T.C. İstanbul Anadolu 7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2017/628 Esas
KARAR NO: 2020/453
DAVA: İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 30/05/2017
KARAR TARİHİ: 13/10/2020
Mahkememizde görülen İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
DAVA : Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacı tarafından işletilen köprü ve otoyollardan davalıya ait araç ile geçiş ihlali yaptığını, geçiş tutarı ve yasadan kaynaklı para cezalarının tahsili amacıyla ------- sayılı dosyası ile icra takibi yapıldığını, davalıya --------ödeme emrinin tebliğ edildiğini ve davalının borcun tamamına ---- tarihinde itiraz ettiğini, davacı şirketin------------- otoyolunu yap-işlet-devret modeli ile yaptığını ve işlettiğini, işletilen otoyollardaki gişelerden yapılan geçişlerde -------- alınamaması halinde geçiş ihlalinin araç sürücüsüne bilgilendirme amaçlı olarak düzenlenerek teslim edildiğini, bu itibarla, ihlalli geçişi takip eden 15 günlük süre içerisinde geçiş ücretine herhangi bir ceza tahakkuk ettirilmediğini, bu süre içerisinde ödenmeyen ücretler için,---------cezaya düşen araç sahiplik bilgilerinin talep edildiğini, 6100 sayılı kanunun 30. Maddesinin 5. fıkrası gereğince "geçiş ücreti ödemeden giriş-çıkış yaptığı mesafeye ait geçiş ücreti ile birlikte bu ücretin 10 katı tutarında ceza genel hükümlere göre tahsil edilir." Hükmü gereğince davacı şirket tarafından, 15. Günden sonra geçiş ihlaline ilişkin, giriş-çıkış yapılan yol, güzergah ve şerit ile tarih ve saat bilgileri ve fotoğraf kaydının yer aldığı ihtarnamelerin gönderildiğini, açıklanan nedenlerle------ sayılı dosyasına yapılan itirazın reddine ve takibin devamına, % 20 den aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına karar verilmesini dava ve talep etmiştir.
CEVAP:Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; 7144 sayılı torba kanunun 18. Maddesi ile yapılan değişiklik ile 6001 sayılı kanunun 30 maddesinin 5. Fıkrasının değiştiğini, son olarak; 4046, 3465 ve 3996 sayılı kanunlar çerçevesinde işletme hakkı verilen veya devredilen otoyollar veya erişme kontrolünün uygulandığı karayollarından geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yapan araç sahiplerinden, işletici şirket tarafından, geçiş ücreti ödemeden giriş-çıkış yaptığı mesafeye ait geçiş ücreti ile birlikte, bu ücretin 4 katı tutarında ceza, genel hükümlere göre tahsil edileceği şeklinde değiştirildiğini beyan etmekle, 19. Madde ile 6001 sayılı kanuna geçici madde 3 ile "bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihten önce otoyollar ile erişme kontrolünün uygulandığı karayolları için belirlenen geçiş ücretlerini ödemeden yapılmış olan geçişlerde araç sahiplerine bu Kanunun 30 maddesinin beşinci fıkrası uyarınca tahakkuk ettirilen ancak bu maddenin yürürlük tarihi itibarıyla tahsilatı yapılmamış olan para cezaları hakkında bu kanunu 30. Maddesinde yer alan oranlar uygulanır..." hükmünün yer aldığını, bu itibarla 4 kat esas alınmak suretiyle harca esas değerin ------olarak değiştirilmesi gerektiğini beyan etmiştir.
İNCELEME VE GEREKÇE :Dava hukuki niteliği itibariyle icra müdürlüğünce yapılan icra takibine İİK 67. maddesi uyarınca itirazın iptali ile icra inkar tazminatına hükmedilmesine ilişkindir.
Usulünce duruşma açılarak; tarafların aktif ve pasif dava ehliyetleri denetlenip ihtilaflı ve ihtilafsız konular ön inceleme duruşmasında resen belirlenerek uyuşmazlığın çözümü doğrultusunda tarafların tüm delilleri tahkikat duruşmalarında toplanıp bilirkişi incelemesi yapılmak suretiyle dava sonuçlandırılmıştır.
Davanın İİK 67 maddesine göre açılan itirazın iptali davası olduğu, celp edilen-----sayılı dosyasının incelenemesinde; --- ceza tutarı olmak üzere toplam ----- alacaklarının tahsili için icra takibi başlattıkları, davalı tarafın süresi içerisinde yapmış oldukları itiraz üzerine takibin durduğu ve davanın İİK 67 maddesi gereğince 1 yıllık hak düşürücü süre içinde açıldığı anlaşılmıştır.
Tarafların iddia ve savunmalarının değerlendirilmesi sonucunda; uyuşmazlığın davacının, davalının işletmekte olduğu otoyoldan yapılan ihlalli geçiş iddiası nedeniyle alacağının bulunup bulunmadığı, davalının icra takibine yaptığı itirazın iptal edilip edilemeyeceği noktasında toplandığı anlaşılmıştır.
Mahkememizce alınan bilirkişi raporunda; davalı şirkete kayıtlı olan ------ plakalı araçların tamamında-------- plakalı araçlar için ---- dosyada mübrez olmadığı bu nedenle ----- bulunmadığı nazara alınarak değerlendirme yapıldığı, araçların ihlalli geçiş esnasında --------- yeterli olmadığının ekstreden tespit edildiği, davacı tarafından dosyaya ibraz edilmiş olan ihlalli geçiş kayıtları ve resimlerin birbirini doğruladığı, davacı tarafından tanzim edilen geçiş ücretlerinin ve cezalarının, ihlali yapan araçların ön plakalarına göre tanzim edildiği, ön plakadan farklı olan dorselerin plaklarına göre tanzim edilmediği, davalı şirkete ait araçların---- cihazı bulunmasına rağmen, ----cihazında bakiye olmaması nedeni ile kaçak geçiş işlemine maruz kalınmasında sorumluluğun araç sahibinde olduğu yönünde Sayın Mahkemede kanaat oluşması halinde ve yeterli bakiyenin bulunduğu ------ sorumluluğun davalı şirkette olmadığı yönünde kanaat oluşması halinde------dosyasından davacı şirketin---- geçiş ücreti ile bu tutarın ----- ceza tutarı olmak üzere toplam ----- davalı şirketten alacaklı olacağı ve itirazın iptali gerekeceği, ----- etiketinde yeterli bakiye bulunduğu halde okunamamasından dolayı ihlalli geçişe sebebiyet vermesinde sorumluluğun davalı şirkette olabileceği yönünde kanaat oluşması halinde ise ---- dosyasından davacı şirketin --- geçiş ücreti ile bu tutarın ----- ceza tutarı olmak üzere toplam -------- davalı şirketten alacaklı olacağı ve itirazın iptali gerekeceği, somut olay bakımından faizin, taraflar arasındaki ilişkinin ticari olması nedeni ile miktarı infaz aşamasında belirlenmek üzere, davacı şirketin talebi gibi alacağa takip tarihi olan ----- tarihinden itibaren değişen ve değişecek oranlarda AVANS faiz işletilmesinin uygun olduğu, tarafların %20 den aşağı olmamak üzere İcra İn kar/Kötü niyet tazminat talebinin değerlendirmesinin Sayın Mahkemenizin Takdirleri içerisinde kaldığı kanaatine varıldığı bildirilmiştir.
Bilirkişi ek raporunda ise; davalı şirkete kayıtlı olan --------plakalı ve---- plakalı araçta, ihlalli geçişin yapıldığı tarihlerde aktif olarak çalışan --- bulunduğu, ----plakalı araç için ----- tutarlı geçiş için bakiyenin yeterli olduğu tespit edildiğinden, yeterli bakiyenin bulunduğu halde ----- etiketlerinden tahsilat yapılamamasında sorumluluğun davalı şirkette olmadığı yönünde Sayın Mahkemenizde kanaat oluşması halinde ----- dosyasından davacı şirketin ---- geçiş ücreti ve bu tutarın---- katı olan -- ceza tutan olmak üzere (kök raporda tespit edilen ve bakiyenin bulunduğu geçişler içinde---- kat ceza tutarı dışlanmış olup, huzurdaki ek raporda tespit edilen --- geçiş ücretinin -- katı olan ceza tutarı hesaplamada dışlanmıştır.) toplam ---------- davalı şirketten alacaklı olacağı ve itirazın İptali gerekeceği, ----- okunamamasında sorumluluğun davalı şirkete olduğu yönünde kanaat oluşması halinde; Ödenmemiş geçiş ücretleri yönünden davacının----- Sayılı dosyasından---- kat ceza tutarı olan --- olmak üzere toplam------ davalı şirketten alacaklı olacağı ve itirazın iptali gerekeceği, davalı şirket hesabına ihlali geçişten sonra 15 gün İçerisinde yeterli bakiyenin yüklenmesi halinde para ceza tutarından sorumlu olmayacağı yönünde Sayın Mahkemenizde kanaat oluşması İhtimaline binaen yapılan seçenekli hesaplama neticesinde ise----- dosyasından davacı şirketin------ ceza tutan olmak üzere toplam ---------- davalı şirketten alacaklı olacağı ve itirazın iptali gerekeceği, somut olay bakımından faizin, taraflar arasındaki ilişkinin ticari olması nedeni İle miktarı infaz aşamasında belirlenmek üzere, davacı şirketin talebi gibi alacağa------ tarihinden itibaren değişen ve değişecek oranlarda AVANS faiz İşletilmesinin uygun olduğu, davacının % 20 den aşağı olmamak üzere İcra İnkar tazminat talebinin değerlendirmesinin Sayın Mahkemenizin Takdirleri içerisinde kaldığı kanaatine varıldığı bildirilmiştir.
Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde;
Dava davacı tarafından işletilen köprü ve otoyolda davalıya ait araçların ihlalli geçiş yapmış ise geçiş ücreti ile yasal süresi içinde ödenmeyen geçiş ücreti için tahakkuk eden cezai şart nedeni ile itiraz iptali ile inkar tazminatı kararı verilip verilemeyeceğine ilişkin olduğu,
6001 S.Y 30. Maddesinde geçiş ücretiniin ödenmemesi halinin düzenlendiği,---- fıkrasında ücret ödenmeden geçiş yapan araç maliklerine geçiş ücretinin ---- tutarında idari para cezası gerektiğinin düzenlendiği, 30/5 maddesinde ise 4046,3465,3996 sayılı yasalar çerçevesinde işletme hakkı verilen veya devredilen otoyollar ve karayollarının geçiş ücretini ödemeden kullanan araç sahiplerine de geçiş ücretinin 10 katı tutarında cezanın genel hükümlere göre tahsil edileceğinin bildirildiği, 5 fıkradaki cezanın idari para cezası olmayıp genel hükümlere göre tahsilinin yasadan kaynaklandığı, tahsil edilen bu paranın % 60 ınında Hazine payı olarak ödeneceği, bu düzenlemenin yasadan kaynaklandığı, ancak 25.05.2018 tarihli 7144 Sayılı Bazı Kanunlarda Değişiklik yapılmasına dair kanunun 18.maddesi ile 6001 S.Y30/1-5 maddelerindeki on ibaresinin 4 olarak değiştirilmiş olduğu, ve 19 maddesinde bu kanunun yürürlüğe girmesinden önce tahsil edilmemiş para cezaları için bu hükmün uygulanması gerektiği hususunun da düzenleme konusu olduğu, düzenlenen rapora göre davalı araç malikinin hesapta yeterli bakiyesi olmadığı halde ihlalli geçiş yaptığı ve açılan itiraz iptali davasında da asıl geçiş miktarınada itiraz ederek takibin durduğu anlaşılmakla, ---- plakalı aracın------ tarihli geçişinde davalının bakiyesinin bulunduğu, bakiye bulunduğu halde tahsilat yapılmamasının davacının sorumluluğunda olduğu, davalı araç malikinin ihlalli geçiş için --- davacı şirkete borcu bulunduğu, bu miktar ile yukarıdaki yasal düzenleme karşısında bu miktarın ------- üzerinden itirazın iptali ile,takip tarihinden itibaren asıl alacağa tarafların tacir olması nedeni ile 3095 S.Y 2/2 maddesi gereğince avans faizi işletilmesi gerektiği, davalı tarafından inkar edilen asıl alacak likit ve bilinebilir olduğundan davalının İİK 67/2 maddesi gereğince % 20 tazminat ile mahkumiyeti gerektiği, davacı tarafından her ne kadar itiraz iptali takip miktarı olarak geçiş ücretinin 10 katı kadar talep edilmiş ise de 7144 S.Y 18. Maddesindeki değişiklik dava tarihinden sonra gerçekleşmiş olduğundan bu konudaki itirazın iptali davasının konusu kalmadığı anlaşılmakla bu karar verilmesine yer olmadığına karar verilip davacının dava tarihinden sonra gerçekleşen yasal değişiklik nedeni ile yargılama giderleri ile sorumlu olmadığına karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM:Gerekçesi Yukarıda Açıklandığı Üzere:
1-DAVANIN KISMEN KABUL KISMEN REDDİNE
2-Davalının------ sayılı dosyasına yapmış olduğu itirazın kısmen iptali ile takibin ---- geçiş ücreti, dört katı ceza tutar--- olmak üzere toplamda----- üzerinden takibin takip şartlarındaki haliyle aynen devamına, reddedilen kısım yönünden kanundan kaynaklanan konusuz kalmamış olup bu konuda karar verilmesine yer olmadığına,
3- İİK 67/2 md gereğince davalının 5.574,15 TL. üzerinden %20 icra inkar tazminatına mahkumiyetine, davalıdan alınıp davacıya verilmesine,
4-Harçlar kanunu uyarınca alınması gereken 1.871,01 TL harçtan, peşin alınan 1.047,12 TL harcın mahsubu ile bakiye 823,89 TL harcın davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
5-Davacı tarafından dava açılırken yatırılan 31,40 TL başvurma harcı, 1.047,12 TL peşin harç, 1.050,00 TL bilirkişi ücreti ve 221,50 TL posta giderleri olmak üzere toplam 2.350,02 TL' nin kabul ret oranına göre 1.049,76 TL'sinin davalıdan alınarak davacı tarafa ödenmesine, bakiyenin davacı üzerinde bırakılmasına,
6-Davalı tarafından yapılan 56,50 TL masrafın kabul ret oranına göre 31,26 TL'sinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine, bakiyenin davalı üzerinde bırakılmasına,
7-Davacı taraf kendisini vekille temsil ettirdiğinden AAÜT uyarınca 4.108,49 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
8-Davalı kendisini vekille temsil ettirdiğinden AAÜT uyarınca 5.088,86 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
9-Taraflarca yatırılmış gider avansından kullanılmayan kısmının karar kesinleştiğinde ve talep halinde yatırana iadesine,
Kararın taraflara tebliğinden itibaren 2 hafta içinde İstinaf yoluna başvurma yolu açık olmak üzere verilen karar taraf vekillerinin yüzlerine karşı açıkça okunup anlatıldı. 13/10/2020