T.C. İstanbul Anadolu 7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO:2023/379 Esas
KARAR NO:2024/253
DAVA: Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ:24/05/2023
KARAR TARİHİ:06/03/2024
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili tarafından sunulan 24.05.2023 tarihli dava dilekçesinde özetle; Müvekkiline ait -----tarihinde maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, müvekkiline ait ------ plakalı araçta meydana gelen hasar sebebiyle şimdilik 100,00 TL Hasar ve 100,00 TL değer kaybı bedelinin kaza tarihinden itibaren işleyecek olan bankaların uyguladığı en yüksek ticari temerrüt faizi ile birlikte davalıdan tahsilini, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalı yana bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.Davalı vekili tarafından sunulan ---- tarihli cevap dilekçesinde özetle; ---- plakalı aracın müvekkil şirket nezdinde -----------sigortalı olduğunu, meydana gelen hasarın müvekkili şirket tarafından tazmin edildiğini ve poliçeden kaynaklanan tüm sorumluluğunu yerine getirdiğini, davacı tarafından söz konusu kaza nedeniyle müvekkili şirkete hasar bedeli talebiyle başvurulduğunu, ekspertiz raporuna uygun olarak müvekkili şirket tarafından davacı hesabına 30/12/2022 tarihinde 7.349,06 TL hasar bedeli ödemesi yapıldığını, değer kaybı talebiyle de müvekkil şirkete başvuru yapıldığını, davacı hesabına 30/12/2022 tarihinde 5.799,00 TL değer kaybı ödemesi yapıldığını, müvekkili şirketin yapmış olduğu ödemeler nedeniyle bakiye teminat limitinin 86.851,94 TL olduğunu, davacının faiz talebinin haksız ve yersiz olduğunu, müvekkili şirketin dava açılmasına sebebiyet vermediğinden yargılama harç ve giderleri ile vekalet ücretinden de sorumlu tutulmasını talep etmiştir.
DELİLLER: Dava dilekçesi, cevap dilekçesi, trafik tescil kayıtları, poliçe ve hasar dosyası, bilirkişi raporları.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:Dava hukuki niteliği itibariyle, 17/12/2022 tarihli trafik kazası nedeniyle araçta meydana gelen bakiye hasar ve değer kaybının tahsili istemine ilişkindir. Dava konusu kazaya karışan ------ plakalı aracın malikinin ----- olduğu, davalı sigorta şirketine ------ poliçesiyle ---- tarihleri arasında kazanın meydana geldiği -----tarihini de kapsayacak şekilde sigortalı olduğu görülmüştür. Tarafların iddia ve savunmalarının değerlendirilmesi sonucunda; uyuşmazlığın 17.12.2022 tarihinde yaşanan trafik kazasında davacı ve davalı sigorta şirketi sigortalısının kusur durumları, yaşanan kazada davacıya ait -----plakalı aracın hasar görüp görmediği, varsa oluşan hasar ve değer kaybından davalı sigorta şirketinin sorumlu olup olmayacağı hususunda toplandığı anlaşılmıştır.2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 91/1. 85/1. ve 85/son maddeleri ile ------ motorlu bir aracın karayolunda işletilmesi sırasında, bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına neden olması halinde, o aracı işletenin zarara uğrayan üçüncü kişilere karşı olan sorumluluğunu belli limitler dahilinde karşılamayı amaçlayan ve yasaca yapılması zorunlu kılınan bir zarar sigortası türü olduğu anlaşılmaktadır.------ Dolayısıyla, trafik kazası nedeniyle davacının zararından davalı sigorta şirketinin, sigortalı sürücücünün kusuru oranında sorumlu olduğunu amirdir. Zararın poliçe kapsamı dışında kaldığı hususunda ispat külfeti davalı sigorta şirketi üzerinde olup, sigorta şirketinin zararın poliçe kapsamı dışında kaldığını somut deliller ile ispat etmesi gerekir.---------sayılı kararı ile Karayolları Trafik Kanunu’nun 90. maddesinin birinci cümlesinde yer alan “...ve bu Kanun çerçevesinde hazırlanan genel şartlarda…” ibaresi ile ikinci cümlesindeki “…ve genel şartlarda…” ibaresinin ve 92. maddesinin (i) bendinin ------ aykırı olduğuna ve iptaline karar vermiş olması nedeniyle davacının zararının ve zararın kapsamının 2918 sayılı KTK.nın ve 6098 sayılı TBK.nın haksız fiile ilişkin hükümlerine ve Yargıtay uygulamalarına göre belirlenmesi gerekir.------ Mahkemesi’nin somut norm denetimi neticesinde verdiği iptal kararlarının Resmî Gazete’de yayımlanması ile sonuç doğuracağı ve eldeki tüm uyuşmazlıklara uygulanması gerektiği uyulması zorunlu yargısal içtihatlar ile kabul edilmiştir. Dava tarihinden sonra 19.06.2021 tarihinde yürürlüğe giren 7327 sayılı Kanunun 18. maddesiyle KTK'nın 90. maddesinde yapılan değişiklikle bu maddenin birinci fıkrasının birinci cümlesinden sonra gelmek üzere "Bu tazminatlardan; a) Değer kaybı tazminatı, aracın; piyasa değeri, kullanılmışlık düzeyi, hasara uğrayan parçaları ile hasar tutarı olarak dikkate alınarak.... hesaplanır" ibareleri eklenmek suretiyle Anayasa Mahkemesinin iptal kararına uygun şekilde bir düzenleme yapılmıştır. Böylelikle poliçe tarihi itibariyle ister eski genel şartlar ister yeni genel şartlar yürürlükte olsun ------ anılan iptal kararından sonra değer kaybı tazminatının yeni genel şartlara göre hesaplanması mümkün değildir. Değer kaybı, aracın trafik kazası sonucu hasarlanıp, onarılmasından sonraki değeri ile hiç hasarlanmamış haldeki değeri arasındaki farka ilişkin olup araçtaki değer kaybı belirlenirken, aracın markası, yaşı, modeli ve hasar gördüğü kısımları dikkate alınarak aracın kaza tarihinden önceki 2. el satış değerinin tespiti ile aracın tamir edildikten sonra ikinci el satış değerinin tespiti ve arasındaki fark göz önüne alınarak belirlenmelidir. ------Sigorta şirketi poliçeden kaynaklanan tazmin borcunu yerine getirirken gerçek zararı ödemekle yükümlü olduğundan, aracın onarımı yapılsın ya da yapılmasın onarıma ilişkin fatura olsun ya da olmasın hasar bedeli üzerinden hesaplanan KDV'yide zarar görene ödemek zorundadır. ----Yine, hasar bedeli, araç rayicinin %50'sini aştığı durumlarda aracın tamirinin ekonomik olmadığı açıktır. Bu durumda, araç pert total kabul edilerek aracın sovtaj bedeli de belirlenmek sureti ile hasarsız piyasa rayici ile sovtaj bedeli arasındaki farkın hasar miktarı olarak belirlenmesi gerekir.-------Usulünce duruşma açılarak; tarafların aktif ve pasif dava ehliyetleri denetlenip ihtilaflı ve ihtilafsız konular ön inceleme duruşmasında resen belirlenerek uyuşmazlığın çözümü doğrultusunda tarafların tüm delilleri tahkikat duruşmalarında toplanıp bilirkişi incelemesi yapılmak suretiyle dava sonuçlandırılmıştır.Dosyada mübrez makine mühendisi bilirkişinin 01/02/2024 tarihli raporunda özetle; ----- plakalı araç sürücüsünün 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu ve 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanununa bağlı Yönetmeliğin ilgili bentlerinde açıklanan hükümler gereği, trafik kurallarını ihlal ettiğinden kazanın oluşumunda birinci derecede etkenlik arz ettiği için: 6/8 ORANINDA % 75 kusurlu olduğunu, --- Plakalı araç sürücüsünün 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu ve 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanununa bağlı Yönetmeliğin ilgili bentlerinde açıklanan hükümler gereği, trafik kurallarını ihlal ettiğinden kazanın oluşumunda ikinci derecede etkenlik arz ettiği için: 2/8 oranında % 25 kusurlu olduğunu, 17.12.2022 tarihinde meydana gelen kaza da Trafik kazası tespit tutanağındaki bilgiler ve dosya içeriğinde bulunan hasar bilgilerinin, ---- plakalı araçta üzerinde oluşan hasarlı parçalar ile uyumlu olduğunun değerlendirildiğini, davacıların derdest davaya konu ettiği talebin, sigortalısının belirlenen kusur oranı nispetinde davalı sigortacının, ----araç için düzenlediği ve riziko anında geçerli ve yürürlükte olduğu çekişmesiz olan --- vade tarihli, araç başına ----- kapsamında olduğunu----- uygulamaları doğrultusunda ‘’aracın modeli, markası, özellikleri, hasarı, yapılan onarım işlemleri, kilometresi, olay tarihindeki yaşı, aracın kaza öncesi hasarsız ikinci el piyasa rayiç değeri ile kaza meydana geldikten ve tamir edildikten sonraki ikinci el piyasa rayiç değeri arasındaki farka göre değer kaybının ne olduğunun, daha önce aracın karıştığı kazaların neler olduğu ve bunların değer kaybına etkisinin olup olmadığı’’, hususları çerçevesinde yapılan teknik incelemede: ----- model araçta oluşan dava konusu hasar bedeli ve değer kaybı bedellerinin: değer kaybı bedelinin 16.000,00 TL , hasar bedelinin 23.481,11 TL olmak üzere toplam 39.481,11 TL x 0,75 (davalı sürücü kusur oranı) = 29.610,83 TL olduğunu, dosya içeriğine sunulmuş davalı sigortacı tarafından 30.12.2022 tarihinde 5.799,00 TL ve 7.349,06 TL olmak üzere toplam 13.148,06 TL ödeme yapılmış banka dekontlarının mevcut olduğunu, bakiye tutarın 29.610,83 TL – 13.148,06 TL = 16.462,77 TL olarak hesaplandığını rapor etmiştir.Davacı vekili 29/02/2024 tarihli ıslah dilekçesi ile 200,00 TL'lik taleplerini 16.262,83 TL arttırarak dava değerinin 16.462,77 TL üzerinden devam etmesini, ıslah harcının yatırıldığını beyan etmiştir. Usulünce duruşma açılarak; tarafların aktif ve pasif dava ehliyetleri denetlenip ihtilaflı ve ihtilafsız konular ön inceleme duruşmasında resen belirlenerek uyuşmazlığın çözümü doğrultusunda tarafların tüm delilleri tahkikat duruşmalarında toplanıp bilirkişi incelemesi yapılmak suretiyle dava sonuçlandırılmıştır.Tüm dosya kapsamı ve deliller birlikte değerlendirildiğinde; davacıya ait ---- plakalı araç ile ---- tarihinde maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiği, davacıya ait ---- araçta hasar ve değer kaybı oluştuğu iddiası ile eldeki tazminat davasının açıldığı, kaza tarihinde dava konusu kazaya karışan -------- plakalı aracın davalı sigorta şirketinde ---- poliçesi ile sigortalı olduğu anlaşılmıştır. Yaşanan kazada tarafların kusur durumları ve davacıya ait araçta hasar ve değer kaybının meydana gelip gelmediği hususunda tespit yapılması için dosya bilirkişiye tevdi edilmiş, hazırlanan raporda, kazanın meydana gelmesinde davacıya ait araç sürücüsünün %25, davalı sigortalısının ise %75 oranında kusurlu olduğu, değer kaybı bedelinin 16.000,00 TL, hasar bedelinin 23.481,11 TL olmak üzere toplam 39.481,11 TL x 0,75 (davalı sürücü kusur oranı) = 29.610,83 TL olduğunu, dosya içeriğine sunulmuş davalı sigortacı tarafından 30.12.2022 tarihinde 5.799,00 TL ve 7.349,06 TL olmak üzere toplam 13.148,06 TL ödeme yapılmış banka dekontlarının mevcut olduğunu, bakiye tutarın 29.610,83 TL – 13.148,06 TL = 16.462,77 TL olarak hesaplandığı görülmüştür. Belirtmek gerekir ki, davalı sigorta şirketi sigortalısının kusuru oranında ve sigorta poliçesi limiti ile sınırlı olmak üzere davacının zararını gidermekle yükümlüdür. Bu açıklamalardan sonra, dosya kapsamında alınan bilirkişi raporunun yasal mevzuata ve somut olaya uygun, denetime elverişli olduğu, tarafların rapora karşı itiraz dilekçesi sunmadığı görüldüğünden rapor hükme esas alınmış, yerleşik içtihatlar doğrultusunda davalının kısmi ödeme yaptığı tarihte temerrüde düştüğü nazara alınarak bu tarihten itibaren aracın ticari araç olması nedeni ile avans faizine hükmedilmek sureti ile davanın kabulüne karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın KABULÜ İLE, 6.201,00 TL değer kaybı tazminatı ve 10.261,83 TL hasar tazminatı toplamı 16.462,77 TL tazminatın 30/12/2022 tarihinden itibaren işleyecek ticari avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacılara verilmesine,
2-Karar tarihi itibari ile alınması gereken 1.124,57 TL karar ve ilam harcından, başlangıçta alınan 179,90 TL peşin harç ile 277,73 TL tamamlama harcının mahsubu ile bakiye 666,94 TL harcın davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
3-Davacı tarafından dava açılırken yatırılan 179,90 TL başvurma harcı, 179,90 TL peşin harç ve 277,73 TL tamamlama harcı toplamı olan 637,53 TL'nin davalıdan alınarak davacı tarafa ödenmesine,
4-Davadan önce gidilen ara buluculukta devletçe karşılanan 3.120,00 TL ara buluculuk ücretinin davalıdan tahsili ile hazineye irat kaydına, bu nedenle bu miktar yönünden de harç gibi tahsil müzekkeresi hazırlanmasına,
5-Davacı tarafça yapılan yargılama giderleri olan 2.500,00 TL bilirkişi ücreti ve 283,75 TL posta/müzekkere masraflarının toplamı olan 2.783,75 TL 'nin davalıdan alınarak davacıya ödenmesine,
6-Davalı tarafça yapılan yargılama gideri olmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
7-Davacı taraf kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca hesaplanan 16.462,77 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacı tarafa ödenmesine,
8-Taraflarca yatırılan ve kullanılmayan gider avansının karar kesinleşmesinden sonra HMK'nun 333.maddesi uyarınca yatıran tarafa iadesine,
Dair karar, davacı vekilinin yüzüne karşı, miktar nedeni ile kesin olarak karar verildi, açıkça okundu usulen tefhim olundu. 06/03/2024