T.C. İstanbul Anadolu 7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2024/633
KARAR NO : 2026/403
DAVA : İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 02/09/2024
KARAR TARİHİ : 06/05/2026
Mahkememizde görülen İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda, DAVA : Davacı vekili dava dilekçesinde özetle;Müvekkili davacı şirketin, davalı şirkete mal ve ürün satmış olup, davalının müvekkiline borcu olduğunu, davalı müvekkilinden uızunca süre mal ve hizmet almaya devam etmiş, son olarak ---- 03/10/2022 tarihli 14.628,22 EUR - ----- 14/11/2022 tarihli 1.345,20 EUR faturalar kesilmiş, çeşitli ödemeler yapılmış, son faturaların bakiyesi ödenmemiş, faturaların bakiyesi olan 13.968,50 EURO karşılığı 439.380,56TL - 04.12.2023 tarihli (takip tarihi) ----- efektif satış kuru 1 EURO = 31.4551TL üzerinden hesaplanmış 439.380,56 TL olarak icra takibine konu edildiğini, Borçlu şirket tarafından takibe süresi içerisinde itiraz edildiğini, Arabulucu görüşmesinden de netice alınamadığını, Borçlunun takibe itirazının haksız olduğunu, davalı hakkında İİK ve sair hükümleri gereğince borcunu ödememiş olması nedeniyle ve itirazın haksız olması nedeniyle ---- İcra Müdürlüğü ---- esas numaralı dosyasındaki itirazın iptali ile takibin asıl alacak ve ticari temerrüt faizi ve tüm ferilerinin tahsili için devamına, davalının takibe haksız olarak itiraz etmesi nedeniyle %20'den az olmamak üzere icra inkar tazminatı ödemesine, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davalıya yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP:Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davanın yasa ve usule aykırı açıldığına dair itirazları saklı kalmak kaydıyla, faturanın düzenlenip karşı tarafa gönderilmesi ve karşı tarafın bu faturanın içeriğine itiraz etmemiş olması alacak hakkı doğurmayıp karşı tarafı borç altına sokmak için yeterli olmadığını, Yargıtay’ın yerleşik içtihatları da tebliğ edilen faturaya süresi içerisinde itiraz edilmemiş olmasının yalnızca fatura içeriğini kabul anlamına geleceği ve fakat fatura konusu mal veya hizmetin sağlanıp sağlanmadığı hususunun mal veya hizmeti temin ettiğini iddia eden tarafça ispat edilmesi gerektiği yönünde olduğunu, bu doğrultuda, faturaya sekiz (8) gün içinde itiraz edilmemiş olması faturaya konu mal veya hizmetin alındığını ortaya koymak adına tek başına yeterli olmadığı, bu nedenle faturaya itiraz edilmemesi sebebiyle faturaya alacak iddiasını ispat ettiği düşünülemeyeceğini, Öte yandan, Davacı tarafın dava dilekçesinde davaya konu faturalara ilişkin ürünlerin eksiksiz bir şekilde yerine getirdiğine dair herhangi bir açıklama yapmamış ve dava dilekçesi ekinde sunulan belgelerin fatura konusu mal veya hizmetin sağlandığının ispatına dair delil niteliğini haiz olmadığı açık olduğu, bu doğrultuda, Davacı’nın icra takibinde dayanmadığı delilleri huzurdaki dava bakımından ispat aracı olarak ileri süremeyeceği de göz önünde bulundurularak ispat edilememiş olan huzurdaki davanın tüm talepler yönünden reddine karar verilmesini talep etmesi gerekmiş, huzurdaki davada icra inkâr tazminatına hükmedilmesi için gerekli şartlar oluşmadığını, fazlaya dair her türlü ve tüm haklar saklı tutmak üzere tüm itirazları baki kalmak kaydıyla; Haksız ve hukuki mesnetten yoksun şekilde ikame edilen davanın tüm talepler yönünden reddine, Şartları oluşmayan icra inkâr tazminatı talebinin reddine, Davacı aleyhine takip tutarının %20’sinden az olmamak üzere kötü niyet tazminatına hükmedilmesine, Yargılama giderlerinin ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
İNCELEME VE GEREKÇE : Dava, hukuki niteliği itibariyle davacı tarafından davalı aleyhine başlatılan icra takibine itirazın İİK 67. maddesi uyarınca iptali ile icra inkar tazminatına hükmedilmesi talebinden ibarettir.
Tarafların iddia ve savunmalarının değerlendirilmesi sonucunda;uyuşmazlığın davacı tarafından faturadan kaynaklı alacağının tahsili amacıyla davalı aleyhine başlatılan icra takibine davalı tarafından yapılan itirazın iptali ve icra inkar tazminatı ile kötüniyet tazminatı taleplerine yönelik olduğu tespit edilmiştir.---- Adliyesi Nöbetçi Asliye Ticaret Mahkemesine talimat yazılarak davacı şirketin dava konusu 2022-2023 yıllarına ait ticari defterleri üzerinde inceleme yapılmak üzere, talimat mahkemesince inceleme günü verilerek bilirkişi incelemesi yaptırılmasına, davacı vekiline ve davacı şirkete meşruhatlı davetiye çıkarılarak dava konusu yıllara ait ticari defter ve kayıtların incelenmesi için defterin mahkemeye getirilmesinin istenmesine, sunulmadığında, Kesin süre içinde defter ibraz etmeyen tarafın veya incelemeye hazır bulundurmayan tarafın defterlerini ibrazdan kaçınmış sayılarak dosyadaki delillerin ve defterlerini ibraz eden tarafın kayıtlarının incelenmesi ile yetinileceğinin ihtarına, eğer defterler kapsamlı ise bilirkişiye yerinde inceleme yetkisi de verilerek mahkememizce resen seçilecek bir mali müşavir (YMM-SMMM) bilirkişiye dosyanın tevdii ile 2022-2023 davacı tarafın dava konusu yıllara ait ticari defterleri (defteri kebir, yevmiye, envanter defterleri ile ve var ise muavin kayıtları ve dayanak belgeleri) üzerinde inceleme yapılarak, davacının ticari defter ve kayıtlarının usulüne uygun düzenlenip düzenlenmediği, takip konusu faturaların davacı kayıtlarında yer alıp almadığı, davacının davalıdan alacağının bulunup bulunmadığı ve aralarında ticari ilişki kurulup kurulmadığına ilişkin ayrıca dava konusu faturaya ilişkin mal/hizmetin teslimine ilişkin kayıtların bulunup bulunmadığı hususları incelenerek rapor düzenlenmesinin istenilmesine, karar verilmiştir.
Bilirkişi 03/07/2025 Tarihli raporunda; Davacı şirket vekilince; ---. İcra Dairesinin ---- esas sayılı icra dosyası ile, 06/12/2023 tarihinde 439.380,56.-TL asıl alacak üzerinden takip yapıldığı, takibin ---- 03/10/2022 tarihli 14.628,22 EUR - ------ 14/11/2022 tarihli 1.345,20 EUR faturalar bakiyesi 13.968,50 - karşılığı 439.380,56TL - 04.12.2023 tarihli ---- efektif satış kuru 1 EURO = 31.4551TL 439.380,56 TL istemine ilişkin olduğu, Davacı şirketçe davalıya verilen tekliflerde; ‘’..NOT: Ödeme günü -- Döviz Satış Kuru Baz Alınacaktır…’’ ibaresinin yer aldığı ve davalı şirketin kaşe-imzası olduğu, Davacı şirketin 2022-2023 yılına ait ticari defterlerinin E- Defter olduğu ve yasal süresi içerisinde beratlarının alındığı, Davacı şirket tarafından davalı şirkete düzenlenen dava ve takip konusu yapılan 2 adet toplam 15.973,42.-EURO – 291.532,23.-TL bedelli e- faturaların davacı şirket ticari defterlerine kayıtlı olduğu, dava konusu 2 adet e- faturanın davalı şirkete teslim/tevdii edildiği, (LOG kayıtları), Davalı şirketçe davacıya yapılan ödemelerde fatura bilgisi - detay olmadığı görülmekle, ödemelerin cari hesaba mahsuben yapılan ödemeler olduğu anlaşılmakla, davacı şirketin (06/12/2023 takip tarihi) itibari ile (122.706,18.-EURO – 108.737,68.-EURO)= 13.968,50.-EURO tutarında davalı şirketten alacaklı olduğu, Takip Tarihi (06/12/2023) ----- Döviz Kuruna göre; 13.968,50.-EUROx31.2576= 436.621,79.-TL olduğu, rapor edilmiştir.
Taraflar tacir olup delil olarak ticari defterlere dayanıldığından, TTK 83-85.maddeleri ile HMK 222.maddesi uyarınca davalı tarafın 2022-2023 yıllarına ilişkin tüm yasal ticari defterleri (defteri kebir, yevmiye, envanter defterleri ile ve var ise muavin kayıtları ve dayanak belgeleri) üzerinde Mahkememizce resen seçilen mali müşavir bilirkişi eşliğinde bilirkişi incelemesi yapılmasına, karar verilmiştir.
Bilirkişi 17/02/2026 tarihli raporunda; Tarafların ticari defterlerinin açılış ve kapanış tasdiklerinin süresinde yapıldığı, e-defter beratlarının süresinde alındığı, usul ve yasaya uygun olduğu, kendi leh ve aleyhlerine delil teşkil ettiği, taraflar arasında bir ticari ilişki kurulduğu, davacı tarafından tanzim edilen faturaların davalıya tebliğ edilmiş olduğu, davalının söz konusu faturaları kabul etmeyip iade ettiğine dair bir belgeye dosya kapsamında rastlanılmadığı, Talimat yoluyla alınan bilirkişi raporu ekinde icra takibine konu faturalara ait e-İrsaliyelerin bulunduğu, irsaliyelerde taşıyıcı firmanın ----. olduğu, elektronik ortamda tanzim edilen e-İrsaliyelerin davalıya otomatik olarak sistem üzerinden iletildiği nazara alındığında fatura muhteviyatının davalıya teslim edilmiş olduğu sonucuna varıldığı, davacının takibinde işlemiş faiz talebi bulunmadığı, takip tarihi itibariyle asıl alacağının 13.968,50 Euro olduğu, seçimlik hakkını kullanarak TL olarak talepte bulunduğu, takip tarihi itibariyle asıl alacağının 13.968,50 Euro karşılığı 436.621,79 TL (13.968,50 Euro * 31,2576 TL) olduğu, (Talep 439.380,56 TL), davacının asıl alacağına takip tarihinden itibaren avans faizi yürütülmesini isteyebileceği rapor edilmiştir.
Tarafların aktif ve pasif dava ehliyetleri denetlenip ihtilaflı ve ihtilafsız konular ön inceleme duruşmasında resen belirlenerek uyuşmazlığın çözümü doğrultusunda tarafların tüm delilleri tahkikat duruşmalarında toplanıp bilirkişi incelemesi yapılmak suretiyle dava sonuçlandırılmıştır.
Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; dava hukuki niteliği itibariyle icra müdürlüğünce yapılan icra takibine İİK 67. maddesi uyarınca itirazın iptali ile icra inkar tazminatına hükmedilmesine ilişkin olup, tarafların delilleri toplanmış, talimat yoluyla ve mahkememizce alınan denetime uygun olan ve mahkememizce de benimsenerek hükme esas alınan raporlar da dikkate alınarak; davacı tarafından, bazı faturalardaki alacağının davalı tarafça ödenmediği iddiası ile davacının davalı aleyhine icra takibi başlattığı, davalının borca, faize ve takibe itiraz etmesi üzerine itirazın iptali davasının bir yıllık hak düşürücü süre içerisinde açıldığı, taraflar arasında hizmet ilişkisi olduğuna dair bir ihtilafın bulunmadığı anlaşılmıştır. Öncelikle tarafların tarafın ticari defter ve kayıtları bilirkişi marifeti ile incelenmiş, talimatla alınan bilirkişi raporunda; davacı şirket vekilince; ---İcra Dairesinin ----- esas sayılı icra dosyası ile, 06/12/2023 tarihinde 439.380,56.-TL asıl alacak üzerinden takip yapıldığı, takibin ---- 03/10/2022 tarihli 14.628,22 EUR - ----- 14/11/2022 tarihli 1.345,20 EUR faturalar bakiyesi 13.968,50 EURO karşılığı 439.380,56TL - 04.12.2023 tarihli ---- efektif satış kuru 1 EURO = 31.4551TL 439.380,56 TL istemine ilişkin olduğu, Davacı şirketçe davalıya verilen tekliflerde; ‘’..NOT: Ödeme günü ----- Döviz Satış Kuru Baz Alınacaktır…’’ ibaresinin yer aldığı ve davalı şirketin kaşe-imzası olduğu, Davacı şirketin 2022-2023 yılına ait ticari defterlerinin E- Defter olduğu ve yasal süresi içerisinde beratlarının alındığı, Davacı şirket tarafından davalı şirkete düzenlenen dava ve takip konusu yapılan 2 adet toplam 15.973,42.-EURO – 291.532,23.-TL bedelli e- faturaların davacı şirket ticari defterlerine kayıtlı olduğu, dava konusu 2 adet e- faturanın davalı şirkete teslim/tevdii edildiği, (LOG kayıtları), Davalı şirketçe davacıya yapılan ödemelerde fatura bilgisi - detay olmadığı görülmekle, ödemelerin cari hesaba mahsuben yapılan ödemeler olduğu anlaşılmakla, davacı şirketin (06/12/2023 takip tarihi) itibari ile (122.706,18.-EURO – 108.737,68.-EURO)= 13.968,50.-EURO tutarında davalı şirketten alacaklı olduğu, Takip Tarihi (06/12/2023) ----- Döviz Kuruna göre; 13.968,50.-EUROx31.2576= 436.621,79.-TL olduğu görülmüştür. Mahkememizce alınan bilirkişi raporunda da Tarafların ticari defterlerinin açılış ve kapanış tasdiklerinin süresinde yapıldığı, e-defter beratlarının süresinde alındığı, usul ve yasaya uygun olduğu, kendi leh ve aleyhlerine delil teşkil ettiği, taraflar arasında bir ticari ilişki kurulduğu, davacı tarafından tanzim edilen faturaların davalıya tebliğ edilmiş olduğu, davalının söz konusu faturaları kabul etmeyip iade ettiğine dair bir belgeye dosya kapsamında rastlanılmadığı, Talimat yoluyla alınan bilirkişi raporu ekinde icra takibine konu faturalara ait e-İrsaliyelerin bulunduğu, irsaliyelerde taşıyıcı firmanın -----. olduğu, elektronik ortamda tanzim edilen e-İrsaliyelerin davalıya otomatik olarak sistem üzerinden iletildiği nazara alındığında fatura muhteviyatının davalıya teslim edilmiş olduğu sonucuna varıldığı, davacının takibinde işlemiş faiz talebi bulunmadığı, takip tarihi itibariyle asıl alacağının 13.968,50 Euro olduğu, seçimlik hakkını kullanarak TL olarak talepte bulunduğu, takip tarihi itibariyle asıl alacağının 13.968,50 Euro karşılığı 436.621,79 TL (13.968,50 Euro * 31,2576 TL) olduğu, (Talep 439.380,56 TL), davacının asıl alacağına takip tarihinden itibaren avans faizi yürütülmesini isteyebileceği rapor edilmiştir.
6102 sayılı TTK'nin 21/2 maddesinde "Bir fatura alan kişi aldığı tarihten itibaren sekiz gün içinde, faturanın içeriği hakkında bir itirazda bulunmamışsa bu içeriği kabul etmiş sayılır." hükmü yer almaktadır.
Faturanın tebliği şekle bağlı değildir, yazılı veya sözlü herhangi bir şekilde yapılabilir. Muhatap hazır ise kendisine elden verilmesi, değil ise herhangi bir şekilde gönderilmesi mümkündür. Ancak, uyuşmazlık halinde ispat kolaylığı açısından, fatura tebliğinin noter aracılığıyla ya da imza karşılığı elden tebliğ yolu ile ya da telgraf, teleks yolu ile veya ----- aracılığıyla ya da faks çekilmesi yahut güvenli elektronik imza ile elektronik posta gönderilmesi şeklinde yapılması uygundur. Faturaların borçluya tebliğ edilip edilmediği, itiraza uğrayıp uğramadığı belirlenmeli, faturaların tebliğ edilmiş ve 8 günlük itiraz süresi içerisinde itiraz edilmemiş olduğunun tespiti halinde faturaların içeriğinin sözleşmeye uygun olduğunun alacaklı tarafça kanıtlanmış olduğu ve sadece fatura içeriğinin kesinleştiği, bunun aksinin yani faturaların içeriğinin sözleşmeye uygun olmadığının ve kesinleşmediğinin kanıt yükünün bu kez borçluya geçtiği kabul edilmelidir. Faturaların tebliğ edildiğinin alacaklı tarafça kanıtlanamaması ya da kanıtlanıp da süresinde iade edildiğinin borçlu tarafça kanıtlanması halinde, borçlu taraf alacaklının hizmet vermediğini savunmakta ise, faturaya konu hizmetin verildiğinin alacaklı tarafça kanıtlanması; borçlunun faturaları tebliğ alıp süresinden sonra iade etmesi halinde de faturanın alacaklı tarafça gönderilmesi şeklindeki icabı, borçlunun (faturayı defterine kaydetmemek ve hizmet almadığını savunmak suretiyle), kabul etmemesi ya da borçlunun faturayı kendi defterine kaydetmekle birlikte süresinde itiraz ve iade etmesi halinde hizmetin verildiğini yine alacaklının kanıtlaması gerekeceğinden, bu doğrultuda alacaklının delillerinin toplanıp değerlendirilmesi, şayet borçlunun faturaları kendi defterlerine kaydetmesi halinde alacaklının HMK'nın 222. (6762 sayılı TTK'nın 84. ve 85.) maddesi uyarınca alacağını ispatladığının kabul edilmesi gerektiği gözetilmelidir..." Yargıtay ------. sayılı ilamları da aynı mahiyettedir. Davaya konu somut olayda, takip dosyasına konu edilen faturaların usulüne uygun tutulan ticari defterlerde kayıtlı olduğu davalı ticari defterlerinin incelenmesi sonucunda düzenlenen bilirkişi raporunda tespit edilmiştir. Bu haliyle hizmetin verilmediğini veya borcun ödendiği iddiasını davalının ispatlaması gerekmektedir.
Nitekim, hiç kimsenin başkasına ait faturayı sebepsiz yere “alım” olarak kendi aleyhine vergi dairesine beyan etmeyeceğinden ve kendi defterlerine kendi borcu olarak kaydetmeyeceğinden işbu fatura içeriği mal/hizmetin davalı tarafa teslimine ilişkin karinelerin oluştuğu, bu kez ispat yükünün davalı tarafa geçtiği, davalının işbu hizmeti almadığını veya fatura bedelinin tamamını ödediğini ispat etmek zorunda olduğu sabittir. Açıklamalar sonrasında; davalı tarafın ticari defterlerinde kayıtlı olan takip konusu faturalara ilişkin ödeme yaptığını ispat edemediğinden Davalının ---İcra Müdürlüğü'nün---- Esas sayılı takip dosyasında yaptığı itirazın iptali ile takibin kaldığı yerden devamına, karar verilmiştir.
Davacı taraf icra inkar tazminatı da talep etmiş olup; alacağın kaynağının fatura olduğu dikkate alınarak alacağın likit olduğu, hükme esas alınan miktar yönünden de davalının itirazında haksız olduğu nazara alınarak asıl alacak üzerinden inkar tazminatına hükmedilmek suretiyle aşağıdaki karar tesis olunmuştur.
HÜKÜM:Gerekçesi Yukarıda Açıklandığı Üzere:
DAVANIN KABULÜNE,
1-Davalının ----. İcra Müdürlüğü'nün ----- Esas sayılı takip dosyasında yaptığı itirazın iptali ile takibin kaldığı yerden devamına, 2-Asıl alacak miktarının %20'si oranında hesaplanan 87.876,11 TL icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine, 3-Harçlar kanunu uyarınca alınması gereken 30.014,09 TL harçtan, peşin alınan 5.306,63 TL harcın mahsubu ile bakiye 24.707,46 TL harcın davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına, 4-Davacı taraf yararına AAÜT uyarınca 70.300,89 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacı tarafa ödenmesine, 5-Davacı tarafından dava açılırken yatırılan 427,60 TL başvurma harcı ve 5.306,63 TL peşin harcın ve 14.513,00 TL bilirkişi ücreti ve posta giderleri olmak üzere toplam 20.247,23 TL' nin davalıdan alınarak davacı tarafa ödenmesine, 6-Davalı tarafça yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına, 7-Davadan önce gidilen ara buluculukta devletçe karşılanan 3.120,00 TL ara buluculuk ücretinin davalıdan tahsili ile hazineye irat kaydına, bu nedenle bu miktar yönünden de harç gibi tahsil müzekkeresi hazırlanmasına, 8-Kullanılmayan gider avansı varsa karar hüküm kesinleştiğinde ilgili tarafa iadesine,Dair, kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içinde --- Bölge Adliye Mahkemesi' ne istinaf yolu açık olmak üzere davacı vekilinin yüzüne karşı davalının yokluğunda karar açıkça okunup usulen anlatıldı.
Full & Egal Universal Law Academy