T.C. İstanbul Anadolu 7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2018/1432 Esas
KARAR NO: 2020/640
DAVA: Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 30/11/2018
KARAR TARİHİ: 08/12/2020
Mahkememizde görülen davanın yapılan açık yargılaması sonunda,
DAVA
Davacı vekili tarafından sunulan dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirket ile davalı arasında ------------ imzalandığını, işbu sözleşme gereği müvekkili tarafından -------- davalıya verildiğini, davacı tarafça çeklerin karşılığında verildiği ifa borcunun davalı tarafından yerine getirilmediğini, sözleşme konusu hazır beton malların müvekkiline teslim edilmediğini, müvekkili tarafından davalı ile de iletişime geçilemediğini belirterek müvekkil şirket tarafından davalıya keşide edilen; ----- ödeme tarihli ----- bedelli, ----- seri numaralı---- tarihli---------- ait ------ ödeme tarihli ---- bedelli, ------- seri numaralı ---- ödeme tarihli --- bedelli, -------- ait ---- numaralı ---- ödeme tarihli ----------- bedelli çeklerin davalı tarafından üçüncü şahıslara ciro edilmesinin önlenmesi açısından davaya konu çek bedelleri de göz önüne alınarak teminatsız veya teminatlı olarak tedbir kararı verilmesini, davalı aleyhine açtıkları menfi tespit davalarının kabulüne karar verilmesini, müvekkili şirketin davalı şirkete çek bedelleri ekadar borçlu olmadığının tespitine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP
Davalı vekili tarafından sunulan cevap dilekçesinde özetle; müvekkil şirketin-------yılından beri hazır beton santrali işletmekte olup ----- yüksek kapasite ile yüzlerce firmaya hazır beton sattığını, davacı taraf ile ---- tarihinde ----------- akdedildiğini ve hazır beton alımı için bağlantı yapıldığını, bu sözleşme uyarınca müvekkil şirketin ------- hazır betonu davacıya teslime, davacının ise bunun karşılığında ---- ücret ödemeyi kabul ettiğini, işbu bedel belirlenirken beton birim fiyatı ----------- bildirildiğini, ne var ki işbu anlaşma sonrasında davacının hiçbir şekilde beton talep etmediğini, müvekkil şirket tarafından kendisi ile birçok kez iletişime geçilmesine rağmen beton dökümü için bir yer bildirmediğini, müvekkil şirketin ----- tarihinde konkordato talebi ile adli makamlara başvurduğunu ve --------- tarihinde geçici mühlet ile ihtiyati tedbir kararı aldığını, konkordato sürecinin---------------- görüldüğünü, müvekkil şirketin bu süreçte de komiserlerin gözetiminde, aynı şirket merkezinde tüm işçi ve yönetim kadrosu ile birlikte üretim ve dağıtıma aynı kalite ile devam ettiğini, davacı tarafın hiçbir şekilde müvekkilinden beton dökümü talep etmemesine, müvekkil şirkete bildirim yaparak yer ve zaman belirtmemesine ve müvekkilini sözleşmeye uygun ifaya davet etmemesine ve ne sözleşme ne de kanuna göre tek taraflı haklı fesih şartları oluşmamasına rağmen kötüniyetli olarak bu menfi tespit davasını ikame ettiğini, müvekkil şirketin ifaya hazır olup davacının alacaklı temerrüdünde olduğunu, taraflar arasında akdedilen sözleşmeye göre müvekkili şirketin alıcıya sözleşmeye uygun zamanda ürünü teslim edeceğini, davacı tarafın müvekkil şirkete sözleşmeye göre yazılı bir bildirim yapmalı ve betonun ne zaman ve nereye dökülmesini talep ettiğini bildirme yükümlüsü olduğunu, davacının hazır betonun kendisine teslim edilmediğini iddia etmesi için öncelikle bunu talep ettiğini ispat etmesi gerekli olduğunu, böyle bir talep olmadığı için maddi gerçekler gereği davacının davasında haksız olup alacaklı temerrüdünde olduğunu, sözleşmenin ayakta olduğunu, çeklerin geçerli bir sözleşmenin ifası için müvekkiline teslim edildiğini, müvekkilinin borcunu aynen ifada ısrar ettiğini, tarafların sözleşme ile bağlı olduğunu, sözleşme bedeli olarak peşin alınan çeklerin taraflar arasındaki sözleşmenin ifası için alındığını, geçerli bir sebebe dayandığını, menfi tespit yapılabilmesi için çeklerin geçersiz bir sözleşme sebebiyle müvekkiline verilmiş olması gerekli olduğunu, davacının temerrüdü dolayısıyla ifanın gerçekleşemediğini, sözleşmenin ayakta ve hüküm doğurmaya devam ettiğini, menfi tespit davası yolu ile davacının haksız ve sözleşmeye aykırı şekilde sözleşmesel ilişkiden kurtulmaya çalışması hukuk düzeni tarafından korunamayacağını, dolayısıyla davacının talebinin haksız ve hukuka aykırı olduğunu belirterek davının reddine karar verilmesini talep etmiştir.
İNCELEME VE GEREKÇE
Dava hukuki niteliği itibariyle, davaya konu çeklerden dolayı borçlu olmadığına ilişkin Menfi Tespit davasıdır.
Davanın İİK. 72. Mad. Gereğince açılan menfi tespit davası olduğu, uyuşmazlığın --------- tarihli hazır beton satış sözleşmesi nedeni ile davacı tarafça davalıya keşide edildiği iddia olunan dava konusu ----- adet çekle ilgili olarak borçlu olmadığının tespiti noktasında toplandığı tespit edilmiştir.
Tüm dosya kapsamına göre; Taraflar arasında ---------- akdedildiğini buna göre davacının ----- hazır betonu davacıya teslime, davacının ise bunun karşılığında ---- ücret ödemeyi kabul ettiği, işbu bedel belirlenirken beton birim fiyatı ----- bildirildiği, davacı bu kapsamda davacı ----- tarihli ve ---- bedelli, -----bedelli, --- tarihli ve --------- olmak üzere toplam ---------- bedelli çekler verildiği, bu yönüyle taraflar arasında bir ihtilafın bulunmadığı ihtilafın ise davacı tarafından verilen çeklere rağmen davalı şirket tarafından sözleşme gereği edimi olan betonların davacıya verilmediği üzerinde toplandığı, davalının davacının yer bildirmemesi nedeniyle beton döküm edimini ifade edememesi nedeniyle uğradığı zarara ilişkin ise bir karşı davasının bulunmadığı anlaşıldığından, davacının davasının kabulüne karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
Her ne kadar hüküm kısmında --- ödeme tarihli çek bedelinin ----olarak yazılmış ise de sehven maddi hata nedeniyle yazıldığı --- ödeme tarihli çek bedelinin ------- olması gerekmektedir.
Davalının davacının yer göstermesi nedeniyle uğradığı zararlara ilişkin olarak dava açabileceğinin muhtariyetine,
HÜKÜM:Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere:
1-DAVANIN KABULÜNE,
2------- seri numaralı --- ödeme tarihli --- Bedelli çek, ----ait --- seri numaralı --- ödeme tarihli ---- Bedelli çek, ------ ait ---- seri numaralı ---- ödeme tarihli ----Bedelli çek----- şubesine ait ----- seri numaralı ----ödeme tarihli ---- Bedelli çek, ----- şubesine ait ----- seri numaralı --- ödeme tarihli --------- Bedelli çekler yönüyle davacının davalıya karşı borçlu olmadığının tespitine,
3-Davalı yönüyle de açılan bir tazminat davası bulunmadığından uğranılan zarar yönünden dava açabileceklerinin muhtariyetine,
4-Harçlar Kanunu uyarınca alınması gerekli 12.637,35 TL. Harçtan peşin alınan 3.183,93 TL. Harcın mahsubu ile bakiye 9.453,42 TL. Harcın davalıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
5-Davacı tarafından yapılan ilk dilekçe gideri 3.225,03 TL., tebligat ve müzekkere gideri 80,50 TL. olmak üzere toplamda 3.305,53 TL. yargılama giderinden red/kabul oranına göre 3.280,00 TL. yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, bakiye giderin davacı üzerinde bırakılmasına,
6-Kabul edilen dava yönünden hüküm tarihindeki tarife uyarınca 21.400,00 TL. vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
8-HMK 333 ve gider avansı tarifesinin 5. maddesi gereğince gider avansının kullanılmayan kısmının kararın kesinleşmesinden sonra ilgili tarafa iadesine,
Kararın taraflara tebliğinden itibaren 2 hafta içinde İstinaf yoluna başvurma yolu açık olmak üzere verilen karar taraf vekillerinin yüzlerine karşı açıkça okunup anlatıldı. 08/12/2020