T.C. İstanbul Anadolu 7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2014/391 Esas
KARAR NO: 2021/1020
DAVA: Alacak (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 15/03/2013
KARAR TARİHİ: 23/12/2021
Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan) dava ve karşı davada yapılan açık yargılaması sonunda,
İDDİA: Davacı vekili, müvekkili şirket ile davalı şirket arasında --------- sözleşmeler yapıldığını; eser sözleşmesi niteliğindeki bu sözleşmeler ile müvekkili yüklenicinin davalıya ait olan --------- tamamlanmış ----olarak kullanımına uygun ve anahtar teslimi şeklinde hazırlamayı taahhüt ettiğini; müvekkilinin yüklendiği işi tamamladığını ancak bu sözleşmelerin dışında, davalının isteği-----sözleşme içi yapılan işlerin hak edişlerini aldıklarını ancak sözleşme dışı işler yönünden eksik ödeme yapıldığını belirterek, fazlaya dair hakları saklı tutularak şimdilik 100.000,00 TL alacağın 23/11/2012 temerrüt tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte davalı şirketten tahsiline karar verilmesini talep etmiş; bilahare talebini harcını da karşılamak suretiyle 6.913.782,39 TL'ye yükseltmiştir.
SAVUNMA: Davalı vekili, karşı tarafın sözleşmeyle----- binası haline getirme --------alınarak müvekkili şirkete teslim etmeyi taahhüt ettiğini; ancak davacı şirketin edimlerini yerine getirdiğine ilişkin iddiasının doğru olmadığını; ilave işler yapımının müvekkilince inkar edilmediğini ancak davacı şirketin bu iş için fahiş fiyat istediğini; davacının ilave işleri yarım bıraktığını, yarım bırakılan işleri kendileri tarafından tamamlatıldığını, buna ilişkin üçüncü şahıslara yapılan ödeme belgelerinin bulunduğunu; müvekkili tarafından ( A ) -------- binayla ilgili değer tespiti raporu alındığını, yaptığı ilave işlerin 1.855.070,22 TL değerinde olduğunun belirlendiğini; müvekkilinin kök iş bedeli olan --- ödediğini; davacının talep edebileceği ilave iş bedelinin sadece 5.070,22 TL olduğunu, bunun karşısında kendilerinin karşı davaya konu -------- alacaklarının doğduğunu, bunlardan birinin cezai şart alacağı olduğunu, sözleşmede kararlaştırılan --- gecikme karşılığında cezai şart olarak 1.350.000,00 USD cezai şart alacaklarının doğduğunu; bu nedenle fazlaya dair haklarını saklı tutarak 10.000,00 TL cezai şart istediğini; ---- olarak üçüncü şahıslara yaptırmak zorunda kaldığı işlere ilişkin -----dosyasıyla belirlenen 597.534,34 TL'den fazlaya dair haklarını saklı tutarak şimdilik 10.000,00 TL bedelin, 3. Talep olarak yine aynı değişik iş dosyasında eksik ve hatalı işler bedeli olarak tespit edilen 2.334.000,00 TL'den fazlaya dair hakları saklı tutarak şimdilik 10.000,00 TL'nin, yine aynı delil tespiti dosyasıyla gecikme süresi olan 7 ay 21 günlük kar kaybı içinde fazlaya dair haklarını saklı tutarak şimdilik 10.000,00 TL'nin davacıdan karşı dava yoluyla tahsiline karar verilmesini talep etmiş; bilahare ıslah yoluyla cezai şart alacağını ---- birlikte karşı davasını 2.334.000,00 TL'ye yükseltmiş; harcını karşılamış olup, o tarihe kadar ---- gerçekleştirilen yargılamada da karşı davanın miktarı sebebiyle dosya heyete gönderilmiş, bilahare davacı tarafında heyetle yapılan yargılama aşaması içinde ıslah yaptığı görülmüştür.
İNCELEME VE GEREKÇE: Dava ve karşı dava, eser sözleşmesinden kaynaklı alacak ve tazminat davasıdır.
Taraflar arasında 17/11/2011 tarihli ve 02/01/2012 tarihli sözleşmelerin imzalandığı, sözleşmelerin eser sözleşmesi niteliğinde olduğu, davacı - karşı davalının yükleniği, diğer tarafın iş veren olduğu, her iki sözleşmeninde taraflarca imzalandığı ayrıca 02/01/2012 tarihli sözleşmeden önce bir de 30/06/2012 tarihli geçici kabul protokolünün taraflarca imzalandığı ihtilafsızdır. Taraflar arasındaki ihtilaf, davacının talep ettiği ilave işler bedelinden kaynaklı hak ettiği ancak alamadığı bir iş bedelinin bulunup bulunmadığı; bunun karşısında karşı davacının talep ettiği alacak kalemlerinin gerçekleşip gerçekleşmediği, gerçekleşmişse miktarının ne olduğu hususundadır.
Mahkememizce taraf delilleri toplanmış, ---- getirtilmiş,------ işlem dosyasının içinde ---- projesinin onayı için başvurma,------ başvurma ---- tarihlerinin bulunduğu görülmüş; ---- delil-- ---- yapılan işleri yerinde gören bilirkişi heyetinden rapor ve ek raporlar alınmış; dosya üzerinden toplanan ------ üzerinden mahkememizce gerekli görülen hususlarda mahkememiz tarafından da raporlar alınmış olup, toplanan tüm bu deliller çerçevesinde dosya incelendiğinde;
Taraflar arasında sözleşmelerle belirlenen SÖZLEŞME İÇİ işler ve bilahare davalı iş verenin talebiyle yapımına başlandığı tarafların kabulünde olan SÖZLEŞME DIŞI işlerin bulunduğu,
Sözleşme içi işlerin bedelinin 36.000.000,00 TL olduğu,
Bu bedelin davalı tarafından tamamen ödendiğinin ihtilafsız olduğu;
Davalı iş verinin kayıtlarına göre, sözleşme dışı işler için ödenen paranın 1.848.731,97 TL olduğu, davacı yüklenicinin kayıtları ve sunduğu belgelere göre de, sözleşme dışı işler için alınan miktarın 1.165.695,00 TL olduğu,
Bu nedenle davalı tarafından yapılan sözleşme içi iş bedeli 36.000.000,00 TL'den sözleşme dışı işlere aktarılması gereken ve sözleşme dışı işlerin rayiç bedelinden düşülmesi gereken miktarın birbirinden farklı olduğu; ödemenin ispatının iş verende olması nedeniyle mahkememizce davacı kayıtlarının doğruladığı 1.165.695,00 TL ödemenin esas alınması gerektiği,
Bu husus belirlendikten sonra davacı - karşı davalının sözleşme dışı yaptığı işlerin bedelinin tespiti gerektiği; bu tespit yönünden birden çok rapor alındığı; 09/02/2015 tarihli raporda sözleşme dışı işlerin 6.913.782,39 TL olarak belirlendiği ancak mahkememizce hükme esas alınan ----- tarihli raporlarda 6.246.712,00 TL olarak belirlendiği; her iki rapor arasında bir miktar fark bulunuyor ise de, 6.246.712,00 TL olarak belirleyen raporun itirazlar üzerinde alınan rapor olduğu; bu nedenle itirazları da nazara alan bilirkişi heyeti tarafından daha dikkatli ve yeniden yapılan incelemeler sonunda hazırlanmış olması sebebiyle 6.246.712,00 TL'lik sözleşme dışı iş bedelinin mahkememizce kabul gördüğü,
Söz konusu bu miktarların taraflar arasındaki protokollerle belirlenen sözleşme içi işler ve sözleşme dışı yapıldığı açıkça -----incelenmek suretiyle tespit edildiği,
Sözleşme ---- işinde bulunduğu ancak ayıplı iş karşı davaya konu olduğu için; sözleşme dışı işlerdeki ayıplı iş kaleminin bu miktardan düşülmediği, karşı davadaki kalem içinde değerlendirildiği,
Mahkememizce benimsenen 6.246.712,00 TL olan sözleşme dışı işlerde, davacının kayıtlarına göre 36.000.000,00 TL olan esas iş bedelinden artan 1.165.695,00 TL fazla ödemenin mahsubuyla davacı yanca gerçekleştirilen sözleşme dışı işlerin bakiye bedelinin 5.081.017,00 TL olduğu; ihtar ve verilen süre nazara alınarak her ne kadar 23/11/2012'den itibaren faiz talep edilmişse de, temerrütün 24/11/2012 tarihinde gerçekleştiği; bu tarihten itibaren faizi ile davacının talebinin kabulü gerektiği;
Karşı dava yönünden bakıldığında ise; iş veren davalının yüklenici ---- şirketinin sözleşme dışı bir takım işleri yaptığını ancak yarım bıraktığını, yaptığı kadar ki işin bedelinin 1.855.070,22 TL tuttuğunu kabul ettiği,
Davacının gecikme cezası ve kar kaybı talepleri bulunduğu; bunun sözleşme dışı işlerle birlikte sözleşme içi işlerinde geciktirilmesinden kaynaklandığı ancak dosya kapsamına yansıdığı gibi iş sahibinin------- onayından sonra----- yapımını talep ettiği, bu nedenle davacı yüklenen tarafından ---- hazırlanmak durumunda kalındığı; bunun davalı - karşı davacının istemi doğrultusunda gerçekleştiği; gerek davalı - karşı davacı, gerekse bir kısım bilirkişi raporlarında yer aldığı üzere, hesaplanan gecikme sürelerinin doğru olduğu ancak bu sürenin ----- bitirilmesi gereken süreye göre hesaplandığı; oysa, tadilat ruhsatının 04/06/2012 tarihinde------- tarihinde-----belgesinin ise 31/08/2012 tarihinde verilmiş olduğu dolayısıyla--- ruhsatının alınmasından ---- günlük bir süre içinde yüklenicinin edimini tamamladığı; bu sürenin sözleşmeyle kararlaştırılan tamamlama süreci içinde kaldığı; yükleniciden ----- onaylanmadan tadilat işlerine başlamasının beklenemeyeceği; bunun doğal sonucu olarak------ --- açılamayacağı, ------ çalışamayacağı nazara alındığında kar kaybından söz edilemeyeceği; sözleşme içi ve sözleşme dışı işler gecikmiş olsa dahi----------- itibaren yapılacak tadilat işleri bir süre aldığından; söz konusu bu sürenin de beklenmesi gerekip sona erene kadar davalının bu yeri kullanamayacağı karşısında; cezai şart ve kar yoksunluğu istenemeyeceği;
Davalı - karşı davacı her ne kadar üçüncü şahıslara yaptırdığı işlere ilişkin ödeme belgelerini ibraz etmiş ise de, söz konusu bu ----- kullanım izin belgesi alındıktan sonra başlayarak 22 ay boyunca kesilmiş olması, dava dışı üçüncü şahıslarla bu ilişkinin bu belgelerle ispatlanmasının mümkün olmadığı; söz konusu belgelerin malzeme için alınan faturalardan olup olmadığının da tespitinin artık inşaatın yargılamadan bitmiş olması sebebiyle mümkün bulunmadığı; bilirkişi raporlarında da bahsedildiği üzere ---- alındıktan sonra kesilen bu faturaların inandırıcı olmadığı, bu nedenle bu kalem yönünden de davalı - karşı davacı talebinin reddi gerektiği;
Davalı - karşı davacı tarafın talep ettiği sözleşme dışı işlerdeki ayıp ve eksik iş bedellerinin mevcut olduğu, her ne kadar taraflar arasında düzenlenen 30/06/2012 tarihli geçici kabul protokolünde 02/01/2012 tarihli sözleşme gereği yüklenici tarafından yapılması gereken tüm işler tamamlanmıştır denilse de 01/07/2012 tarihli taraflar arasında imzalanan protokolde ( 1 gün sonra imzalanan protokolde ) eksik ve düzeltilmesi gereken bir kısım işlerin olduğunun açıkça belli olduğu; bu protokolde " eki liste " dendiği, eki listeyi davalının sunduğu, davacı tarafın bu liste imzalı olmadığı için kabul edilmediği ancak davacı tarafında bir başka liste ibraz etmediği; -----olarak yapılacak sözleşme dışı işlerle mahiyeti belirlenen sözleşme dışı işlerde, davalı tarafın sunduğu bu ----- nazara alınarak; sözleşme dışı işler yönünden eksik ve----- her ne kadar davalıca sunulan protokol " eki " listede yer alan kalemlerin hangisinin sözleşme içi hangisinin sözleşme dışı işler olduğunun ayırt edilmesi değerlendirilebilse de; sonucun fark etmeyeceği, her halükarda toplam 550.000,00 TL eksik ve ayıplı işlerin davalı - karşı davacı tarafından istenebileceği nazara alınarak; bu kalem yönünden 550.000,00 TL'ye hükmetmek suretiyle karar verilmesi gerektiği; bunun da ihtar ve tebliğine nazaran 03/07/2012'den itibaren avans faiziyle tahsiline karar verilmesi gerekmiş,
Yargılama esnasında davacı iş bu davadan kaynaklı alacaklarını ...----temlik etmiş olması nedeniyle asıl davada hüküm altına alınan miktar ... lehine hüküm altına alınmış;
Karşı davada ise, bizzat karşı dava ----- olduğundan karşı dava yönünden ----- aleyhine hüküm oluşturulmuş;
Bu hususlar nazara alınmak suretiyle aşağıdaki hüküm tesis olunmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi Yukarıda Açıklandığı Üzere;
KÖK DAVANIN KISMEN KABULÜNE,
5.081.017,00 TL'nin davalı - karşı davacı ------ itibaren işleyecek avans faiziyle tahsiline, temlik alan ----- verilmesine,
Fazlaya dair kök davanın reddine,
Karşı davanın eksikli ve ayıp işler yönünden KISMEN KABULÜ ile;
550.000,00 TL'nin 03/07/2012 tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle karşı davalı ----- verilmesine,
Fazlaya dair karşı dava kalemlerinin reddine,
İş bu davada alınması gereken 347.084,27 TL ilam harcından; peşin olarak alınan ve ıslahla tamamlanan 118.070,12 TL'nin mahsubuyla eksik 229.014,15 TL'nin davalı - karşı davacı ----- alınarak hazineye irat kaydına,
Karşı davada alınması gereken 37.570,50 TL harcın baştan alınan ve bilahare ıslah yoluyla tamamlanan 138.392,50 TL'den mahsubu ile bakiye kalan 100.822,00 TL'nin talebi halinde karşı davacı ---- iadesine,
İş bu davada tamamı davacı tarafça karşılanan 118.094,42 TL peşin ilam harcı ve başvuru harcının tamamı ile 23 normal tebligat 15 elektronik 266,50 TL tebligat giderinin ve 21.900,00 TL bilirkişi inceleme ücretlerinin kabul ve ret oranları gereğince, 16.288,99 TL'lik kısmının toplamı 134.383,41 TL yargılama giderinin davalı - karşı davacı ----- alınarak davacı - karşı davalı ....----verilmesine; karar kesinleştiğinde bakiye gider avansı kalırsa ..----iadesine,
Karşı dava yönünden tamamı karşı davacı ---- 37.570,50 TL harç ile 2 tebligat gideri 18,00 TL'nin kabul ve ret oranı gereğince, 4,24 TL'sinin toplamı 37.574,74 TL yargılama giderinin karşı davalı ----- davalı - karşı davacı ---- verilmesine,
Esas dava yönünden karar tarihindeki ---- gereğince, 139.435,00 TL nispi vekalet ücretinin davalı - karşı davacı ---- alınarak ....---- verilmesine,
Reddedilen kısım yönünden hesaplanan 96.815,00 TL nispi vekalet ücretinin----- müteselsilen alınarak ---- verilmesine,
Karşı dava yönünden karar tarihindeki ------ 44.550,00 TL nispi vekalet ücretinin ----alınarak ------ verilmesine,
Reddedilen karşı dava yönünden hesaplanan 95.240,00 TL nispi vekalet ücretinin---- --- Şirketine verilmesine,
Dair karar, taraf vekillerinin yüzlerine karşı, karar gerekçesinin tebliğinden itibaren 2 hafta içinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesinde İstinaf yolu açık olarak oy birliğiyle verildi, açıkça okundu usulen tefhim olundu.