T.C. İstanbul Anadolu 8. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 2018/1254 Esas
KARAR NO: 2021/71
DAVA: Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız))
DAVA TARİHİ: 24/10/2018
KARAR TARİHİ: 02/02/2021
Mahkememizde görülmekte olan Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız)) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
İDDİA:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkil şirketin lehtar olduğu keşidecisi---- bedelli,--- nolu, ---------- emrine kesilen ----------- kesilerek çalındığını, ------------------vadesi geçmiş ve iade alınmış çekin de bu hırsızlık olayında çalındığını,------- nolu hesaptan aldığı --------çalındığını, çek ----- işbu çeklerle ilgili suç duyurusunda bulunulduğunu,----- Cumhuriyet Başsavcılığının ---------- soruşturma nolu dosyası ile soruşturmasının devam ettiğini beyan ederek yukarıda bilgileri verilen çek yapraklarına ilişkin ödeme yasağı kararı verilmesine, dökümü yapılan çeklerin iptaline karar verilmesine, hasımın tespiti ve davaya dahil edilmesi halinde vekalet ücreti ve yargılama giderlerinin karşı tarafa yüklenmesine karar verilmesini talep etmiştir.
İNCELEME ve GEREKÇE:
Dava, TTK.nun 818/s,757-765. madde hükümlerine göre zayi nedeniyle çek iptali isteğine ilişkindir.
TTK.757-765.maddelerinde yer alan yasal düzenlemeye, yerleşik uygulamaya ve ilmi açıklamalara göre zayi nedeniyle kıymetli evrakın iptalini isteme hakkı TTK.651/2.maddesi uyarınca hamile aittir. Kıymetli evrakta hakkın senede bağlı olması nedeniyle, senedin zayi olması halinde hak sahibine iptal kararı alarak, hakkını senetsiz olarak ileri sürme ya da yeni bir kıymetli evrak tanzimini isteme olanağı tanınmak istenmiştir.(TTK.652.m.)
Talep TTK.760-762.maddeleri uyarınca ilan edilmiş, dava konusu yapılan çeklerin, bankalara yazılan müzekkerelere verilen cevabi yazılardan bir kısmının ibraz edildiği, bir kısmının ibraz edilmediği belirlenmiştir. TTK.757.maddesi uyarınca muhatap bankalar çeklerin bedelini ödemekten men edilmiştir.
Bankaya yazılan müzekkereye verilen cevabi yazıda ibraz edilen -------- numaralı çek yönünden davacı vekiline istirdat davası açıp ---- mahkememize bildirmek üzere kesin süre verilmiş, davacı vekilince dosyaya sunulan ------ tarihli beyan dilekçesi ekinde sunulan tensip tutanağından ve mahkememizce celbedilen İstanbul Anadolu ---.Asliye Ticaret Mahkemesinin --- Esas nolu dosyasının incelenmesinden, ---- numaralı çeke ilişkin davacı vekilince istirdat davası açıldığı anlaşılmış olduğundan bu çek yönünden zayi davası konusuz kaldığından esas hakkında karar verilmesine yer olmadığına dair aşağıdaki karar verilmiştir.
-----------yazılan müzekkereye verilen cevabi yazıda ------- numaralı çekin ------- merkezine ibraz edilmediği bildirilmiştir.Bu sebeple -------numaralı çekin davacı yedinde iken zayi olduğu sonucuna varıldığından ilgili çek yönünden dava kabul edilerek söz konusu çekin zayi nedeniyle iptaline karar verilmiştir.
Zayi nedeniyle çek iptalini isteme hakkı hamile aittir .Yine TTK.651/2. maddesi uyarınca iptal davasını açmakta hukuki menfaati olan kişi senede bağlı alacak hakkı olan hamildir. Davacı vekilin dava dilekçesinde ---------------- --------- hiç kullanılmamış------ --- zayi nedeniyle iptalini talep etmişse de keşidecinin iptal kararı almakta hiç bir hukuki yararı bulunmadığı gibi boş çek yaprağı için zayi davası açılması da mümkün olmadığından -------- seri no'lu çeklere ilişkin açılan davanın dava şartı gerçekleşmediğinden davanın HMK.114/h ve 115/2. mmaddeleri uyarınca usulden reddine dair aşağıdaki karar verilmiştir.
H Ü K Ü M: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1------- ait keşidecisi ---------- bedelli çeke ilişkin açılan dava konusuz kaldığından bu çeke ilişkin davanın esası hakkında karar verilmesine yer olmadığına,
2--------seri no'lu,--------- tarihli çeke ilişkin DAVANIN KABULÜ ile söz konusu çekin zayi nedeni ile İPTALİNE,
3------- nolu hesaba bağlı----------seri no'lu çeklere ilişkin açılan davanın USULDEN REDDİNE,
4--Karar harcı 59,30 TL'den davacı tarafça peşin olarak yatırılan 35,90 TL harcın mahsubu ile bakiye 23,40 TL harcın davacı taraftan tahsili ile hazine adına irad kaydına,
5-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,
6-Karar kesinleştiğinde ve talep halinde artan gider avansının davacı tarafa iadesine,
7-Karar kesinleştiğinde ---------numaralı çek yönünden verilen tedbir kararı nedeniyle yatırılan teminatın yasal süresi geçtikten sonra talep halinde davacı tarafa iadesine,
8-Karar kesinleştiğinde dava konusu ---- numaralı çeke ilişkin Mahkememizce konulan ödeme yasağının kaldırılmasına, muhatap bankaya müzekkere yazılmasına,
HMK 345. Maddesi hükmü uyarınca kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içinde istinaf yolu açık olmak üzere davacı vekilinin yüzüne karşı verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.