T.C. İstanbul Anadolu 7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO:2023/568 Esas
KARAR NO:2024/726
DAVA: Sigorta (Trafik Sigortası Kaynaklı)
DAVA TARİHİ: 10/08/2023
KARAR TARİHİ: 18/09/2024
Mahkememizde görülen Sigorta (Trafik Sigortası Kaynaklı) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:Davacı vekili tarafından sunulan dava dilekçesinde özetle; Müvekkili -----plaka sayılı motorsikleti ile 14.07.2021 tarihinde ---- istikametinde ilerlemekte iken, ----- sapağına geldiği anda, emniyet şeridinde geri geri gelmekte olan ----------- plaka sayılı taksinin kontrolsüz bir şekilde Otoyol birinci şeridine çıkması sonrasında yaralanmalı trafik kazası geçirmiş olduğunu, geçirdiği kaza sonrasında motosikletinin kullanılamaz hale geldiğini, kaza sonrasında hayli ağır bir yaralanma atlatan müvekkilinin motosikletini mevcut hali ile muhafaza edebileceği bir yer bulunmadığından dolayı, aracı memleketi ------ gönderdiğini, olayla ilgili kaza tespit tutanağındaki polis tarafından olayın oluş şekli yanlış bir şekilde tutanağa dercedilmiş olduğunu ve müvekkilline kusur ithamında bulunulmuş olduğunu, daha sonra yürütülen ------- sayılı dosyadan, kazaya dair görüntü kayıtları da incelenilerek yapılan kusur değerlendirmesi ile müvekkilinin kusursuz bulunduğunun ortaya çıktığını, kazaya sebebiyet veren taksi şoförü de, ------- dosyasından tam kusuruna mukabil cezalandırılmış olduğunu, müvekkilinin motosikleti bahsi geçen kazada ağır şekilde hasar almış olup kullanılamaz durumda olduğunu, Motosikletin---- bulunan ------ servisinde yapılan incelemelerinde aracın onarımının ekonomik olmadığı bu hali ile kullanılamaz durumda bulunduğu müşahade edildiğini, Motorsikletin birden fazla ekspere inceletilmesi sonrasında da aynı kanaat ortaya konulmuş olduğunu, davalı ---- davacı tarafından ön başvuru yapıldığını, -------- hasar dosyasının açıldığını, hasar dosyası üzerinden yapılan sigorta şirketi ile şifahi görüşmelerde aracın pert durumuna yönelik mutabık olunmuşsa da anlaşma bedeli üzerinde uzlaşma sağlanamadığını, Onarımı ekonomik olmayan müvekkilinin aracının rayiç değerinin tespitini ve araç sovtajı mahsubu ile tespit edilecek değere; aksi halde araç onarım bedeli ve değer kaybından müteşekkil olarak hesap edilecek değere istinaden belirsiz alacak mahiyetindeki 1.000-TL'nin, sigortaya ilk başvurunun yapıldığı tarihten itibaren işleyecek olan ticari avans faizi ile birlikte sigorta şirketinden tahsiline ve müvekkiline ödenmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Davalı vekili tarafından sunulan cevap dilekçesinde özetle; Kazaya karışan ---- plaka sayılı araç müvekkili şirketin nezdinde ------- sigortalı olduğunu, müvekkili şirketin bu poliçedeki maddi zararlara ilişkin teminat limiti ise kaza tarihi itibariyle araç başına 43.000,00-TL olduğunu, huzurdaki uyuşmazlıkta hasar dosyasının müvekkili şirket tarafından incelenmiş olduğunu, sigortalı aracın en fazla yüzde 50 kusurlu olabileceğinin tespit edildiğini, sigortalı aracın hiç kusurunun bulunmayabileceğinin değerlendirildiğinden kusur tespiti yapılmasını gerekli olduğunu, değer kaybı talebine ilişkin olarak değer kaybı tazminatının tespit edilirken dayanağını doğrudan -------- belirtilen hesaplama yöntemine göre zarar tespitinin yapılmasının gerektiğini, davacıya ait aracın davaya konu kazadan daha öncesinde bir kazaya karışıp karışmadığının ve aynı bölgeye hasar almış olup olmadığının 165.000 KM 'nin üzerinde olup olmadığının tespitinin yapılmasının gerekli olduğunu, davaya konu edilen aracın aynı yerde birden fazla hasarının olması, araç geçmişinde 3 ve daha fazla hasar olması ve araç kilometresinin 165.000 km’ den fazla olması hallerinde değer kaybı oluşmayacağı için belirtilen hususların tespitini ve netice olarak davanın reddine karar verilmesini, davacı yanın avans faiz talebine itiraz ettiklerini, mağdur aracın müvekkili şirketi ile arasındaki ilişkinin ticari bir nitelikte olmadığını, tazminat talebinin de haksız fiilden kaynaklandığını, KTK 'nın tazminatın biçimi ile ilgili borçlar kanunun haksız fiil hükümlerine yollama yaptığı ve borçlar kanununda düzenlenen haksız fiil sorumluluğunda uygulanacak faizin yasal faiz olduğunu, ayrıca müvekkili şirketin işletenin hukuki sorumluluğunu üstlenmiş olduğu dikkate alındığında davacı vekilinin avans faizi isteminin haksızlığının ortada olduğunu, bu nedenle, avans faiz talebinin reddini, Zamanaşımına uğramış davanın reddini, zarar meblağının belirlendiği iddia edilmesine rağmen belirsiz alacak davası açıldığı müşahede edildiğinden davanın usulden reddini, sigortalı aracın kazanın oluşumunda kusuru bulunmadığından davanın reddini, aksi halde kusur tespitinde bulunulmasına, değer kaybı ve hasar tazminatı taleplerinin cevap dilekçesinde belirttikleri ve re'sen gözetilecek nedenlerle esastan reddini, ret taleplerinin kabul edilememesi halinde; kabul anlamına gelmemek kaydı ile, araç hasarı ve değer kaybı yönünden yukarıda belirttikleri gibi bilirkişi incelemesi yapılmasını ve tarafların kusur durumu ile bakiye teminat limiti gözetilerek hüküm kurulmasını, kabul anlamına gelmemek kaydıyla aleyhe tazminata hükmedilmesi halinde dava tarihinden itibaren yasal faize hükmedilmesine karar verilmesini ve yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa tahmiline karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER:Dava dilekçesi, cevap dilekçesi, ----- sayılı dosyasının ---- çıktıları, araç tescil belgeleri, tramer kayıtları, hasar ve poliçe sureti, bilirkişi raporu.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE :Dava, hukuki niteliği itibariyle 14/07/021 tarihli trafik kazası nedeniyle davacının motosikletinde meydana geldiği iddia edilen onarım ve değer kaybı bedelinin tahsili istemine ilişkindir.Tarafların iddia ve savunmalarının değerlendirilmesi sonucunda; Uyuşmazlığın, davacı, adına kayıtlı bulunan ---- plaka sayılı motorsikleti ile davalı tarafça sigortalanan ----- tarihinde karıştığı kazada davalı ---- sigortalı olan aracın kusurlu olup olmadığı, davacıya ait aracın hasar görüp görmediği davacının aracın rayiç bedelini talep edip edemeyeceği, varsa onarım ve değer kaybından davalının sorumlu tutulup tutulamayacağı noktasında toplandığı anlaşılmıştır.2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 91/1. 85/1. ve 85/son maddeleri ile Karayolları Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarına göre Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortasının motorlu bir aracın karayolunda işletilmesi sırasında, bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına neden olması halinde, o aracı işletenin zarara uğrayan üçüncü kişilere karşı olan sorumluluğunu belli limitler dahilinde karşılamayı amaçlayan ve yasaca yapılması zorunlu kılınan bir zarar sigortası türü olduğu anlaşılmaktadır.-------Dolayısıyla, trafik kazası nedeniyle davacının zararından davalı -----, sigortalı sürücücünün kusuru oranında sorumlu olduğunu amirdir. Zararın poliçe kapsamı dışında kaldığı hususunda ispat külfeti davalı ------- üzerinde olup, sigorta şirketinin zararın poliçe kapsamı dışında kaldığını somut deliller ile ispat etmesi gerekir.------ kararı ile Karayolları Trafik Kanunu’nun 90. maddesinin birinci cümlesinde yer alan “...ve bu Kanun çerçevesinde hazırlanan genel şartlarda…” ibaresi ile ikinci cümlesindeki “…ve genel şartlarda…” ibaresinin ve 92. maddesinin (i) bendinin Anayasa’ya aykırı olduğuna ve iptaline karar vermiş olması nedeniyle davacının zararının ve zararın kapsamının 2918 sayılı KTK.nın ve 6098 sayılı TBK.nın haksız fiile ilişkin hükümlerine ve Yargıtay uygulamalarına göre belirlenmesi gerekir. ------ norm denetimi neticesinde verdiği iptal kararlarının ------- yayımlanması ile sonuç doğuracağı ve eldeki tüm uyuşmazlıklara uygulanması gerektiği uyulması zorunlu yargısal içtihatlar ile kabul edilmiştir. Dava tarihinden sonra 19.06.2021 tarihinde yürürlüğe giren 7327 sayılı Kanunun 18. maddesiyle KTK'nın 90. maddesinde yapılan değişiklikle bu maddenin birinci fıkrasının birinci cümlesinden sonra gelmek üzere "Bu tazminatlardan; a) Değer kaybı tazminatı, aracın; piyasa değeri, kullanılmışlık düzeyi, hasara uğrayan parçaları ile hasar tutarı olarak dikkate alınarak.... hesaplanır" ibareleri eklenmek suretiyle -------- iptal kararına uygun şekilde bir düzenleme yapılmıştır. Böylelikle poliçe tarihi itibariyle ister eski genel şartlar ister yeni genel şartlar yürürlükte olsun Anayasa Mahkemesinin anılan iptal kararından sonra değer kaybı tazminatının yeni genel şartlara göre hesaplanması mümkün değildir. Değer kaybı, aracın trafik kazası sonucu hasarlanıp, onarılmasından sonraki değeri ile hiç hasarlanmamış haldeki değeri arasındaki farka ilişkin olup araçtaki değer kaybı belirlenirken, aracın markası, yaşı, modeli ve hasar gördüğü kısımları dikkate alınarak aracın kaza tarihinden önceki 2. el satış değerinin tespiti ile aracın tamir edildikten sonra ikinci el satış değerinin tespiti ve arasındaki fark göz önüne alınarak belirlenmelidir. ----------Sigorta şirketi poliçeden kaynaklanan tazmin borcunu yerine getirirken gerçek zararı ödemekle yükümlü olduğundan, aracın onarımı yapılsın ya da yapılmasın onarıma ilişkin fatura olsun ya da olmasın hasar bedeli üzerinden hesaplanan KDV'yide zarar görene ödemek zorundadır. ----- Yine, hasar bedeli, araç rayicinin %50'sini aştığı durumlarda aracın tamirinin ekonomik olmadığı açıktır. Bu durumda, araç pert total kabul edilerek aracın sovtaj bedeli de belirlenmek sureti ile hasarsız piyasa rayici ile sovtaj bedeli arasındaki farkın hasar miktarı olarak belirlenmesi gerekir.----
Tarafların delilleri toplanarak, dosyanın hasar/kusur bilirkişisine tevdine karar verilmiştir. Dosyada mübrez bilirkişi raporunda özetle; Dava dışı sürücü -----idaresindeki------ plakalı ticari taksi
ile geri geri gelerek emniyet şeridinden sağ şeride katılmaya çalışırken manevraları düzenleyen genel şartlara uymadığı; sağ şeritte normal seyreden sürücü ------ plakalı motosiklet ile sürücü ---idaresindeki ---- kazaya karıştığı ve ---- yaralanmasına neden olduğu için KTK 67/b – 84/j ve KTY 137/B – 157/a/10 maddelerinde açıklanan kusurları işlediği; yaralanmalı, maddi hasarlı, zincirleme kazanın meydana gelmesinde asli ve %100 kusurlu olduğu; Davacı sürücü -----plakalı motosikleti ile sağ şeritte normal seyrederken kontrolsüzce geri geri manevra yapan sürücü------ plakalı ---plakalı otomobil ile kazaya karıştığı için yaralanmalı, maddi hasarlı, zincirleme kazanın meydana gelmesinde kusurunun olmadığı; Dava dışı sürücü ---- idaresindeki ---- plakalı otomobili ile sağ şeritte normal seyrederken kontrolsüzce geri geri manevra yapan sürücü
---- idaresindeki---- plakalı ticari taksi ve ------ plakalı motosiklet ile kazaya karıştığı için yaralanmalı, maddi hasarlı, zincirleme
kazanın meydana gelmesinde kusurunun olmadığı; tazminata konu----- tarihinde kazaya karışmış, -------tescilli motosikletin,
Fotoğraflarının incelenmesinden pert olduğunun anlaşıldığı;
Kaza öncesindeki hasarsız rayiç değerinin 38.000 TL, hasarlı sovtaj değerinin 4.000 TL ve pert hasar tutarının 38.000 – 4.000 = 34.000 TL olduğu; Pert hasar tutarı belirlenirken motosikletin kaza öncesindeki hasarsız rayiç değerinin mağdur araç sahibine ödenmesi esas alındığı için ilave değer kaybının olmayacağı; --------plakalı, --- adına tescilli ticari taksinin ---- tarihleri arasında, kazanın meydana geldiği 14.07.2021 tarihini de kapsayacak şekilde sigorta teminatı altında, maddi teminat limitinin araç başına 43.000 TL, kaza başına 86.000 TL ve hasar tutarının ödenmesi için yeterli olduğu; KZMSS genel şartların A.3 maddesi gereğince mağdur aracın hasar tutarının sigortalı araç sürücüsünün kusuru oranında ve teminat limitine kadar sigorta teminatı altında olduğu; Sigortalı----- plakalı araç ticari taksi olduğu ve----- gereğince temerrüde düşürüldüğünü ispatlayan belge olmadığı için dava tarihi 10.08.2023 itibariyle avans faizi talep edilebileceği; Dava konusu---- plakalı motosikletin 34.000 TL pert hasar tutarının dava tarihi 10.08.2023 itibariyle avans faizi ile talep edilebileceği; yönündeki tespit, görüş ve kanaatini bildirmiştir. Davacı vekili talep artırım dilekçesi sunduğu, 1.000-TL üzerinden talep edilen, belirsiz alacak niteliğindeki pert total bedeline ilişkin taleplerini 28.000-TL'ye yükselttiklerini, alacağını 10.08.2023 tarihinden itibaren işleyecek ticari avans faizinin uygulanarak davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir. Tüm dosya kapsamı ve deliller birlikte değerlendirildiğinde; davacı, adına kayıtlı bulunan ---- plaka sayılı motorsiklet ile davalı tarafça sigortalanan 3----tarihinde karıştığı kaza nedeni ile davacının değer kaybı ve hasar tazminatı talebi ile eldeki davayı açtığı, tüm dosya kapsamı, delil ve bilirkişi raporundan; dava dışı sürücü ----ile geri geri gelerek emniyet şeridinden sağ şeride katılmaya çalışırken manevraları düzenleyen genel şartlara uymadığı, sağ şeritte normal seyreden sürücü------ idaresindeki ---- sürücü----- plakalı otomobille kazaya karıştığı ve ------ yaralanmasına neden olduğu için KTK 67/b – 84/j ve KTY 137/B – 157/a/10 maddelerinde açıklanan kusurları işlediği; yaralanmalı, maddi hasarlı, zincirleme kazanın meydana gelmesinde asli ve %100 kusurlu olduğu; davacı sürücü-----ile sağ şeritte normal seyrederken kontrolsüzce geri geri manevra yapan sürücü------plakalı otomobil ile kazaya karıştığı için yaralanmalı, maddi hasarlı, zincirleme kazanın meydana gelmesinde kusurunun olmadığı, dava dışı sürücü ---- plakalı otomobili ile sağ şeritte normal seyrederken kontrolsüzce geri geri manevra yapan sürücü ----- plakalı motosiklet ile kazaya karıştığı için yaralanmalı, maddi hasarlı, zincirleme kazanın meydana gelmesinde kusurunun olmadığı, tazminata konu ----- tarihinde kazaya karışmış,----- tescilli motosikletin, fotoğraflarının incelenmesinden pert olduğunun anlaşıldığı; kaza öncesindeki hasarsız rayiç değerinin 33.000 TL, hasarlı sovtaj değerinin 4.000 TL ve pert hasar tutarının 33.000–4.000 = 29.000 TL olduğu; Pert hasar tutarı belirlenirken motosikletin kaza öncesindeki hasarsız rayiç değerinin mağdur araç sahibine ödenmesi esas alındığı için ilave değer kaybının olmayacağı; ------ adına tescilli ticari taksinin -----tarihleri arasında, kazanın meydana geldiği 14.07.2021 tarihini de kapsayacak şekilde sigorta teminatı altında, maddi teminat limitinin araç başına 43.000 TL, kaza başına 86.000 TL ve hasar tutarının ödenmesi için yeterli olduğu anlaşılmış, davanın belirsiz alacak davası olarak açıldığı, davacının talep arttırım dilekçesi ile dava değerini 28.000,00 TL'ye arttırdığı, taleple bağlılık ilkesi gereği 28.000,00 TL üzerinden davanın kabulüne karar verildiği, davalı ------dava tarihinden önce temerrüde düşürüldüğüne dair delilin dosyada bulunmaması nedeni ile dava tarihinden itibaren davacı aracın ticari araç olmadığı da dikkate alınarak yasal faize hükmedilmek sureti ile aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM:Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere:
1-Davanın KABULÜ İLE, dava konusu ---------- pert hasar tutarının dava tarihi 10.08.2023 itibariyle işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
2-Harçlar kanunu uyarınca alınması gereken 1.912,68 TL karar ve ilam harcından, başlangıçta alınan 269,85 TL peşin harç ile 461,10 TL tamamlama harcının mahsubu ile bakiye 1.181,73 TL harcın davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
3-Davacı tarafça yatırılan 269,85 TL başvurma harcı, 269,85 TL peşin harç, 461,10 TL tamamlama harcı toplamı 1.000,80 TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
4-Davacı tarafça yapılan yargılama giderleri olan 3.500,00 TL bilirkişi ücreti ve 150,25 TL posta/müzekkere masraflarının toplamı olan 3.650,25 TL'nin davalıdan alınarak davacıya ödenmesine,
5-Davadan önce gidilen ara buluculukta devletçe karşılanan olan 3.120,00 TL ara buluculuk ücretinin davalıdan tahsili ile hazineye irat kaydına, bu nedenle bu miktar yönünden de harç gibi tahsil müzekkeresi hazırlanmasına,
6-Davalı tarafça yapılan yargılama gideri olmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
7-Davacı taraf kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca hesaplanan 17.900,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacı tarafa ödenmesine,
8-Taraflarca yatırılan ve kullanılmayan gider avansının karar kesinleşmesinden sonra HMK'nun 333.maddesi uyarınca yatıran tarafa iadesine,
Dair karar, tarafların yokluğunda, miktar nedeni ile kesin olarak karar verildi. 18/09/2024