T.C. İstanbul Anadolu 7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2016/487 Esas
KARAR NO: 2018/1107
DAVA: İstirdat (Ticari Satıma Konu Malın İadesi)
DAVA TARİHİ: 20/04/2016
KARAR TARİHİ: 07/11/2018
Mahkememizde görülen İstirdat (Ticari Satıma Konu Malın İadesi) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
DAVA : Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Dava dışı . tarafından keşide edilerek müvekkili şirkete teslim edilen 18 adet çekin nakit paralarla birlikte 25.11,2015 günü müvekkilinin işyerinde yapılan hırsızlık neticesinde çalındığını; bu kapsamda Bakırköy Cumhuriyet Başsavcılığının....4 soruşturma sayılı dosyasında tahkikatın yürütüldüğünü, söz konusu çekle ilişkili olarak Bakırköy 4. Asliye Ticaret Mahkemesi'nde ... E, sayılı davada çekin iptali için açılan davanın derdest olduğunu; söz konusu çekler arasında bulunan dava dışı şirketin ... Bankası .....Şubesi'ndeki hesaba keşide edilen ... keşide tarihli .. nolu ......TL bedelli çekin müvekkili şirket adına sahte ciro yapılarak ve başkaca cirolarla davalının eline geçtiğini; .... günü davalı şirketten bir kişinin müvekkilini araması sonucu öğrenildiğini; davalı tarafından işbu çek hakkında İstanbul/Anadolu 7. Asliye Ticaret Mahkemesinin .... D.iş sayılı dosyasıyla alınan ihtiyati haciz karan kapsamında İstanbul Anadolu 8. İcra Müdürlüğü'nde.... E. sayıyla icra takibi başlatıldığından işbu istirdat davasının açılma zarureti hasıl olduğunu belirterek davalının iyi niyetli hamil olmadığından bahisle Bakırköy 4. Asliye Ticaret Mahkemesinin ... E.sayılı dosyasıyla verilen ödeme yasağı kararının devamına karar verilmesini, müvekkili işyerinde yapılan hırsızlık nedeniyle elinden çıkan .... Tarafından ... Bankası .. Şubesindeki Hesabından keşide edilen .... keşide tarihli . nolu 15.000 TL bedelli çekin istirdadına ve İstanbul Anadolu 8. İcra Md. ... E.sayılı dosyasıyla yapılan takibin iptaline talep ve dava etmiştir.
CEVAP:Davalı vekili cevap dilekçesinde: Müvekkili şirketin faktoring firması olduğunu; faktöring işlerini yapabilmesi için faktoring sözleşmesi kapsamında kıymetli evrakı olan çeki alabilmesi için müşteriyle faktoring arasında sözleşme alacak kambiyo senedine dahil olsa bile, fatura ile alacağın bir mal veya hizmet satışından doğduğunu tevsik eden benzeri belgeler ile ilişkilendirilmesi gerektiğini; müşterisi .... ile müvekkili şirket arasında . sözleşmesi imzalandığım; ayrıca müşteri .. ile müşteriden önceki ciranta arasında düzenlenmiş fatura ile belgelendirdiğini; müvekkili şirketin üzerine düşen yükümlülükleri yerine getirdiğini; çekin îyiniyetli meşru hamili olduğunu; müvekkilinin kötü niyetli ve ağır kusurlu olduğunun, kesin ve yazılı delillerle ispatlanması gerektiğini; söz konusu çek incelendiğinde bütün şekli unsurların tam, ciro zincirinin hukuka uygun olduğu; çek fotokopisinden anlaşılacağı üzere müvekkili şirketin yetkili hamil olduğunu; TTK.m.792 hükmü uyarınca müvekkilinin kötüniyetli olduğunun ispat yükümlülüğünün davacı tarafta olduğunu; davacı tarafın iddia ettiği gibi müvekkili şirketin bankayı arayıp çekin çalıntı olup olmadığını sorma gibi bir kanuni yükümlülüğü olmadığını; çek üzerinde ödeme yasağı bulunmasının müvekkili şirketin iyi niyetli hamil olduğu gerçeğini değiştirmediğini; müvekkilinin yükümlülüğünün ciro zincirinin kopuk olup olmadığını kontrol etme ve alacaklarını faturayla tevsik etme yükümlülüğü bulunduğunu; mevzuat kapsamında davrandığını; çek üzerinde imzası bulunan gerçek ve tüzel kişilerin aynı sektörden olmamasının müvekkili şirketin kötüniyetli olduğu anlamına gelmediğini; ayrıca çekin çalıntı olduğunun davacı tarafça ortaya atılan bir iddia olduğunu; çekin çalıntı olup olmadığıyla ilgili sonuçlanan soruşturma veya kovuşturma bulunmadığını; çalıntı iddiasının ispat edilemediğinden bahisle yerinde olmayan davanın reddini talep etmiştir.
DELİLLER VE GEREKÇE : Dava, İptali istenen .... tarafından . Bankası . ŞUBESİ’ndeki hesabından keşide edilen . keşide tarihli . nolu .TL. bedelli çekin ortaya çıkması nedeniyle çekin istirdadı talebinden ibarettir.
Davacı taraf 14/04/2016 tarih .TL tutarlı çekin müvekkiline . tarafından verildiğini, çekin çalındığından dolayı suç duyurusunda buluduğunu, Bakırköy 4. Asliye Ticaret mahkemesinde Zayi ve iptal davası açtığını Davalı tarafın İstanbul Anadolu 8 icra müdürlüğünün . esas sayılı dosyasında takip başlattığını davalınınn iyi niyetli olmadığını davalıye çeki ciro eden şahsıda tanımadıklarını, bu nedenle çekin istirdadını bu nedenle takibin iptali ve icra inkar tazminatı talepli açtığı davada davalı tarafın çeki kensinide veren şahısla faktoring sözleşmesi imzalandığını müşteri ile önceki ciranta arasındaki faturanın kendisine sunulduğunu iyi niyetli olduğunu bu nedenle davanın reddini talep ettiği anlaşılmakla uyuşmazlığın davalı yanın çekin icraya konulmasında iyi niyetli olup olmadığı çekin icraya konulması veya tahsilinde davalı tarafa yüklencebilecek herhangi bir sorumluluğun bulunup bulunmadığı var ise miktarı uyuşmazlığın konusu olduğu tespit edilmiştir.
Taraflar tacir olup delil olarak ticari defterlere dayanıldığından, her iki tarafın tüm yasal ticari defterleri ve dava dışı ... tüm yasal ticari defterleri üzerinde inceleme yapılmasına karar verilmiştir.
Bilirkişi 13/08/2018 tarihli raporunda; dava konusu dava dışı . . Bankası . Şubesindeki . sayılı hesaba keşideli . sıra sayılı, .....(davacı) emrine düzenlenen çekin, davalı tarafından İktisabında dosya delillerine göre kötü niyetli ve ağır kusurlu bulunduğu kanıtlarının oluşmadığı, dava konusu çek bedeli olarak icra dosyasına dava dışı keşideci ..... tarafından . günü ... TL yatırıldığının görüldüğünü rapor etmiştir.
Davacı vekili, Müvekkilinin bilirkişi raporu ile de belirlendiği üzere söz konusu çekin çalıntı olduğu husus mail, faks ve telefon ile davalıya çekin iktisabından 1 gün önce bildirildiğini, bu nedenle davalı çeki iktisap etmekte kötüniyetli olduğunu, yaptığı iş itibarı ile de bu hususta gerekli incelemeyi yaparak çekin iktisap etmesi gerektiğini, bu nedenle bilirkişi raporunu kabul etmediklerini, yeniden bilirkişi raporu alınması hususunun mahkemenin taktirinde olduğunu belirterek davanın kabulünü talep etmiştir.
Davalı vekili de davanın reddini istemiştir.
Dava İİK 72 maddesine göre açılan menfi tespit ve istirdat davası olduğu, davalı alacaklı factoring şirketi tarafından davacı ile davadışı borçlular hakkında İstanbul Anadolu 8.İcra Müd.....E. Sayılı dosyası ile kambiyo senetlerine mahsus yolla takip başlatıldığı, davacıya ait işyerine .tarihinde hırsızlık gerçekleştiği bu konuda Bakırköy Cumhuriyet Başsavcılığının . soruşturma dosyası ile kovuşturmaya yer olmadığına dair karar verildiği, yaptırılan bilirkişi incelemesinde davacı defterlerinin HMK 22 maddesi anlamında delil niteliğinde bulunduğu ve dava konusu çekin davadışı ....ı Şirketi tarafından davacıya verildiği, davalı kayıtlarının incelenmesinden davalının defterlerinin de HMK 222 maddesi anlamında delil niteliğinde bulunduğu , davalı ile dava dışı ....arasında dava konusu çekin tevdiinin gerçekleştiği, factoring şirketi tarafından bu konuda faturanında kesildiği ve kayıtlara işlendiği, TTK 790 maddesi gereğince cirosu kabil bir çeki elinde bulunduran kimsenin kendi hakkı müteselsil ve birbirine bağlı cirolardan anlaşıldığı takdirde yetkili hamil sayılacağı konusundaki hüküm ve 6371 Sayılı Finansal Kiralama ve Factoring Kanunu 9/2 maddesi gereğince çek bedeline uygun faturanın kendi kayıtları ile sabit olduğu , davalının kayden yetkili hamil olduğu gerekli özeni göstererek çeki iktisap ettiği, davalının kötü niyetli olduğuna dair davacının mücerret arama kaydından hareketle kötü niyetli ve ağır kusurlu olduğunun kabul edilemeyeceği anlaşılmakla davanın reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM : Gerekçesi yukarıda belirtildiği üzere,
1-DAVANIN REDDİNE,
2-Peşin alınan 256,17 TL harçtan alınması gerekli 35,90 TL harcın mahsubu ile 220,27 TL fazla harcın, hüküm kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,
3-Davalı kendisini vekil ile temsil ettiğinden 2018 yılı AAÜT tarifesi uyarınca davalı yararına taktir olunan 2.180,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya ödenmesine,
4-Davacının yaptığı yargılama giderinin kendi üzerinde bırakılmasına,
5-Davalı tarafın yatırdığı 50,00 TL gider avansı kullanılmadığından hüküm kesinleştiğinde ve talep halinde davalıya iadesine,
6-Davacının yatırmış olduğu gider avansından artan tutarın hüküm kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,
Dair, kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi' ne istinaf yolu açık olmak üzere taraf vekillerinin yüzlerine karşı verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 07/11/2018