T.C. İstanbul Anadolu 9. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2018/635 Esas
KARAR NO: 2022/488
BİRLEŞEN----- SAYILI DOSYASINDA
ASIL VE BİRLEŞEN DAVA: Alacak (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
ASIL VE BİRLEŞEN DAVA TARİHLERİ: 01/06/2018 - 30/11/2018
KARAR TARİHİ: 28/06/2022
Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA : Davacı vekili ----- tevzi tarihli dava dilekçesinde özetle; davacının hafriyat taşıma işi yaptığını, bu iş için ------ günü seyir halindeyken arızalandığını, davacı tarafından aracın davalı yetkili servise çektirilmişse de davalı yanca araçta meydana gelen hasarın kullanıcı hatasından kaynaklandığını, garanti kapsamı dışında kaldığında yapılacak onarım masraflarının davacı tarafından karşılanması gerektiğini belirttiğini,-------dosyasındaki bilirkişi raporuyla sabit olduğu üzere araçta meydana gelen hasarın kullanıcı hatasından değil davalının ayıplı hizmetinden kaynaklandığını, bu itibarla huzurdaki dava ile davalıdan davacının aracında meydana gelen değer kaybı ve onarım bedeli oranında tazminat, aracın yetkili serviste kaldığı günlerde aracın işletilmemesinden kaynaklanan mahrum kalınan kar ve manevi tazminatın talep etmek gerektiğini, davacının aracını dikkat ve özen yükümlülüğüne uygun şekilde işletildiğini, aracın bakımlarının bugüne kadar düzenli olarak hep davalı yetkili servis nezdinde gerçekleştirildiğini, davacının aracındaki arızadan önceki son bakımını ----tarihinde davalı nezdinde yaptırıldığını, aracın arıza sırasında --------süresinin devam ettiğini, aracın -----günü seyir halindeyken ses gelmeye başladığını, herhangi bir ikaz ışığı yanmadığını, koku gelmediğini, aracın yolda kaldığını, aracın çekici tarafından davalı yetkili servisine çekildiğini, davalının araçtaki arızanın hatalı ------ kaynaklandığını iddia ettiğini ancak bu iddianın gerçek olmadığını, araçtaki mazot üzerinde inceleme yapıldığıonı,----- tarihli mail ile yakıt analiz raporunun gönderildiğini, davacının aracını aldığı günde beri aynı ---- aldığını, ------kurulduğunu, davacının diğer araçlarına da aynı akaryakıt istasyonundan yakıt alındığını, başka araçlarda bu arızalarla karşılaşmadığını, ------araçların olduğunu, davacının aracını kullanım amacına uygun kullandığını, ---- alınan yakıtın ---- incelendiğini, yakıtın ----- olmadığının ve standartlara uygun olduğunun tespit edildiğini, araçtaki hasarın kullanıcı hatasından kaynaklanmadığının bilirkişi raporuyla sabit olduğunu, aracın ----- arızalandığını, bir sonraki-------- yapılacağının belirtildiğini, servisteki inceleme sonucu aracın enjektöründen fazla yakıt alması nedeniyle meydana geldiğinin tespit edildiğini, tespit konusu ---- plakalı aracın motorunda enjektörden kaynaklı arıza hasarın olmasında yetkili servisin eksik hatalı işlemiyle olduğunun tespit edildiğini, davalının davacıya iki ayrı iş emri teklifi gönderdiğini, bu hususun dahi tek başına davalının ayıplı hizmetini gösterdiğini, birinci iş emrinde enjektörlerin olmadığını, ikincisinde olduğunu, davalının kendi lehine delil yaratmaya çalıştığını, araçta olağan dışı yağ azalmasına neden olabilecek bir arıza olup olmadığının da periyodik bakımlar sırasında davalı tarafından tespitinin gerektiğini, hasar anında bir ikaz ışığı yanmadığını, şu halde araçtaki yağ oranının azalmasının bu arızaya neden olması halinde dahi bundan da davalının sorumlu olduğunu, enjektörlerle ilgili --------tarafından düzenlenen raporun hatalı olduğunu, bunun dikkate alınmaması gerektiğini, davalının itirazında aracın----- arıza sinyali verdiğini iddia ettiğini, bunun doğru olmadığını, davalının tek taraflı kayıtlarını kabul etmediklerini, davalıdan ---- maddi ve ----- manevi tazminatın -- tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte tahsiline karar verilmesini istemiştir.
CEVAP:
Davalı şirket vekili cevap dilekçesinde özetle: onarımı yaptırılmayan ve bedeli ödenmeyen bir hasar için tazminatı talep edilemeyeceğini, bu davanın belirsiz alacak davası olarak açılamayacağını, davacının iddiasının aksine, davaya konu araçtaki arızanın uygun olmayan yakıt kullanılmasından ve yağ seviyesinin düşük olmasından----- kaynaklandığını, bu nedenlerin arızanın kullanıcı hatasından kaynaklı olduğunu ve garanti kapsamına alınmamasının doğru olduğunu teyit ettiğini, davacının dayandığı bilirkişi raporunun her yönüyle hatalı olduğunu,----- servisinin hazırladığı ---- tarihli raporda, enjektörlerdeki yakıt değerlerinin standartların altında olduğu, enjektördeki arızanın belirli süreç içinde --- dışındaki uygunsuz ---- kullanılması, depoya konulan yakıt katkı maddeleri nedeniyle oluşabileceğinin belirtildiğini, araçtaki yakıttan alınan numuneyi analizi sonucu konusunda uzman bir şirket olan ----- gönderdiğini, yapılan incelemede, kirliliğin referans değerin iki katından fazla olduğunun tespit edildiğini, dolayısıyla yakıtın kirli olduğunun tespit edildiğini, araçtaki arızaların tespiti için ----gönderdiklerini, arızaların uygun olmayan yakıt kullanımından ileri geldiğinin ---- tarihli raporla tespit edildiğini, araçta elektronik bilgi sistemi olduğunu, aracın -----verdiğinin görüldüğünü, eğer süreç içinde araçta uygun olmayan yakıt kullanılırsa enjektör ve diğer parçalarda tespit edilen arızaların oluşabileceğini, araçtaki yağ seviyesinin kontrol edilmemesi halinde ise ilgili parçalarda yüksek ısı ve sürtünme nedeniyle arızalar oluşabileceğini, dolayısıyla araçta hem uygun olmayan yakıt hem de yağ seviyesinin eksik olması nedeniyle arızaların oluştuğunu, bilirkişi raporunun bu deliller incelenmeden düzenlendiğini, ---- hazırladığı analizin eksik olduğunu, zira bilirkişinin hangi analizlerin yapılmasını istediğini belirttiğini, toplam kirlilik oranının incelenmediğini, yakıtın uygun olup olmadığının tespiti için ---miktarının tespiti gerekirken bunun tespit edilmediğini, arıza oluştuğu anda aracın deposundan alınan yakıtın bu bakımdan belirleyici olmadığını, bilirkişi raporunda araçta ayıp olmadığı belirtilmişken enjektörün ayıplı olduğunun belirtilmesinin çelişki olduğunu, aracın periyodik bakımından -------sonra bu arızayı yaptığının ve arızanın periyodik bakımın hatalı yapılması nedeniyle meydana geldiğinin belirtildiğini, bu görüşün hatalı olduğunu, periyodik bakımda enjektörü hasarlandıracak bir işlem yapılmadığını, ancak eksik yağ ve enjektör arızası nedeniyle dava konusu hasarların oluşabileceğini, dava konusu araçtaki arızaların birkaç gün içinde giderilebileceğini, ancak davacının onarım talimatı vermediği için tamiratın yapılamadığını, tespit yapılmasını engellemediklerini, zira Hakimin gelmediğini, polis gelince bilirkişinin kimliğini gösterdiğini, bu aşamada incelemenin yapıldığını, ilk fiyat teklifinin geçici olduğunu, ikinci teklifin enjektörler eklenerek düzenlendiğini, zira enjektör raporunun daha sonradan geldiğini, davacının aracı tamir ettirmeden aracın tamir bedelini talep ettiğini, önce aracın tamir ettirmesi, sonra tamir bedelini talep etmesi gerektiğini, manevi tazminat taleplerini kabul etmediklerini, faiz istenemeyeceğini belirtmiştir.
BİRLEŞEN ----- SAYILI DOSYASINDA;
DAVA :
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin uğramış olduğu maddi manevi zarara yönelik olarak yetkili servise ---- Sayılı dosyasıyla dava açıldığını ve huzurdaki davanın bildirilen dosya ile birleştirilmesini talep ettiğini, müvekkilinin hafriyat taşıma işiyle meşgul olup davalıdan satın aldığı --- plakalı aracın --- tarihinde seyir halindeyken arızalandığını, aracın---- yetkili servise götürülmüşse de serviste hasarın kullanıcı hatasından kaynaklandığı bildirilerek onarım masrafının müvekkili tarafından karşılanması gerektiğinin bildirildiğini, -----alınan bilirkişi raporunda görüleceği üzere araçta meydana gelen hasarın kullanıcı hatasından kaynaklanmadığını, müşterek müteselsil sorumluluk sebebiyle şimdilik değer kaybı onarım tutarı ve mahrum kalınan kardan oluşan ---maddi tazminatın aracın arızalandığı ve yetkili servise çekildiği ---- tarihinden itibaren işleyecek ticari temerrüt faiziyle davalı satıcıdan tahsilini, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davalı yan üzerine bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
CEVAP:
Davacı vekilinin dava dilekçesiyle birlikte birleştirme talep etmesi nedeniyle dava dilekçesinin davalıya tebliğe gönderilmediği anlaşılmıştır.
İNCELEME VE GEREKÇE:
Uyuşmazlık:Taraflar arasında davacının--- şirketinden satın aldığı --- plakalı aracın ---- tarihinde arızalanması sonucu davacının aracında oluştuğunu iddia ettiği, değer kaybını ve aracın onarım bedelini ve mahrum kalınan kazanç kaybını, uğramış olduğunu iddia ettiği, manevi zararlarını davalıdan isteyip isteyemeyeceği, araçta oluşan arızanın kullanıcı hatası mı yoksa davalı yetkili servisin ayıplı hizmeti nedeniyle oluşup oluşmadığı, hususlarında ihtilaf bulunduğu tespit edildi.
Davanın Hukuki Niteliği: Dava, ayıplı hizmet nedeniyle araçta oluşan hasar bedeli, değer kaybı zararı, kazanç kaybı ve manevi tazminat alacağı tahsili istemine dayalı tazminat davasıdır.
Davanın Hukuki Sebebi: Haksız fiil sorumluluğuna ilişkin 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu (TBK)'nun 49. Maddesindeki "Kusurlu ve hukuka aykırı bir fiille başkasına zarar veren, bu zararı gidermekle yükümlüdür.
Zarar verici fiili yasaklayan bir hukuk kuralı bulunmasa bile, ahlaka aykırı bir fiille başkasına kasten zarar veren de, bu zararı gidermekle yükümlüdür." şeklindeki düzenlemedir.
DELİLLER:
Dosyada mübrez----- dosyasında, delil tespiti isteyen davacı tarafından davalı ------ aleyhine açılan delil tespiti dosyasında alınan bilirkişi raporuna göre; keşfen yapılan inceleme ve dosyadaki delillerin değerlendirilmesi sonucu tespit konusu ---- plakalı aracın motorunda enjektörlerden kaynaklı arıza ve hasarların olmasında yetkili servisin eksik, hatalı işlemi ile olduğu, araçtaki hasarların ancak motorun sökülmesi sonrasında belirleneceği yönünde rapor alınmış olduğu, davalının bilirkişi raporuna itiraz ettiği görülmüştür.
Celp ve tetkik olunan ------ esas sayılı dosyasında davacı tarafından davalı ---- ---- aleyhine açılan davanın mahkememiz dosyası ile birleştirilmesine karar verildiği görülmüştür.
Davalı ----- dava konusu araçta yapılan tüm tamir ve onarıma ilişkin belgeler celp edilmiş ve dosya içerisine alınmıştır.
Dosyada mevcut ---- Tarafından düzenlenen faturanın incelenmesinde dava konusu aracın ----satış bedeli ile davacıya satıldığı görülmüştür.
Celp ve tetkik olunan araç tescil bilgilerine göre ---- plakalı aracın davacı adına kayıtlı,----- marka Çekici olduğu görülmüştür.
--- davaya konu ----- plakalı aracın tüm tramer kayıtları celp edilmiş ve dosya içerisine alınmıştır.
Tarafların tüm delilleri celp olunmuş asıl ve birleşen davada ön inceleme duruşması yapılmış, uyuşmazlık tespit edilmiş ve makine mühendisi ve kimya mühendisi bilirkişiden oluşan 3 kişilik heyetten rapor alınmış olup; bilirkişi heyeti dosyaya sunmuş olduğu ---- tarihli raporunda özetle; dosyada mübrez servis işlemleri ve servisler sırasında yapılan işlemlerin detayları incelendiğinde; ----servise giren araç için arıza uyarısı olmadığı,--- değiştirilmiş olduğu, ---- girdiği ne işlem yapıldığının bilinmediği, ----, servise girdiği ne işlem yapıldığının bilinmediği, ---- servise girdiği ne işlem yapıldığının bilinmediği, ---- servise girdiği ne işlem yapıldığının bilinmediği, ----- tespiti yapıldığı, ilave yağ konulmuş olduğu ----, servise giren araçta araç çekmiyor şikayeti yapıldığı,--- konulduğu, diğer bakımların yapıldığı,---- servise giren araç için her hangi bir şikayet olmadığı, motor yağının değiştirildiği ----- konulduğu hususunun tespit edildiğini, bu servis kayıtları değerlendirildiğinde, aracın kullanılmaya başlanmasından sonra ---- yapıldığı, bir kez de arada yağ ilave edilmiş olduğu, böylece------ komple yeni yağ ile kullanılmış olduğu, daha sonra arızanın ortaya çıktığı ---- araç servise girmemiş ve yaklaşık----- aynı yağ ile kullanıma devam edilmiştir. Oysa ilk----- konulmuş olan motor, daha sonra ----kullanılmıştır. Motorların düzenli çalışabilmeleri için belirli aralıklarda motor yağının değiştirilmesi gerekmektedir. ----- süresi motor tipine bağlı olarak değişmekte, kullanım şartlarına göre yağ tüketiminin artması, ---- tüketiminin artması gibi durumlarda bu süre kilometre olarak kısalabilmektedir.--- --- süreleri ağır vasıtalarda kullanılan yağ miktarının daha fazla olması nedeni ile biraz daha yüksek olabilmektedir. Dava konusu aracın ----kadar yaklaşık ortalama --- değiştirilmiş olmasına rağmen son ---------geçmesine rağmen yağının değiştirilmemiş olması ve aracın bu amaçla servise girmemiş olması sonucu, gerek yağın eksilmesi gerekse kullanım süresi içinde yapısının bozulmuş olması nedeni ile motor içindeki mevcut yağın yağlama görevini yeterince yapamamış olması sonucu aşırı ısınarak yüksek termik gerilmelere maruz kalan motor elemanlarında tespit edilen arızalar ortaya çıktığı, sonuç olarak motorda tespit edilen arızaların motor elemanlarının aşırı isınmasından kaynaklandığı, bu gibi arızaya motorun yağsız ve susuz birakılmasının neden olabileceği, davacı tarafından aracın bakım işlemi ve bilhassa yağ değişimi ------kullanılmasına rağmen yapılmamış olmasının araç motorunda tespit edilen arızaların ortaya çıkmasına neden olduğu dolayısıyla arızanın üretim kaynaklı olmadığı gibi arızaya neden olabilecek servis işleminin de yapılmamış olduğu kanaatine varılmıştır. Şeklinde rapor düzenlenmiştir.
Taraflar rapora karşı itirazları uyarınca---- oluşturulan ---- bilirkişi heyetinden ikinci kez bilirkişi raporu alınmış olup, bilirkişi heyetinden rapor alınmış olup, bilirkişi heyeti dosyaya sunmuş olduğu, --- tarihli raporunda özetle; dosyada mevcut --- tarihli raporda değerlendirilmek suretiyle; aracın çekişinde eksiklik olduğu bir süredir bilindiğine göre özellikle ----- araç çekmiyor tespitinin yapıldığı dikkate alındığında, bu durum araçtaki motor arızasının yavaş yavaş ilerleyen tarzda meydana geldiğini göstermektedir. Dolayısıyla araçtaki motor arızasının bir anda ortaya çıkmadığı ve bu nedenle davalı şirketçe yapılan bir bakım hatasının eksikliğinin söz konusu olmadığı anlaşılmaktadır. Zira bakım işlemi aracın sahibi tarafından kendi iradesiyle belirlenen bir işlemdir.
Özellikle enjektörlerin orijinal üreticisi olan-------- tarafından yapılan incelemede, enjektörlerdeki arızanın kötü yakıttan kaynaklandığının tespit edilmesi dikkate alındığında, araçta uzun süredir kötü yakıt kullanımının ve yağ değişim eksikliğinin söz konusu olduğu anlaşılmakta olup bu iki faktörün birbirini şiddetlendiren etkiye sahip olduğu bilinmektedir. Diğer bir deyişle motor yağının uygun aralıklarla değiştirilmesi, motordaki kötü yakıtın oluşturacağı etkileri azalttığı bilinmektedir. Ancak dava konusu araçta hem kullanılan yakıt kalitesinin düşüklüğü hem de yağ değiştirme periyodunun geciktirilmesi, davacı tarafından aracın periyodik bakımlarının aksatılmasını gösterdiği, dolayısıyla oluşan motor arızasının periyodik bakımlarının zamanında yapılmamasından ve hatalı yakıt kullanımından kaynaklandığı kanaatine varılmıştır.
Her ne kadar araçta arıza anında mevcut yakıtın analizine ilişkin raporlar mevcutsa da, araçtaki enjektör arızasının kötü yakıttan kaynaklandığının tespit edilmesi, aracın kullanım süresi boyunca aynı kalitede yakıt kullanılmadığı sonucunu doğurduğunu sonuç olarak dava konusu araçta gizli ayıp niteliğinde bir bakım hatasının olmadığı, motordaki hasarın araç da uzun dönemde kötü yakıt kullanımdan ve yağ değiştirme işleminin gerekli periyotlarla yapılmamasından dolayı meydana geldiği ve davalıların bir kusurunun bulunmadığı yönünde rapor tanzim edilmiştir.
Davacı taraf vekillerinin rapora itirazı üzerine araç üzerinde inceleme yapılmak suretiyle bilirkişi heyetinden ek rapor alınmasına karar verilmiş olup, bilirkişi heyeti tarafından dosyaya sunulan ----tarihli ek raporda; bilirkişi heyetince davaya konu aracın incelenmesi amacıyla------ getirmesi davacıya bildirildiği, ancak davacı tarafın aracın 3. Şahısa satıldığı yönünde beyanda bulunduğu, dosya üzerinde mevcut deliller doğrultusunda yapılan inceleme ve değerlendirme sonucu dava konusu araçtaki hasarın periyodik bakım hatasından kaynaklanmadığı, yakıt kirlilik derecesinin standartta tanımlanan seviyenin üzerinde olduğu, motorda uzun zaman içinde norm dışı uygunsuz yakıt veya herhangi bir katkı maddesi kullanılması kaynaklı olabileceği yönünde rapor tanzim edilmiştir.
Davacı vekilinin ihbar talebi üzerine dava usulüne uygun olarak -----ihbar yapılmıştır.
Tüm dosya kapsamında toplanan deliller, alınan bilirkişi raporları, iddia ve savunmalar hep birlikte değerlendirildiğinde; asıl davalı---- yetkili servis olduğu ve birleşen davada davalı ----- çekicide oluşan hasarın somut olaya uygun ve gerekçeli olarak hazırlanan ek ve kök raporlara göre ---- tespit edilen arızaların ----- aşırı ısınmasından kaynaklandığı, bu gibi arızaların motorun yağsız ve susuz bırakılmasının neden olabileceği, davacı tarafça yağ değişiminin------ kullanılmasına rağmen yapılmamış olmasının araç motorunda tespit edilen arızanın ortaya çıkmasına neden olduğu ve arızanın üretim kaynaklı olmadığı gibi davalı servisinde arızaya neden olabilecek bir servis işleminin olmadığı, bu haliyle araçta meydana gelen hasardan ve hasar b edelinden davalıların sorumlu olmadığı sonuç ve vicdani kanaatine varılarak asıl ve birleşen davanın reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda ayrıntılı olarak açıklandığı üzere;
ASIL DAVA YÖNÜNDEN :
1.Davanın reddine,
2-Harçlar yasası uyarınca alınması gereken 683,10 TL harçtan peşin olarak alınan 170,78 TL harcın mahsubu ile eksik kalan 512,32 TL harcın davacıdan tahsili ile hazineye irad kaydına, ,
3-Davacı tarafından yapılan yargılama masraflarının kendi üzerlerinde bırakılmasına,
4-Davalı ------ yargılama sırasında kendini vekille temsil ettirdiğinden hüküm tarihinde yürürlükte bulunan A.A.Ü.T. uyarınca 5.000,00 TL avukatlık ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
BİRLEŞEN DAVA (BİRLEŞEN ------- DOSYASINDA ):
5-Davanın reddine,
6-Harçlar yasası uyarınca alınması gereken 341,55 TL harçtan peşin olarak alınan 85,39 TL harcın mahsubu ile eksik kalan 256,16 TL harcın davacıdan tahsili ile hazineye irad kaydına,
7-Davacı tarafından yapılan yargılama masraflarının kendi üzerlerinde bırakılmasına,
8-Davalı ------ yargılama sırasında kendini vekille temsil ettirdiğinden hüküm tarihinde yürürlükte bulunan A.A.Ü.T. uyarınca 5.000,00 TL avukatlık ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
9-Asıl ve birleşen davada karar kesinleştiğinde, HMK Gider Avansı Tarifesinin 5. Maddesi uyarınca, artan gider avansının davacılara; artan delil avansının davalıya iadesine,
Dair, davacı birleşen davacı vekili, davalı--- ve ihbar olunan----- yüzüne karşı, birleşen davalı ---- yokluğunda gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde mahkememize veya mahkememize gönderilmek üzere bulunulan yer yada başka bir yer Asliye Ticaret Mahkemesine verilecek bir dilekçe ile başvurmak ve istinaf harç ve masraflarını karşılamak koşulu ile---------- Adliye Mahkemesi'ne istinaf yolunun açık olduğu, istinaf dilekçesinde istinaf edilen hususlar ile nedenlerinin belirtilmesinin gerektiği, süresi içerisinde kararın istinaf edilmemesi halinde hükmün kesinleşeceği ve infaz edilebileceği açıklanmak suretiyle verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 28/06/2022