T.C. İstanbul Anadolu 9. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
GEREKÇELİKARAR
ESAS NO: 2016/337 Esas
KARAR NO: 2018/87
DAVA: Tazminat (Trafik Sigorta Sözleşmesi Kaynaklı Rücuen)
KARAR TARİHİ: 25/01/2018
DAVA:
Davacı vekili Mahkememize sunduğu 24/03/2016 havale tarihli ve aynı tarihte harçlandırdığı dava dilekçesinde özetle;...... plakalı aracın müvekili şirket nezdinde ...... numaralı ve 02/10/2015/2016 vadeli Kasko sigorta poliçesi ile soigortalı olduğunu, 14/01/2016 tarihnide davalı şirket nezdinde traik sigortası ile sigortalı ....... plakalı aracın kontrolsöz şekilde duraklama halinde olan ...... plakalı araca, akabinde dava dışı ....... plakalı araca çarpması sonucu maddi 3 lü kaza meydana geldiğini, sigortalısı tarafından hasarın ödlenmesi için müvekkili şirkete başvuruda bulunulduğunu, sigortalı aracın incelenmesi neticesinde 2.532,70 TL hasar tespit edildiğini, bu tatarın 70,80 TL'sinin 17/02/2016 tarihnide ........'ye 2.461,90 TL'sinin ........ Şti'ne ödendiğini, yapılan bu ödeme ile TTK. Md. 1472 hükmü gereği sigortacı müvekkilinin sigortalısının kanuni halefi olduğunu, trafik kazası tespit tutanağı uyarınca ....... plakalı araç dava konusu kazanın meydana gelmesinde asli kusurlu olduğunu, müvekkili şirket tarafından 2.532,70 TL nin ödenmesi için davalı tarafa başvuruda bulunulduğunu ancak herhangi bir ödeme yapılmadığını beyanla,fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla 2.500,00 TL'nin ödeme tarihi olan 17/02/2016 tarihinden itibaren işleyen ticari faizi ve protokol gereği temerrüdün müeyyidesi olarak 5 puan fazla faizin, masraf ve vekalet ücretinin sigorta şirketinin poliçe limiti ile sınırlı olmak üzere müştereken ve müteslsilen tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davacı vekili 25/01/2018....... tarihli esas hakkındaki beyanında; önceki beyanlarını tekrarla davanın kabulüne karar verilmesini talep etmiştir.
SAVUNMA:
Davalı vekili Mahkememize sunduğu 04/05/2016 havale tarihli cevap dilekçesinde özetle: ...... plakalı aracın müvekkil tarafından ......... tarihleri arasında geçerli olmak üzere ........ no.lu Trafik Sigorta Poliçesi ile sigortalandığını, kazanın meydana gelmesinde tüm kusur olay yerinde hiçbir düzenleme yapmayan Karayolları Genel Müdürlüğü'ne ait olduğunu, kabul anlamına gelmemek kaydıyla müvekkil şirket tarafından davacı yana %50 kusur oranı üzerinden ödeme teklifi yapıldığını, ancak davacı yanın dava yoluna gitmeyi tercih ettiğini, davacının bakiye %50 kusura karşılık gelen tutar için belediye ve Karayolları ....... Bölge Müdürlüğü'ne de rücu mektubu gönderdiğini, davacının tebliği gereken delillerini tebliğ etmediğini, bu nedenle belge asılları ve deliller taraflarına tebliğ edildiğinde cevap verme ve karşı delil ibraz etme hakkını saklı tuttuklarını, varsa Ceza dosyası ve varsa Kusur durumunu gösteren bilirkişi raporu celp edildikten sonra 14.01.2016 tarihinde meydana gelen kazada kusur durumlarının tespiti için dosyanın Adli Tıp Kurumu’na sevk edilmesi gerektiğini, temerrüt süresinin, ihbar tarihinden itibaren değil; delillerin (tamamlanmış olması halinde) tümünün müvekkil şirkete tebliği tarihinden itibaren 8 iş günü geçmesi ile başladığını beyan ederek, huzurdaki davanın açılmasına bizzat davacı yan tarafından sebebiyet verildiğinden yüksek oranda faiz taleplerinin reddine karar verilmesini talep etmiştir....... plakalı aracın müvekkil tarafından ...... tarihleri arasında geçerli olmak üzere ...... no.lu Trafik Sigorta Poliçesi ile sigortalandığını, kazanın meydana gelmesinde tüm kusur olay yerinde hiçbir düzenleme yapmayan .......e ait olduğunu, kabul anlamına gelmemek kaydıyla müvekkil şirket tarafından davacı yana %50 kusur oranı üzerinden ödeme teklifi yapıldığını, ancak davacı yanın dava yoluna gitmeyi tercih ettiğini, davacının bakiye %50 kusura karşılık gelen tutar için belediye ve Karayolları ...... Bölge Müdürlüğü'ne de rücu mektubu gönderdiğini, davacının tebliği gereken delillerini tebliğ etmediğini, bu nedenle belge asılları ve deliller taraflarına tebliğ edildiğinde cevap verme ve karşı delil ibraz etme hakkını saklı tuttuklarını, varsa Ceza dosyası ve varsa Kusur durumunu gösteren bilirkişi raporu celp edildikten sonra 14.01.2016 tarihinde meydana gelen kazada kusur durumlarının tespiti için dosyanın ...... sevk edilmesi gerektiğini, temerrüt süresinin, ihbar tarihinden itibaren değil; delillerin (tamamlanmış olması halinde) tümünün müvekkil şirkete tebliği tarihinden itibaren 8 iş günü geçmesi ile başladığını beyan ederek, huzurdaki davanın açılmasına bizzat davacı yan tarafından sebebiyet verildiğinden yüksek oranda faiz taleplerinin reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı hüküm duruşmasına katılmamıştır.
Uyuşmazlık Konusu: Taraflar arasındaki ihtilaf, temelde davacı kasko sigortasının sigortalısına ödediği hasar bedelini karşı tarafın trafik sigortası olan davalıya rücu edip edemeyeceği ve kusur oranı ile hasar miktarı hususlarında uyuşmazlığa noktasındadır.
Davanın Hukuki Niteliği: Dava, rücuen tazminat davasıdır.
Davanın Hukuki Sebebi: Haksız fiil sorumluluğuna ilişkin 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu (TBK)'nun 49. Maddesindeki "Kusurlu ve hukuka aykırı bir fiille başkasına zarar veren, bu zararı gidermekle yükümlüdür.
Zarar verici fiili yasaklayan bir hukuk kuralı bulunmasa bile, ahlaka aykırı bir fiille başkasına kasten zarar veren de, bu zararı gidermekle yükümlüdür." şeklindeki düzenlemedir.
DELİLLER:
Celp ve tetkik olunan .....tarihli maddi hasarlı trafik kazası tespit tutanağına göre ..... sevk ve idaresindeki .... plakalı araç ile ....... sevk ve idaresindeki ..... plakalı araç ile .......sevk ve idaresindeki ....... plakalı araçların kaza yaptıkları anlaşılmıştır.
Dosyada mübrez .... tanzim tarihli ...... şirketince tanzim edilen ...... incelendiğinde....... tarihleri arasında geçerli olduğu, sigortalısının ....... ... A.Ş., sigortalananın....... plakalı araç, kasko poliçe limitinin 10.000,00 TL ile sınırlı olduğu anlaşılmıştır.
Dosyada mübrez ..... tanzim tarihli ....... şirketince tanzim edilen .....Poliçesi incelendiğinde ...... tarihleri arasında geçerli olduğu, sigortalısının .......sigortalananın ........ plakalı araç, ZMSS poliçe limitinin 29.000,00 TL ile sınırlı olduğu anlaşılmıştır.
Celp ve tetkik olunan....... Plakalı aracın tescil bilgileri incelendiğinde...... adına kayıtlı olduğu, ....... plakalı aracın ise ........ A.Ş adına kayıtlı olduğu anlaşılmıştır.
....... ticari şubesine ait dekontlar incelendiğinde 17/02/2016 tarihinde ... Tarafından alıcı .......hesabına 2.461,90 TL ödendiği yine 17/02/2016 tarihinde ....... tarafından alıcı...... 70,80 TL ödeme yapıldığı anlaşılmıştır.
Dosyaya sunulu eksper raporuna göre kaskolu araçta toplam 2.532,70 TL hasarın meydana geldiği rapor edilmiştir.
Makine Mühendisi bilirkişi 23/10/2017 Havale tarihli raporunda özetle; Tazminata konu ....... adına tescilli, .......plakalı, ......marka,...... tarihİnde trafiğe çıkmık,..... model, 14/01/2016 tarihinde, 7 ay 15 gün kullanıldıktan sonra kazaya karışmış otomobilin hasar tutarının 2.532,70 TL olduğu ve davacı ...tarafından 17/02/2016 tarihinde ödendiğini, sigorta şirketlerinin birbirlerine olan rücu taleplerinin hızlandırılması hakkındaki protokolün her iki sigorta şirketi tarafnıdan onaylanmış olduğu ve davacının söz konusu prtokol kapsamında tazminata talebinde bulunduğunu, söz konusu protokol yönünden değerlendirme yapıldığında, kusur yönünden kaza tespit tutanağındaki değerlendirmenin esas alınması gerektiğni, kaza tespit tutanağında karayolları genel müdürlüğü'nün karayolu üzerindeki karları temizlemediği için %50 kusurlu olduğunun, sürücü...... yönetimindeki ... plakalı otomobilin hızını hava, yol ve karayolu şartlarına göre ayarlamıdğı için %50 kusurlu olduğunun, kabul edildiği bu durumda protokol kapsamında davacının hasar tutarının sürücü ...... %50 kusuruna karşılık gelen kısmını talep edebileceğini, sigorta şirketlerinin birbirlerine olan rücu taleplerinin hızlandırılması hakkında protokol kapsamında yapılan değerlendirme sonucunda, davacı ...nin sürücü ...... %50 kusuruna karşılık gelen 1.266,35 TL asıl alacağının dava tarihi 24/03/2016 itibariyle avans faiz oranlarının 5 puan fazlası faiz oranı talep edebileceği, davacının protokol kapsamında tazminat talebinde bulunduğunun dikkate alındığında bu maddede açıklanan tazminatı talep edebileceğini, Kusur Yönünden sürücü ...... yönetimindeki .......... plakalı otomobili ile seyrederken hızını aracının teknik özelliklerine, hava ve yol şartlarına göre ayarlamadığı, karşıdan gelen araçların kullandığı şeride geçerek karşı yönden gelen ....... plakalı otomobile ve yol kenarında duraklamış olan ......... plakalı kamyona çarparak 3 araçlı zincirleme kazaya neden olduğu için ....... Trafik Kanununun 52/b - 84/c ve Karayolları Trafik Yönetmeliğinin 101/b - I57/a/3 maddelerinde açıklanan kusurları işlediği; zincirleme, maddi hasarlı trafik kazasının meydana gelmesinde asli ve %100 kusurlu olduğunu, sürücü...... yönetimindeki...... plakalı otomobili ile kendi şeridinde normal seyrederken karşıdan gelen ve şeridine giren ....... plakalı otomobilin çarpması sonucu kazaya karıştığı için zincirleme maddi hasarlı kazanın meydana gelmesinde kusurunun olmadığını, sürücü ......n yönetimindeki ........plakalı kamyonu ile yolun sağında duraklarken karşıdan gelen ve şeridine giren ........ plakalı otomobilin çarpması sonucu kazaya karıştığı için zincirleme maddi hasarlı kazanın meydana gelmesinde kusurunun olmadığını, dava konusu ...... plakalı otomobilin sahibi ......’nin tacir olduğu dikkate alındığında davacının KTK 91 ve Zorunlu Mali Sorumluluk (Trafik) Sigortası Genel Şartlarının B.2.a maddesi gereğince temerrüt tarihi 16.03.2016 itibariyle avans faizi talep edebileceğini, davacı ...Ş.’nin, ....... plakalı otomobilin 2.532,70 TL hasar tutarını temerrüt tarihi 16.03.2016 itibariyle avans faizi ile talep edebileceğini, davacının protokol kapsamında tazminat talebinde bulunduğu dikkate alındığında bu maddede açıklanan tazminatı talep edemeyeceğini Rapor etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE KANAAT :
Hâkim, tazminatın kapsamını ve ödenme biçimini, durumun gereğini ve özellikle kusurun ağırlığını göz önüne alarak belirler(TBK m. 51).
UYGULANACAK MEVZUAT
Zorunlu mali sorumluluk sigortası kapsamındaki tazminatlar bu Kanun ve bu Kanun çerçevesinde hazırlanan genel şartlarda öngörülen usul ve esaslara tabidir. Söz konusu tazminatlar ve manevi tazminata ilişkin olarak bu Kanun ve genel şartlarda düzenlenmeyen hususlar hakkında 11/1/2011 tarihli ve 6098 sayılı Türk Borçlar Kanununun haksız fiillere ilişkin hükümleri uygulanır(KTK m. 90).
14/05/2015 tarih ve ...... sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak 01/06/2015 tarihinde yürürlüğe giren ......Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları'na, 2/02/2016 Tarih ve ....... sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak yayım tarihinde yürürlüğe giren .......Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarında Değişiklik Yapılmasına Dair Genel Şartlar'ın 4. Maddesi ile eklenen ve 01/06/2015 tarihinden itibaren geçerli olmak üzere yayımı tarihinde yürürlüğe gireceği düzenlenen "genel şartların uygulanacağı sözleşmeler" başlıklı C.11. Maddesi "Bu Genel Şartlar yürürlük tarihinden sonra akdedilmiş sözleşmelere uygulanır." şeklindedir.
Yeni genel şartlar C.11 maddesine göre genel şartlar yürürlük tarihi olan 01.06.2015 tarihinden sonra akdedilmiş sözleşmelere uygulanacaktır. Bunun doğal sonucu olarak artık eski genel şartların yeni genel şartların yürürlük tarihinden sonra düzenlenen poliçelerde uygulanma imkanı bulunmamaktadır(Yargıtay ...... Hukuk Dairesi'nin ...... Tarih, ... Esas ve ....... Karar Sayılı İlamı).
Kaza tarihinin ve sigorta poliçe tarihinin genel şartlarının yürürlüğe girdiği 01/06/2015 tarihinden sonra olması dikkate alındığında, açılan davalar 01/06/2015 tarihinde yürürlüğe giren Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları uyarınca değerlendirme yapılarak hüküm kurulması gerekir(İstanbul BAM ...... Hukuk Dairesi'nin ..... Tarih,...... Esas ve ...... Karar Sayılı İlamı).
Sigortanın Sorumluluğu
Zarar görenin, zorunlu mali sorumluluk sigortasında öngörülen sınırlar içinde dava yoluna gitmeden önce ilgili sigorta kuruluşuna yazılı başvuruda bulunması gerekir. Sigorta kuruluşunun başvuru tarihinden itibaren en geç 15 gün içinde başvuruyu yazılı olarak cevaplamaması veya verilen cevabın talebi karşılamadığına ilişkin uyuşmazlık olması hâlinde, zarar gören dava açabilir veya 5684 sayılı Kanun çerçevesinde tahkime başvurabilir.(KTK Madde 97)
Sigorta şirketinin sorumluluğu, kaza tarihinde geçerli olan poliçe limitlerle sınırlıdır.(KTK Madde:93)
Sigorta sözleşmesinden veya sigorta sözleşmesine ilişkin kanun hükümlerinden doğan ve tazminat yükümlülüğünün kaldırılması veya miktarının azaltılması sonucunu doğuran haller zarar görene karşı ileri sürülemez(KTK Madde:95/1).
TEMERRÜT VE FAİZ
Sürücü ve araç maliki, haksız fiilin işlendiği tarihte temerrüde düşmüş olur.(TBK Madde: 117/2)
Sigortacılar, hak sahibinin zorunlu mali sorumluluk sigortası genel şartlarıyla belirlenen belgeleri, sigortacının merkez veya kuruluşlarından birine ilettiği tarihten itibaren sekiz iş günü içinde zorunlu mali sorumluluk sigortası sınırları içinde kalan miktarları hak sahibine ödemek zorundadırlar.(KTK Madde 99)
3095 sayılı yasanın 2. Maddesine göre; Bir miktar paranın ödenmesinde temerrüde düşen borçlu, sözleşme ile aksi kararlaştırılmadıkça, geçmiş günler için aynı Kanunun 1. maddesinde belirlenen orana göre(yasal faiz) temerrüt faizi ödemeye mecburdur.
Yargı yetkisini, Anayasanın ....... Maddesine göre, Türk Milleti adına kullanan Mahkememizce, uyuşmazlık konusu hakkında, yapılan açık duruşmalar ve yargılama sonunda(Ay. m.141); toplanan deliller, Trafik Kazası Tespit Tutanağı, Araç Tescil Bilgileri, Sigorta Poliçesi ve Hasar Dosyası, Kusur Tespiti, eksper raporu, Bilirkişi Raporu, ödeme dekontları iddia ve savunmalar ile tüm dosya mündericatı incelenip hep birlikte değerlendirildiğinde;
14/01/2016 tarihinde davalı sigortalısı ...... sevk ve idaresindeki ...... plakalı araç ile davacı sigortalısı....... sevk ve idaresindeki ...... plakalı araç ve .......sevk ve idaresindeki ....... plakalı araçların karıştığı maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiği, kazanın meydana gelmesinde davalı sigortalısı sürücü ........ %100 oranında kusurlu olduğu, davada poliçe tarihinin 22/05/2015 olması nedeni ile poliçe tarihi itibari ile 01/06/2015 tarihinden önce yürürlükte bulunan Genel Şartların uygulanması gerektiği, bu doğrultudu hazırlanan gerekçeli, denetime elverişli ve somut olaya uygun olması nedeniyle hükme esas alınan bilirkişisi raporuna göre davacının sigortaladığı araçta 2.532,70 TL hasar bedeli zararının bulunduğu, ....... plakalı aracın davalı ... şirketi nezdinde kaza tarihini kapsar şekilde KTK Zorunlu Mali Mesuliyet Sigortası ile sigortalandığı, kaza nedeniyle davacının uğradığı maddi zarardan kusur oranına göre davalı ... şirketinin poliçe limitlerinde kalmak kaydıyla KTK'nın 97. Maddesine göre sorumlu olduğu, davacı ... şirketinin kasko poliçesi kapsamında sigortalısına ödediği hasar bedelini TTK'nın 1472. Maddesinde düzenlenen halefiyet ilkesi uyarınca hasardan sorumlu olanlar arasında yer alan davalı ... şirketine rücu edebileceği, davalının sigortalısının tacir olmaması ve davanın haksız fiilden kaynaklanması nedeni ile ticari iş karinesinin uygulanma imkanının bulunmaması nedeni ile dava konusu tazminata yasal faiz uygulanması gerektiği, davalı ... şirketi yönünden dosya kapsamı itibari ile her ne kadar başvuru tarihi belirgin olmasa da davalı ... şirketinin hasarın %50 sini ödemeyi kabul ettiği 07/03/2016 tarihinin başvuru tarihi olarak kabul edilerek 16/03/2016 tarihinin davalı ... şirketi yönünden temerrütün oluştuğu tarih olarak kabul edilmesi gerektiği, ayrıca her ne kadar sigorta şirketleri arasında imzalanan protokol dosyaya sunulmuş ise de kaza tespit tutanaklarında kusur oranları ve taraf ifadelerinin yer almaması nedeni ile bu protokolün uygulanma imkanının bulunmadığı sonuç ve vicdani kanaatine(Ay. m.138) varılarak davanın kabulüne karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm tesis etmek gerekmiştir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın KABULÜ ile 16/03/2016 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte 2.500,00 TL'nin sorumluluğu kaza tarihindeki poliçe limitleri ile sınırlı olmak kaydıyla davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
2-Başlangıçta peşin olarak alınan 42,7 TL harcın, alınması gerekli olan 170,78 TL harçtan mahsubu ile bakiye 128,08 TL karar ve ilam harcının davalıdan alınarak hazineye irat kaydına
3- Davacının yargılama sırasında yapmış olduğu 42,7 TL peşin harç, 140,5 TL tebligat ve posta gideri, 700,00 TL bilirkişi ücreti, olmak üzere toplam 883,2 TL nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
4-Davacı yargılama sırasında kendini vekille temsil ettirdiğinden hüküm tarihinde yürürlükte bulunan A.A.Ü.T uyarınca 2.180,00 TL avukatlık ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-Karar kesinleştiğinde, HMK Gider Avansı Tarifesinin 5. Maddesi uyarınca, artan gider avansının davacıya iadesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, diğerlerinin yokluğunda, kesin olarak verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.