T.C. İstanbul Anadolu 8. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2023/654 Esas
KARAR NO: 2024/588
DAVA: Zayi Belgesi Verilmesi
DAVA TARİHİ: 19/09/2023
KARAR TARİHİ: 18/07/2024
Mahkememizde görülmekte olan Zayi Belgesi Verilmesi davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA:Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davacı müvekkil şirketlerin ağırlıklı olarak kamu hastanelerine ait yemek ihalelerine katılmakta olduğunu, halen de -------- yakasında bulunan kamu hastaneleri yemek işleri, başkaca şirketlerle sadece o ihale için iş ortaklığı oluşturulmak suretiyle birlikte yapıldığını, davacı firmalar yönünden yazılı olduğu şekilde oluşturulan adi ortaklığa ilişkin saklamakla yükümlü olunan ticari defterlerin bir kısmı da davacı firmalarda saklanmakta olduğunu, davacı -------- Şti. -------- Mah. -------- Sokak No : ------- -------- adresinde bulunan taşınmazda 10.04.2014 başlangıç tarihli kira akdi ile kiracı olarak bulunmakta olduğunu, şirket merkezinin bulunduğu adresin yan tarafındaki iş yerinde 05.09.2023 günü saat 11.53 civarında yangın meydana geldiğini, yangın rüzgarın etkisi ile çevre binalara sıçramış ancak aynı gün 21.55 sularında tamamıyla söndürüldüğünü, müvekkilinin iş yerinde maddi hasar meydana geldiğini, ofis alanında davacı şirketlere ait kuruluştan itibaren ticari defterler ile çalışanlara ait özlük dosyaları, mal alış faturaları, gider pusulaları, tahsilat makbuzları -------- bildirim ve beyannameleri, ödeme makbuzları yanmak suretiyle zayi olduğunu, bu husus dilekçe ile vergi dairesine bildirim yapıldığını, söz konusu olayda davacı müvekkilleri tarafından tutulması ve saklanması zorunlu defterler müvekkillerinden kaynaklı olmayan yangın sebebiyle zayi olduğunu belirterek, davanın kabulüne karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Mahkememizce mali müşavir bir bilirkişiden rapor aldırılmış olup, bilirkişi raporunda özetle; zayi olan faturaların, ---------Şti. tarafından basıldıkları ve Ticari defterlerinin -------- Noterliği'nden tasdikli olduklarının belirlenmiş olduğu ile Kamu kurumlarına ihale kazanarak toplu yemek hizmeti verdikleri , davacıların bulunduğu binada 05.09.2023 tarihinde yangın çıktığı ve davacıların ticari defter ve belgelerinin tamamen yandığı, İtfaiye raporu ile sabit olduğunu, davacı şirketlerin haklarında, bir vergi davası bulunmadığı, zayi belgesi alma şartlarına haiz oldukları doğrultusunda zayi belgesinin verilebileceği yönünde rapor sunduğu anlaşılmıştır.
İNCELEME ve GEREKÇE: Dava, dava konusu bir kısım belge ve defterler için zayi belgesi verilmesi istemine ilişkindir.TTK'nın 82/7. Maddesinde "Bir tacirin saklamakla yükümlü olduğu defterler ve belgeler; yangın, su baskını veya yer sarsıntısı gibi bir afet veya hırsızlık sebebiyle ve kanuni saklama süresi içinde zıyaa uğrarsa tacir zıyaı öğrendiği tarihten itibaren onbeş gün içinde ticari işletmesinin bulunduğu yer yetkili mahkemesinden kendisine bir belge verilmesini isteyebilir." hükmü düzenlenmiştir.TTK 82/7 maddesinde tacirin saklamakla yükümlü olduğu ticari defter ve belgelerinin zayi olması durumunda ziyaı öğrendiği tarihten 15 gün içinde zayi belgesi verilmesini talep edebileceği düzenlenmekle, davacının talebinin bu 15 günlük hak düşürücü süre içerisinde yapıldığı anlaşılmıştır. Tüm dosya kapsamının incelenmesinden; davacılar ---------- Şti'nin kiracı olarak bulunduğu --------- Mahallesi -------- Sokak No:------- --------- adresinde bulunan taşınmazda, bu taşınmazın yan tarafındaki iş yerinde 05.09.2023 günü çıkan yangının, rüzgarın etkisi ile sıçraması neticesinde yangın meydana geldiği, yangın nedeniyle davacılara ve bu şirketlerin adi ortaklık kurmak suretiyle oluşturdukları iş ortaklığına dair tutmak ve saklamakla yükümlü olunan ticari defterlerin (liste halinde sunulmuştur) yanmak suretiyle zayii olduğu anlaşılmakla davanın bu ticari defterler yönünden kabulüne karar vermek gerekmiştir.
Talep konusu zayi belgesi talep edilen diğer belge ve kayıtlar ( çalışanlara ait özlük dosyaları, mal alış faturaları, gider pusulaları, tahsilat makbuzları, --------- Bildirim ve de beyannameleri, ödeme makbuzlarının) yönünden: bu belgelerin somut olarak tarih ve sayıları ile içeriklerinin açıklanmadığı, soyut ve genel ifadelerle talepte bulunulduğu, dolayısıyla saklamakla yükümlü bulunan belge ve kayıtlarda olup olmadığının saptanamadığı anlaşılmakla davanın bu belgeler yöününden reddine karar vermek gerekmiş ve dava kısmen kabulü, kısmen reddi yönünde aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
DAVANIN KISMEN KABULÜNE,
1----------- Şti. (Vergi No: ...)'nin 2008-2023 yılları arası yevmiye defteri, defter-i kebir ve envanter defteri,
2---------- Şti. (Vergi No:...)'nin 2002-2023 yılları arası yevmiye defteri, defter-i kebir ve envanter defteri,
3---------- Şti. (Vergi No:...)'nin 2013-2023 yılları arası yevmiye defteri, defter-i kebir ve envanter defteri ,
4---------- Şti - -------- İş Ortaklığı 2017 yılı yevmiye defteri, defter-i kebir ve envanter defteri,
5---------- Adi Ortaklığı 2019-2020 yılları arası yevmiye defteri, defter-i kebir ve envanter defteri,
6---------Adi Ortaklığı 2021-2022 yılları arası yevmiye defteri, defter-i kebir ve envanter defteri,
7--------- Adi Ortaklığı 2019-2020 yılları arası yevmiye defteri, defter-i kebir ve envanter defteri,
8-------- Adi Ortaklığı 2022 yılı yevmiye defteri, defter-i kebir ve envanter defteri,
9---------- Adi Ortaklığı 2017-2018-2019-2020-2021 yılları yevmiye defteri, defter-i kebir ve envanter defteri,
10-------- Adi Ortaklığı 2019 yılı yevmiye defteri, defter-i kebir ve envanter defteri,
11-------- Adi Ortaklığı 2016-2017-2018 yılları yevmiye defteri, defter-i kebir ve envanter defteri,
12---------Şirketi 2015-2016 yılları arası yevmiye defteri, defter-i kebir ve envanter defteri,
13-------- Şti. - -------- Adi Ortaklığı 2015-2016-2017-2018 yılları arası yevmiye defteri, defter-i kebir ve envanter defteri,
14---------Adi Ortaklığı 2015-2016 yılları arası yevmiye defteri, defter-i kebir ve envanter defteri,
15-------- Ortak Girişimi 2014 yılı yevmiye defteri, defter-i kebir ve envanter defteri,
16--------- Adi Ortaklığı 2016-2017 yılları arası yevmiye defteri, defter-i kebir ve envanter defteri ve
17-------- Adi Ortaklığı 2020-2021 yılları arası yevmiye defteri, defter-i kebir ve envanter defteri'nin zayi olduğunun tespitine ve zayii olduğuna ilişkin davacıya ZAYİİ BELGESİ VERİLMESİNE,
18-Diğer belgeler yönünden talebin REDDİNE,
19-Karar harcı 427,60 TL'den davacı tarafça peşin olarak yatırılan 269,85 TL harcın mahsubu ile bakiye 157,75 TL harcın davacılardan alınarak hazineye irad kaydına,
20-Davanın niteliği gereği davacılar tarafından yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,
21-Davanın niteliği gereği vekalet ücreti takdirine yer olmadığına,
22-Davacı tarafça yatırılan gider ve delil avanslarından kullanılmayan kısımlarının karar kesinleştiğinde iadesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne, karşı tarafın yokluğunda kararın taraflara tebliğinden 2 haftalık süre içinde İSTİNAF yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.
18/07/2024