T.C. İstanbul Anadolu 7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2024/349 Esas
KARAR NO: 2025/712
DAVA: İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 14/05/2024
KARAR TARİHİ: 08/10/2025
Mahkememizde görülen İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:Davacı vekili tarafından sunulan dava dilekçesinde özetle; Davacı şirket ile davalı arasında ------ akdedilmiş olduğunu, sözleşme bedeli ----- olarak belirlendiğini, davacı şirket tarafından mal alımı amacıyla davalı şirkete ----- ödemelerin gönderildiğini, bu ödeme tarihindeki efektif satış kuru esas alınarak TL’ ye çevrildiğini, Paranın borçlu şirkete gönderildiği tarihteki dolar kuru baz alınarak TL’ ye çevrilmiş olduğunu, ---- tarihindeki efektif satış kuru----- olarak gönderildiğini,---- tarihinde efektif dolar satış kuru---- olarak gönderildiğini, ---- olarak gönderildiğini, Davalı şirket taraflar arasındaki ticari sözleşmeden kaynaklanan sorumluluklarını yerine getirmediğini ve iş yapımı amacıyla kendisine gönderilen avans ödemlerini de geri ödemediğini, Bu nedenle söz konusu
----- alacağı takip tarihi olan --- tarihindeki efektif dolar satış
kuru üzerinden takip başlatıldığını, davacı şirket tarafından davalı aleyhine ---- sayılı dosyası ile ilamsız icra takibi başlatılmış ise de davalı tarafından haksız itirazla takibin durduğunu, davalı tarafından ---- sayılı dosyasına yapılan haksız ve hukuka aykırı itirazın iptali ile takibin devamını, haksız itiraz nedeniyle alacağın %20’sinden az olmamak kaydıyla icra inkâr tazminatına hükmedilmesini, yargılama giderleri ile vekâlet ücretinin davalı tarafa tahmiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Davalı tarafından cevap dilekçesi sunulmamıştır.
DELİLLER:Dava dilekçesi, icra dosyası,----- kayıtları, bilirkişi raporu.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:Dava, hukuki niteliği itibariyle icra müdürlüğünce yapılan icra takibine İİK 67. maddesi uyarınca itirazın iptali ile icra inkar tazminatına hükmedilmesine ilişkindir. Tarafların iddia ve savunmalarının değerlendirilmesi sonucunda; Uyuşmazlığın, davacı şirket ve davalı arasında ------nedeni ile tarafların sözleşmesel edimlerini yerine getirip getirmedikleri, davalının --- Esas sayılı dosyasına yaptığı itirazın iptalinin gerekip gerekmediği noktasında toplandığı tespit edilmiştir.Davanın İİK 67 maddesine göre açılan itirazın iptali davası olduğu, celp edilen ------ dosyasının incelenmesinde; ----işlemiş faiz olmak üzere alacağın tahsili için icra takibi başlatıldığı, davalı tarafın süresi içerisinde yapmış olduğu itiraz üzerine takibin durduğu ve davanın İİK 67 maddesi gereğince 1 yıllık hak düşürücü süre içinde açıldığı anlaşılmıştır. Davalı Defter İncelemesi; Davalı ----- bulunduğu, ------dosyasında davalı tarafa ticari defterlerin ibraz edilmesi konusunda T.K. 35md’ye göre davetiye çıkarıldığı ancak 05/02/2024 günü defter incelemesi için gelen olmadığı, be sebeple inceleme yapılamadığı görülmüştür. Tarafların delilleri toplanarak, taraf defterlerinin incelenmesi için gün tayin edilmiş, tarafların ticari defter ve kayıtları incelenmek suretiyle dosya üzerinde Mali Müşavir bilirkişiden inceleme yaptırılarak teknik ayrıntıları gösterilen dosyada mübrezbilirkişi raporu tanzim ettirilmiştir.Dosyada mübrez bilirkişi raporunda özetle; Ticari Defterlerin Usulüne Uygun Tutulup, Tutulmadığı Yönünden: Sayın Mahkemenin vermiş olduğu görev ve yetki ile, davacı----- yasal ticari defterleri usul yönünden incelendiğinde; 2021 yılında fiziki ortamda tutulan Yevmiye, Defter-i Kebir ve Envanter defterlerinin noter açılış ve kapanış onayları ile 2022-2023 yılları elektronik ortamda tutulan GİB onaylı Yevmiye ve Defter-i Kebir e-defter beratlarının süresinde yapıldığı, ticari defterlerin T.T.K’ nu ve V.U.K’ nu hükümlerine göre usulüne uygun tutulduğu, davacı şirketin kendi defter kayıtlarının birbirini doğruladığı, sahibi lehine delil niteliği taşıdığı görülmüştür. Davalı -----ticari merkezinin ----bulunduğu, -----dosyasında davalı tarafa ticari defterlerin ibraz edilmesi konusunda T.K. 35md’ye göre davetiye çıkarıldığı ancak 05/02/2024 günü defter incelemesi için gelen olmadığı, be sebeple inceleme yapılamadığı görülmüştür. Davacının Alacak Talebi Yönünden: Davacı şirketin raporun 4.b. bölümünde incelenen kendi ticari defterlerinde davalı açık hesabından -------takip tarihi itibariyle ---- tutarında alacaklı gözüktüğü, hesap hareketleri irdelendiğinde; ---- tarihinde ----- olmak üzere
toplamda ---- tutarında ödeme kaydı, ---- açıklaması ile ----davalı aleyhine kayıt girildiği, davalı şirketin ticari merkezinin--- bulunduğu, ----dosyasında davalı tarafa ticari defterlerin ibraz edilmesi konusunda T.K. 35md’ye göre davetiye çıkarıldığı ancak ticari defterlerin ibraz edilemediği ve incelenemediğinden tarafların ticari defterleri karşılaştırılmamalı olarak incelenememiştir. Öte yandan; Raporun 4.d. bölümünde incelenen -------- formlarında; her iki tarafın birbirleri lehine ya da aleyhine bağlı bulundukları vergi dairesi müdürlüklerine herhangi ----- bildirimlerinin bulunmadığı görülmüştür. Bu durumda davalı şirketin davacı tarafa herhangi bir mal teslimi yönünde somut bir tespit yapılamamıştır. Neticeten; davacı şirketin davalı banka hesabına avans mahiyetinde göndermiş olduğu ----- tutarlı ödemenin davacının kendi ticari defterlerine usulüne uygun olarak kaydedildiği, ---- davalı aleyhine borç kaydedilen işlemin ise aşağıda gösterildiği şekilde hesaben yapıldığı, Eş deyişle ödeme tarihindeki --- dikkate alarak ---- olarak hesaplandığı, ilaveten -----olarak dikkate alınması ile ------ bu durumda davacının davalı aleyhine davalı açık hesabına 166.677,60 TL kur farkı olarak kaydettiği, davacının davalı tarafa yapmış olduğu ödemelerin temelinin döviz esaslı ödeme olup olmadığı yönündeki nihai ve hukuki değerlendirmenin Sayın Mahkemenin takdirinde olduğu kanaatini bildirmiştir. Tüm dosya kapsamı ve deliller birlikte değerlendirildiğinde; davacı şirket ve davalı arasında ----- imzalandığı, sözleşme bedelinin ------olarak belirlendiği, davacı şirket tarafından mal alımı amacıyla davalı şirkete ------ gönderildiği, bu ödemelerin gönderim tarihindeki efektif satış kuru esas alınıp türk parasına çevrilerek gönderildiği ancak davalı tarafça sözleşme ediminin yerine getirilmediği gibi ödemelerin de davacıya iade edilmediği iddiası ile davalı aleyhine davacı tarafça icra takibi başlatıdığı, davalının takibe itirazı üzerine eldeki itirazın iptali davasının bir yıllık hak düşürücü süre içerisinde açıldığı anlaşılmıştır. Davalının davaya cevap dilekçesi sunmadığı, icra takibinde borca ve faize itiraz ettiği görülmüştür.Davacı tarafça taraflar arasında akdedildiği iddia olunan sözleşme ve ödeme dekontları dosyaya sunulmuştur. Tarafların ticari defter ve kayıtlarının incelenmesi için taraflara defterlerini ibraz etmek üzere kesin süre verildiği, davalı tarafça verilen kesin süreye rağmen ticari defterlerin ibraz edilmediği, davacının ticari defter ve kayıtları üzerinden hazırlanan bilirkişi raporunda davacı şirketin incelenen kendi ticari defterlerinde davalı açık hesabından ----tutarında alacaklı gözüktüğü, hesap hareketleri irdelendiğinde; -----olmak üzere toplamda --- tutarında ödeme kaydı, ---- açıklaması ile --- davalı aleyhine kayıt girildiği, davalı şirketin ticari merkezinin ---- ilinde bulunduğu, ----dosyasında davalı tarafa ticari defterlerin ibraz edilmesi konusunda T.K. 35md’ye göre davetiye çıkarıldığı ancak ticari defterlerin ibraz edilemediği ve incelenemediğinden tarafların ticari defterlerinin karşılaştırılmamalı olarak incelenemediği tespit edilmiştir.
Tarafların incelenen ----bildirim formlarında; --- formlarında her iki tarafın birbirleri lehine ya da aleyhine bağlı bulundukları vergi dairesi müdürlüklerine herhangi bir----- bildirimlerinin bulunmadığı görülmüştür.Yine bilirkişi raporunda; davacı şirketin davalı banka hesabına avans mahiyetinde göndermiş olduğu ---- tutarlı ödemenin davacının kendi ticari defterlerine usulüne uygun olarak kaydedildiği, ---- takip tarihinde---- davalı aleyhine borç kaydedilen işlemin ise aşağıda gösterildiği şekilde hesaben yapıldığı, Eş deyişle ödeme tarihindeki ------kuru dikkate alarak ---- karşılığının --- olarak hesaplandığı, ilaveten----olarak dikkate alınması ile ---- denk geldiği bu durumda davacının davalı aleyhine davalı açık hesabına --- kur farkı olarak kaydettiği tespiti ypılmıştır.Davalının ticari defterlerini ibraz etmediği, davacının ticari defterlerinde alacaklı olarak göründüğü, usulüne uygun tutulan defterlerin davacı lehine delil teşkil edeceği, davalının defterleri sunmaması nedeni ile davacı defter ve kayıtlarının mahkememizce hükme esas alındığı, ------- bu sebeple davacının davasında haklı olduğu kanaati ile davanın kabulüne karar verilmiştir. Nitekim, tarafların vergi dairesine bildirimde bulunmaması nedeni ile taraflar arasındaki ilişkinin bu sözleşmeye dayalı olduğu, sözleşmenin ---- yapılması nedeni ile davacı tarafça ---- cinsinden yapılan ödemelerin----- istenebileceği, bununla birlikte yine davalının malı teslim ettiğine dair belgeleri dosyaya sunmaması nedeni ile davacının malı teslim almadığının kabul edildiği, açıklanan nedenlerle davacının davalıdan ödediği bedeli talep edebileceği kanaati ile asıl alacak yönünden davanın kabulüne, davalının dava tarihinden önce temerrüde düşürülmemesi nedeni ile davacının işlemiş faiz isteyemeyeceği gerekçesi ile davanın kısmen kabulüne davalının ------ esas sayılı takibe yaptığı itirazın kısmen iptali ile takibin ------asıl alacak yönünden devamına, asıl alacağa takip tarihinden sonra 3095 sayılı Kanuni Faiz ve Temerrüt Faizine İlişkin Kanun’un “Yabancı para borcunda faiz” başlığını taşıyan 4/a maddesi uyarınca yabancı para borcunun faizinde ---- yabancı para ile açılmış bir yıl vadeli mevduat hesabına ödediği en yüksek faiz oranının uygulanmasına, fazlaya ilişkin takip öncesi işlemiş faiz talebinin reddine karar verilmiştir.Davacı taraf icra inkar tazminatı da talep etmiş olup; alacağın kaynağı nedeni ile likit olduğu, hükme esas alınan miktar yönünden de davalının itirazında haksız olduğu nazara alınarak asıl alacak üzerinden inkar tazminatına da hükmedilmiş, öte yandan ----Karar sayılı ilamında da vurgulandığı üzere, yabancı para cinsinden yapılan icra takiplerinde 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu'nun ------- 67 nci maddesi uyarınca icra inkar tazminatına karar verilmesi halinde, yabancı paranın takip tarihindeki (19.4002) Türk Lirası karşılığı esas alınmak suretiyle tazminat hesabı yapılması, yine hükümde tahsiline karar verilen yabancı para alacağının, dava tarihi itibarıyla ---- üzerinden hesaplanacak --- karşılığı üzerinden nispi vekalet ücretine karar verilmesi gerektiği dikkate alınarak aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM:Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere:
1-Davanın kısmen kabulü ile; davalının ------esas sayılı takibe yaptığı itirazın kısmen iptali ile takibin ------- asıl alacak yönünden devamına, asıl alacağa takip tarihinden sonra 3095 sayılı Kanuni Faiz ve Temerrüt Faizine İlişkin Kanun’un “Yabancı para borcunda faiz” başlığını taşıyan 4/a maddesi uyarınca yabancı para borcunun faizinde ----- o yabancı para ile açılmış bir yıl vadeli mevduat hesabına ödediği en yüksek faiz oranının uygulanmasına, fazlaya ilişkin takip öncesi işlemiş faiz talebinin reddine,
2-Asıl alacağın takip tarihindeki TL karşılığı 267.082,55 TL'nin %20 oranında icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
3-Karar tarihi itibari ile alınması gerekli 30.334,12 TL karar ve ilam harcından başlangıçta alınan 6.734,87 TL peşin harcın mahsubu ile bakiye 23.599,25 TL harcın davalıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına,
4-Davacı tarafça yatırılan 427,60 TL başvurma harcı ile 6.734,87 TL peşin harç olmak üzere toplam 7.162,47 TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-Davadan önce gidilen ara buluculukta devletçe karşılanacak olan ve yargılama gideri olarak kabul edilen 3.600,00 TL ara buluculuk ücretinin kabul-red oranı dikkate alınarak 3.300,60 TL'sinin davalıdan tahsili, 299,40 TL'sinin davacıdan tahsili ile hazineye irat kaydına, bu nedenle bu miktar yönünden de harç gibi tahsil müzekkeresi hazırlanmasına,
6-Davacı tarafça yapılan 6.000,00 TL bilirkişi ücreti, 893,00 TL tebligat gideri olmak üzere 6.893,00 TL yargılama giderinin kabul-red oranı dikkate alınarak 6.319,75 TL'sinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, kalan tutarın davacı üzerinde bırakılmasına,
7-Davalı tarafından yapılan yargılama gideri olmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
8-Davacı taraf kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca kabul edilen miktar yönünden hesaplanan 70.609,84 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
9-Taraflarca yatırılmış gider avansından kullanılmayan kısmının HMK 333 maddesi uyarınca karar kesinleştiğinde yatıran tarafa iadesine,
Dair karar, davacı vekilinin yüzüne karşı, karar gerekçesinin tebliğinden itibaren 2 hafta içinde --------- Adliye Mahkemesinde İstinaf yolu açık olarak verildi, açıkça okundu usulen tefhim olundu. 08/10/2025