
7-Asıl davada davacı kendisini vekille temsil ettirmiş olduğundan karar tarihinde yürürlükte olan AAÜT uyarınca hesaplanan 3.500,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
8-Asıl davada davalı kendisini vekille temsil ettirmiş olduğundan karar tarihinde yürürlükte olan AAÜT uyarınca hesaplanan 3.500,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
9-Asıl davada arabuluculuk aşamasında yapılan ve Hazine tarafından karşılanan 1.560,00 TL arabuluculuk ücretinin kabul ve red oranına göre (%50 kabul) 780,00TL' sinin davalı taraftan, (%50 Ret) 780,00 TL'sinin davacıdan tahsili hazineye gelir kaydına, buna ilişkin harç tahsil müzekkeresi yazılmasına,
10-Asıl davada davacı tarafça dosyaya yatırılan ve sarf edilmeyen gider avansının karar kesinleştiğinde ve talep halinde yatıran tarafa iadesine,
11-Birleşen dava da alınması gerekli 427,60 TL harcın davacı tarafından dava açılışı sırasında yatırılan 269,85 TL harçtan mahsubu ile eksik bakiye 157,75 TL harcın birleşen davanın davacısından tahsili ile hazineye irad kaydına,
12-Birleşen davada Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre davalı için takdir olunan 200,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
13-Birleşen dava yönünden davalı tarafından sarfedilen yargılama gideri bulunmadığından bu hususta bir karar verilmesine yer olmadığına,
14-Birleşen davada arabuluculuk aşamasında yapılan ve hazine tarafından karşılanan 3.120,00 TL arabuluculuk ücretinin davacıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına, buna ilişkin harç tahsil müzekkeresi yazılmasına,
15-Bakiye gider avansının karar kesinleştiğinde ve talep halinde yatırana iadesine,
Mahkememizin bu kararına karşı gerekçeli kararın tebliğinden itibaren (2) hafta içinde (HMK 345/1), mahkememize veya mahkememize gönderilmek üzere başka yer mahkemesine dilekçe verilmek suretiyle, -----------Adliye Mahkemesi ilgili hukuk dairesince incelenmek üzere tarafların istinaf yasa yoluna başvuru hakkı bulunduğuna dair taraf vekillerinin yüzüne karşı verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.14/05/2024