T.C. İstanbul Anadolu 9. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2022/941 Esas
KARAR NO: 2023/146
DAVA: İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle)
DAVA TARİHİ: 29/11/2021
KARAR TARİHİ: 21/02/2023
DAVA:
Davacı vekili Mahkememize sunduğu ---- havale tarihli ve aynı tarihte harçlandırdığı dava dilekçesinde özetle; ---- sayılı dosya ile yapılan ilamsız icra takibine dosya borçlusu haksız ve kötü niyetle itiraz ettiğini ve takibin durduğunu, davalılar tarafından borca yapılan itirazın haksız ve hukuka aykırı olduğunu, müvekkili şirketin ----- aracın işleteninden temlik alacaklısı olduğunu, taraflar arasında alacağın temliki sözleşmesi yapıldığını, itirazın iptali istenen icra takibine konu alacağın nedeninin davalının %100 kusurlu olduğu bir trafik kazası olduğunu, davalının sürücüsü ve maliki olduğu ---- plakalı aracın %100 kusurlu olması nedeniyle meydana gelen trafik kazasında temlik verenin --- plakalı aracındaki ticari kazanç kaybı olduğunu, temlik edenin ----- plakalı aracı ticari kazanç sağlayan ticari taksi olduğunu, 05/03/2021 tarihinde davalının sahibi ve sürücüsü olduğu aracın %100 kusurlu şekilde temlik edenin aracına çarptığını ve aracın ---- kalmasına bu nedenle de faaliyetinden mahrum kalarak ticari kazanç kaybına neden olduğunu, davalının %100 kusurlu olduğu iki sigorta şirketinin mutabakatı ile sabit olduğunu, bu hususun ekli bulunan ---- kaza tespit tutanağı uygulamasında görüleceğini belirterek, davalarının kabulüne ----- tarihinde davalı yanın kusuru sonucu meydana gelen maddi hasarlı trafik kazası sebebi ile temlik alacaklısı olan müvekkilinin uğradığı kazanç kaybına ilişkin fazlaya ilişkin talep ve dava hakları saklı kalmak üzere henüz belirsiz olan alacaklarının şimdilik 100,00 TL tutarındaki maddi tazminat miktarının kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı yanlardan tahsiline, icra dosyasına yapılan itirazın iptaline ve takibin devamına, % 20'den az olmamak üzere icra inkar tazminatına, tüm yargılama harç ve giderleri ile karşı vekaletin davalı yana tahmiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
SAVUNMA:
Davalıya dava dilekçesi usulüne uygun olarak tebliğ edilmiş, davalı cevap dilekçesi sunmamıştır.
Uyuşmazlık Konusu: Taraflar arasındaki ihtilaf, temelde trafik kazasından kaynaklı kazanç kaybı zararı bulunup bulunmadığı var ise miktarı ve davalının bu zarardan sorumlu olup olmadığı noktasındadır.
Davanın Hukuki Niteliği: Dava, icra takibine yapılan itirazın iptali davasıdır.
Davanın Hukuki Sebebi: İtirazın iptalini düzenleyen 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu(İİK)'nun 67/1. Maddesindeki "Takip talebine itiraz edilen alacaklı, itirazın tebliği tarihinden itibaren bir sene içinde mahkemeye başvurarak, genel hükümler dairesinde alacağının varlığını ispat suretiyle itirazın iptalini dava edebilir." şeklindeki düzenlemedir.
DELİLLER:
Celp ve tetkik edilen----- sayılı dosyasında; davacı takip alacaklısı tarafından takip talebi ile davalı takip borçlusu hakkında ilamsız takip başlatıldığı, ödeme emrinin davalı takip borçlusuna tebliği üzerine davalı takip borçlusunun süresi içerisinde, borca ve ferilerine karşı itiraz ettiği ve bunun üzerine takibin durduğu, itiraz dilekçesinin ve takibin durdurulmasına ilişkin kararın davacı takip alacaklısına tebliğ edilmediği, eldeki davanın 1(bir) yıllık hak düşürücü süre içerisinde açıldığı anlaşılmıştır.
---------- aracın----- celp edilmiş ve dosya arasına alınmıştır.
---- aracın hasar geçmişi celp edilmiş ve dosya arasına alınmıştır.
---- davalı tarafın ----kaydı celp edilmiş ve dosya arasına alınmıştır.
----- tescil bilgileri ve ------- ilişkin araç tescil özet raporu celbedilmiştir.
----Müdürlüğü'nden ..----- mükellef olduğu hususunda cevap verildiği görülmüştür.
Dosyanın ----açıldığı, ----- sayılı kararı ile görevsizlik kararı verildiği, dosyanın mahkememize tevdii edildiği, mahkememizce yapılan yargılama sonrasında arabuluculuk dava şartının bulunmadığı gerekçesi ile davanın usulden reddine karar verildiği, kararın davacı tarafça istinaf edildiği, ----- kararı ile davalının tacir olup olmadığı, davalıya ait aracın ticari araç olup olmadığının araştırılması eğer davalı tacir aracı da ticari ise asliye ticaret mahkemesinin görevli olacağı , bu durumda diğer dava şartlarının değerlendirilmesi gerektiği, buna karşılık davalının tacir olmaması ve aracın ticari olmaması halinde karşı görevsizlik kararı verilmesi gerektiği gerekçesi ile kararın kaldırıldığı anlaşılmıştır.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE KANAAT :
Dava, trafik kazasından kaynaklı kazanç kaybı bedelinin tazmini amacıyla başlatılan icra takibine itirazın iptali istemine ilişkindir.
--------- kararında belirtilen hususlarla ilgili olarak ---- müzekkere yazılmış ve davalıya ait aracın hususi araç olduğu tespit edilmiş,------müzekkerede davalının tacir kaydının bulunmadığı, vergi dairesine yazılan müzekkereden davalının potansiyel mükellef kaydının olduğu anlaşılmıştır. Müzekkere cevaplarından davalının tacir olmadığı, aracının da hususi olduğu anlaşılmıştır.
Görev mahkemeye ilişkin olumlu dava şartıdır. (HMK 114/I-c maddesi)
Mahkemelerin görevi, ancak kanunla düzenlenir. Göreve ilişkin kurallar, kamu düzenindendir.( HMK 1 maddesi)
Mahkeme tarafından dava şartlarının bulunup bulunmadığını davanın her aşamasında resen araştırılır. (HMK 115 maddesi)
Ticari davalar TTK. 4. maddesinde mutlak ve nispi ticari davalar düzenlenmiştir. Uyuşmazlığın Türk Ticaret Kamumda düzenlenen bir hususa ilişkin olması veya davanın ticaret mahkemesinde görüleceğine dair açık bir yasal düzenlemenin bulunması halinde mutlak ticari dava, her iki tarafın da ticari işletmesiyle ilgili hususlardan doğan uyuşmazlıklarda ise nispi ticari dava sözkoııusu olup mahkememizin görev alanı içinde kalacaktır.
TTK nun 5. maddesine göre; Asliye ticaret mahkemeleri tüm ticari davalar ile ticari nitelikteki çekişmesiz yargı işleri ile özel kanunlardan doğan özel hükümler uyarınca ticaret mahkemesinde görülecek diğer dava ve işlere Asliye Ticaret Mahkemesinde bakmakla görevlidir.
Dava, trafik kazasından kaynaklı maddi tazminat istemine ilişkindir. Davanın, davacısı tacir ise de davalısının tacir olmadığı, davalının aracının hususi olduğu, uyuşmazlığın çözümlenmesinde TBK'nun haksız fiile ilişkin hükümlerin uygulanması gerektiği, davalının tacir olmaması ve aracının hususi olması, ayrıca uyuşmazlığın TTK'da düzenlenen hususlardan olmaması nedeniyle davanın nispi veya mutlak ticari dava niteliğinde olmadığı kanaatine varılmıştır.
6102 sayılı TTK'nın 6335 sayılı kanunla değişik 5. maddesi uyarınca asliye hukuk mahkemeleri ile ticaret mahkemeleri arasındaki ilişki iş bölümü ilişkisi olmaktan çıkarılıp görev ilişkisine dönüştürülmüştür. Dava, 6335 sayılı Yasa ile değişik 6102 sayılı TTK'nın 5. maddesi hükmünün yürürlüğe girdiği ---- açılmıştır. Görev, 6100 sy. HMK'nın 1. maddesi hükmü gereği------- ilişkin olduğundan mahkemece yargılamanın her safhasında kendiliğinden gözetilmelidir. Bu durumda mahkemece, Asliye Hukuk Mahkemesi’ne görevsizlik kararı verilmesi gerekirken, işin esasına girilerek yazılı şekilde hüküm kurulması usul ve yasaya aykırı olup, bozmayı gerektirir.(---- yetkisini, Anayasanın 9. Maddesine göre, Türk Milleti adına kullanan Mahkememizce, uyuşmazlık konusu hakkında, yargılama sonunda(Ay. m.141); toplanan deliller, iddia ve savunma hep birlikte değerlendirildiğinde; tüm bu yasal düzenlemeler ve somut olay birlikte değerlendirildiğinde, davalının tacir olmadığı, aracının hususi olduğu, dava konusu ihtilafın da TTK'da yer alan mutlak ticari davalardan olmadığı, uyuşmazlığın her iki taraf içinde ticari iş niteliğinde olmadığı anlaşıldığından---davada görevli Mahkemenin 6100 sayılı HMK.'nın 4/1-a maddesi uyarınca Asliye Hukuk Mahkemeleri olduğu kanaatine varılmakla görev dava şartı olduğundan HMK.nın 115/2.maddesi uyarınca mahkememizin karşı görevsizliğine ve davanın usulden reddine, karar vermek gerekmiş aşağıdaki hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda ayrıntılı olarak açıklandığı üzere;
1-Mahkememizin KARŞI GÖREVSİZLİĞİNE, bu nedenle 6100 sayılı HMK'nın 115/2. Maddesi uyarınca dava şartı noksanlığından davanın usulden REDDİNE, iş bu uyuşmazlıkta görevli mahkemenin --------- olduğunun tespitine,
2-Taraflardan birinin süresi içerisinde yasa yoluna başvurmaksızın dosyanın kesinleşmesi halinde görev uyuşmazlığının giderilmesi için dosyanın ilgili Bölge Adliye Mahkemesi Dairesi'ne gönderilmesine,
3-Yasal süre içinde Mahkememize başvurarak, dava dosyasının görevli mahkemeye gönderilmesi talep edilmediği takdirde, Mahkememize davanın açılmamış sayılmasına karar verileceğinin iş bu kararın tefhim/tebliği ile İHTARINA,
4-Dava dosyasının talep üzerine gönderilmesi halinde yargılama giderlerine görevli mahkemece hükmedilmesine,
Dair, davacı vekilinin ve davalı asilin yüzüne karşı, gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren 2(iki) hafta içerisinde mahkememize veya mahkememize gönderilmek üzere bulunulan yer yada başka bir yer Asliye Ticaret Mahkemesine verilecek bir dilekçe ile başvurmak ve istinaf harç ve masraflarını karşılamak koşulu ile İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi'ne istinaf yolunun açık olduğu, istinaf dilekçesinde istinaf edilen hususlar ile nedenlerinin belirtilmesinin gerektiği, süresi içerisinde kararın istinaf edilmemesi halinde hükmün kesinleşeceği ve infaz edilebileceği açıklanmak suretiyle açık duruşmada verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.