T.C. İstanbul Anadolu 8. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2018/1502 Esas
KARAR NO: 2021/379
DAVA: Tapu İptal ve Tescil (İnanç Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 12/12/2018
KARAR TARİHİ: 01/06/2021
Mahkememizde görülmekte olan Tapu İptal ve Tescil (İnanç Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ :
İDDİA
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacı müvekkili şirket ile dava dışı ----diğer ---- bulunan taşınmazın, dosya alacaklısı tarafından haczedildiğini ve satışı yapılmak üzere satış ilanının hazırlandığını ve dava dışı----- gerçekleşmesini engellemek ve taşınmazı ---- amacıyla dosya borcunu kapatmak ve nakit ihtiyacını karşılamak için, diğer bir ---- davacı müvekkili ----- dava konusu ---- davalı şirkete belirli bir meblağ karşılığında devretmek ve aynı meblağı geri ödediğinde taşınmazları tekrar devralmak üzere davalı şirket yetkilisi ile aralarında ------- işlemi anlaşması yaptığını, ancak davalı şirket ve yetkilisi tarafından aradaki anlaşmaya aykırı hareket edildiğinden, huzurdaki ---- ikamesinin hasıl olduğunu, davacı müvekkili şirket tarafından ----- vekaletname ile yetkilendirilen ---- arasında, ---- yetkilisi olduğu dava dışı ---- ---- kurtarmak ve bu kapsamda nakit ihtiyacını karşılamak için, ------ işlemi temelli ----- davalı şirkete satarak tapuda davalı şirket adına devredeceği, bunun karşılığı olarak da her bir daire başına ----- masrafın davalı şirket yetkilisi ----tarafından davacı müvekkili şirket yetkilisi --- davacı şirket tarafından davalı şirket yetkilisi --- ödeneceği, davalı şirkete devredilen --- tekrar davacı şirkete devredileceğinin yazıldığını,---- tarihinde davalı adına ---- gerçekleştirildiğini, akabinde, davalı şirket --- davacı müvekkili şirketin --- ödendiğini, ayrıca tapu masrafları adı altında da ---------yatırılarak, anılan dosyanın icra satışının durdurulduğunu, --- davalı şirket tarafından toplamda tapu masrafları da dahil olmak üzere--devredilen tapular gereği ödenmesi gerekirken, toplamda --- ödenmediğini, protokol gereklerinin, davalı şirket tarafından yerine getirilmediğini, davacı müvekkili şirket adına hareket eden ---- tarafından iş bu meblağın davalı yanlara geri ödenmesi ve tapularının tekrar davacı müvekkili şirkete devredilmesi teklif edilmiş ise de, davalılar tarafından, ne verdikleri paranın geri alınmasına, ne de tapuların tekrar davacı müvekkiline devrine yanaşmadığını, açıklanan nedenlerle; dava konusu taşınmazlar olan; --------- işlemlerinin yapılmaması için dava konusu taşınmaz üzerine öncelikle teminatsız, aksi takdirde makul bir oran üzerinden teminat mukabilinde ihtiyati tedbir ve her halükarda davalıdır şerhi konulmasına, dava konusu taşınmazlar olan; ---- Mahkeme veznesine depo edilmesi için kendilerine önel verilmesine, dava konusu taşınmazlar olan; ------ harca esas değer olmak üzere ayrı ayrı iptali ile davacı müvekkili adına tapuya kayıt ve tesciline, Mahkeme tarafından tapu iptal ve tescil taleplerinin reddi halinde, ----- terditli talepleri gereği davalı şirket üzerine devredilen taşınmazların değerinin bilirkişiler marifetiyle hesaplanarak yasal faiziyle birlikte rayiç bedel üzerinden davalı şirket tarafından ödeme yapılan ------ davalı şirketten tahsiline karar verilmesi talep ve dava edilmiştir.
SAVUNMA:
Davalılar vekili cevap dilekçesinde özetle; davacı taraf davasını belirsiz alacak davası olarak açtığını, -- tarihinde davalı şirketin yetkilendirdiği -- imzalanan resmi olmayan protokol gereği dava konusu taşınmazların --- olmak üzere kendisine tescil edileceği,--- ödenmesi durumunda tapuların akıbetine--- vereceği, ödemenin yapılmaması durumunda--- hiçbir hak ve talebi olmayacağı konusunda anlaşmaya varıldığını, anlaşma üzerine dava konusu taşınmazların kendisine --- tescil edildiğini, karşılıklı olarak edimlerinin ---- tarihinde tapuda ifa ettiklerinin açık olduğunu, kaldı ki bilindiği üzere satış bedeli alınmadan tapu devrinin yapılmasının mümkün olmadığının açık ve net olduğunu, ayrıca ------- masraflarının da kendisi tarafından ödendiğini, --- tarihinde davacı tarafın taahhüt etmiş olduğu ödeme gerçekleşmediğinden,--- tarihinde nakit olarak ödememiz gereken ---- gereği durumun açık olduğunu, ödeme gerçekleştiği için tapuların kendisine devredildiğini, kaldı ki taşınmaz devir sözleşmelerinin bozucu yenilik doğuran şarta bağlanamayacağını, karşı taraf bir an için haklı olsa bile davanın yanlış ikame edildiğini, çünkü buradaki iddia edilen temerrüdün hukuki yolunun tapu tescil iptali davası değil, alacak davası olduğunu, bu firmaların kendi adlarına olmadığını, çünkü yapmış oldukları tüm inşaatları belli bir aşamaya getirip bırakıp kaçtıklarını ve insanları mağdur ettiklerini, daireleri almış oldukları tarihte -- bitireceklerini söylediklerini ve bitiremezlerse daire başı --- ödeyeceklerini beyan ettiklerini, buna istinaden bu ticareti yaptıklarını, daireleri aldığı tarihten bugüne kadar binada en ufak bir çalışma olmadığını, bahse konu dairelerin tamamlanması için daire başı --- masraf olduğunu, binanın da ---- tarafından mühürlendiğini, bahse konu bu firma ve sahiplerinin bir daireyi usulsüz olarak birçok kişiye satıp insanların mağdur olmasına yol açtıklarını, resmi olarak parasını ödediği daireler hakkında nasıl oluyor da bir hak talebinde bulunduklarını, davacı tarafın haksız ve hukuka aykırı olarak açmış olduğu davanın reddini, davacının talep etmiş olduğu ihtiyati tedbir talebinin reddini, davacının tapu iptal ve kendi adına tescil talebinin reddini, davacının alacak talebinin reddine karar verilmesi talep etmiştir.
İNCELEME ve GEREKÇE:
Dava, taraflar arasındaki ----tarihindeki protokol uyarınca söz konusu protokolün ----- sözleşmesi olduğundan bahisle ve sözleşme hükümlerine göre davalıların yükümlülüklerini yerine getirmemesi nedeniyle taşınmazların tapularının iptali ile davacı adına tescili, bu talep kabul görmez ise taşınmazların rayiç değerininin hesaplanarak davalı tarafından yapılan ödemenin mahsubu ile bakiye bedelin tahsili talebine ilişkindir.
Dilekçeler aşaması tamamlanmakla, mahkememizin ön inceleme duruşmasında dava şartları ve ilk itirazlar incelenmiştir.
Her ne kadar davalılar vekili davanın belirsiz alacak davası olarak açılamayacağını ileri sürmüşse de taşınmazlar hakkında açılan davalarda taşınmazın dava tarihi itibariyle değerinin yargılama sırasında yapılacak olup, bu miktar üzerinden harcın tamamlatılacağı gözetilerek davalı vekilinin bu yöndeki itirazının reddine karar vermek gerekmiştir Tarafların sulh olma imkanının bulunmadığının tespiti ile uyuşmazlık noktaları belirlenerek tahkikat aşamasına geçilip, deliller toplanmıştır.
------- satıldığı,
a-2) ------satıldığı anlaşılmıştır.
---arasında düzenlendiği anlaşılan ----- satılmıştır. Bu --- anahtar teslim bitmiş haliyle teslim edilecektir. Ayrıca ödemiş olduğu ----nakit olarak ödeme geri yapılacak olup, yukarıda belirtilen ------olmak üzere ödeme yapıldıktan sonra ya tapular ------ olarak ödememiz gereken --- ödemediğimiz takdirde yukarıda belirtilen --- hiçbir hak ve talebi olmayacaktır.--- göstermiş olduğu kişiye devir edilecek tapu. Bundan dolayı tapu devir esnasında çıkacak tapu masrafları------- şeklinde düzenlendiği görülmüştür.
Mahkememizce dava konusu taşınmazların bilirkişiler tarafından yerinde incelenmesi suretiyle taşınmazların rayiç değerlerinin tespit edilmesi ve tarafların iddia ve savunmaları değerlendirilmesi açısından bir inşaat mühendisi, bir gayrimenkul değerleme uzmanı ve bir hesap uzmanından rapor alınmıştır.
---- tarafından hazırlanan raporda özetle; dava konusu ----- düzenlenmiş ---- ---- sahip olduğu, mevcut imalat seviyesi bakımından çevre düzenlemesi de dahil, işin tamamına göre imalatların----- oranında yapılmış olduğu,---------- olarak hesap ve tespit edildiği belirtilmiştir.
----- inananla inanılan arasında yapılan , onların hak ve borçlarını belirleyen,---- muamelenin sona erme sebeplerini ve devredilen hakkın, inanılan tarafından inanana geri verme (iade) şartlarını içeren borçlandırıcı bir muameledir. Bu sözleşme, taraflarının hak ve borçlarını kapsayan bağımsız bir akit olup, alacak ve mülkiyetin naklinin hukuki sebebini teşkil eder.
Taraflar böyle bir sözleşme ve buna bağlı işlemle genellikle, teminat teşkil etmek veya idare olunmak üzere, mal varlığına dahil bir şey veya hakkı, aynı amacı güden olağan hukuki muamelelerden daha güçlü bir hukuki durum yaratarak, inanılana inançlı olarak kazandırmak için başvururlar.
Sözleşmenin ve buna bağlı temlikin, değinilen bu özellikleri nedeniyle, taşınmazı ---- satan kimsenin artık sadece, ödünç almış olduğu parayı geri vererek taşınmazını kendisine temlik edilmesini istemek yolunda bir alacak hakkı; taşınmazı, ------ sözleşmesi ile alan kimsenin de borcun ödenmesi gününe kadar taşınmazı başkasına satmamak ve borç ödenince de geri vermek yolunda yalnızca bir borcu kalmıştır.
---- tarafların karşılıklı iradelerine uygun bulunduğu için, onlara karşılıklı borç yükleyen ve alacak hakkı veren geçerli sözleşmelerdir. ----- sözleşmelerde, taraflar, sözleşmenin kendilerine yüklediği hak ve borçları belirlerken, inançlı işlemin sona erme sebeplerini; devredilen hakkın inanılan tarafından inanana iade şartlarını, bu arada tabii ki süresini de belirleyebilirler. Bunun dışında, akde aykırı davranışın yaptırımına da sözleşmelerinde yer verebilirler. Buna dair akit hükümleri de ---- maddelerine aykırılık teşkil etmediği sürece geçerli sayılır.
----ve buna bağlı işlemle alacaklı olan taraf, ödeme günü gelince alacağını elde etmek için dilerse; teminat için temlik edilen şeyi ---- olarak kendisinde alıkoyabileceği gibi; o şeyi, açık artırma yoluyla veya serbestçe satıp satış bedelinden alma yoluna da başvurabilir. Bu sonuçlar kendine özgü bu akdin tabiatında mevcuttur. Sözleşme ile öngörülen ifa süresi içerisinde, sırf sözleşmeyi imkansız kılmak amacıyla muvazaalı olarak yapılan temliklerin yasal koruma altında tutulamayacağı izahtan varestedir. ------her hangi bir düzenleme olmamasına karşın; ----- sözleşmelerinin, yukarıda değinilen ilkeler çerçevesinde uygulama yeri bulan kendine özgü bir müessese olduğu, öğreti ve uygulamada kabul edilegelen bir olgudur.
------tarafları arasında, onların gerçek iradelerini ve akitten amaçladıklarını yansıtması bakımından geçerli olduğu; taraflarına Borçlar Kanunu çerçevesinde nisbi haklarını talep etme olanağını verdiği tartışmasızdır.------
Tüm açıklamalar kapsamında; her ne kadar davalılar vekili taraflar arasındaki anlaşmasının satış sözleşmesine ilişkin olduğunu ileri sürmüş olsa da davacı şirketi temsilen hareket eden --- davalı şirketi temsilen hareket eden ----- değerlendirildiğinde hukuki niteliği itibariyle ----- sözleşmesi olduğu, zira satış sözleşmesi olsaydı davacı aldığı parayı belirli bir tarihte iade ettiğinde taşınmazları yeniden geri alması gibi bir durumun söz konusu olamayacağı, bu Protokolün hükümleri yorum ilkeleri -------yorumlandığında davacı ile davalı şirketin aşağıdaki hususlarda anlaştıkları kanaatine varılmaktadır.
-----davacı şirket tarafından davalı şirkete tapuda satılıp devredilecektir. Bu devir karşılığında davacı şirkete, her bir bağımsız bölüm için ---- ödenecektir. Tapu masrafları da, davalı --- ödenecek ve söz konusu--- davacı şirkete geri satılıp mülkiyeti geri devredilecektir. Yani---- bölüm davacı şirkete iade edilecektir.
-Tercih hakkı davacı şirkette olmak üzere;
------- ödendikten sonra --- davalı --- emanet olarak kalacak,
--------geri ödenmediği takdirde söz konusu bağımsız bölümler üzerinde davacı şirketin hiçbir hak ve talebi olmayacaktır.
Ya da, bağımsız bölümler davacı şirketin göstermiş olduğu kişiye devir edilecektir. Bundan dolayı tapu devir esnasında çıkacak tapu masrafları davacı şirkete ait olacaktır.
bu ---- tarihinde, anlaşma konusu ---- tapuda davacı şirket tarafından davalı şirkete satış olarak gösterildiği ve mülkiyetlerinin davalı şirkete devredildiği, bu devir karşılığında, davalı şirket tarafından davacı şirkete, ---devir bedeli ödenmesi gerekirken, sadece --- devir bedeli ödendiği, dolayısıyla da, davalı tarafından ---- eksik ödeme yapıldığı, devir esnasındaki tapu masraflarının ise davalı şirket tarafından karşılandığı, davacı vekilinin davalı tarafın ---- kendilerine toplamda --- yapıldığını beyan ettiği, --- --- sorulduğu ve gelen yazı cevabından davalı tarafından--- masraf yapıldığının görüldüğü, dolayısıyla davalının davacıya toplam da ---- ödeme+masraf yapmış olduğu, her ne kadar davalılar vekili ----olduğunu kabul etmemekle birlikte -------- sözleşmesi olduğunun kabulü halinde dahi noterde resmi şekilde yapılmadığından geçersiz olduğunu ileri sürmüşse de taraflar arasındaki --- akdedilmesinden sonra, her iki taraf da borcunu ifa etmiş olduğundan --- bu anlaşmanın noterde resmi şekilde akdedilmediğini iddia etmenin --- hakkın kötüye kullanılması anlamına geleceği, bu nedenle taraflar arasında akdedilmiş olan anlaşmanın, olmadı gerektiği gibi resmi şekilde yapılmasa dahi hukuken geçerli olduğu, davacı şirketin kendisine ödenmiş olan --- bedelini davalı şirkete iade etmeye hazır olduğunu ve bağımsız bölümlerin kendisine geri devredilmesini talep ettiği takdirde, davalı şirketin, söz konusu ---- mülkiyetini davacı şirkete iade etmekten kaçınamayacağı, davacının, söz konusu bağımsız bölümlerin kendisine geri devredilmesini --- hangi tarihte davalı şirketten talep ettiğine ilişkin herhangi bir delil ibraz etmediği, davacı şirketin, bu bildirimi --- tarihinden itibaren uygun bir süre içinde yapma gerektiği, davacının dosyaya böyle bir bildirimde bulunmadığı, dolayısıyla iade talebini iş bu davayı açmakla yapmış sayıldığı, davacının bu iade bildirimini ---- itibaren uygun bir süre içinde yapmadığı düşünülebilirse de; somut olayda davalı şirketin devir bedelini eksik ödemek suretiyle asli borcunu ihlal etmiş olduğundan, davalı tarafın iade talebinin zamanında yapılmadığını ileri sürmek suretiyle bağımsız bölümleri davacı şirkete iade etmekten ----- hakkın kötüye kullanılması teşkil edeceği, böylece davacı şirketin --- tutarını davalı şirkete geri ödemesi şartıyla, anlaşma konusu ------- davacı şirket adına tescilini talebe hak kazanabileceği, taraflar arasındaki anlaşma uyarınca davacıya ödenen bedelin --- ödeneceğinin belirtilmesi nedeniyle davalı tarafından davacıya ödenen --devir bedeli ve---- tarihinden itibaren faiz işletmek gerektiği, tarafların tacir olması nedeniyle işleyecek faizin avans faiz olması gerektiği, söz konusu alacağa --- asıl alacak, ---etmek üzere davacı vekiline ---- davacı vekili tarafından söz konusu bedelin mahkememiz veznesine depo edildiği, ödeme makbuzunun sunulduğu, davacı vekilinin ---- dilekçesi ile; taşınmazların bilirkişi raporunda belirlenen bedeller üzerinden eksik harcını ikmal ettiği, davacı faiziyle birlikte devir bedeli tutarını davalı şirkete iade verilmek suretiyle mahkememize depo ettiğinden anlaşma konusu --- tapuda kendi adına tescilini davalı şirketten talebe hak kazandığı anlaşılmakla dava konusu ---- davalı şirket adına tapu kaydının iptali ile davacı adına tescilinin gerektiği, söz konusu anlaşma uyarınca ---- davacı şirket tarafından karşılanması gerektiği; her ne kadar raporda davacı şirketin, eksik ödenmiş olan ----devir bedeli tutarının davalılardan tahsilini talebe hak kazandığı belirtilmişse de bu tespite mahkememizce itibar edilmediği, mahkememiz veznesine depo edilen ------ karar kesinleştiğinde davalılara verilmesine ilişkin karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
H Ü K Ü M: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
Davanın KABULÜNE,
1-a)----- iptali ile davacı ---- TAPUYA KAYIT VE TESCİLİNE,
2-Mahkememiz veznesine depo edilen ------karar kesinleştiğinde davalılara verilmesine,
3----- masraflarının davacı tarafça karşılanmasına,
4-Karar harcı--- harçtan mahsubu ile bakiye --- harcın davalılardan tahsili ile hazine adına irad kaydına,
5-Davacı tarafından peşin olarak yatırılan ---- harcın davalılardan tahsili ile davacı tarafa ödenmesine,
6-Davacı tarafından yapılan ---- yargılama giderinin davalılardan tahsili ile davacı tarafa ödenmesine,
7-Davalı tarafından yapılan bir yargılama gideri bulunmadığından bu konuda karar verilmesine yer olmadığına,
8-Davacı taraf kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde geçerli A.A.Ü.T'deki esaslara göre belirlenen 29.773,71 TL vekalet ücretinin davalılardan alınarak davacıya verilmesine,
9-Dosyaya yatırılan ve sarf edilmeyen gider avansının karar kesinleştiğinde davacı tarafa iadesine,
Dair davacı vekili ve davalılar vekilinin yüzüne karşı, kararın taraflara tebliğinden 2 haftalık süre içinde istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.01/06/2021