T.C. İstanbul Anadolu 7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2016/150 Esas
KARAR NO: 2022/374
DAVA: Tazminat (Trafik Sigorta Sözleşmesi Kaynaklı Rücuen)
DAVA TARİHİ: 08/02/2016
KARAR TARİHİ: 18/05/2022
Mahkememizde görülmekte bulunan Tazminat (Trafik Sigorta Sözleşmesi Kaynaklı Rücuen) davasının yapılan yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA:Davacı vekili dava dilekçesinde özetle, müvekkili şirkete ait ---- tarihinde meydana gelen zincirleme trafik kazasında hasarlandığını, kazanın meydana gelmesine davalıların sürücüsü ve sigortacısı olduğu ---- plakalı aracın sebebiyet verdiğini, müvekkili araçta meydana gelen zararın --- kısmının davalı aracın--- olan dava dışı ---- Tarafından karşılandığını,---- dosyası ile tespit yaptırdıklarını, bu dosyada alınan bilirkişi raporunda müvekkili aracında ---- zarar meydana geldiğinin tespit edildiğini, müvekkili şirketin bakiye zararının karşılanması için davalılara noter ihtarnamesi gönderdiklerini, ihtarname sonrası davalı ------ ödeme yapıldığını ancak müvekkilinin zararının tamamen giderilmediğini, davalı araç sürücüsünün olayda %100 oranında kusurlu olması nedeniyle müvekkilinin zararından her iki davalının da sorumlu olduğunu iddia ile yapılan ödemeler düşüldükten sonra ödenmeyen parça bedeli ve işçilik bedeli olarak şimdilik toplam ---- kaza tarihinden itibaren davalılardan müştereken ve müteselsilen, aracın kullanılamamasından kaynaklı araç mahrumiyeti bedeli olarak ---- aracın maddi hasarlardan dolayı uğramış olduğu değer kaybı bedeli olan --- olmak üzere toplam --- kaza tarihinden itibaren davalı---- tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP: Davalı ---- usulüne uygun tebligat yapılmasına rağmen duruşmaya katılmadıkları gibi herhangi bir cevap dilekçeside vermemişdir.
Diğer davalı ------- katılmamış, davaya cevap dilekçesi vermemiş, bilirkişi raporuna karşı beyan dilekçesinde; kabul anlamına gelmemek kaydı ile aracın pert bedelinden sorumlu olduklarını, pert edilmiş bir araçta da değer kaybı oluşmasının mümkün olmayacağını, müvekkili şirketin yalnız doğrudan zararlardan poliçe teminatı çerçevesinde sorumlu olduğunu belirterek davanın esastan reddine karar verilmesini, aksi halde pert bedelinden sorumlu olduklarını ödemelerinin düşülerek belirlenmesini istemiştir.
İNCELEME VE GEREKÇE : Dava hukuki niteliği itibariyle trafik kazasından kaynaklı maddi tazminat talebine ilişkindir.
Usulünce duruşma açılarak; tarafların aktif ve pasif dava ehliyetleri denetlenip ihtilaflı ve ihtilafsız konular ön inceleme duruşmasında resen belirlenerek uyuşmazlığın çözümü doğrultusunda tarafların tüm delilleri tahkikat duruşmalarında toplanıp bilirkişi incelemesi yapılmak suretiyle dava sonuçlandırılmıştır.
Tarafların iddia ve savunmalarının değerlendirilmesi sonucunda; uyuşmazlığın, meydana gelen trafik kazası sonucunda tarafların kusur durumu, hasar, araç mahrumiyeti ve değer kaybı bulunup bulunmadığı noktasında toplandığı anlaşılmıştır.
-------- celp edilip incelenmiştir.
Tarafların delilleri toplanmış, dosya Makine Mühendisi bilirkişi ----- tevdi edilerek rapor alınmıştır.
Makine Mühendisi bilirkişi raporunda; Davalı sürücü ------ plakalı arazi taşıtı ile seyrederken hızını aracının teknik özelliklerine, yol ve trafik şartlarına göre ayarlamadığı; önündeki araçlarla emniyetli takip mesafesini korumadığı ve şiddetle ---- araca arkadan çarparak --- araçlı zincirleme kazaya neden olduğu için Karayolları Trafik Kanununun 52/b - 56/e - 84/d ve Karayolları Trafik Yönetmeliğinin 101/b - 107 - 157/a/4 maddelerinde açıklanan kusurları işlediği; ---- araçlı zincirleme kazanın meydana gelmesinde asli ve ---kusurlu olduğu; Dava dışı sürücü ---yönetimindeki --- plakalı---- ile Dava dışı sürücü --- yönetimindeki -----Dava dışı sürücü -- yönetimindeki ---- Davalı sürücü---- yönetimindeki ----Dava dışı sürücü--- yönetimindeki ----Dava dışı sürücü---- yönetimindeki ---- plakalı ---- normal seyrederken arkadan aldıkları darbe ile kazaya karıştıkları için --- araçlı zincirleme kazanın meydana gelmesinde kusurlarının olmadığı; Tazminata konu ---- tarihinde trafiğe çıkmış,---- tarihinde, yaklaşık--- kullanıldıktan sonra kazaya karışmış; ---- adına tescilli --- teknik ve ticari yönden pert durumunda ve pert hasar tutarının ---- olduğu; ---- dava dışı --- tarafından ödenen ----davalı ----- tarafından ---tarihinde ödenen ---- mahsubundan sonra bakiye ödenmemiş hasar tutarının----- kaldığı; Aracın pert olması halinde kaza öncesindeki rayiç değerinin ödenmesi esas alındığı için ilave değer kaybının olmadığı; ----------mahrumiyet zararının ---- olduğu; Kazaya karışan her iki aracın sahibi de tacir olduğu için avans faizi talep edilebileceği; Davalı ---- tarihleri arasında, kazanın meydana geldiği ---- tarihini de kapsayacak şekilde sigorta teminatı altında ve poliçedeki ---- olduğu; --- tarihinde ödenen----mahsubundan sonra bakiye kullanılabilir---- kaldığı; ---- hasar tutarının --- talep edilebileceği; Davalı ---- tarihinde davalı ----tarihinde temerrüdün oluştuğu; --- plakalı araçın --- bakiye hasar tutarının, ----- temerrüt tarihi ---itibariyle; --- temerrüt tarihi --- itibariyle; avans faizi ile müştereken ve müteselsilsen talep edilebileceği; ---plakalı aracın kullanılamadığı süre için ---mahrumiyet zararının ------ itibariyle avans faizi ile talep edilebileceği görüş ve kanaatine varıldığını bildirmiştir.
Davacı vekilinin rapora itirazı üzerine dosya Ek rapor için bilirkişi ----- yeniden tevdi edilerek rapor alınmıştır.
Bilirkişi Ek raporunda; Kök raporda değişiklik yapılmasına gerek olmadığı; Davacı tarafından itiraz dilekçesinin ekinde sunulan faturadan ve noter satış belgesinden hasarlı aracın ------ tarihinde satıldığının anlaşıldığı; dava dosyasının kök raporun hazırlanması için bilirkişiye satıştan ----- tarihinde verildiği halde satış belgelerinin dosyaya sunulmadığı; kök raporun hazırlanması için dosya bilirkişiye verilirken satış belgeleri de dosya içinde olsa kök raporda değerlendirilebileceği; ancak, Bilirkişi raporunda, hasar tutarının beklenenden yüksek belirlenmesi halinde satış belgelerinin sunulmamasının düşünüldüğünün, Bilirkişi raporunda, hasar tutarının beklenenden düşük belirlenmesi halinde itirazın dayanağı olarak sunulmak üzere satış belgelerinin--sene bekletildiğinin; Satış belgeleri ---- tarihinde mevcut olduğu halde --- ay sonra itiraz dilekçenin ekinde ----- tarihinde sunulmuş olduğunun; mahkemenin takdirinde olduğu; görüş ve kanaatine varıldığını bildirmiştir.
Davacı vekilinin itirazları doğrultusunda ve dosyada bulunan raporlarda irdelenmek suretiyle, dosyanın ----- konusunda uzman bilirkişi tevdiine karar verilmiş olmakla, sigorta eksperinden rapor alınmıştır.
---- bilirkişi------ raporunda; Davaya konu ---tarihli kazası sonrası ortaya çıkan hasarın, kazada kusurlu --- plakalı aracın --- teminatında olduğu, Davaya konu ---- tarihli kazası sonrası reel onarım gün süresinin---- gün olduğu, Davaya konu -- plakalı araçta, --- tarihli kazası sonrası ikame kira bedelinin---- olduğu, onarım süresinin kısa olması sebebiyle amortisman düşülmesine luzum olmadığı, Davaya konu ---- plakalı araçta vaki kazadan sonra ortaya çıkan toplam hasar bedelinin parça ve işçilik dahil, ---- olduğu, Davaya konu --- plakalı aracın, kaza tarihli piyasa rayiç değerinin ----Davaya konu ----tarihli kaza sonrası oluşan değer kaybı miktarı tespiti için, --- tarihinde yürürlüğe giren ----- göz önüne alınarak yapılan değerlendirme ve hesaplamaya göre, araçta oluşan değer kaybı miktarının ------ olduğu görüş ve kanaatine varıldığını bildirmiştir.
Davalının itiraz dilekçesi doğrultusunda itirazlarıda irdelemek suretiyle dosyanın son bilirkişiye tevdi ile --------- ve iptal edilen maddeleri de dikkate alınmak suretiyle, bilirkişiden iptal kararları doğrultusunda yeniden ek rapor alınmıştır.
Eksper bilirkişi--- Ek raporunda; Davaya konu ---- plakalı araçta, ---- tarihli kaza sonrası oluşan değer kaybı miktarı tespiti için, --- tarihinde yürürlüğe giren ------- madde hükümleri de göz önüne alınarak yapılan değerlendirme ve hesaplamaya göre, araçta oluşan değer kaybı miktarının ----- plakalı araçta, ------tarihli kaza sonrası oluşan değer kaybı miktarının tespiti için, ---- numaralı ve ----- tarihli kararı uyarınca reel piyasa şartları göz önüne alınarak yapılan değerlendirme ve hesaplamaya göre, araçta oluşan değer kaybı miktarının ------- olduğu görüş ve kanaatine varıldığını bildirmiştir.
Her ne kadar dosyada bulunan raporlar bu aşamada hüküm kurmaya elverişli olmadığı için raporlar arasında çelişki bulunduğundan, çelişkinin giderilmesi için dosyanın - sigorta eksper konusunda uzman bilirkişi ve trafik konusunda uzman----- bilirkişisine tevdii edilerek rapor alınmasına karar verilmiştir.
Bilirkişi heyeti ortak raporunda; Dosyaya ibraz edilen belge ve delillerin değerlendirilmesi sonucunda; Değer Kaybı Tespiti: ----- trafiğe çıkış tarihinden, ---- kaza tarihi itibarıyla yaklaşık ----- yapmış olması, ayrıca otomobilin uyuşmazlık konusu trafik kazasından öncesinde değer kaybı hesaplamasında dikkate alınabilecek boyutta hasarının olmaması -nedeniyle — değerlendirme yapıldığında, otomobilin ---- tarihinde karıştığı uyuşmazlık konusu maddi hasarlı trafik kazasında uğradığı gerçek değer kaybının ----olarak piyasa rayiç değerlerine uygun olacağı, Hasar Tespiti: ------ hasar onarım bedelinin kaza tarihindeki parça ve işçilik bedelleri dikkate alınarak toplam ------ olarak piyasa değerlerine uygun olacağı kanaatine varılmıştır.. Araç Mahrumiyet Bedelinin Tespiti : Kaza tarihindeki benzer araçların günlük kira bedeli----olarak belirlenmiş olup; davacının ------- olarak hesaplanmıştır. Hasarın------ Değerlendirilmesi : İncelenen_ aracın hasarının teknik olarak onarımı mümkün olmakla beraber; onarım maliyetinin - yüksek olması sebebiyle hasarın pert-total yönünden de incelenmesi gerekli görülmüştür. Aracın 'kaza tarihindeki rayiç değeri : ---Sovtaj bedeli ise :---- olarak tespit edilmiştir.------ işlemi uygulanması halinde ödenmesi gereken tazminat ----olarak hesaplanmıştır. Onarım maliyeti ise toplam ----- olarak hesaplanmıştır. Bu veriler sonucunda onarım maliyetinin pert-total maliyetinden daha düşük olduğu sonucuna varılmıştır. Kusur Durumu : Bahse konu kazada trafik kazası tespit tutanağında------ plaka numaralı araç sürücüsünün 56/tc ( önlerinde giden araçları güvenli ve yeterli mesafeden izlememek- yakın takip ) kusurlu olduğu görülmüştür. Sonuç olarak İncelenen aracın kaza tarihindeki toplam onarım maliyeti ---- Değer Kaybı bedeli --- ve araç mahrumiyet bedeli --- olmak üzere toplam zarar --- olarak tespit edilmiştir. Dosyanın tetkikinde --- plakalı aracın trafik sigortacısı tarafından teminat limitinin tamamı olan -- ödendiği; --- davalı ---- ödendiği; toplam ödenmiş olan bedel toplam zarardan düşülerek ---- talep edilebilecek bakiye bedel-----olarak hesaplandığı sonuç ve kanaatine varıldığını bildirmişlerdir.
HMK 281.mad. Gereğince tarafların beyan ve itirazları da irdelenmek suretiyle, dosyanın---doğrultusunda dosyanın Ek rapor alınmak üzere dosya yeniden bilirkişi heyetine tevdi edilmiştir.
Bilirkişi heyeti Ek raporunda; Davacı ve davalı taraflarca yapılan itirazlar neticesinde ilgili hususlar tekrar incelenmiş, Kök raporda değişiklik gerektirecek herhangi bir durum bulunmadığı görülmüş ; İncelenen aracın kaza tarihindeki toplam onarım maliyeti ----- araç mahrumiyet bedeli ---olmak üzere toplam zarar --- olarak tespit edilmiş olan tutarda değişiklik olmadığı; Dosyanın tetkikinde --- plakalı aracın trafik sigortacısı tarafından teminat limitinin tamamı olan --- ödendiği; -----plakalı aracın ----davalı---tarafından ---- ödendiği; toplam ödenmiş olan bedel toplam zarardan düşülerek----- talep edilebilecek bakiye bedel ----- olarak hesaplanan tutarda değişiklik bulunmadığı kanaatine varıldığını bildirmişlerdir.
HMK 281 ve 266.mad. Gereğince bilirkişi raporu ve ek raporun incelenmesinde raporun ve ek raporların karara esas alınacak nitelikte olmadığı bu nedenle 3'lü bilirkişi heyetinden; aracın tamiri mi yoksa sovtaj bedelinin mi sigorta tarafından ödenip ödenmeyeceği; sovtaj bedeli sigorta yönünden bu bedeli kaza tarihindeki aracın rayiç bedeli-aracın hurdasının edeceği değer=sovtaj bedeli olarak bulunup ; bu durumda aracın değer kaybının olup olmayacağı, sovtaj bedeline sadece kaza tarihinden itibaren bu tip bir aracı bulup satın almak için gereken sürenin hesaplanıp bu sürede ikame araç kira geliri üzerinden mahrumiyet zararı eklenmek suretiyle hükme esas alınabilecek zarar hesaplanmasının bu çerçevede hazırlanması için dosyanın bilirkişi heyetine tevdii ile dosyada bulunan raporlarda nazara alınarak EK RAPOR alınmasına karar verilmiştir.
Bilirkişi heyeti 2.Ek raporunda; Aracın onarım işleminin uygun olduğu--- Değer kaybı miktarının --- olduğu, Araç mahrumiyeti zararının ------ olduğu, Dolayısıyla Kök Raporda bir değişiklik bulunmadığı sonuç ve kanaatine varıldığını bildirmişlerdir.
Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; dava hukuki niteliği itibariyle trafik kazasından kaynaklı maddi tazminat talebine ilişkin olup, Davalı sürücü ---- yönetimindeki ----- plakalı arazi taşıtı ile seyrederken hızını aracının teknik özelliklerine, yol ve trafik şartlarına göre ayarlamadığı; önündeki araçlarla emniyetli takip mesafesini korumadığı ve şiddetle ----- araca arkadan çarparak ---- araçlı zincirleme kazaya neden olduğu için Karayolları Trafik Kanununun 52/b - 56/e - 84/d ve Karayolları Trafik Yönetmeliğinin 101/b - 107 - 157/a/4 maddelerinde açıklanan kusurları işlediği;--- araçlı zincirleme kazanın meydana gelmesinde asli ve %100 kusurlu olduğu; Dava dışı sürücü --- yönetimindeki --- plakalı --- Dava dışı sürücü ---- yönetimindeki----plakalı ---- Dava dışı sürücü ---- yönetimindeki ----plakalı --- Davalı sürücü --- yönetimindeki --- Dava dışı sürücü ----- plakalı ------ ile Dava dışı sürücü --- yönetimindeki------ plakalı ---- normal seyrederken arkadan aldıkları darbe ile kazaya karıştıkları için --- araçlı zincirleme kazanın meydana gelmesinde kusurlarının olmadığı; değer kaybı tazminatı talebi yönünden ödenecek para gerçek zarardır. Gerçek zarar hesaplanırken aracın hurdaya ayrılması halinde mi? yoksa tamir edilip kullanılması halinde mi ekonomik olup olmadığına bakılır. --- pert edilirse ödenecek tutar ---- araç onarılırsa ödenecek tutar ;Gerekli parça ve işçilik tutarı --- olacağından tamir bedeli ekonomik olduğundan bu miktar tercih edileceğinden gerçek zarar budur.
-- ayrılan araçta değer kaybı olmayacağından ve tamir bedeli gerçek zarar olacağından gerçek zarar üzerinden değer kaybı talep edilebileceğinden, incelenen aracın kaza tarihindeki toplam onarım maliyeti---- olup değer kaybı bu miktar üzerinden belirleneceğinden değer kaybı bedeli --- Sigortanın ---- ödemesi hasar ödemesine ilişkin olduğu, bu nedenle onarım bedelinden sigorta tarafından ödenen bedel düşüldüğünde davacının talep edebileceği onarım bedeli belirlenebileceğinden davanın kısmen kabul kısmen reddi ile Davacının onarım işlemine ilişkin talebinin kısmen kabulü ile,----onarım bedelinin her iki davalıdan yasal faizi ile birlikte müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine, bu tahsilat yapılırken davalı ---- tarihi olup --- iş günü sonrası olan ---- tarihinden itibaren, diğer davalıdan kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte tahsiline, Fazlaya dair talebin reddine, --- araç bedeli olarak talebinin kabulü ile, ---- sigorta şirketi yansıma zarardan sorumlu olmayacağından kaza tarihi olan -- tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı --- alınıp davacıya verilmesine, Araç değer kaybından dolayı talebin kısmen kabulü ile, --- değer kaybının kaza tarihi olan --- tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte taleple bağlılık ilkesi gereğince davalı ----- tahsili ile davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
H Ü K Ü M : Gerekçesi Yukarıda Açıklandığı Üzere
1-Davanın KISMEN KABUL, KISMEN REDDİNE,
Davacının onarım işlemine ilişkin talebinin KISMEN KABULÜ ile,
--- onarım bedelinin her iki davalıdan yasal faizi ile birlikte müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine, bu tahsilat yapılırken davalı---- şirketine temerrüt tarihide dikkate alınarak--- tarihinden itibaren, diğer davalıdan kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte tahsiline, Fazlaya dair talebin REDDİNE,
2-İkame araç bedeli olarak talebinin KABULÜ ile, ---- kaza tarihi olan --- tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı ---- alınıp davacıya verilmesine,
3-Araç değer kaybından dolayı talebin KISMEN KABULÜ ile, --- değer kaybının kaza tarihi olan---- tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı -----tahsili ile davacıya verilmesine,
Fazlaya ilişkin talebin REDDİNE,
4-Davacı tarafça yapılmış, 29,20 TL başvurma harcı, 734,95 TL peşin harç, 5,20 TL vekalet harcı olarak toplam 769,35 TL harç giderinin, 181,49 TL'sinin davalı --- de davalı -----alınarak davacıya verilmesine,
5-Davacı tarafça yapılmış tebligat, müzekkere ve bilirkişi ücreti olarak toplam 4.138,70 TL yargılama giderinden kabul edilen kısma isabet eden, 3.368,08 TL'nin 794,53 TL'sinin davalı ------alınarak davacıya verilmesine,
6-Kabul edilen miktar üzerinden avukatlık asgari ücret tarifesi uyarınca 5.253,24 TL vekalet ücretinin 1.239,24 TLsinin davalı----- 4.014,00 TL'sinin de davalı ----- alınarak davacıya verilmesine,
7-Onarım bedelinin Red edilen miktarı üzerinden avukatlık asgari ücret tarifesi uyarınca 4.264,36 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak kendisini vekille temsil ettiren davalı -----verilmesine,
8-Alınması gereken 2.392,33 TL karar ve ilam harcından peşin ödenen 734,95 TL harcın mahsubu ile bakiye 1.657,38 TL harcın 390,98 TL'sinin davalı --- de davalı ----- tahsili ile hazineye irad kaydına,
9-Taraflarca yatırılmış gider avansından kullanılmayan kısmının karar kesinleştiğinde yatırana iadesine,
Dair karar, Davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı tarafın yokluğunda, karar gerekçesinin tebliğinden itibaren 2 hafta içinde ----------- Adliye Mahkemesinde İstinaf yolu açık olarak verildi, açıkça okundu usulen tefhim olundu. 18/05/2022