T.C. İstanbul Anadolu 7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2023/639 Esas
KARAR NO: 2024/597
DAVA: Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 12/09/2023
KARAR TARİHİ: 26/06/2024
Mahkememizde görülen Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:Davacı vekili tarafından sunulan dava dilekçesinde özetle; Müvekkilinin adına kayıtlı ---- plakalı araç---halindeyken, davalı sigorta şirketinin sigortalısına ait ----- tarihinde maddi hasarlı trafik kazasının meydana geldiğini, kaza sonrasında müvekkilinin arcında oluşan değer kaybı tutarı ve hasar onarım bedeli ve kusur araştırması için eksperden rapor alındığını, bağımsız sigorta eksperleri tarafından hazırlanan raporların delil niteliğinde olduğu göz önüne alınarak karar verilmesini, Söz konusu ekspertiz incelemeleri için, müvekkili tarafından kusur rapor ücreti olarak 354-TL, hasar onarım bedeli ekspertiz ücreti olarak 440,78 TL ve değer kaybı ekspertiz ücreti olarak 269,87 TL ödeme yapıldığını, fazlaya ilişkin talep ve hakları saklı kalmak kaydı ile müvekkilinin aracında meydana gelen gelen 10-TL değer kaybı, 10-TL hasar onarım bedeli tazminatının miktarının, temerrüt tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı yandan tahsilini, Yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalıya tahmiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Davalı vekili tarafından sunulan cevap dilekçesinde özetle; Kazaya karışan ---- plaka sayılı aracın, müvekkili şirket nezdinde ------- sigortalı olduğunu, tarafları, konusu, dava sebebi aynı olan başka bir dava mevcut olduğundan derdestlik itirazında bulunduklarını, davacının müvekkili şirkete başvurusu üzerine ----------numaralı hasar dosyalarının açıldığını, sigortalı araç sürücüsünün herhangi bir kusuru olmadığından bahisle başvurunun reddedildiğini, karşı tarafın müvekkilu şirkete yaptığı başvuru öncesinde temin ettiği ekspertiz raporu ücreti ve noter masraflarından müvekkilu şirket sorumluluğunda olmadığını, talep sahibinin ekspertiz raporu ücreti ve vekaletname için yapılan noter masrafını müvekkili şirketten talep edemeyeceğini, TTK Madde 1426 ödenecek tazminatın belirlenmesi için sigortalı, sigorta ettiren ve lehtar tarafından yapılacak makul giderlerin sigortacı tarafından ödeneceğini hükme bağlamış olmakla TTK 1474’e göre de, sigortalı aleyhine bir istem ileri sürüldüğünde isteme ilişkin makul giderler sigortacı tarafından karşılanacağını, bu madde lafzından, zararın belirlenmesi için yapılan her türlü giderin değil; “yapılması makul görülen” ve “iyi niyetle yapılan” masrafların sigortacı tarafından karşılanacağı anlaşılmakta olduğunu, talep sahibinin müvekkili şirkette başvurusunun öncesinde yeni bir ekspertiz raporu temin etmesi ve avukatla müvekkili şirkete başvurması kendi insiyatifinde olan bir husus olduğunu, buna ilişkin masrafların da kendi sorumluluğunda olabileceğini, derdestlik itirazlarının kabulü ile davanın reddini, müvekkili şirketin kusur yönünden sorumluğu olmadığından davanın reddini, her halükarda davanın reddi ile yargılama gideri ve vekalet ücretinin davacı yan üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER:Dava dilekçesi, cevap dilekçesi, ---- kararı, hasar dosyası, müzekkere cevapları.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava hukuki niteliği itibariyle, 17.10.2022 tarihinde gerçekleşen kazada nedeni ile davacının davalıdan değer kaybı, hasar onarım bedeli ve kaza sonucu yapılan giderlerin istemine ilişkindir.Tarafların iddia ve savunmalarının değerlendirilmesi sonucunda ;Uyuşmazlığın, davacı adına kayıtlı--- plakalı araç ile davalı sigortalısı ---plakalı aracın çarpışması sonucu --- tarihinde gerçekleşen kazada tarafların kusur durumları, davacının davalıdan değer kaybı, hasar onarım bedeli ve kaza sonucu yapılan giderleri talep edip edemeyeceği noktasında toplandığı, davalının derdestlik itirazında bulundugu tespit edilmiştir.Tarafların delilleri toplanarak, dosyanın makina mühendisi bilirkişiye tevdi ile bilirkişi raporu tanzim ettirilmiştir.Dosyada mübrez bilirkişi raporunda özetle; Dosya muhteviyatında bulunan bilgi ve belgeler birlikte nazara alındığında, kaza yerinin konumu ve mahal şartlarla dikkate alınarak olay değerlendirilip, yukarıdaki hususlar muvacehesinde 17.10.2022 tarihinde meydana gelen Maddi Hasarlı Trafik Kazasında: Sürücü ----- sevk ve idaresinde bulunan ---plakalı aracı ile: 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu ve 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanununa bağlı Yönetmeliğin ilgili bentlerinde açıklanan hükümler gereği, trafik kurallarını ihlal ettiğinden kazanın oluşumunda birinci derecede etkenlik arz ettiği için: 6/8 ORANINDA % 75 KUSURLU OLDUĞU, Sürücü ---- sevk ve idaresinde bulunan --- plakalı aracı ile: 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu ve 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanununa bağlı Yönetmeliğin ilgili bentlerinde açıklanan hükümler gereği, trafik kurallarını ihlal ettiğinden kazanın oluşumunda ikinci derecede etkenlik arz ettiği için: 17.10.2022 tarihinde meydana gelen kaza da Trafik kazası tespit tutanağındaki bilgiler ve dosya içeriğinde bulunan hasar bilgilerinin,---plakalı araçta üzerinde oluşan hasarlı parçalar ile uyumlu olduğu değerlendirmesi yapılmıştır. Davacı tarafın derdest davaya konu ettiği talebin, sigortalısının belirlenen kusur oranı nispetinde davalı sigortacının-------- araç için düzenlediği ve riziko anında geçerli ve yürürlükte olduğu çekişmesiz olan ----- tarihli, araç başına ----------- kapsamında olduğu, Davacı tarafça araç üzerinde Ekspertiz Hizmetlerine inceleme yaptırılmış ve ekspertiz firması tarafından kusur
rapor ücreti olarak 354-TL (dosya içeriğinde faturasını mevcut olmadığı, takdiri Yüce Mahkemeye aittir), hasar onarım bedeli ekspertiz ücreti olarak 440,78 TL ve değer kaybı ekspertiz ücreti olarak 269,87 TL ödeme yapıldığı ve faturalarının düzenlendiği, Toplam Tutarının= 1.064,65 TL olarak hesap edilmiştir. Ekspertiz ücreti yargılama giderleri kapsamında olup, davalı sigorta şirketinin yargılama gideri kapsamında ekspertiz ücretinden sorumluluğunun bulunduğu, ----- uygulamaları doğrultusunda ‘’aracın modeli, markası, özellikleri, hasarı, yapılan onarım işlemleri, kilometresi, olay tarihindeki yaşı, aracın kaza öncesi hasarsız ikinci el piyasa rayiç değeri ile kaza meydana geldikten ve tamir edildikten sonraki ikinci el piyasa rayiç değeri arasındaki farka göre değer kaybının ne olduğunun, daha önce aracın karıştığı kazaların neler olduğu ve bunların değer kaybına etkisinin olup olmadığı’’, hususları çerçevesinde yapılan teknik incelemede: Ayrıntıları belirlenmiş bilgiler dâhilinde ------araçta oluşan dava konusu hasar bedeli ve değer kaybı bedellerinin: DEĞER KAYBI BEDELİ = 6.000,00 TL HSAR BEDELİ = 3.540,00 TL EKPERTİZ ÜCRETİ = 1.064,65 TL
TOPAM TUTAR = 10.604,65 TL x 0,75 (davalı sürücü kusur oranı) = 7.953,50 TL Dosya içeriğine sunulmuş davalı sigortacı tarafından ödeme yapılmış Banka dekontlarının mevcut olmadığı, yapılan incelemelerde görülmüştür. Düşünce ve kanaatini bildirmiştir.2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 91/1. 85/1. ve 85/son maddeleri ile Karayolları---------- motorlu bir aracın karayolunda işletilmesi sırasında, bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına neden olması halinde, o aracı işletenin zarara uğrayan üçüncü kişilere karşı olan sorumluluğunu belli limitler dahilinde karşılamayı amaçlayan ve yasaca yapılması zorunlu kılınan bir zarar sigortası türü olduğu anlaşılmaktadır.--------Dolayısıyla, trafik kazası nedeniyle davacının zararından davalı sigorta şirketinin, sigortalı sürücücünün kusuru oranında sorumlu olduğunu amirdir. Zararın poliçe kapsamı dışında kaldığı hususunda ispat külfeti davalı sigorta şirketi üzerinde olup, sigorta şirketinin zararın poliçe kapsamı dışında kaldığını somut deliller ile ispat etmesi gerekir.--------- kararı ile Karayolları Trafik Kanunu’nun 90. maddesinin birinci cümlesinde yer alan “...ve bu Kanun çerçevesinde hazırlanan genel şartlarda…” ibaresi ile ikinci cümlesindeki “…ve genel şartlarda…” ibaresinin ve 92. maddesinin (i) bendinin Anayasa’ya aykırı olduğuna ve iptaline karar vermiş olması nedeniyle davacının zararının ve zararın kapsamının 2918 sayılı KTK.nın ve 6098 sayılı TBK.nın haksız fiile ilişkin hükümlerine ve Yargıtay uygulamalarına göre belirlenmesi gerekir. ----------- Anayasa Mahkemesi’nin somut norm denetimi neticesinde verdiği iptal kararlarının Resmî Gazete’de yayımlanması ile sonuç doğuracağı ve eldeki tüm uyuşmazlıklara uygulanması gerektiği uyulması zorunlu yargısal içtihatlar ile kabul edilmiştir. Dava tarihinden sonra 19.06.2021 tarihinde yürürlüğe giren 7327 sayılı Kanunun 18. maddesiyle KTK'nın 90. maddesinde yapılan değişiklikle bu maddenin birinci fıkrasının birinci cümlesinden sonra gelmek üzere "Bu tazminatlardan; a) Değer kaybı tazminatı, aracın; piyasa değeri, kullanılmışlık düzeyi, hasara uğrayan parçaları ile hasar tutarı olarak dikkate alınarak.... hesaplanır" ibareleri eklenmek suretiyle ----- iptal kararına uygun şekilde bir düzenleme yapılmıştır. Böylelikle poliçe tarihi itibariyle ister eski genel şartlar ister yeni genel şartlar yürürlükte olsun ---- anılan iptal kararından sonra değer kaybı tazminatının yeni genel şartlara göre hesaplanması mümkün değildir. Değer kaybı, aracın trafik kazası sonucu hasarlanıp, onarılmasından sonraki değeri ile hiç hasarlanmamış haldeki değeri arasındaki farka ilişkin olup araçtaki değer kaybı belirlenirken, aracın markası, yaşı, modeli ve hasar gördüğü kısımları dikkate alınarak aracın kaza tarihinden önceki 2. el satış değerinin tespiti ile aracın tamir edildikten sonra ikinci el satış değerinin tespiti ve arasındaki fark göz önüne alınarak belirlenmelidir.---------Sigorta şirketi poliçeden kaynaklanan tazmin borcunu yerine getirirken gerçek zararı ödemekle yükümlü olduğundan, aracın onarımı yapılsın ya da yapılmasın onarıma ilişkin fatura olsun ya da olmasın hasar bedeli üzerinden hesaplanan KDV'yide zarar görene ödemek zorundadır.------Yine, hasar bedeli, araç rayicinin %50'sini aştığı durumlarda aracın tamirinin ekonomik olmadığı açıktır. Bu durumda, araç pert total kabul edilerek aracın sovtaj bedeli de belirlenmek sureti ile hasarsız piyasa rayici ile sovtaj bedeli arasındaki farkın hasar miktarı olarak belirlenmesi gerekir.------------Davacı vekili ıslah dilekçesi ile; talep etmiş oldukları tutar yönünden ıslah dilekçeleri doğrultusunda, 4.500-TL değer kaybı ve 2.655-TL hasar tazminatı olmak üzere toplamda 7.155-TL tutarındaki maddi tazminat talebinin temerrüt tarihinden itibaren (31.10.2022) avans faizi ile birlikte, talepleri doğrultusunda davanın kabulüne, yargılama gideri niteliğinde 354-TL kusur rapor ücreti, 710,65-TL ekspertiz ücreti olmak üzere toplamda 1.064,65-TL'nin davalı üzerine bırakılmasını, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davalı tarafa tahmiline karar verilmesini talep etmiştir. Tüm dosya kapsamı ve deliller birlikte değerlendirildiğinde; davacı adına kayıtlı ---- Plakalı ile davalı sigorta şirketinin sigortalısına ait ---- tarihinde maddi hasarlı trafik kazasının meydana geldiği, yaşanan kaza sonucu davacının aracında oluşan hasar tazminatı ve değer kaybının davalıdan tahsili için eldeki davanın açıldığı, davalının ------ kararını gerekçe göstererek derdestlik itirazında bulunduğu görülmüştür. Eldeki uyuşmazlıkta üzerinde durulması gereken ilk husus --- kararlarının eldeki davaya etkisidir. Dosyanın incelenmesinde; ----dosyalarında aynı kaza için başvuru yapıldığı,---- Karar sayılı kararı ile; kazanın meydana gelmesinde ----- davacı sürücünün asli tam kusurlu olduğu, sigortalı araç sürücüsünün ise kusursuz olduğu, kazadan uzun bir süre sonra keşif, görgü şahidi ve kusura dair resmi evrak ibraz edilmeksizin kusur değişikliği yapılmasının hakkaniyetli olmayacağı gerekçesi ile başvurunun usulden reddine kesin olarak karar verildiği, yine----- kararı ile de aynı gerekçelerle müracaatın reddine kesin olarak karar verildiği görülmüştür. Her ne kadar davacı vekili tarafından ---- tarafından verilen kararın usulden red olduğu bu sebeple kesin hüküm oluşturmayacağı ileri sürülmüş ise de, her iki kararın da aynı tarihli trafik kazasına ilişkin olup, oradaki taleplerle eldeki dava dosyası taleplerinin aynı olduğu, hakem kurulu tarafından usulden red kararı verilmiş ise de, kusur hususunun tartışılarak kurul tarafından karar verildiği, artık verilen kararın mahkemesi bağlayacağı ve verilen kararın mahkememizce kesin hüküm teşkil ettiği gerekçeleri ile davanın usulden reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM:Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere:
1-Davanın kesin hüküm nedeni ile usulden reddine,
2-Harçlar Kanunu uyarınca alınması gerekli 427,60 TL karar ve ilam harcının başlangıçta alınan 269,85 TL peşin harç ile 122,20 TL ıslah harcından mahsubu ile bakiye 35,55 TL harcın davacıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına,
3-Davadan önce gidilen ara buluculukta devletçe karşılanan 3.120,00 TL ara buluculuk ücretinin davacıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına, bu nedenle bu miktar yönünden de harç gibi tahsil müzekkeresi hazırlanmasına,
4-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,
5-Davalı tarafça yapılan yargılama gideri bulunmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
6-Davalı kendisini vekille temsil ettirdiğinden yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca hesaplanan 7.155,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
7-Taraflarca yatırılan ve kullanılmayan gider avansının HMK 333 ve gider avansı tarifesinin 5. maddesi gereğince kararın kesinleşmesinden sonra ilgili tarafa iadesine,
Dair arar, davacı vekilinin yüzüne karşı, karar gerekçesinin tebliğinden itibaren 2 hafta içinde -------- Adliye Mahkemesinde İstinaf yolu açık olarak verildi, açıkça okundu usulen tefhim olundu. 26/06/2024