T.C. İstanbul Anadolu 7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2019/173 Esas
KARAR NO: 2020/436
DAVA: Menfi Tespit (Ticari İlişkiden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 18/04/2019
KARAR TARİHİ: 07/10/2020
Mahkememizde görülen Menfi Tespit (Ticari İlişkiden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
İDDİA : Davacı vekili dava dilekçesinde özetle,----------tarihinde meydana gelen maddi hasarlı trafik kazasına ilişkin olarak, davalı --------------- plakalı -----sürücüsü ----------- kazanın meydana gelmesinde %100 kusurlu olduğunu beyan ederek, icra baskısı altında ödenen ------- ile harç ve diğer giderlerin ödeme tarihi itibariyle faizi ile birlikte davalıdan tahsilini talep ve dava etmiştir.
SAVUNMA: Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacı ---------- plakalı araç sürücüsünün %100 kusurlu olması ve yapılan tahsilatın haklı olduğunu belirterek davanın reddini istemiştir.
İNCELEME VE GEREKÇE : Dava hukuki niteliği itibariyle, davacının, icra takibine konu edilen asıl alacak yönünden borçlu olmadığının tespitine ilişkindir.
Usulünce duruşma açılarak; tarafların aktif ve pasif dava ehliyetleri denetlenip ihtilaflı ve ihtilafsız konular ön inceleme duruşmasında resen belirlenerek uyuşmazlığın çözümü doğrultusunda tarafların tüm delilleri tahkikat duruşmalarında toplanıp bilirkişi incelemesi yapılmak suretiyle dava sonuçlandırılmıştır.
Celp edilen -------- sayılı dosyasının incelenemesinde; davalı --------- tarafından davacı ---------aleyhine ------ plakalı otomobilin değer kaybının-----------tarihi itibariyle avans faizi ile tahsili için ----- tarihinde icra takibi yapıldığı anlaşılmıştır.
Tarafların iddia ve savunmalarının değerlendirilmesi sonucunda; uyuşmazlığın davacıya ait --------- plakalı araç ile davalıya ait ------- plakalı araçların ---- tarihinde karıştıkları kazada davalı aracında varsa değer kaybı için yapılan takip ile ilgili ödemenin haksız ise iadesi gerekip gerekmediği noktasında toplandığı anlaşılmıştır.
Dosyada mübrez bilirkişi raporunda özetle, kaza mahallini terk ettiği için kimliği bilinmeyen dava dışı sürücünün idaresindeki ------- plakalı ------ ile kavşağa kontrolsüz ve hızlı girdiği; kavşaklarda geçiş önceliği kuralına uymadığı; tali yoldan kavşağa geldiği halde ana yoldan kavşağa gelen ---------plakalı ----------önce geçmesine fırsat vermediği ve çarptığı için Karayolları Trafik Kanununun 52/a - 57/b/5 - 84/h ve Karayolları Trafik Yönetmeliğinin 101/a - 109/b/5 - 157/a/8 maddelerinde açıklanan kusurları işlediği; kazanın meydana gelmesinde asli ve %85 kusurlu olduğu; dava dışı sürücü ------- idaresindeki ---------plakalı ----- ile kavşağa yaklaşırken yavaşlamadığı ve ---------- plakalı ---- ile kazaya karıştığı için --------- açıklanan kusurları işlediği; kazanın meydana gelmesinde tali ve %15 kusurlu olduğu; davacı ------------- gereğince sahibi olduğu -------- plakalı aracın kaza mahallini terk ettiği için kimliği tespit edilemeyen sürücüsünün %85 oranındaki kusurundan kendi kusuru gibi ve kusuru nedeniyle oluşan zarardan müştereken ve müteselsilsen sorumlu olduğu; davalı ------------------gereğince sahibi olduğu ------ plakalı aracın sürücüsü ---------oranındaki kusurundan kendi kusuru gibi ve kusuru nedeniyle oluşan zarardan müştereken ve müteselsilsen sorumlu olduğu; dava konusu -------- plakalı, ---------- marka tipi, ----- tarihinde trafiğe çıkmış, -------- tarihinde, ----- kullanıldıktan sonra kazaya karışmış ----------- adına tescilli ticari otomobilin rayiç değerinin kaza öncesinde --- onarıldıktan sonra --------- değer kaybının ---------, davacı ------- plakalı ----kullanan ve kaza mahallini terk ettiği için kimliği tespit edilemeyen sürücünün %85 kusuruna denk değer kaybının --olduğu; davalı ----------- tarafından davacı --------- aleyhine ----------dosyası ile ---- plakalı ------- değer kaybının ---------tarihi itibariyle avans faizi ile tahsili için ----tarihinde icra takibi yapıldığı; davacı ------------ tarafından icra takibine süresinde itiraz edilmediği için takibin kesinleştiği; icra dosyası kapak hesabına göre ------- ödenmesinin gerektiği; davacı tarafından ------ ödendiğinin beyan edildiği ancak ödeme belgesinin dosyada olmadığı; icra dosyası kapsamından ödemenin -- yapıldığının kabul edildiği; kazaya karışan araç sahipleri tacir olduğu için davalı --------------- itibariyle avans faizi talep edebileceği halde --- itibariyle avans faizi talebinin uygun olduğu; bu durumda,------- ile davacı ------ ödeme tarihi ----- arasındaki süre için işlenmiş avans faizi hesabının yapılması gerektiği; işlenmiş avans faizinin ------------ ve asıl alacak ile toplamının --- olduğu; davacı -------tarafından işlenmiş faiz ödenmeden --- tarihinde sadece --- ödendiği dikkate alındığında --- fazladan ödendiğinin anlaşıldığı; davacı --- tarafından faiz türü belirtilmeden ödeme tarihi itibariyle faiz talep edildiği için ------ itibariyle yasal faiz uygulanabileceği; davacı -------- tarafından fazladan ödenen ------- tutarın ödeme tarihi - itibariyle yasal faizi ile talep edilebileceği; icra dosyası kapak hesabındaki tahsil harcı, başvurma harcı, vekalet ücreti, diğer giderlerin faizleri ve diğer masraflar yargılama gideri kapsamında olduğu için mahkemenin takdirinde olduğu bildirilmiştir.
Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; davanın İİK 72 maddesine göre açılan menfi tespit davası olduğu, davalı tarafından davacı hakkında ------------ Sayılı dosyası ile araç değer kaybına ilişkin ilamsız takip yapıldığı ve ödeme emrinin ------- tarihinde tebliğ edildiği, davacı tarafından -------- tarihinde süresinden sonra itiraz edildiğindenh takibin kesinleştiği ve davacı tarafından takiple kesinleşen miktarın davalıya ödendiğinden davalı alacaklı vekili dosya borcu ödendiğinden feragat ettiğine dair talepte bulunduğu anlaşılmıştır.
Takip dayanağının trafik kazasından kaynaklanan değer kaybına ilişkin olduğu, takip dayanağı bir belgeye ve kanuni bir karineye dayanmaksızın kesinleşmiş olmakla HMK 190 maddesi gereğince ispat yükünün .davalı alacaklıda olduğu, Mahkememizce kazaya ilişkin hasar dosyasının dava dışı --------- isnerek kaza sebebi ile tarafların kusuru, meydana gelen hasar ve hasar nedeni ile davalı aracında oluşan değer kaybı yönünden bilirkişi incelemesi yaptırıldığı, davacıya ait araç sürücüsünün kazanın meydana gelmesinde KTK 85/1-5 maddesi gereğince % 85 kusurlu, davalıya ait araç sürücüsünün % 15 kusurlu olduğu, davalı aracının markası modeli ve .kaza tarihi itibarı ile rayiç değeri ve hasara göre değer kaybının ----- olduğu bu miktardan davacının kusuru oranında sorumluluğu bulunduğu buna göre yapılan hesaplamada davacının sorumluluğunun --- olduğu, davalı tarafından ---- değer kaybı talep etmesinin yerinde olmadığı, talep edilen ve kesinleşen bu miktardan davacının sorumlu olduğu miktar ----- olmakla davanın kısmen kabulü ile avacının takip dosyasındaki asıl alacak yönünden -------miktar yönünden borçlu olmadığının tepiti ile -------------tarihinde ödenen bu miktarın yasal faizi ile birlikte davalıdan istirdadına ve alacak yargılama ile belirlendiğinden davalının tazminat talebinin reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurmak gerekmiştir.
H Ü K Ü M : Gerekçesi Yukarıda Açıklandığı Üzere:
Davanın KISMEN KABULÜ ile;
Davacının ----------sayılı dosyasında ödeme tarihi --------- borçlu olmadığının tespiti ile ödenen bu miktarın davalıdan -------- tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte istirdadına, fazlaya ilişkin menfi tespit talebinin reddine,
Davalının şartları bulunmayan tazminat talebinin de reddine,
1-Harçlar kanunu uyarınca alınması gerekli 2.012,64 TL harçtan, dava açılırken peşin olarak yatırılan 550,55 TL harcın mahsubu ile bakiye 1.462,09 TL harcın davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
2-Davacı taraf kendisini vekille temsil ettirdiğinden AAÜT uyarınca 4.419,51 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
3-Davalı kendisini vekille temsil ettirdiğinden AAÜT uyarınca reddedilen miktar nazara alındığında 2.774,78 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
4-Davacı tarafça yapılmış 44,40 TL başvurma harcı, 550,55 TL peşin harç olmak üzere toplam 594,95 TL harç gideri ile tebligat, müzekkere ve bilirkişi ücreti olarak toplam 867,90 TL masraf olmak üzere toplam 1.462,85 TL yargılama giderinden kabul edilen kısma isabet eden 1.336,94 TL'sinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, bakiyesinin davacı üzerinde bırakılmasına,
5-Davalı tarafça yapılan yargılama gideri bulunmadığından bu konuda karar verilmesine yer olmadığına,
6-Taraflarca yatırılmış gider avansından kullanılmayan kısmının karar kesinleştiğinde ve talep halinde yatırana iadesine,
Dair, kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içinde ------------- Adliye Mahkemesi' ne istinaf yolu açık olmak üzere davacı vekilinin yüzüne karşı verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 07/10/2020