T.C. İstanbul Anadolu 7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2021/738 Esas
KARAR NO: 2022/90
DAVA: Menfi Tespit (Ticari İlişkiden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 25/02/2019
KARAR TARİHİ: 09/02/2022
Mahkememizde görülmekte bulunan Menfi Tespit (Ticari İlişkiden Kaynaklanan) davasının yapılan yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA : Davacı vekili Mahkememizin --- dosyaya vermiş olduğu dava dilekçesinde özetle; Müvekkili --- davalılardan ----- başvurusunda bulunduğunu ve işe kabul edildiğini, ancak şirketin prensip olarak işe başlattığı elemanlardan firmanın oluşacağı zararın teminatı olarak kefilli boş senet imzalattığını, işsiz olan müvekkilinin çaresizlik nedeniyle bu teklifi kabul ederek annesi ---- kefil olduğu boş senedi imzalayarak firmaya vermek zorunda kaldığını, ----yılının son aylarına kadar da bu firmada çalıştığını, çalıştığı sırada firmada oluşan kasa açığı nedeniyle kendisinin sorumlu tutulduğunu ve bu zararı gidermesi için baskı altına alındığını, çaresiz kalan müvekkilinin --- vadeli bir gün sonra ödenecek kaydı ile---bedelli senet imzalatıldığını ve bu senedin bekletilmeden ----marifetiyle icraya verildiğini, firmanın bununla yetinmeyip elinde bulundurduğu boş imzalı senedi --- olarak doldurarak---- vadeli göstermek suretiyle alacaklısı olarak------ gösterilerek işbu senedi de ihtiyati haciz kararı alarak ---- dosya ile takibe koyduğunu, müvekkili --------- olup, işe girdiğinde --- yaşında olduğunu, bu yaşta bir insana ---- borç para verilmesinin hayatın olağan akışına aykırı olduğunu, takip konusu senetin teminat olarak boş olarak verildiğini ve sonradan doldurulduğunu, müvekkilinin söz konusu senet den dolayı borcunun olmadığını iddia ile öncelikle -------- takibin dava sonuna kadar durdurulmasına, icra dosyasında müvekkilinin borçlu olmadığının tespitine, tahsil edilmesi halinde istirdadına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
SAVUNMA: Davalı ---- vekili cevap dilekçesinde özetle; dava dilekçesinde ihtilafın işçi-işveren ilişkinden kaynaklandığının açıklandığını, buna göre davada İş Mahkemelerinin görevli olduğu halde Asliye Ticaret Mahkemesinde açılmış davanın usulden reddi gerektiğini, esasa ilişkin olarak da müvekkili şirketin eski çalışanı davacı---- sorumluluğunda bulunan şube kasasından ---- parayı yöneticilerinin bilgisi dışında habersiz ve işverenin güvenini kötüye kullanmaksuretiyle zimmetine geçirdiğini kendi yazısı ve imzası ile ikrar ettiğini, hakkında suç duyurusunda bulunulmaması için zimmetine geçirdiği tutar değerinde senedi şirkete bizzat kendisinin teslim ettiğini, senet bedelinin gününde ödenmemesi üzerine---- takip başlattıklarını, dava dilekçesinde bahsedilen---- tutarındaki senetle müvekkilinin hiç bir ilgisinin olmadığını, diğer davalılar ile müvekkili şirketinin hiç bir bağının bulunmadığını iddiaların asılsız olduğunu davanın reddine karar verilmesi gerektiğini savunarak %20'den az olmamak kaydı ile tazminata hükmedilmesine karar verilmesini istemiştir.
İNCELEME VE GEREKÇE : Dava hukuki niteliği itibariyle davacının icra takibine konu senetten dolayı borçlu olmadığının tespitine ilişkindir.
Dava ilk olarak mahkememizin --- karar ile "DAVANIN HMK.'nın 114/2. ve 115/2.maddeleri gereğince DAVA ŞARTI YOKLUĞUNDAN USULDEN REDDİNE" karar verilmiş, işbu kararın istinaf edilmesi üzerine yapılan inceleme sonunda -----bonoya dayalı olarak yapılan icra takip alacağından İİK.nın 72.md.si uyarınca borçlu olmadığının tespiti talep edilmektedir. Yukarıda bahsedilen ----- kararında belirtilen kriterler gözetildiğinde; istinafa konu davadan önce arabulucuya gidilmesi zorunlu dava şartı değildir. Aksi yöndeki mahkeme kararı usul ve yasaya aykırı görüldüğünden davacının istinaf talebi kabul edilmiştir. Davadan önce arabulucuya başvuru şartı, davanın mahkemelerde açılıp görülmesine yönelik olarak düzenlenen özel bir dava şartıdır. Mahiyetleri gereği özel dava şartları 6100 Sayılı HMK.nın 114 Maddesinde düzenlenen genel dava şartlarından önce incelenir. Somut olayda arabuluculuk özel dava şartının, HMK. 114/1-c maddesinde düzenlenen '' mahkemenin görevli olması,'' genel dava şartından önce incelenmesi gerekmektedir. Mahkemenin öncelikle arabulucuk dava şartını incelemiş olması usul ve yasaya uygun olup aksi yöndeki davalı istinafı yerinde değildir." gerekçesi ile mahkememiz kararının KALDIRILMASINA karar verilmiştir.
Dosya mahkememizin ------Mahkememizin GÖREVSİZLİĞİNE, Kararın kesinleşmesinden itibaren iki hafta içerisinde başvuru halinde dosyanın görevli ----- İş Mahkemesine gönderilmesine" karar verilmiştir.
Mahkememiz kararının yeniden istinaf edilmesi üzerine yapılan istinaf incelemesi sonunda ------ "Çalışmanın niteliği dikkate alındığında -----uyuşmazlıkta İş Kanunu hükümleri uygulanacaktır. Davacı ile davalı şirket arasındaki iş ilişkisi nedeniyle uyuşmazlığın çözümlenmesi gerekmekte olup, 4857 sayılı İş Kanunu'nun 1 maddesi kapsamında da uyuşmazlığın çözümünde dava tarihi itibariyle iş mahkemeleri görevlidir. Davalı şirket dışındaki diğer davalı gerçek kişiler ile davacılar arasında iş ilişkisi olduğu iddia edilmeyip davaya konu borçsuzluk iddiası, TTK'da düzenlenen bonoya ilişkin hükümlere dayanmaktadır. Bu nedenle tüm davalılar hakkındaki davanın birlikte görülüp değerlendirilmesi gerekmemektedir. Buna göre davacılar tarafından davalı gerçek kişilere yönelik açılan dava ticari dava niteliğinde olup uyuşmazlığın ticaret mahkemesinde görülüp sonuçlandırılması gerekmektedir" gerekçesi ile Davalı---- istinaf başvurularının KABULÜ ile mahkememiz kararının KALDIRILMASINA karar verilmesi üzerine dosya mahkememizin ---- kaydedilmiştir.
İlk celsede yapılan yargılama sonunda;---- kararınca davalı gerçek kişiler ------yönünden dosyanın tefrik edilip mahkememiz yeni esasına kaydedilmesine ve bozma ilamı gereğince "Çalışmanın niteliği dikkate alındığında ------uyuşmazlıkta İş Kanunu hükümleri uygulanacaktır. Davacı ile davalı şirket arasındaki iş ilişkisi nedeniyle uyuşmazlığın çözümlenmesi gerekmekte olup,---- çözümünde dava tarihi itibariyle iş mahkemeleri görevli olduğundan Davalı ------Yönünden mahkememizin görevsizliğine, Kararın kesinleşmesinden itibaren iki hafta içerisinde başvuru halinde dosyanın görevli ----- Nöbetçi İş Mahkemesine gönderilmesine, karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
H Ü K Ü M : Gerekçesi Yukarıda Açıklandığı Üzere;
1- Davalı----- Yönünden mahkememizin GÖREVSİZLİĞİNE ,
2-Kararın kesinleşmesinden itibaren iki hafta içerisinde başvuru halinde dosyanın görevli -----Nöbetçi İş Mahkemesine gönderilmesine,
3-HMK.nun 331/2 maddesi gereği yargılama giderleri, harç vekalet ücretinin görevli mahkemece değerlendirilmesine,
Dair, kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içinde----- istinaf yolu açık olmak üzere davacı vekilinin ve davalı -------- yüzlerine karşı, verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 09/02/2022