T.C.
İstanbul Anadolu
8. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO 2015/153 Esas
KARAR NO : 2018/92
DAVA: Tazminat (Hasar Bedelinin Rücuen Tahsili)
DAVA TARİHİ : 06/04/2015
KARAR TARİHİ : 30/01/2018
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Hasar Bedelinin Rücuen Tahsili) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
İDDİA:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili ile.... 21.03.2013 başlangıç tarihli ve .... numaralı Kobi Paket Sigorta Poliçesi ve buna ekli zeyilname ile...................e ait.......... adresindeki "......" isimli işyerinin sigortalandığını, 30.09.2013 günü sigortalı işyerinde yangın meydana geldiğini, yapılan incelemesinde anılan yangının davalı.......e ait ve onun " ......" marka dondurmalarının muhafazası iuçin sigortalı işyerine bıraktığı dondurma dolabının motor elektrik aksamında kısa devre oluşması suretiyle meydana geldiği tespit edildiğini, kaza sonrası yapılan ekspertiz çalışmasında sağlam emtia bedeli ve sovtaj tenzili yapıldıktan sonra tespit edilen zarar için müvekkili şirket tarafından 16.117,24 TL sigorta ödemesi yapıldığını, müvekkilinin böylece Türk Ticaret Kanunu maddesi 1472 (1) uyarınca sigortalısının dava ve talep haklarının halefi olduğunu, söz konusu haklar sigortalı tarafça tanzim ve imza edilen ibranameye binaen temlik yolu ile müvekili şirkete intikal ettirildiğini, dava öncesinde gönderilen ihbarnamelere rağmen ödeme yapılmadığını, müvekkili şirketçe ödenen tazminatın rücuen tahsili için iş bu davayı açtıklarını, davalı kusuru nedeniyle yangına ve zarara sebep olan dondurma makinasının sahibi olması nedeniyle dava konusu zarardan sorumlu olduğunu, davalı ise yangına sebep olan dondurma makinasını sigortalamış olduğunu, düzenlediği poliçelerdeki koşul ve sınırlamalar dahilinde dava sonusu zarardan sorumlu olduğunu, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydı ile müvekili şirketçe sigortalısına ödenen 16.117,24 TL'nin 29.01.2014 tarihinden itibaren işletilecek avans faizi ile birlikte davalılardan müteselsilen tahsilini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalılara yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
SAVUNMA:
Davalı ...... vekili cevap dilekçesinde özetle; diğer davalı ....... 30.09.2012- 30.09.2013 vadeli ...... nolu üçüncü şahıs sorumluluk sigorta poliçesi ile müvekkili şirket nezdinde düzenlendiğini, iş bu poliçe ile diğer davalı .......'nin mülkiyesinde bulunan soğutucu dolapların Türkiye sınırları içerisinde farklı noktalardaki bakkal, market vb yerlerde bulundukları yere verebilecekleri maddi, manevi bedeni zararlar poliçede belirtilen limitler dahilinde teminat altına alındığını, .......... hazırladığı 22.01.2014 tarihli ekspertiz......... hazırladığı 22.01.2014 tarihli ekspertiz raporunun 5.sayfasındaki sonuç ve kanaat bölümünde yer alan " yangının çıkış sebebinin .......................... dondurma dolabının motor/elektrik aksamındaki herhangi bir sebepten dolayı kısa devre/arıza yapması sonucu meydana geldiği şeklindeki sonuç ve kaanat açıklandığını, dava konusu edilen yangın hadisesi nedeniyle müvekkilin herhangi bir sorumluluğu söz konusu olmadığını, talep edilen tazminat miktarı da fahiş olduğunu, haksız davanın reddini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacıya yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı...... vekili cevap dilekçesinde özetle; davanın İstanbul Anadolu .......Asliye Ticaret Mahkemesinin 2015/152 esas sayılı dosyası ile birleştirilmesini, davaya konu olayın meydana gelmesinde müvekkili şirketin hiçbir kusur ve sorumluluğu olmadığını, dava dışı market olayın meydana gelmesinde teknik anlamda kusurlu olduğunu, mağazanın elektrik aksamı soğutucuların mağaza içindeki ve birbirleri ile olan konumları ve hangi prizden beslendikleri gibi unsurların önem taşıdığını, zarara sebep oan yangın söz konusu dolaptan kaynaklanmış olsa bile yangının dava dışı olan ve davacı tarafından ödeme yapılan ...... işletmecisinin ihmal ve kusurundan meydana geldiğini, zarardan müvekkili şirketi sorumlu tutmak mümkün olmadığını, davacının dayanak gösterdiği ekspertiz raporu ve sair tespitleri kabul etmediklerini, iddia edilen zarar tutarının fahiş olduğunu, davanın ............ye ihbarını, davacı tarafın haksız ve hukuku dayanaktan yoksun davasının esastan reddini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
İhbar olunan ....... vekili cevap dilekçesinde özetle: dava konusu kazanın ....... dolaplarından kaynaklandığı iddialarını hiçbir şekilde kabul etmediklerini, müvekkili şirketin tarafından yapılan incelemelerde yangının ........... bozdolabı değil, diğer cihazlarından kaynaklandığı tespit edildiğini, bu sebeple iş bu davada hiçbir şekilde müvekkili şirketin sorumluluğundan söz edilemediğini,davanın ...... makinelerinin üretici firmasına ihbar edilmesini, müvekkili şirketin sigortalı bulunduğu.... sigorta şirketine davanın ihbar edilmesini, iş bu haksız ve mesnetsiz davanın reddini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
İhbar olunan ...... cevap dilekçesinde özetle: davaya konu olayda müvekkili şirket nezdinde düzenlendiğini, huzurdaki davayı ihbar eden..... ait şirketinin nezdinde olay tarihin kapsayan herhangi bir sorumluluk poliçesine şirket kayıtlarında rastlanılmadığını, ihbaru kabul etmediklerini, davanın pasit husumet ehliyeti yokluğundan reddini, müvekkili şirket nezdinde dava konusu zararı teminat altına alan bir sigorta poliçesi bulunmadığını, müvekkil şirket açısından ihbarın herhangi bir sonuç doğurmayacağını, bu nedenle müvekkili şirket hakkından hüküm kurulmamasını talep etmiştir.
İNCELEME ve GEREKÇE:
Dava, davacı sigorta şirketine .......... poliçesiyle sigortalı iş yerinde meydana gelen yangın nedeniyle dava dışı sigortalıya ödenen hasar bedelini rücuen tahsili talebe ilişkindir.
Dilekçeler aşaması tamamlanmakla mahkememizce dava şartları ve ilk itirazlar incelenmiş, tarafların sulh olma imkanının bulunmadığının tespiti ile uyuşmazlık noktaları belirlenerek tahkikat aşamasına geçilip, tarafların bildirdiği deliller toplanmıştır.
Davacı sigorta şirketi hasar dosyasını sunmuştur.
Mahkememizce olaydaki kusur durumları ve hasar bedelinin tespiti açısından makine mühendisi, elektrik mühendisi ve mali bilirkişilerinden oluşan heyetten rapor alınmıştır.
Bilirkişi raporunda özetle; davacı tarafın (dava konusu yangın olayı ile ilgili olarak) sigortalısı .....firmasına, 1.davalı .... tarafından 25.02.2013 tarihli "Emanet Dolapları Geçici Kullanılması Hakkında teslim ve İzin Belgesi" ile ............, 1850... tipte ve yine 12/04/2013 tarihli" teslim ve izin belgesi" ile ...... 400 tipte soğutucuları emaneten verildiği ve ürünlerin teşhir ve korunması amacı ile bulundurulduğu, bakım ve servis sorumluluğunun 1.davalı firmaya ait olduğu, yangın olayının gerçekleştiği markette(......) ...... firmasına ait soğutucuların bulunduğunun tespit edildiği, ihbar edilen taraf... firmasının iddia ettiği "yangının 11/10/2013 tarih saat 02.30'da olduğu güvenlik kamera kayıtları, kendi dolaplarından olmadığı ve ... marka dolaplarının bulunduğu" konular dava konusu olayla ilgisi olmadığından dikkate alınamayacağı, yangın olayının gerçekleştiği markette bulunan soğutucuların verildiği tarihten (25/02/2013 ) 7 ay sonra olması (30/09/2013) ve tamamen yanan soğutucunun elektrik besleme fiş-priz-kablo bağlantısında yanma olmadığı ile motor bağlantı kablosunun hasarı dikkate alınarak iş yerinin elektrik tesisatından kaynaklanmayacağı, aksi durumun fiş-priz-kablo beslemesinin tamamen yanması ile gerçekleşebileceği, meydana gelen yangında soğutucuların bitişik olması ve yeterli hava almaması ancak yetersiz soğutma ve verimsiz çalışmada etken olacağı, yangına neden olacak ısınmanın söz konusu olmayacağı, aksi meydana gelen yangında soğutucuların bitişik olması ve yeterli hava almaması ancak yetersiz soğutma ve verisiz çalışmada etken olacağı, yangına neden olacak ısınmanın söz konusu olmayacağı, aksi durumun motorun daha çok güç çekeceği alışveriş saatlerinde olması gerekeceği, yangına neden olan soğutucunun tamamen ve bitişik diğer soğutucun (......) kısmen yanması ile kompresör (motor) kablo bağlantısında hasar olması yangın nedeninin davalı tarafların sorumluluğunda olduğu, davalı -ihbar olunan şirketlerin idddia "yangın" ve "elektrik iç tesisat" yönetmeliklerine aykırı/uygunluk konularında ise, yangın kaynağı ve çıkış sebebi sadece soğutuculardan kaynaklı olduğundan ilgisinin bulunmadığı, teslim ve izin belgesine göre de distribütör-işyeri sorumlulukların" ürün, kullanım amacı, koruma, tazminat vb.) belirtildiği, soğutucuların hasarlanması, bakım, tamir ve amacı dışında kullanılmasının söz konusu olmadığı, dosyadaki yangın raporlarına göre, ........... marka Buzdolabının bağlantı kabloların sağlam olduğu, fakat kablonun buzdolabındaki bağlantı noktası olan uçunda, yangından dolayı tomurcuklanma olduğunun belirtilmesinden dolayı, yangının bozdolabına bağlantı noktası olan klemens'deki bağlantının gevşek olmasından veya bağlantı noktasına yakın yerde kablonun hasar görmesi sonucu kısa devre meydana gelmiş olabileceği, kısa devreden dolayı oluşan ısının ve arkın düşürdüğü kıvılcımların yangını başlatmış olabileceği göz önünde bulundurulması gerektiğini, ancak sıçrayan kıvılcımlar marketler çalışanlarının buzdolabının çok yakınına koyduğu malzemeleri tutuşturması şeklinde olabileceği, ekspertiz raporunda belirlenen ve tazminata esas olan bina/makina hasarı tutarı olan 8.015,00 TL'nin piyasa şartları, işçilik, malzeme bedelleri araştırılması sonucunda uygun olduğu, yine emtia hasar bedeli 8.264,71 TL'nin davacı şirket kayıtlarında yer alan emtia bedelleri göz önünde bulundurularak hesaplandığı anlaşıldığını belirtmiştir.
Davacı vekili rapora beyan dilekçesinde özetle ; yangın nedeninin davalı tarafların sorumluluğunda olduğunu, soğutucuların baım ve servis sorumluluğunun davalı üzerinde olduğunu, hasarın işyeri elektrik tesisatından kaynaklanamayacağı, aksi durumun .......... beslemesinin tamamen yanması ile gerçekleşebileceği, ısınmanın yangına neden olmayacağı, aksi durumun motorun daha çok güç çekeceği alışveriş saatlerinde olması gerekeceği, yangın ve iç tesisat yönetmeliklerine aykırı bir durumun bulunmadığı, yangın kaynaığı ve çıkış sebebinin sadece soğutuculardan kaynaklı olduğunu beyan etmiştir.
Davalı ...... rapora itiraz dilekçesinde özetle; dava konusu olayda müvekkilinin sorumluluğunu gerektiren ve müvekkiline yükletilebilecek herhangi bir kusur bulunmadığını, bilirkişi heyeti tarafından bakım ve servis sorumluluğunun müvekkiline ait olduğunu ve yangın sebebinin müvekkilinin sorumluluğunda olduğu yönündeki kanaatler hukuki dayanaktan yoksun, borçlar kanunu ve ariyet sözleşmesi hükümlerine tamamen aykırı olduğunu, yangın olayının meydana gelmesinde müvekkilinin bir kusurunun bulunmadığını, yangına sebep olduğu iddia edilen soğutucunun tamamen ve bitişik diğer soğutucunun kısmen yanması ile kompresör-kablo bağlantısında hasar olmasında müvekkiline herhangi bir sorumluluk yüklenemeyeceğini beyan etmiştir.
Davalı ............ vekili itiraz dilekçesinde özetle; dava konusu yangının meydana gelişinin her türlü şüpheden uzan kesin ve bilimsel bir şekilde tespit edilmesini, dosyada mübrez raporlar arasındaki çelişkinin giderilmesini, bu doğrultuda sigortalı iş yerindeki diğer soğutucu dolaplarında incelenmesini, davacı şirketin sigortalısı olan iş yerinin dava konusu yangının meydana gelişine ve yangın nedeniyle oluşan zararın artmasına ilişkin kusurun tespit edilmesini, dava konusu yangın nedeniyle sigortalı iş yerinin oluşan hasar ve zararın kesin ve hakkaniyete uygun bir şekilde tespit edilmesini beyan etmiştir.
Davalı ........... vekili rapora itiraz dilekçesinde özetle; bilirkişi raporunun 9.3 - 9.4 - 9.5 - 9.6 maddelerinde yapılan değerlendirmeleri kabul etmediklerini, yangının çıkış sebebinin soğutucular olduğunu, işyerinin elektrik tesisatından kaynaklanamayacağını, diğer davalıların sorumlu olduklarını, rapor içeriği ve raporun değerlendirmeler bölümü incelendiğinde bilirkişilerin yangının çıkış nedenine ilişkin savunmalarını teyit eder değerlendirmeler yaptıkları anlaşıldığını, raporun sonuç bölümünde yer alan bu maddelerde kendi değerlendirmeleri ile çelişen hiç bir bilimsel veri ve belgeye dayanmayan bir sonuca ulaştıklarını, dosya kapsamı ve itirazlarımız değerlendirilmek sureti ile yangın konusunda uzman bir bilirkişininde yer aldığı yeni bir bilirkişi heyetinden rapor alınmasını belirtmiştir.
Mahkememizce tarafların itirazları doğrultusunda itirazların değerlendirilmesi açısından makine mühendisi, elektrik mühendisi ve heyete yeni eklenen yangın uzmanı bilirkişi heyetinden ek rapor alınmıştır.
Bilirkişi ek raporunda özetle; davacı ....... sigortalısı dava dışı marketin, 12.07.2017 tarihindeki incelenmesinde; elektrik tesisatının elektrik iç tesisleri yönetmeliğine uygun olarak tesis ettirilmediği, zira halen elektrik ana dağım panosu üzerinde 300 mA eşik değerli yangın korumalı kaçak akım rölesinin bulunmadığı, keza market dâhilinde çok sayıda dikey ve yatay soğutucuların yer aldığının görüldüğü. 30.09.2013 tarihinde meydana gelen yangın mahallinde 6 adet farklı marka ve modeldeki soğutucuların çoklu grup priz tabir edilen prizden birden fazla soğutucunun beslendiği ve fotoğraflarda görüldüğü gibi, grup prizlerin üzerinde, çevresinde ve buzdolaplarm alt kısımlarında, kâğıt ambalajlı ve kimyasal ürünlerin bulunduğunun tespit edildiği, esas kök raporda belirtikleri yangının çıkış nedeniyle ilgili, ....... bağlantı kablolarının sağlam olduğu, fakat kablonun buzdolabındaki bağlantı noktası olan ucunda tomurcuklanma olduğunun belirtilmesinden dolayı, yangının buzdolabına bağlantı noktası olan .... bağlantının gevşek olmasından veya bağlantı noktasına yakın yerde kablonun hasar görmesi sonucu kısa devre meydana gelmiş olabileceği, kısa devreden dolayı oluşan ısının ve arkın düşürdüğü kıvılcımların yangını başlatmış olabileceği göz önünde bulundurulmaının gerektiğini, sıçrayan kıvılcımlar market çalışanlarının buzdolabının çok yakınına koyduğu malzemeleri tutuşturması şeklinde olabileceği ihtimali de göz ardı edilmemelidir." olarak belirtmişlerdir.
Taraflarca bilirkişi raporuna itiraz ve beyan dilekçesi sunmuştur.
Yapılan yargılama, toplanan deliller, alınan bilirkişi kök ve ek raporu değerlendirilerek; davanın, davacı sigorta şirketine ......... poliçesiyle sigortalı iş yerinde meydana gelen yangın nedeniyle dava dışı sigortalıya ödenen hasar bedelinin ariyet veren davalı şirket ve söz konusu şirketin sigortacısından rücuen tahsili talebine ilişkin olduğu, davacı tarafın (dava konusu yangın olayı ile ilgili olarak) sigortalısı ....... firmasına, 1.davalı ... tarafından 25.02.2013 tarihli "...................... marka, ... tipte ve yine 12/04/2013 tarihli" teslim ve izin belgesi" ile ... marka, .. 400 tipte soğutucuları emaneten verildiği ve ürünlerin teşhir ve korunması amacı ile bulundurulduğu, bakım ve servis sorumluluğunun 1.davalı firmaya ait olduğu, yangın olayının gerçekleştiği markette(....... Marka ile...... firmasına ait soğutucuların bulunduğu, bilirkişi raporunda da belirtildiği gibi yangının bozdolabına bağlantı noktası olan klemens'deki bağlantının gevşek olmasından veya bağlantı noktasına yakın yerde kablonun hasar görmesi sonucu kısa devre meydana gelmiş olabileceği, kısa devreden dolayı oluşan ısının ve arkın düşürdüğü kıvılcımların yangını başlatmış olabileceği göz önünde bulundurulması gerektiğini, ancak sıçrayan kıvılcımlar marketler çalışanlarının buzdolabının çok yakınına koyduğu malzemeleri tutuşturması şeklinde olabileceğinin anlaşıldığı, davalının 16.117,24 TL hasar bedeli talep ettiği, ancak dava dışı sigortalı şirketin markette 6 adet farklı marka ve modeldeki soğutucuların çoklu grup priz tabir edilen prizden birden fazla soğutucunun beslendiği, grup prizlerin üzerinde, çevresinde ve buzdolaplarm alt kısımlarında, kâğıt ambalajlı ve kimyasal ürünlerin bulunduğu, sıçrayan kıvılcımların market çalışanlarının buzdolabının çok yakınına koyduğu malzemeleri tutuşturması şeklinde yangının oluşumda ve zararın artmasında müterafik kusuru olduğu kanaatine varılarak davacının talep ettiği zarardan % 25 oranında müterafik kusur indirimi yapılması sonucu 12.087,93 TL'den davalıların sorumlu oldukları anlaşılmış ve davanın kısmen kabulüne yönelik aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
H Ü K Ü M : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
Davanın KISMEN KABULÜNE,
1-12.087,93 TL maddi tazminatın ödeme tarihi olan 29.01.2014 tarihinden itibaren avans faiziyle birlikte davalılardan alınarak davacıya verilmesine, bakiye talebin reddine,
2-Alınması gereken 825,72 TL karar harcından başlangıçta yatırılan 275,25 TL peşin harcın mahsubu ile bakiye 54,78 TL harcın tüm davalılardan tahsili ile hazineye irat kaydına,
3-Davacı tarafından peşin olarak yatırılan 27,70 TL peşin harç ve 275,25 TL başvurma harcı olmak üzere toplam 302,95 TL harcın her iki davalıdan müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
4-Davacı tarafından yapılan 520,00 TL tebligat ve müzekkere gideri, 3.200,00 TL (4 farklı bilirkişi ve bilirkişiden ek rapor alınmış toplam bilirkişiler için) bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 3.720,00 TL yargılama giderinin kabul red oranları gözetilerek 2.790,00 TL'sinin davalılardan tahsili ile davacı tarafa ödenmesine, bakiye giderin davacı üzerinde bırakılmasına,
5-Davacı taraf kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde geçerli --------. deki esaslara göre belirlenen ve kabul edilen miktarı geçmemek üzere 2.180,00 TL vekalet ücretinin davalılardan alınarak davacıya verilmesine,
6-Davalılar kendilerini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde geçerli ----------------. deki esaslara göre belirlenen reddedilen miktarı geçmemek üzere 2.180,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalılara verilmesine,
7-Davalı ---------- tarafından yapılan 65,50 TL yargılama giderinin kabul ve ret oranları gözetilerek 16.35 TL'sinin davacıdan alınarak davalı ---------- Tic A.Ş ye verilmesine, bakiye giderin kendi üzerinde bırakılmasına,
8-Davalı----------------- tarafından yapılan bir yargılama gideri olmadığından bu konuda karar verilmesine yer olmadığına,
9-Dosyaya yatırılan ve sarf edilmeyen gider avansının karar kesinleştiğinde yatıran tarafa talep halinde iadesine,
Dair davacı vekili, davalılar vekillerinin ve ihbar olunan vekilinin yüzlerine karşı, ihbar olunan --------- vekilinin yokluğunda, kararın taraflara tebliğinden 2 haftalık süre içinde istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.