T.C. İstanbul Anadolu 8. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 2018/540 Esas
KARAR NO: 2020/758
DAVA: Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat)
DAVA TARİHİ: 03/05/2018
KARAR TARİHİ: 22/12/2020
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
İDDİA:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; ---- (fazlaya ilişkin haklar saklı kalmak kaydıyla, şimdilik geçici iş göremezlik tazminatı olarak ----- maluliyet tazminatı ---- olmak üzere toplam ----- maddi tazminatın davalı ..---------- tarihinden, diğer davalılar yönünden --------- tarihinden itibaren işleyecek ticari avans faizi ile birlikte müşterek ve müteselsilen tahsili ile 50.000,00 TL manevi tazminatın davalı ... hariç diğer davalılardan kaza tarihi 30.10.2011 tarihinden itibaren işleyecek ticari avans faizi ile birlikte müşterek ve müteselsilen tahsilini, mahkeme masrafları ve her bir talep için ayrı ayrı avukatlık ücreti ile birlikte davalılardan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.
SAVUNMA:
Davalı ---------vekili cevap dilekçesinde özetle; Motorlu araç kazalarından doğan maddi tazminat taleplerine ilişkin olarak davanın zamanaşımı süresi geçtikten çok sonra açılmış olduğundan zamanaşımı itirazlarımız doğrultusunda davanın reddi gerektiğini, zarar görenin dava açmadan önce sigorta şirketine başvuru zorunluluğunun olduğunu, davacı tarafça dava öncesinde diğer davalı şirkete başvuruda bulunulmuş olup işbu başvuruya binaen davalı şirketçe davacı tarafa gerekli tüm ödemelerin yapıldığını, davacı tarafça davalı şirket tarafından yapılan ödemelerin eksik olduğu iddiası ile işbu dava ikame edilmişse de, bu hususa ilişkin olarak müvekkilimiz şirkete herhangi bir başvuru yapılmadığını, diğer davalı şirketçe her iki araçtan doğan sorumluluğun yerine getirildiğini, öncelikle davalı Şirketçe dava konusu trafik kazasına ilişkin tüm sorumluluk yerine getirildiğinden davanın reddini, aleyhe hüküm kurulacak olması--------tarafından yapılan-yapılacak ödemelerin davalı şirketin sorumluluğundan tenzilini, taraflarınca huzurda görülen davanın ikame edilmesine sebep olunmadığından harç, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı---------- vekili cevap dilekçesinde özetle; davaya konu alacak taleplerine ilişkin olarak öncelikle zamanaşımı itirazında bulunduklarını, davacının taleplerinin zamanaşımına uğradığını, bu nedenle davanın zamanaşımı nedeniyle reddine karar verilmesini, dava dilekçesinde, araç sürücüsünün davaya dahil edilmediğini, bu nedenle davacı tarafa araç sürücüsünü davaya dahil etmek üzere süre verilmesini, dava dilekçesinde de belirtildiği üzere, davalı ... tarafından, müvekkil şirketimiz adına kayıtlı aracın sigorta poliçesindeki sınırlar dahilinde, davacı tarafa maluliyetine ilişkin olarak gerekli ödemelerin yapıldığını, davacının maddi ve manevi tazminat talepleri, Yerleşik Yargıtay İçtihatları gereği de zenginleşme yasağına aykırı, fahiş miktarlı talepler olduğunu, öncelikle davanın zamanaşımı nedeniyle reddini, delillerin toplanmasıyla birlikte dosyanın kusur durumuna yönelik ---- İhtisas Dairesi'nden rapor aldırılmasını, davacının ticari faiz işletimesine yönelik usul ve yasaya aykırı taleplerinin reddine karar verilmesini, davanın reddine karar verilmesini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı taraf üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
İNCELEME ve GEREKÇE:
Dava, hukuki niteliği itibari ile; trafik kazasından kaynaklanan maddi ve manevi istemine ilişkindir.
Dilekçeler aşaması tamamlanmış olmakla mahkememizin ön inceleme duruşmasında dava şartları ve ilk itirazlar incelenerek tarafların sulh olma imkanının bulunmadığının tespiti ile uyuşmazlık noktaları belirlenerek yargılamanın ön inceleme aşaması bitirilmiş, HMK.nun 142.maddesi kapsamında hak düşürücü süre ve zaman aşımı itiraz ve def'i yönünden davanın incelemesine geçilmiştir.
Davacıya ait hastane kayıtları,------ cevabı, hasar dosyası ve ceza dosyası getirtilerek dosyamız arasına alınmıştır.
----- tarihli ve -------karar sayılı maluliyet raporunda; davacının Çalışma Gücü Kaybı Oranı ve Tespit İşlemleri Yönetmeliği uyarınca %19 oranında meslekten kazanma gücünden kaybetmiş sayılacağı, iyileşme süresinin olay tarihinden itibaren 4 aya kadar uzayabileceği belirtilmiştir.
-----Asliye Ceza Mahkemesinin ----- Esas sayılı dosyasının yapılan incelemesinde; Ceza dosyasında alınan ------ tarihli bilirkişi raporunda; ------- ---- ---- her ne kadar devrilme gibi mücbir sebep sonucunda ----üzerinde kalmış ise de kaza sonrasında alınması gereken tedbirleri almadığı, ikinci kazayı önlemek için yeterli özen ve yükümlülüğü göstermediği, dolayısıyla asli kusurlu olduğu, yol üzerinde devrilen otobüsün,------ plakalı --------- uğrattığı için bunun zorlayıcı hareket olduğu tespit edilmiş ise de daha dikkatli ve yavaş olması halinde kazayı önleme şansı olabileceğinden tali kusurlu olduğu belirtilmiştir.
Davacı tarafın talep edebileceği bir tazminat olup olmadığı ve varsa miktarının tespitiyle kazanın meydana gelmesinde kusur oranlarının tespiti için --- bilirkişisinden oluşan heyetten rapor alınmıştır.
--- bilirkişileri raporda özetle; --- plakalı otobüs sürücüsü ------ olayda % 75 oranında kusurlu olduğu,--- plakalı kamyonet sürücüsü ----- % 25 oranında kusurlu olduğu, davacının kaza yapan otobüste yolcu konumunda olduğu kazanın meydana gelmesinde kusurunun olmadığı, davacının kaza tarihinde --yaşında olması ve gelirinin bulunmaması sebebiyle kazanç kaybına uğramayacağı, dolayısıyla geçici iş göremezlik zararının olmayacağı, %19 oranında sürekli maluliyeti nedeniyle ödeme tarihi itibariyle hesaplama yapıldığında --- tazminat hesaplandığı, ------ tarihinde davalı ... şirketleri tarafından davacıya toplamda 141.800,00 TL ödeme yapıldığı, yapılan ödemenin davacının zararının %92,84' ünü karşıladığı, ancak davacının bakiye alacağının kabul edilmesi halinde rapor tarihi itibariyle davacı --- tazminat hesaplandığı,-- plakalı otobüs sürücüsünün % 75 oranında kusuruna karşılık hesaplanan zararın ---- sorumlu olduğu, yapılan 106.350,00 TL ödemenin güncel değerinin 129 .478,94 TL olduğu, bu tutarın --- bakiye maddi tazminat alacağı talep edebileceği, --------- plakalı ----sürücüsünün % 25 oranında kusuruna karşılık hesaplanan zararın--- sorumlu olduğu, yapılan ------ödemenin güncel değerinin-- olduğu, bu tutarın tenzili ile ------ bakiye maddi tazminat talep edebileceğini belirtilmiştir.
Davacı vekili ---- tarihli dilekçesi ile; maddi tazminat taleplerini ----- sürekli iş göremezlik olarak belirlediklerini, manevi tazminat taleplerinin aynı olduğunu tazminat taleplerinin davalılardan müşterek ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.
Yapılan yargılama, toplanan deliller ve tüm dosya kapsamına göre; ---- tarihinde davalı ...------şirketinin işleteni olduğu ve dava dışı sürücü ------- otobüsün devrilmesi sonucu ilk kazanın meydana geldiği, otobüsün taşıt yolu üzerinde devrili olduğu kaza sonrasında arkasından gelen yine --- sigortalı, ----- otobüse çarpması sonucu ikinci kazanın meydana geldiği, kaza yapan otobüste yolcu olarak bulunan davacının yaralandığı, --alınan maluliyet raporunda; davacının %19 oranında sürekli maluliyetinin oluştuğu ve iyileşme süresinin olay tarihinden itibaren 4 ay olduğunun belirtildiği, ceza dosyasında alınan raporda dava dışı sürücü --- kazanın meydana gelmesinde asli kusurlu olduğu, dava dışı sürücü ----------tali kusurlu olduğunun belirlendiği, mahkememizce alınan kusur bilirkişi raporunda ise,--- otobüs sürücüsü -------------- olayda % 75 oranında kusurlu, ----- % 25 oranında kusurlu olduğu, davacının otobüste yolcu olarak bulunduğu ve kazanın meydana gelmesinde kusurunun bulunmadığının tespit edildiği, her ne kadar davalı taraf davacının emniyet kemeri takmadığından müterafik kusurlu olduğunu savunmuş ise de kaza tespit tutanağında ve dosyada bu hususta bir tespit olmadığı gibi davalı tarafın bu iddiasının ispatına yönelik bir delil sunamadığından müterafık kusur indirimi yapılmadığı, davalı ... ------- kusur alınması yönündeki itirazları üzerine ----- rapor alınmasına karar verilmiş ise de, asliye ceza dosyasında alınan kusur raporu ile mahkememizce alınan kusur raporunun içerdiği tespitler bakımından örtüştüğü, ceza dosyasının kesinleşmesi ile maddi vakanın kesinleşmiş olması ve davalının itirazlarının mahkememizce alınan kusur raporu ile karşılandığının anlaşılması nedeniyle ---- kusur raporu alınmasına ilişkin ara karardan rücu edildiği, davacının geçici ve sürekli iş göremezlik zararının hesaplanması için aktüer bilirkişiden rapor alındığı, alınan raporlar ve yapılan hesaplamaların mahkememizce gerekçeli ve denetlenebilir nitelikte görülerek hükme esas alındığı, davadan önce davacıya --------tarafından ödeme yapıldığından bütün davalıların tüm zarardan ibra olunduğuna ilişkin itirazlarının dosyaya ibraname sunulamamış olması sebebiyle dikkate alınmadığı, davacının yapılan ödemeyi kabul ettiği, eksik kalan kısım yönünden ise dava açtığının anlaşıldığı, salt ödeme alınmasının davalıların ibra edildiği anlamına gelmeyeceği, ---- tarafından davacıya rücuya tabi herhangi bir ödeme yapılmadığı, davacının kaza tarihinde--- yaşında olması ve gelirinin bulunmaması sebebiyle kazanç kaybına uğramayacağı, dolayısıyla geçici iş göremezlik zararının olmayacağı anlaşıldığından geçici iş göremezlik talebinin reddine, sürekli iş göremezlik tazminatı talebinin bilirkişi raporunda hesaplandığı şekilde ödenen kısmın tenzil edilerek ve davalı işletenlerin, sürücülerinin kusuru ile sınırlı sorumlu, sigorta şirketi ise her iki aracında-- olduğundan zararın tamamından sorumlu olmak üzere kalan kısım yönünden kabulüne karar verilmiştir. Davacı tarafından davalı ... şirketine yapılan--- tarihinde ödeme yapıldığından davalı ... yönünden temerrütün bu tarihte oluştuğu, davalı işletenlerin ise kaza tarihinde temerrüde düştüğü anlaşılmıştır. Davacının iş göremezlik tazminatı talebinin reddine, sürekli iş göremezlik tazminatı talebinin kabulü ile, davacı için 40.989,49 TL sürekli iş göremezlik tazminatından %75 kusur oranına isabet eden ---- davalı ...-----------kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı ----.--- tazminatın tamamından -- tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte müştereken ve müteselsilen sorumlu olmak üzere davalılardan tahsili ile davacıya verilmesine karar verilmiştir.
6098 sayılı TBK'nun 56. maddesi (818 sayılı BK. 47. md.) hükmüne göre, hakimin özel halleri göz önünde tutarak manevi zarar adı ile hak sahibine verilmesine karar vereceği bir para tutarı adalete uygun olmalıdır. Manevi tazminat, zarara uğrayanda, manevi huzuru gerçekleştirecek ve tazminata benzer bir fonksiyonu da olan özgün bir nitelik taşır. Manevi tazminat bir ceza olmadığı gibi, ------ hukukuna ilişkin zararın karşılanmasını da amaç edinmemiştir. Zarar görenin zenginleşmemesi, zarar sorumlusunun da fakirleşmemesi gerekmektedir. Takdir edilecek miktar, mevcut halde elde edilmek istenen ---- duygusunun etkisine ulaşmak için gerekli olan kadar olmalıdır. 22.6.1976 günlü ve 7/7 sayılı İçtihadı Birleştirme Kararı’nın gerekçesinde takdir edilecek manevi tazminatın tutarını etkileyecek özel hal ve şartlar açıkça gösterilmiştir. Bunlar her olaya göre değişebileceğinden, hakim bu konuda takdir hakkını kullanır iken ona etkili olan nedenleri de karar yerinde ------göre isabetli bir biçimde göstermelidir.
Meydana gelen trafik kazası sonucu davacının yaralanması nedeniyle davacının manevi olarak zarara uğradığı, duyulan acı ve elemin kısmen de olsa giderilmesi amacıyla; tarafların sosyal ve ekonomik durumları, kusur oranları, kazanın meydana geldiği tarih ve paranın alım gücü, davacının kaza nedeniyle geçici ve sürekli maluliyetinin oluştuğu, zararın boyutu göz önünde bulundurularak, davacı için 12.000,00 TL manevi tazminatın davalı ----- manevi tazminatın davalı ------ şirketinden olmak üzere 16.000,00 TL manevi tazminata hükmetmek gerekmiş ve sigorta şirketi dışındaki davalılardan tahsiline karar verilmiştir.
H Ü K Ü M: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davacının geçici iş göremezlik tazminatı talebinin reddine,
2-40.989,49 TL sürekli iş göremezlik tazminatından %75 kusur oranına isabet eden 30.742,12 TL'sinin davalı ---------------oranına isabet eden ------kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı ---- tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte müştereken ve müteselsilen sorumlu olmak üzere davalılardan tahsili ile davacıya verilmesine,
3-------------manevi tazminatın kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin taleplerin reddine,
4-Karar harcı 3.619,71 TL'den davacı tarafça yatırılan 174,20 TL peşin harç ve 138,30 TL tamamlama harcı olmak üzere toplam 312,50 TL harcın mahsubu ile bakiye 3.307,21 TL harcın davalı ------------- tamamından müşterek ve müteselsilen sorumlu olmak üzere davalılardan tahsili ile hazine adına irad kaydına,
5-Davacı tarafından yatırılan 35,90 TL başvuru, 174,20 TL peşin ve 138,30 TL tamamlama harcı olmak üzere toplam 348,40 TL harcın davalı----- sınırlı, davalı---- 87,10 TL si ile sınırlı, davalı ... ise tamamından müşterek ve müteselsilen sorumlu olmak üzere davalılardan tahsili ile davacı tarafa ödenmesine,
6-Davacı tarafından yapılan 569,65 TL tebligat ve müzekkere gideri, 1.400,00 TL bilirkişi masrafı olmak üzere toplam 1.969,65 TL yargılama giderinin kabul ve ret oranları gözetilerek 1.140,79 TL masraftan davalı --------------- tamamından müşterek ve müteselsilen sorumlu olmak üzere davalılardan tahsili ile davacı tarafa ödenmesine, bakiye giderin davacı üzerinde bırakılmasına,
7-Davalılar tarafından yapılan bir yargılama gideri olmadığından bu konuda karar verilmesine yer olmadığına,
8-Maddi tazminat yönünden davacı taraf kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde geçerli ---- esaslara göre belirlenen 6.128,63 TL vekalet ücretinin davalı -----------------sınırlı, davalı ... ------tamamından müşterek ve müteselsilen sorumlu olmak üzere davalılardan alınarak davacıya verilmesine,
9-Maddi tazminat yönünden davalı ---- ----- kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde geçerli------ esaslara göre belirlenen ve reddedilen miktarı geçmemek üzere 500,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalılara verilmesine,
10-Manevi tazminat yönünden davacı taraf kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde ---- esaslara göre belirlenen 4.080,00 TL vekalet ücretinin----. ------- sınırlı sorumlu olmak üzere davalılardan alınarak davacıya verilmesine,
11-Manevi tazminat yönünden davalı --- kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde geçerli ----- esaslara göre belirlenen ve reddedilen miktarı geçmemek üzere 4.080,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak bu davalıya verilmesine,
12-Dosyaya yatırılan ve sarf edilmeyen gider avansının karar kesinleştiğinde yatıran tarafa iadesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı tarafın yokluğunda, kararın taraflara tebliğinden 2 haftalık süre içinde istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.