T.C. İstanbul Anadolu 7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2021/21
KARAR NO : 2025/688
DAVA : İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 11/01/2021
KARAR TARİHİ : 24/09/2025
Mahkememizde görülen İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
DAVA : Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkili ...’ın temlik alacaklısı olup, davalı firmadan olan alacağının TBK’nın alacağın temlikine ilişkin hükümlerine tabi olduğunu, müvekkilinin dava dışı ----- düzenlediği --- no.lu 05.08.2017 tarihli 10.801,42 TL bedelli, ----- no.lu 05.07.2017 tarihli 14.672,41 TL bedelli, ---- no.lu 09.06.2017 tarihli 19.117,29 TL bedelli, ----- no.lu 12.04.2017 tarihli 14.248,79 TL bedelli faturalardan kaynaklı davalı ------- şirketinden olan toplam 58.839,91 TL tutarlı fatura alacağının 48.000 TL’sini tüm faiz ve ferileri ile birlikte temlik aldığını, ----- borcunun daha fazla olduğunu, davalının uyuşmazlığa konu borcu ödediğini gösterir dekont ibraz etmediğini, müvekkilinin davalı firmadan alacaklı olup faturalardan kaynaklı alacağını tahsil edememesi üzerine davalı aleyhine ------. İcra Dairesi’nin ------. sayılı dosyası ile icra takibi başlattıklarını, davalının icra takibine haksız olarak itiraz ettiğini ve takibin durduğunu belirtmiş olup, davanın kabulüne, davalının icra takibine itirazının iptali ile takibin devamına, müvekkilinin alacaklısı olduğu 48.000,00 TL’nin faizleri ile birlikte davalı şirketten tahsili ile müvekkiline ödenmesine, davalının haksız itirazı nedeniyle %20 oranından aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesine, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP: Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Müvekkilinin, dava konusu yapılan icra takibindeki borcun hiçbir zaman tarafı olmadığını, müvekkilinin alacaklı olduğunu iddia eden davacı tarafa herhangi bir borcunun olmadığını, davacının alacağına dayanak olarak gösterdiği tüm beyanlarının hukuki dayanaktan yoksun olduğunu, faturaya dayalı takiplerde alacaklının, satış konusu malların teslim edildiğini yazılı belge ile kanıtlamak zorunda olduğunu, davacı tarafın davalı müvekkili ile aralarında akdi bir ilişki olduğunu bir başka anlatımla takibe konu faturadaki mal satımı ile ilgili ticari ilişkiyi ispat etmeden iddia ettiği alacağın tahsilini sağlamasının mümkün olmadığını belirtmiş olup, davanın reddine, davacı hakkında takip konusu alacağın %20’sinden az olmamak üzere tazminata hükmedilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER VE GEREKÇE :Dava, hukuki niteliği itibariyle davacı tarafından davalı aleyhine başlatılan icra takibine itirazın İİK 67. maddesi uyarınca iptali ile icra inkar tazminatına hükmedilmesi talebinden ibarettir.
Tarafların iddia ve savunmalarının değerlendirilmesi sonucunda; uyuşmazlığın davalının ----- İcra Md. Nün ------. Sayılı dosyasına yapmış olduğu itirazın iptaline ve %20 icra inkar tazminatına yönelik olduğu tespit edilmiştir.
Taraflar tacir olup delil olarak ticari defterlere dayanıldığından, TTK 83-85.maddeleri ile HMK 222.maddesi uyarınca davalının 2017-2018 yıllarına ait tüm yasal ticari defterleri (defteri kebir, yevmiye, envanter defterleri ile ve var ise muavin kayıtları ve dayanak belgeleri) üzerinde Mahkememizce resen seçilen mali müşavir eşliğinde bilirkişi incelemesi yapılmasına karar verilmiştir.Bilirkişi 08/02/2022 tarihli raporunda; Ticari Defterlerin Usulüne Uygun Tutulup Tutulmadığı Yönünden: Verilen yetki ile incelenen, davacının ilk işe başlama tarihinin 30.11.2018 olduğu, 2018 yılı İşletme Defterini süresinde tasdik ettirdiği, Dava dışı ----- 2017 yılı İşletme Defterini süresinde tasdik ettirdiği, 2018 yılına ilişkin ticari defterlerinin açılış ve kapanış tasdiklerinin zamanında yapıldığı, TTK ve VUK hükümlerine göre usulüne uygun tutulduğu, Davalı şirketin 2017 ve 2018 yıllarına ilişkin açılış ve kapanış tasdiklerinin zamanında yapıldığı, TTK ve VUK hükümlerine göre usulüne uygun tutulduğu, Davacı Alacağı Yönünden: davacının dava dışı------ tarafından davalı şirket adına düzenlenen 4 adet toplam 58.839,91 TL tutarlı fatura alacağının 48.000,00 TL’sini temlik alması üzerine, alacağının tahsili amacıyla davalı aleyhine icra takibi başlatmış olduğu, davalı şirketin ticari defterlerinin incelenmesinde, alacağı oluşturan bütün faturaların davalı şirketin defterlerinde dava dışı---- alınan mal/hizmet olarak itirazsız kayıtlı olduğundan, ifası ispatlanan hizmetin bedelinin ödendiğinin somut olarak ispat yükünün davalı şirkette olduğu, Davalı şirket dava dışı temlik eden alacaklıya ödeme olarak toplam tutarı 88.951,00 TL olan 9 (dokuz) adet çekin ile 63.853,59 TL toplamındaki “bankadan ödeme/ Vad. M”açıklamalı borç kayıtlarının dava dışı alacaklı uhdesine geçtiğini ispatlaması gerektiği, zira bir ödeme aracı olan çekin keşidecinin muhatap bankada yer alan hesabındaki karşılığının ödenmesi durumunda çek hamilinin uhdesine geçtiği anda ödenmiş sayılacağından, dava dışı alacaklının işletme hesabına göre küçük defter tutan mükellef olması ile ödemelerin yer almadığı da dikkate alınarak, davalı borçlunun kendi defterlerine Borç olarak kaydettiği ödemelerini somut olarak ispatlaması gerektiği, söz konusu çekleri dava dışı alacaklı----- verdiğini ve bu çeklerin karşılığının keşideci banka hesabından tahsil edildiğinin, nakdi ödemelerin de sunulacak dekontlarla ispatlanması gerektiği, İnceleme sırasında ödeme belgesi olarak Ön sayfasının sureti sunulan toplam 88.951,00 TL tutarlı 9 (dokuz) adet çekin Banka, Şube, Çek No, Keşideci, Lehdar ve tutar bilgilerine göre, çeklerin arkalı önlü suretlerinin, ilgili bankalardan talep edilmesi, çek bedellerinin keşideci hesabından ödenip ödenmediğinin sorulması gerektiği takdirinin Mahkemeye ait olduğu,
¸AAyrıca davalı şirketin defterlerinde dava dışı----- yapılan toplam 63.853,59 TL tutarlı ödeme kayıtları bakımından belge suretlerinin davalı şirket tarafından sunulması halinde ödeme denetiminin yapılabileceği, takdirinin Mahkemeye ait olduğu, Mahkemece bu belgelerin istenip, davalı şirket tarafından sunulması ve sonrasında ilgili bankalara yazı yazılarak sorulmasına karar verilmesi halinde, takdiri Mahkemeye ait olmak üzere ek raporda ödemelere ilişkin değerlendirme yapılabileceği, Faiz: davacı/alacaklı takip öncesinde faiz talebinde bulunmadığı için taleple bağlılık kuralı gereği bu konuda değerlendirme yapılmayacağı, Mahkeme’nin kısmen ya da tamamen Davacı lehine hüküm kurması halinde; tarafların tacir olması, işin ticari iş olması, temerrüt faiz oranının önceden kararlaştırılmamış olması münasebetiyle, takip sonrasında hükmolunacak davacı alacağı için 3095 s.k m.2/2 kapsamında avans faiz talebinin yerinde olduğu, icra inkâr tazminatı ve sair hususların yüce yargı makamının münhasır takdiri içinde kaldığı rapor edilmiştir.Dava dosyasının önceki bilirkişiye tevdii ile ek rapor aldırılmasına karar verilmiştir.Bilirkişi 19/12/2022 tarihli 1. Ek raporunda; davacının dava dışı ----- tarafından davalı şirket adına düzenlenen 4 adet toplam 58.839,91 TL tutarlı fatura alacağının 48.000,00 TL’sini temlik alması üzerine, alacağının tahsili amacıyla davalı aleyhine icra takibi başlatmış olduğu, davalı şirketin ticari defterlerinin incelenmesinde, alacağı oluşturan bütün faturaların davalı şirketin defterlerinde dava dışı ----- alınan mal/hizmet olarak itirazsız kayıtlı olduğundan, ifası ispatlanan hizmetin bedelinin ödendiğinin somut olarak ispat yükünün davalı şirkette olduğu, Davalı şirket tarafından, dava dış----- adına yapılan ödemeler bakımından değerlendirme yapılabilmesi için, ---- Şubesi’ne yazı yazılarak, keşidecisinin -----olan, ---- seri no.lu 10.700 TL tutarlı, ------- No’lu hesaptan verilen çekin, arkalı önlü suretinin gönderilmesi ve çek bedelinin ödenip ödenmediği, ödendi ise kime ödendiğinin sorulması gerektiği, takas yolu ile ödenmiş ise takas bankasına yazı yazılabileceği, Ayrıca bilirkişi kök raporundan sonra davalı şirket tarafından rapora itiraz dilekçesi ekinde sunulan iki adet çek yönünden müzekkere yazılıp yazılmayacağına ilişkin hukuki değerlendirme Mahkemeye ait olmak üzere, yazılmasına karar verilmesi halinde, --- Bankası ----- Şubesi’ne yazı yazılarak, keşidecisinin --- -, lehdarının------olan, ----- seri no.lu, 10.000 TL tutarlı,------no’lu hesaptan verilen çekin arkalı önlü suretinin gönderilmesi ve çek bedelinin ödenip ödenmediği, ödendi ise kime ödendiğinin sorulabileceği, takas yolu ile ödenmiş ise takas bankasına yazı yazılabileceği, ------ Şubesi’ne yazı yazılarak, keşidecisinin-----lehdarının ---- olan, ----- seri no.lu, 7.500 TL tutarlı,------- HESAPTAN verilen çekin arkalı önlü suretinin gönderilmesi ve çek bedelinin ödenip ödenmediği, ödendi ise kime ödendiğinin sorulabileceği, takas yolu ile ödenmiş ise takas bankasına yazı yazılabileceği rapor edilmiştir.
Dosyanın önceki bilirkişiden ek rapor aldırılmasına karar verilmiştir.
Bilirkişi 19/04/2024 tarihli 2. Ek raporunda------ Şubesi’ne yazı yazılarak, keşidecisinin -----. olan --- Şubesine ait ------- seri no.lu 10.000,00 TL tutarlı çekin takas yolu ile ödendiği bildirildiğinden, çekin arkalı önlü suretinin gönderilmesi ve çek bedelinin kime ödendiğinin sorulması gerektiği, ------ Bankası’na yazı yazılarak, keşidecisinin ------ olan ---- Şubesine ait ------ seri no.lu 5.543,96 TL tutarlı çekin takas yolu ile ödendiği bildirildiğinden, çekin arkalı önlü suretinin gönderilmesi ve çek bedelinin kime ödendiğinin sorulması gerektiği, ----- Şubesi’ne yazı yazılarak, keşidecisinin ----olan -----Şubesi’ne ait ------ seri no.lu 4.018,20 TL tutarlı çekin takas yolu ile ödendiği bildirildiğinden, çekin arkalı önlü suretinin gönderilmesi ve çek bedelinin kime ödendiğinin sorulması gerektiği Ayrıca ----Şubesi, ----- seri no.lu 1.620,00 TL tutarlı çekin bilgilerinin hatalı olduğu bildirildiğinden, bu çek yönünden davalı şirket tarafından doğru çek bilgilerinin verilmesi halinde sorulabileceği rapor edilmiştir.
Dosyanın önceki bilirkişiye verilerek itirazlar doğrultusunda ve gelen banka cevapları incelenerek ek rapor aldırılmasına karar verilmiştir.
Bilirkişi 21/04/2025 tarihli 3. Ek raporunda; Davacı Alacağı Yönünden: Bilirkişi kök raporumuzda da açıklandığı üzere, davacının dava dışı ----- tarafından davalı şirket adına düzenlenen 4 adet toplam 58.839,91 TL tutarlı fatura alacağının 48.000,00 TL’sini temlik alması üzerine, alacağının tahsili amacıyla davalı aleyhine icra takibi başlatmış olduğu, davalı şirketin ticari defterlerinin incelenmesinde, alacağı oluşturan bütün faturaların davalı şirketin defterlerinde dava dışı ----- alınan mal/hizmet olarak itirazsız kayıtlı olduğundan, ifası ispatlanan hizmetin bedelinin ödendiğinin somut olarak ispat yükünün davalı şirkette olduğu, Davalı şirket tarafından, dava dışı ------ adına 2017 yılında yapılan ödeme olarak kaydedilen 152.804,59 TL’lik tutar yönünden bilirkişi kök, ek, 2.ek ve işbu 3.ek rapordaki inceleme ve değerlendirmeler sonucunda; 9 adet toplam 88.737,19 TL tutarlı çek ödemeleri ve 3 adet toplam 2.500,00 TL tutarlı banka ödemeleri olmak üzere toplam 91.237,19 TL tutarlı ödemelerin yapıldığının davalı şirket tarafından ispatlandığı, 8 adet toplam 56.547,40 TL tutarlı çeklerin davalı----. tarafından, dava dışı -----adına hareket ettiği değerlendirilen ----- cirolandığı ve çeklerin tahsil edilmiş olduğu görülmüş olup, ----- cirolanan ve ödemeleri yapılan çeklerin, dava dışı ----- yapılan ödeme olarak kabul edilip edilmeyeceğine ilişkin hukuki değerlendirmenin Sayın Mahkemeye ait olduğu, Davalı şirket kayıtlarında, davacı şirkete yapılan ödeme olarak kaydedilen 3 adet toplam 1.400,00 TL tutarlı kayıt ile 2 adet toplam 3.620,00 TL tutarlı çek ödemesi kayıtları olmak üzere toplam 5.020,00 TL tutarlı ödemelerin yapıldığının dosya kapsamına göre ispata muhtaç olduğu, Davacı İtirazları Yönünden: Davacı şirket vekilinin, bilirkişi raporunda, sayın mahkemeye 04.09.2023 tarihinde sundukları 20.08.2018 Tarihli 198.142,09-TL bedelli temlikname ve faturalardan bahsedilmediğini, bilirkişi raporunun eksik oluşturulduğu itirazı ile 04.09.2023 tarihli dilekçesinde, davalının dava konusu dışında kalan dava konusu olmayan başka faturalara ve bir miktar cari hesaba karşılık gelen bedelleri sanki davaya konu faturalara istinaden ödemiş gibi göstermeye çalıştığı itirazı yönünden yapmış olduğumuz incelemede; Davacı vekili tarafından 04.09.2023 tarihinde Temlik Veren----- ile Temlik Alan ... arasında düzenlenen, 8 adet toplam 201.550,97 TL tutarlı faturaların 198.142,09 TL’sinin tüm faiz ve ferileri ile birlikte temlikine ilişkin olduğu, temlike konu faturaların 07.03.2016 – 12.04.2017 tarihleri arasında düzenlenen 8 adet faturadan kaynaklandığının tespit edildiği, Dava konusu 15.08.2018 tarihli Temlik Sözleşmesi’ne konu faturaların 2017 yılı olması nedeniyle, Mahkemenin vermiş olduğu görev doğrultusunda, davacı ..., davalı ---- ve dava dışı ------ ait 2017 yılı defterleri üzerinde yapıldığı, Davacı vekilinin bilirkişi ek ve bilirkişi 2.ek raporuna itiraz dilekçelerinde, davacının dava dışı ------, davalı şirket adına düzenlenen fakat huzurdaki dava konusu olmayan faturalardan kaynaklı alacağına ilişkin düzenlenen 20.08.2018 tarihli Temlik Sözleşmesi’nin bulunduğu, davalı tarafından dosyaya sunulan ödemelerin dava konusu olmayan faturalara karşılık yapıldığı yönünde itirazının bulunması sebebiyle, davalı şirket tarafından yapılan ödemelerin hangi faturalara karşılık yapıldığına ilişkin açıklama bulunmadığından, karşılaştırma yapılabilmesi için hukuki ve nihai değerlendirme Mahkemeye ait olmak üzere, tarafların 2016 yılı defterlerinin incelenmesi gerektiği, Mahkemece tarafların 2016 yılı defterlerinin incelenmesi yönünde karar vermek istemesi
halinde; İnceleme günü ve saati belirlenerek taraflara tebliğinin yapılması, Davacı şirket tarafından dosyaya sunulan 20.08.2018 tarihli Temlik Sözleşmesi’ne konu 8 adet fatura içerisinde yer alan 2017 yılı faturaları haricindeki 5 adet 2016 yılı faturaların okunaklı suretleri ile içeriği mal/hizmet teslim/ifasına ilişkin belgelerin dosyaya sunulması gerektiği, Davalı şirket tarafından dava dışı------ 2016 yılında yapılan ödeme kaydı varsa, ödeme belgelerinin dosyaya ibraz edilmesi, Yapılan ödemeler çek ödemesi ise çek suretlerinin ön ve arka sayfaları ile birlikte dosyaya sunulması ve çeklerin ödemelerinin yapılıp yapılmadığının ilgili bankalardan sorulması, Ödemelerin banka yolu ile yapılması halinde ise ödeme dekontlarının ibraz edilmesinden sonra değerlendirme yapılabileceği, Mahkemenin tarafların defterlerinin incelenmesine karar verilmesi halinde, tarafların 2016 yılı defterleri ve ödeme kayıtları inceleneceğinden, bilirkişi olarak harcanılacak emek ve mesai karşılığında, bilirkişi ücretinden %40’a varan vergi kesintisi de dikkate alınarak 10.000,00 TL ek ücret takdir edilmesini rapor etmiştir. Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; davacının dava dışı ----- davalı şirketten olan toplam 58.839,91 TL olan alacağının 48.000,00 TL'sini temlik aldığını, temlik alınan alacağın tahsili amacıyla davalı hakkında icra takibi başlattığı, davalı yanca cevap dilekçesinde davacı tarafa herhangi bir borcu olmadığını ileri sürdüğü anlaşılmıştır. Tarafların tacir olması ve yapılan işlerin de faturaya bağlanıp ve buna binaen takip başlatılması nedeni ile öncelikle tarafların defter incelemelerine bakılmıştır. Davacının defterleri incelenmiş olup, davacının ilk işe başlama tarihinin 30.11.2018 olduğu, 2018 yılı İşletme Defterini süresinde tasdik ettirdiği, davacının kayıtlarında dava konusu temlik sözleşmesine ilişkin virman kaydının bulunmadığı, dava dışı ------ defterlerinin incelenmesinde, 2017 yılı İşletme Defterini süresinde tasdik ettirdiği, 2018 yılına ilişkin ticari defterlerinin açılış ve kapanış tasdiklerinin zamanında yapıldığı, TTK ve VUK hükümlerine göre usulüne uygun tutulduğu, dava dışı ------ 2017 kayıtlarında davalı şirket adına düzenlenen faturaların kayıtlı olduğu, davalı şirketin ticari defterlerinin incelenmesinde, 2017 ve 2018 yıllarına ilişkin açılış ve kapanış tasdiklerinin zamanında yapıldığı, TTK ve VUK hükümlerine göre usulüne uygun tutulduğu, takip konusu temlik alacağını oluşturan 4 adet faturanın davalı şirketin defterlerinde kayıtlı olduğu, davalı şirketin kayıtlarında dava dışı ----- ait hesap hareketlerinin incelenmesinde, takip tarihi itibariyle 24.727,73 TL alacaklı gözüktüğü, işbu alacağını 31.12.2017 tarihi itibariyle ------- no.lu hesaba virman işlemi yapmış olduğu, tarafların ticari defter ve kayıtlarındaki uyumsuzluk sebebi olan davalı şirketten dava dışı ------- yapmış olduğu ödemelere ilişkin toplam tutarı 88.951,00 TL olan 9 (dokuz) adet çekin ve toplam 63.853,59 TL tutarlı ödeme kayıtlarından kaynaklanmıştır. Somut olayda temlik alanın alacağının gerçek bir alacak olması yani temlik eden temlik borçlusundan temlik tarihinde temlik miktarı kadar ya da az da olsa alacağı olması gerekir. Mahkemece temlik eden ve temlik borçlusu kayıtları incelenmiş temlik tarihinde davalının esasen temlik alacaklısından 24.727,73 TL alacaklı olduğu, bunun ödemelerden kaynaklandığı, ödemelerin havale ve çeklerle olduğu tespit edilmiştir. Mahkemece çekler yönünden yapılan araştırmada, bankadan bedeli tahsil edilen çeklerden davacının veya akrabası ------- ciranta olarak yer aldığı bu nedenle ödemeler Mahkemece kabul edilmiş olup, ödemelerin 5.020,00 TL'lik kısmı şüpheli ancak zaten davalı 24.727,73 TL alacaklı gözüktüğüne göre 5.020,00 TL'lik kısım olmasa bile temlik anında temlik edene borçlu olmadığı, her ne kadar davacı taraf davalı ile temlik eden arasında birden çok iş olduğu ileri sürülse de temlik tarihinden sonraki ilişkilerde '' temlikte ilerde oluşacak alacaklar yönünden bir devir olmadığından '' davalı sorumlu tutulamaz. Temlik tarihinden çok önceki yılların ticari defterleri incelenmese de o yıllardan gelen borçların davalının borcuna verilecek numara altında bir sonraki yıla geçeceği temlik tarihi itibariyle davalı kayıtlarında böyle bir borcun gözükmediği, aksine temlik edende kalan bir alacağın gözüktüğü oysa doğru olsa gözükeceği, bu durumda temlik anında temliğe uygun olacak borç bulunmadığı nazara alınarak; davacının davasının reddine ve davacının davalı aleyhine takip başlatmakta kötnüniyetli olduğu ispat edilemediğinden davalının kötüniyetli takip tazminatı talebinin reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM :Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın REDDİNE,
2-Davalının kötü niyet tazminat talebi şartları oluşmadığından REDDİNE,
3-Alınması gerekli 615,40 TL harçtan peşin alınan 580,01 TL harcın mahsubu ile 35,39 TL harcın davacıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına,
4-Davalı kendisini vekil ile temsil ettiğinden davalı yararına taktir olunan 30.000,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya ödenmesine,
5-Davacının yaptığı yargılama giderinin kendi üzerinde bırakılmasına,
6-Davalının yaptığı yargılama gideri bulunmadığından bu konuda karar verilmesine yer olmadığına,
7-Davadan önce gidilen ara buluculukta devletçe karşılanan 1.320,00 TL ara buluculuk ücretinin davacıdan tahsili ile hazineye irat kaydına, bu nedenle bu miktar yönünden de harç gibi tahsil müzekkeresi hazırlanmasına,
8-Kullanılmayan gider avansı varsa karar hüküm kesinleştiğinde ilgili tarafa iadesine,Dair, kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içinde ------ Bölge Adliye Mahkemesi' ne istinaf yolu açık olmak üzere davacı vekilinin yüzüne karşı ve davalı vekilinin yüzüne karşı verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.