T.C. İstanbul Anadolu 7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO:2019/416 Esas
KARAR NO:2023/900
DAVA: Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ:09/07/2019
KARAR TARİHİ:13/12/2023
Mahkememizde görülen davanın yapılan açık yargılaması sonunda,
TALEP: Davacı vekili tarafından sunulan dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirketin 3 fabrikasında kağıt ve karton üretimi yapan kendi sektörünün en büyük firması olduğunu, davalı -------müvekkili şirketten satın aldığı kağıt ürünlerinin borcu karşılığında 139.093,00 TL meblağlı bir çek keşide ederek müvekkili şirkete teslim ettiğini, sözü edilen çekin müvekkili şirket tarafından süresinde bankaya ibraz edildiğinde, ------ dosyasından verilen tedbir kararı nedeniyle işlem yapılmadığının banka tarafından şerh edildiğini, bu mahkemede açılan davada, müvekkili şirketin lehtarı olduğu çekle ilgili olarak ------bir kişinin çekin kendisine ait olduğunu ileri sürerek zayi kararı verilmesi ve tedbir talebinde bulunduğunun öğrenildiğini, davalı -----teklifi üzerine mutabık kalınarak toplam ------- tarihinde satıldığını, üretim ve sevkıyat sonrası fiilen sevkedilen ürün tutarının 139.0930,00 TL olduğu için alıcı keşideci firma tarafından bahsi geçen satışa ilişkin olarak -------- tarihli çekin keşide edilerek kargo yoluyla müvekkili şirkete gönderildiğini, söz konusu çek ile ilgili olarak keşideciye tahsilat makbuzu verildiğini, çek giriş bordrosu düzenlendiğini ve gelen evrakın kayıt defterine işlendiğini, çek zayi davası açabilmenin birinci şartının, dava açan kişinin çekin meşru hamili olması yani çeki meşru bir yolla elinde bulunduran kişi olması olduğunu, dava konusu çekin alıcı firma tarafından müvekkili şirkete borca karşılık verilmiş bir çek olduğunu ve müvekkili şirket elinde bulunduğunu, zaten vadesinde bankaya ibraz olunmasından da çekin müvekkili şirket elinde bulunduğunun açıkça ortada olduğunu, gerek -----esas sayılı dosyasında açmış olduğu davayla çekin zayi talebinde bulunan başvurucu --------- gerekse davalı şirket ----- yalan beyanda bulunarak ve mahkemeyi yanıltarak çekler hakkında tedbir kararı aldıklarının görüldüğünü, başvurucu ---- davalı ---------- tutumları ile çek iptali davasının açılmış olduğu mahkeme tarafından verilmiş olan kararın müvekkili şirketin mağduriyetine yol açtığını, çek iptali dosyasındaki gerçeğe aykırı beyanlar üzerine verilmiş olan ihtiyati tedbir kararı nedeniyle müvekkili şirketin hem maddi hem de manevi zararlarının oluştuğunu, müvekkili şirketin çek üzerindeki tedbir nedeniyle de maddi olarak da kayba uğradığını belirterek davanın kabulü ile fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik 5.000,00 TL maddi tazminat ile 100.000,00 TL manevi tazminatın dava tarihinden itibaren işleyecek ticari faiziyle birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP:Davalılara dava dilekçesinin usulüne uygun tebliğ edildiği, davalılarca cevap dilekçesi sunulmadığı görülmüştür.
İNCELEME VE GEREKÇE
Dava hukuki niteliği itibariyle, davalı ------- tarafından, davacı şirketin lehtarı olduğu ve davalı şirket tarafından keşide edilerek davacıya verilen çekle ilgili olarak -------sayılı dosyası ile kıymetli evrak iptali davası açıldığı, verilen ödeme yasağı kararı nedeniyle vaktinde çeki tahsil edememesi sebebiyle davacının zarar gördüğü iddiasıyla açılan maddi ve manevi tazminat davası olup -------sayılı dosyasına yatan teminat üzerine ihtiyati tedbir kararı verilmesini talep etmiştir.Usulünce duruşma açılarak; tarafların aktif ve pasif dava ehliyetleri denetlenip ihtilaflı ve ihtilafsız konular ön inceleme duruşmasında resen belirlenerek uyuşmazlığın çözümü doğrultusunda tarafların tüm delilleri tahkikat duruşmalarında toplanıp bilirkişi incelemesi yapılmak suretiyle dava sonuçlandırılmıştır.Celp edilen ------ esas sayılı dosyasının incelenmesinde; davacı ----- tarafından dava konusu ----- keşidecisi --------- bedelli bir adet çekin iptali istemi ile dava açıldığı mahkemece yapılan yargılama neticesinde davanın feragat nedeniyle reddine dair ---- tarihli karar verildiği ve kararın--- tarihinde kesinleştiği görülmüştür.Tarafların iddia ve savunmalarının değerlendirilmesi sonucunda uyuşmazlığın; davacının davalı -----icari ilişki nedeniyle ----çekin davalı tarafından verildiği, ancak süresinde ibraz edildiğinde------ sayılı dosyasında çek üzerinde ödemeden men yasağı oması nedeniyle alacağını alamadığı bu nedenle şimdilik 5.000,00 TL maddi, 100.000,00 TL manevi tazminata ilişkin icra inkar tazminatı noktasında toplandığı anlaşılmıştır.
Tarafların delilleri toplanarak, tarafların iddia ve savunmaları, dosya kapsamı ile mahkememizce yapılan ön inceleme duruşmasında zapta geçen beyanlar ve uyuşmazlık tespiti dikkate alınarak davacı alacağının bulunup bulunmadığı değerlendirilmiştir. Davacı tedbire konu edilen çeki muhatap bankaya 28/02/2019 tarihinde ibraz ettiği, muhatap banka tarafından çek hesabında ödemeden men yasağı bulunması sebebiyle davacıya ödeme yapılamadığı, davacının bunun üzerine tedbir veren mahkemeye men yasağının ve tedbirin kaldırılması için 07/03/2019 tarihinde başvuru yaptığı, mahkemece ödemeden men yasağının kaldırılıp durumun bankaya 16/04/2019 tarihinde bildirildiği, bu aşamada davacının ödemeyi geç aldığı, geç aldığı süre içerisinde mahkememizce işlemiş en yüksek faiz 3.505,93 TL olarak hesaplanmış ancak bu miktarı talep edebilir. Her ne kadar davacı munzam zarar olarak sigorta muafiyetini kaybettiğini iddia etmiş ise de; muafiyetin çok fazla oluşu, hüküm altına alınan miktarın üzerinde oluşu, bu nedenle davacı sigortaya hiç başvuru yapmamış olsaydı 352.000,00 TL hasar tutarı karşısında zararını sigortadan almamasına göre zarar ile fiil arasında denge illiyet bulunmasına göre davacının davranışı ile ortaya çıkan çok daha büyük zarardan davalı sorumlu tutulamaz. Arada geçen süre bakımından davacının mesleği nedeniyle tahsil edeceği çek bedelini daha bir kaç kez katlanmasını artırılması mümkün olup ileri sürülüp ispatlanmasına bağlıdır. Böyle bir hususu ileri sürülmemiş ve ispatlanmamıştır. Davacı ibraz tarihi ile mahkemeden ödemeden men yasağının kaldırılması arasındaki en yüksek faiz miktarını talep edebilir. Bu sebeple davanın davalı -------yönünden kısmen kabulüne karar verilmiştir. Tedbir ve ödemeden men yasağını davalı----- talep etmiştir ve ödemeden men yasağını uygulatmıştır. Bundan davalı------tutulamaz bu sebeple bu davalı yönünden davalı sıfatı bulunmaması sebebiyle reddine, Manevi Tazminat yönünden ise, şirketin kişiliğine yönelik haksız bir saldırı yoktur. Bu sebeple manevi tazminat davasının şartları oluşmamıştır. Davacı manevi tazminat talep edemez. Bu sebeple manevi tazminat davasının reddine karar verilmiştir.
H Ü K Ü M : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere:
1-Davalı ----- Yönünden davanın davalı sıfatı (husumet) nedeniyle reddine,
2-Davanın diğer davalı --------- yönünden maddi tazminat davasının kısmen kabulüne,
3------- tarihinden itibaren işleyecek en yüksek ticari faiz ile davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
4-Faizi ile birlikte tahsil anında ulaştığı rakam------- ----- esas sayılı dosyasından alınan teminatları geçmediği takdirde veya geçtiği takdirde teminat ile birlikte zararın teminattan tahsiline,
5-Fazlaya dair maddi tazminatın reddine,
6-Manevi tazminatın reddine,
7-Harçlar Kanunu uyarınca alınması gerekli 269,85 TL harcın peşin alınan 1.793,14 TL harçtan mahsubu ile bakiye 1.523,29 TL harcın talep halinde karar kesinleştiğinde davacı tarafa iadesine,
8-Davadan önce gidilen ara buluculukta devletçe karşılanan 1.320,00 TL ara buluculuk ücretinin davanın red/kabul oranına göre 44,07 TL'sinin davalı -------- tahsili, bakiye 1.275,93 TL'sinin davacıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına, bu nedenle bu miktarlar yönünden harç gibi tahsil müzekkeresi hazırlanmasına,
9-Davacı tarafça yatırılan 44,40 TL başvurma harcı ile mahsup edilen 269,85 TL peşin harç olmak üzere toplam 314,25 TL harcın davalı ----- alınarak davacıya verilmesine,
10-Davacı tarafından yapılan tebligat ve müzekkere gideri 470,70 TL yargılama giderinden red/kabul oranına göre 15,72 TL yargılama giderinin davalı----- alınarak davacıya verilmesine, bakiye giderin davacı üzerinde bırakılmasına,
11-Hüküm tarihindeki tarife uyarınca kabul edilen dava yönünden 3.505,93 TL vekalet ücretinin davalı------- alınarak davacıya verilmesine,
12-Davalılar vekil ile temsil olunmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
13-HMK 333 ve gider avansı tarifesinin 5. maddesi gereğince gider avansının kullanılmayan kısmının kararın kesinleşmesinden sonra ilgili tarafa iadesine,
Kararın taraflara tebliğinden itibaren 2 hafta içinde İstinaf yoluna başvurma yolu açık olmak üzere verilen karar davacı vekilinin yüzüne karşı davalı tarafın yokluğunda açıkça okunup anlatıldı. 13/12/2023