T.C. İstanbul Anadolu 7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2021/91
KARAR NO: 2024/919
DAVA: İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle)
DAVA TARİHİ : 09/02/2021
KARAR TARİHİ: 13/11/2024
Mahkememizde görülen İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
DAVA:Davacı vekili dava dilekçesinde özetle, davacının KZMSS teminatı altındaki, davalının sahibi olduğu, sürücü ---’in idaresindeki ---- plakalı otomobil ile sürücü --- idaresindeki ----- plakalı otomobilin 01.01.2018 tarihinde kazaya karıştığı; ---- plakalı otomobil yolcusu---- yaralandığı; sürücü -----kaza anında 1,83 promil alkollü olduğu ve kazanın meydana gelmesinde %100 kusurlu olduğu; Mağdur yolcu---- maluliyeti nedeniyle 134.640,38 TL tazminat ödendiği; sürücü ----- kaza anında 1,83 promil alkollü olması nedeniyle ------ ödenen tazminatın KZMSS genel şartlarının B.4 maddesi geçeğince davalı sigortalıdan tahsili için başlatılan icra takibinin haksız itirazı ile durdurulduğu açıklanarak; ----- İcra Dairesinin ----İcra Md ---) dosyası ile ---- için ödenen 134.640,38 TL asıl alacak ile 9.102,25 TL işlenmiş avans faizinin toplamı 143.742,63 TL tazminatın tahsili için 24.08.2020 tarihinde başlatılan icra takibine itirazın iptalini talep ve dava etmiştir.
CEVAP: Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacının araç kiralama işi yaptığı; kazaya karışan---- plakalı otomobilin kaza öncesinde ----’ya kiralanmış olduğu; sürücü ---- ile ilişkilerinin olmadığı; sürücü ---- ile mağdur yolcu ----- kazadan sonra evlendikleri; kazanın kurgu olduğu; kazanın münhasıran alkol etkisi altında meydana geldiğinin ispatlanması gerektiği; sigorta kapsamındaki zararın kendilerinden istenemeyeceği açıklanarak davanın reddini talep etmiştir.
İNCELEME VE GEREKÇE :Dava; trafik kazası nedeniyle sigorta şirketi tarafından ödenen bedelin sigortalıdan rücuen tahsili istemidir.Tarafların iddia ve savunmalarının değerlendirilmesi sonucunda; uyuşmazlığın, dava konusu trafik kazası sonucu yaralanan kişilere davacı sigorta şirketi tarafından ödenen 134.640,38 TL maliyet bedelinin davalı sigortalıdan sigorta poliçesi şartları kapsamında rücuen talep edip edemeyeceği, tarafların olaydaki kusur durumunun belirlenmesi noktasında toplandığı tespit edilmiştir.Dosyanın ---- gönderilmesine karar verilmiştir. ------Kişi hakkında mütalaa düzenlenebilmesi için; Dava konusu olayla ilgili başvurduğu tüm sağlık kuruluşlarından, olay tarihi ve sonrasında kişi hakkında düzenlenen tüm tıbbi belgelerin (muayene notu, epikrizleri, ameliyat notu) ve kişiye çekilen tüm grafilerin ---- halinde kopyasının (mümkünse------ formatında) ve tıbbi belgelerinin gerektiğinde kişinin kendisinden de sorulmak suretiyle teminen gönderilmesi, Kişinin bir tıp fakültesi ya da eğitim araştırma hastanesinin Ortopedi bölümüne sevki sağlanarak yeni yaptırılacak; eklem açıklıklarını dereceleri ile belirtir, nötral sıfır metoduna göre, sağ ve sol taraf mukayeseli yapılacak ortopedik muayenesi (kısalık-atrofi-pseudoartroz, nörolojik hasar bulunup bulunmadığı vb.) sonucu düzenlenecek raporun gönderilmesi, Kişinin bir tıp fakültesi ya da eğitim araştırma hastanesinin Nöroloji bölümüne sevki sağlanarak yeni yaptırılacak ayrıntılı nörolojik muayenesi (kas gücü-duyu kaybı, trofik bozukluk vs.) yaptırılması sonucu düzenlenecek raporun gönderilmesi, Yeni çekilecek kırık/yaralanma alanını içine alan iki yönlü sol crus, sol ayak ve ayak bileği grafilerinin mümkün olduğu takdirde dijital ortamda --------formatında teminen gönderilmesi, istenmiştir.
Dava dosyasının makine mühendisi ve nöroloji uzmanına tevdi ile davaya konu kazanın meydana gelmesinde alkolün doğrudan etken olup olmadığı ve kazanın sırf alkolün etkisi ile meydana gelip gelmediği irdelenmek sureti ile kusur oranın tespit edilerek rapor düzenlemesinin istenilmesine, karar verilmiştir.
Bilirkişi 16/06/2023 tarihli raporunda; Dava dışı sürücü ---- 0,50 promilden fazla alkolü olmaması gerekirken 1,83 promil alkollü olduğu halde araç kullandığı; idaresindeki --- plakalı otomobil ile ---- plakalı otomobile arkadan çarparak kendisi ile birlikte ---- yaralanmalarına neden olduğu için KTK 48 – 84/d ve KTY 97 - 157/a/4 maddelerinde açıklanan kusurları işlediği; yaralanmalı maddi hasarlı kazanın meydana gelmesinde asli ve %100 kusurlu olduğu; söz konusu kusurların münhasıran alkol etkisi altında işlendiği;dava dışı sürücü ’---idaresindeki --- plakalı otomobili ile normal seyrederken ---- plakalı otomobilin arkadan çarpması sonucu kazaya karıştığı ve yaralandığı için yaralanmalı maddi hasarlı kazanın meydana gelmesinde kusurunun olmadığı; dava dışı yolcular ---- içindeki bulundukları otomobillerin kullanımına herhangi bir müdahaleleri olmadığı için yaralanmalı maddi hasarlı kazanın meydana gelmesinde kusurlarının olmadığı----- sayılı KZMSS poliçesiyle davalı -----adına tescilli ----- plakalı otomobilin 02.05.2017 – 02.05.2018 tarihleri arasında, kazanın meydana geldiği 01.01.2018 tarihini de kapsayacak şekilde sigorta teminatı altına alındığı; Kaza tarihinde sakatlanma ve ölüm hali için teminat limitinin kişi başına 360.000 TL ve kaza başına 1.800.000 TL olduğu; ------genel şartların A.3 maddesi gereğince mağdur yolcuların bedensel zararlarının sigortalı araç sürücüsünün kusuru oranında ve teminat limitine kadar sigorta teminatı altında olduğu; Davacı ----. tarafından KZMSS genel şartlarının B.4.c maddesi gereğince sigortalı ---- plakalı otomobilin 01.01.2018 tarihinde karıştığı kazada sürücüsü ----- 1,83 promil alkollü olması ve kazanın münhasıran alkol etkisi altında meydana gelmesi nedeniyle mağdur ---- bedeni zararları karşılığı ödenen tazminatın sigortalısı -----rücu edilebileceği; Taraflar arasında sözleşmesel ilişki bulunduğu için avans faizi talep edilebileceği; Davacının sadece ----- bedensel zararı karşılığı ödenen 94.886,81 TL tazminatı ödenme tarihi 19.02.2020 itibariyle işlenmiş avans faizi ile talep edebileceği; Ferilerin bir kısmının yargılama gideri kapsamında değerlendirilmesi gerektiğinin ve kalan ferilerin de talep edilemeyeceğinin mahkemenin takdirinde olduğu; ---- İcra Dairesinin ----. İcra Md ----dosyası ile ---- için ödenen bedeni zararın işlenmiş avans faizi ile tahsili için 24.08.2020 tarihinde icra takibi yapıldığı; ---- için ödenen 94.886,81 TL bedeni zarar tazminatı ile ödenme tarihi 19.02.2020 ve takip tarihi 24.08.2020 arasındaki süreye denk 6.112,40 TL işlenmiş avans faizi toplamının 100.999,21 TL olduğu ve takip tarihi 24.08.2020 itibariyle talep edilebileceği; rapor edilmiştir. Dosyanın aktüerya bilirkişiye tevdiine karar verilmiştir. Bilirkişi 03/04/2024 tarihli raporunda; davacı -------- teminat altında bulunan sigortalıya ait araç sürücüsünün tam ve % 100 kusuru ile kazanın meydana geldiği, yukarıda ayrıntılı olarak açıklandığı ve Yargıtay İçtihatlarında da görüldüğü üzere 1 pormilin üzerinde “Ağır Kusur” olarak değerlendirileceği, sigortalı araç sürücüsünün / aynı zamanda araç işleteninin 1,83 promil alkolle / münhasıran alkolün etkisi ile ve kendisinin asli / tam kusur ile meydana gelen trafik kazası nedeni ile dava dışı sigortalı araç için de yolcu konumunda bulunan ---- ağır yaralanmasına ve sürekli malul kalmasına neden olduğu, bu bağlamda; dava dışı 3. Şahsın gerçek zararını karşılayan davacı sigorta şirketinin ---- plakalı araç işleteni / sigortalısından (yukarıda da ödenen tazminatın yerinde olduğu – sigorta şirketinin sorumluluğunda ve limitleri dahilinde bulunduğu ayrıntılı olarak hesaplanmış olmakla-----Asliye Ticaret Mahkemesinin ----Sayılı dosyasında talep edilen ödemeler dışında / ---------- tarih ----kararına istinaden ----İcra Müdürlüğünün -----. Sayılı icra dosyasına ödenen) rücuen ödeme tarihinden itibaren (19/02/2020 tarihinden itibaren asıl alacak 133.076,70 TL tutarı / talep 134.640,38 TL ‘dir) işleyecek faizi ile birlikte talep edebileceğini rapor etmiştir.Tüm dosya kapsamı incelendiğinde; Davacı sigorta şirketi sigortalı aracın dava dışı sürücüsünün kaza esnasında alkollü olduğunu belirtilerek meydana gelen çift taraflı, yaralanmalı ve maddi hasarlı trafik kazası sonucunda dava dışı ----- %12 oranında sürekli maluliyete uğradığı rapor dikkate alınarak kendilerince hak sahibine ödenen miktarın rücuen davalı araç işletenden (sigortalı) tahsilini talep etmektedir.2918 sayılı KTK'nın 48. Maddesi ile, uyuşturucu veya uyarıcı maddeleri almış olan sürücüler ile alkollü olan sürücülerin karayolunda araç sürmeleri yasaklanmıştır.Yine Karayolları Trafik Yönetmeliğinin 97/1. Maddesi ile"...kanlarındaki alkol miktarı 0.50 promilin üzerinde olan hususi otomobil sürücülerinin ve kanlarındaki alkol miktarı 0.20 promilin üstünde olan diğer araç sürücülerinin karayolunda araç sürmeleri yasaklanmıştır.KTK'nın 85/5. Maddesinde; " İşleten ve araç işleticisi teşebbüsün sahibi, aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumludur."KTK'nun 95. maddesinde; "Sigorta sözleşmesinden veya sigorta sözleşmesine ilişkin kanun hükümlerinden doğan ve tazminat yükümlülüğünün kaldırılması veya miktarının azaltılması sonucunu doğuran haller zarar görene karşı ileri sürülemez. Ödemede bulunan sigortacı, sigorta sözleşmesine ve bu sözleşmeye ilişkin kanun hükümlerine göre, tazminatın kaldırılmasını veya azaltılmasını sağlayabileceği oranda sigorta ettirene başvurabilir" hükümlerine yer verilmiştir.ZMSS genel şartlarının B.4.c maddesi uyarınca; aracın ilgili mevzuatta belirlenen seviyenin üzerinde alkollü içki almış kişilerce kullanılması sırasında meydana gelen kaza sonucunda üçüncü kişiye ödenen tazminatın sigortalıya rücu edilebileceği düzenlenmiştir.Buna göre yapılan değerlendirme sonucunda; Mahkemece öncelikle aralarında nöroloji uzmanı bilirkişinin de bulunduğu bilirkişi heyetinden kusur dağılımı ve kazanın münhasıran alkolün etkisi altında meydana gelip gelmediği hususunda rapor aldırılmış olup, bilirkişi heyetinin 16.06.2023 tarihli raporları ile; davalıya ait ve işleteni olduğu ----plaka sayılı aracın davacı sigorta şirketi nezdinde ----- nolu zorunlu mali sorumluluk sigortası poliçesi ile sigortalı bulunduğu, söz konusu araç sürücüsü 1,83 promil alkollü olarak otomobil kullandığı, ---- plakalı otomobile arkadan çarparak yaralanmaya sebep olduğu bu nedenle meydana gelen olayda % 100 oranında tam kusurlu bulunduğu ve dava konusu trafik kazasına anılan şahsın münhasıran alkolün etkisi altında iken sebebiyet verdiğinin, dava dışı ---- kusursuz olduğu belirtilmiş ve bu kusur durumu mahkememizce dava konusu olaya ve bilimsel verilere uygun bulunarak kabul ve takdir edilmiştir. Somut olayda davacı sigorta şirketi tarafından hasar dosyası açılmış ve %12 sürekli maluliyet oranına göre hesaplanan aktüerya raporu doğrultusunda başvurucu lehine 143.742,63 TL ödeme yapıldığı belirtilmiş olduğundan, davacı sigorta şirketinin talep edebileceği tazminat miktarının belirlenmesi için aktüerya uzmanı bilirkişiden aldırılan 03.04.2024 tarihli rapor ile davacı sigorta şirketinin rücuan talep edebileceği tazminat miktarı tespit ettirilmiş ve davacı yanın 142.073,23 TL davalıdan rücusunun istenebileceği hesaplanmış olup; davacı sigorta şirketinin ödediği tazminatı sigortalısından kusur ve gerçek zarar oranında rücuan talep hakkı bulunduğu, davacı ile davalı arasında sözleşmesel ilişki bulunduğu, bu sebeple davacı sigorta şirketinin haklı zararlarını sadece sigortalısına rücu edebileceği anlaşılmakla; kusur yönünden aldırılan bilirkişi heyet raporu ile aktüerya uzmanı bilirkişice düzenlenen raporlar yöntemine ve yasaya uygun bulunmuş ve hükme esas alınmasında bir aykırılık görülmemiş olmakla, hesap bilirkişi raporu doğrultusunda davanın kısmen kabulüne karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm tesis olunmuştur.
H Ü K Ü M : Gerekçesi Yukarıda Açıklandığı Üzere:
DAVANIN KISMEN KABULÜ ile;
1-Davalının ----. İcra Müdürlüğü'nün ----- esas sayılı dosyasına yapmış olduğu itirazın kısmen iptali ile takibin 133.076,70 TL asıl alacak, 8.996,53 TL işlemiş faizi olmak üzere toplam 142.073,23 TL üzerinden takip şartlarındaki haliyle aynen devamına,
2-Fazlaya ilişkin talebin reddine,
3-Harçlar kanunu uyarınca alınması gerekli 9.705,02 TL harçtan, dava açılırken peşin olarak yatırılan 2.454,77 TL harcın mahsubu ile bakiye 7.250,25 TL harcın davalıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına,
4-Davacı taraf kendisini vekille temsil ettirdiğinden AAÜT uyarınca 30.000,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-Davalı kendisini vekille temsil ettirdiğinden AAÜT uyarınca 1.669,40 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
6-Davacı tarafça yatırılmış 2.454,77 TL peşin harcın ve 59,30 TL başvurma harcının yargılama giderine katılmaksızın davalıdan alınarak davacıya ödenmesine,
7-Davacı tarafça yapılmış tebligat, müzekkere ve bilirkişi ücreti olarak toplam 9.260,80 TL yargılama giderinden kabul edilen kısma isabet eden 9.153,25 TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, bakiyesinin davacı üzerinde bırakılmasına,
8-Davalı tarafından yapılan yargılama gideri olan 150,00 TL'den davanın reddine isabet eden 1.74 TL nin davacıdan alınarak davalıya verilmesine, redde tekabül eden bakiye giderin davalı üzerinde bırakılmasına,
9-Davadan önce gidilen ara buluculukta devletçe karşılanan 1.320,00 TL ara buluculuk ücretinin davalıdan tahsili ile hazineye irat kaydına, bu nedenle bu miktar yönünden de harç gibi tahsil müzekkeresi hazırlanmasına,
10-Taraflarca yatırılmış gider avansından kullanılmayan kısmının karar kesinleştiğinde ve talep halinde yatırana iadesine,Dair, kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içinde ----- Bölge Adliye Mahkemesi' ne istinaf yolu açık olmak üzere davacı vekilinin yüzüne karşı, davalının yokluğunda verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.