T.C. İstanbul Anadolu 8. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO:2023/296 Esas
KARAR NO:2023/847 Karar
DAVA:Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat)
DAVA TARİHİ:09/10/2017
KARAR TARİHİ: 15/11/2023
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalı sigorta şirketine sigortalı olan------- plakalı ------ ile yabancı uyruklu ------------------ tarihinde meydana gelen kazada çarpışması sonucu otobüste yolcu olarak bulunan müvekkilinin ağır bir şekilde yaralandığını, müvekkilinin kusursuz olduğunu, müvekkilinin şehirlerarası kamyon şoförlüğü yaptığını, kazadan sonra sakat kaldığını, zararlarının olduğunu belirterek 500,00 TL bakıcı ve tedavi giderleri, 500,00 TL geçici iş göremezlik ve 1.000,00 TL kalıcı iş göremezlik tazminatı olmak üzere toplam 2.000 TL. maddi tazminatın temerrüt tarihinden itibaren işletilecek ticari faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Dava dilekçesi davalı tarafa usulüne uygun olarak tebliğ edilmiş olmasına rağmen cevap dilekçesi sunulmamıştır.
İNCELEME VE GEREKÇE: Dava, hukuki niteliği itibari ile;trafik kazasından doğan maddi tazminat davasıdır. Davacı ------- plakalı otobüste yolcu olarak bulunduğu sırada meydana gelen trafik kazası neticesinde yaralandığını, içinde bulunduğu aracın ------- davalının düzenlediğini, bu nedenle davalı sigorta şirketine başvuruda bulunduğunu ancak sonuç alınamadığını belirterek HMK 107 m.uyarınca 2.000 TL.değer göstermek suretiyle belirsiz alacak davası açmış dava dilekçesinde fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla 500 TL.bakıcı ve tedavi gideri, 500 TL.geçici işgöremezlik gideri, 1.000 TL. kalıcı işgöremezlik tazminatının temerrüd tarihinden itibaren ticari faiziyle birlikte davalıdan tahsilini talep etmiş, ibraz ettiği 31/05/2018 tarihli dilekçesinde 500 TL.bakıcı ve tedavi gideri talebinin 250 TL.sinin geçici iş göremezlik dönemi, 250 TL.sininde sürekli işgöremezlik dönemi bakıcı gideri olarak talep edildiğini bildirmiştir. Mahkememizce yürütülen yargılama neticesinde ------kararı ile "Davanın arttırılan hali ile kısmen kabulüne, 12.125,40 TL geçici iş göremezlik tazminatı ve 291.483,26 TL sürekli iş göremezlik tazminatı olmak üzere toplam 303.608,66 TL'nin davalı taraftan 08/09/2016 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davacı tarafa ödenmesine, Davacının bakıcı ve tedavi giderlerine yönelik taleplerinin reddine," karar verilmiştir. Mahkememizce verilen karar davalı tarafça istinaf edilmiş,------ ilamında "Dava, trafik kazasından kaynaklanan cismani zarar nedeniyle maddi tazminat istemine ilişkindir.-----------, 4925 sayılı Karayolu Taşıma Kanunu’nun “Sorumluluk ve Sigorta” başlıklı bölümünde düzenlenmiş olup; Kanunun 17. maddesinde: “Şehirlerarası ve Uluslararası yolcu taşımacıları, duraklamalar dahil olmak üzere kalkış noktasından, varış noktasına kadar geçecek süre içinde meydana gelecek bir kaza nedeniyle yolcunun ölümü, yaralanması ya da eşyanın zarara uğramasından dolayı sorumludurlar” açıklaması yapıldıktan sonra, 18. maddesinde: “Taşımacılar, yolcuya gelebilecek bedeni zararlar için bu Kanunun 17. maddesinden doğan sorumluluklarını sigorta ettirmek zorundadırlar” denilmiştir.4925 sayılı Karayolu Taşıma Kanunu ile Zorunlu Karayolu Taşımacılık Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları hükümlerine göre, taşımacının sorumluluktan kurtulabildiği durumlarda, onun yolculara karşı sorumluluğunu üstlenmiş olan sigortacı da sorumluluktan kurtulmuş olacaktır. Yani sorumluluk sigortalarında ----------sigortacı, sigorta ettirenin (taşımacının-işletenin) hukuki sorumluluğunu üstlenmiş bulunduğundan, sürücü kusursuz ise, sigortacı tazminat ödemez.Kaza tarihi itibariyle yürürlükte bulunan Karayolu Taşımacılık Kanunu'nun 36/5.maddesinde "Yolcular için ayrılmış ve numaralandırılmış olan oturma yerlerinin dışında yolcu taşınamaz" düzenlemesine ve yine 37/5.maddesinde de aynı şekilde "Yolcular için ayrılmış oturma yerlerinin dışında yolcu taşınamaz" düzenlemesine yer verilmiştir.Somut olayda; davacı vekili, dava dilekçesinde açıkça belirttiği üzere meydana gelen kazada cismani zarar nedeniyle yolcu olarak bulunduğu otobüsün zorunlu karayolu taşımacılık sigortasına dayanarak davalı sigorta şirketine karşı maddi tazminat talep etmiştir. Dosya kapsamından kazaya karışan davacının yolcu olduğu iddia edildiği otobüs sürücüsü -- -------- Polis ----- alınan beyanında davacının, amcasının oğlu olduğunu ve hostes koltuğunda seyahat ettiğini söylediği, dosya kapsamında yer alan davalı sigorta şirketi tarafından düzenlenen poliçeye göre sigortalının davacı ve araç şoförü ile aynı soyadı taşıyan --------------- olduğu anlaşılmaktadır.
Her ne kadar mahkemece; davalı tarafça süresi içerisinde cevap dilekçesi sunulmadığı, davacı vekilince savunmanın genişletilmesine muvafakat edilmediği gerekçesi ile davalının, davacının biletli yolcu olmaması nedeniyle yaralanmasının teminat kapsamında olmadığına ilişkin savunmasının değerlendirmeye alınmadığı belirtilmiş ise de; davacı tarafça, davalıya zorunlu taşımacılık sigortasıyla sigortalı otobüste yolcu iken yaralandığı gerekçesi ile dava açıldığına göre, davalı tarafça süresi içerisinde cevap dilekçesi sunulmamakla davanın inkar edildiği anlaşıldığından, istenilen tazminatın zorunlu taşımacılık sigorta teminatı kapsamında bulunup bulunmadığı, davacının ileri sürdüğü gibi yolcu olup olmadığı, ücretsiz taşınıp taşınmadığı ve bu suretle davacının tazminat talep etme hakkına sahip olup olmadığı hususu mahkemece dosya kapsamı itibariyle resen incelenip değerlendirilmelidir.
Bu durumda mahkemece, davalının, davacının biletli (ücretli taşınan) yolcu olmadığı ve zararın teminat kapsamı dışında bulunduğuna dair savunması bakımından; davacının ücret karşılığı taşınıp taşınmadığının detaylı olarak araştırılması, taraflara davacının araçta biletli yolcu olup olmadığına dair delillerini sunmaları için imkan ve süre tanınması, kazaya ilişkin ceza soruşturma/dava dosyasının bir örneğinin ve seyahat firmasının ------------ kazanın olduğu sefere ait bütün bilgi ve belgelerin getirtilerek dosya kapsamına alınması, gerekirse seyahat firmasının defter ve kayıtları üzerinde bilirkişi incelemesi yapılmak suretiyle davacının, otobüste ücretli yolcu olarak taşınıp taşınmadığı, zararının zorunlu taşımacılık sigortası kapsamında olup olmadığının tespiti ile hasıl olacak sonuca göre karar verilmesi gerekirken eksik inceleme ve araştırma ile yazılı şekilde karar verilmesi doğru görülmediğinden davalı vekilinin yerinde görülen istinaf talebinin kabulü ile ilk derece mahkemesi kararının HMK m. 353/1-a/6 gereğince kaldırılmasına karar verilmesi gerektiği sonuç ve kanaatine varılmıştır." kararı ile mahkememiz kararı kaldırılmıştır.Dosya mahkememize gelmekle yeniden esasa kaydı yapılarak yargılamaya devam olunmuş, davacı vekili dosyaya sunduğu dilekçeler ile müvekkilinin bileti olmadığını, ancak ücret ödediğini ,taşımacılık sigortasından yararlanmak için bilet bulunmasının şart olmadığını ileri sürmüştür.Davalı tarafça bu konuda dosyaya bir delil sunulmamıştır. Davacı vekilininden ----- firmasının tam ünvanı sorulmuş davacı vekili böyle bir firma kalmadığını beyan etmiş, sonrasında sunduğu 06/07/2023 tarihli dilekçe ile firmanın adını bildirmiştir.-------- davaya konu taşımaya ilişkin bilgilerin temini için yazılan yazıya şirket kaşesi ile imzalanmak suretiyle cevap verilmiş, kazanın meydana geldiği tarihteki taşıma listesi ve ücret belgelerinin zaman aşımından ötürü arşivlerinde olmadığı, yolcu liste kayıtlarının haftalık olarak yenilendiği, arşiv kaydı tutulmadığı bilgisi verilmiştir.Olay nedeniyle -------------- dosyasında araç sürücüsü -------- hakkında dava açıldığı, davacının katılan olarak yer aldığı, tarafların CMK 253 maddesi uyarınca uzlaşmış olmaları nedeniyle kamu davasının düşürülmesine karar verildiği, davacı ile araç sürücüsünün 25/07/2023 tarihinde uzlaştıkları anlaşılmıştır. CMK 253 maddesinin19 numaralı fıkrasının 5. Cümlesinin "Uzlaşmanın sağlanması halinde soruşturma konusu suç nedeniyle tazminat davası açılamaz..." bölümünün ---- olduğuna ilişkin olarak -------- yayınlanmış olduğundan yargılama sırasında gelişen bu durum mahkememizce dikkate alınmış ve davacı ile dava dışı araç sürücüsü arasındaki uzlaşma davanın reddi için gerekçe yapılmamıştır. Ancak ------- Dairesinin kararında da belirtildiği üzere davacının tazminata hak kazanabilmesi için istenilen tazminatın zorunlu taşımacılık sigortası teminatı kapsamında bulunup bulunmadığının, davacının ileri sürdüğü gibi ücretli yolcu olup olmadığının, ücretsiz taşınıp taşınmadığının ve dolayısıyla davacının tazminat talep etme hakkına sahip olup olmadığının belirlenmesi gerekmekte olup davacı vekili müvekkilinin biletinin bulunmadığını beyan etmiş, taşıma için ücret ödendiğini ispata yarar hiç bir delil sunamamıştır. Taşımayı yapan seyahat firmasından da bu husus sorulmuş taşıma kayıtlarının ücret bilgilerinin ellerinde olmadığı belirlenmiştir. Bu hali dosya kapsamında davacı araçta ücretli olarak taşındığını ispatlayamamış olup zararın taşımacılık sigortası kapsamında kaldığının ispat edilememesi nedeniyle davalı taraf savunmasına itibar edilerek davanın reddine dair aşağıdaki hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-DAVANIN REDDİNE,
2-Karar harcı 269,85 TL nin davacı tarafça peşin olarak yatırılan 1.063,40 TL harçtan mahsubu ile bakiye 793,5 TL harcın karar kesinleştiğinde davacı tarafa iadesine,
3-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,
4-Davalı taraf kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde geçerli A.A.Ü.T. deki esaslara göre belirlenen 17.900,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
5- Davalı tarafça yapılan 90,50 TL yargılama giderinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
6-Davacı ve davalı tarafından dosyaya yatırılan ve sarf edilmeyen gider avansının karar kesinleştiğinde davacı ve davalı tarafa iadesine,
HMK 345. Maddesi hükmü uyarınca kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içinde istinaf yolu açık olmak üzere davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı tarafın yokluğunda oy birliğiyle verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.15/11/2023