T.C. İstanbul Anadolu 9. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2018/157
KARAR NO: 2021/709
DAVA: Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat)
DAVA TARİHİ: 28/07/2017
KARAR TARİHİ: 11/10/2021
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA: Davacılar vekili --- plakalı araç ile çarpışması sonucu basının/damadının kullandığı ---- plakalı araçta yolcu olan müvekkillerin malul-sakat kaldığı trafik kazası meydana geldiğini, trafik tespit tutanağında --- plakalı araç sürücüsünün kazanın meydana gelmesinde asli ve tam kusurlu olduğu tespit edildiğini, müvekkillerinden ----- ise damadının aracında yolcu olup kusura katılımları ve etkilerinin bulunmadığını, hatır taşıması indirimi gerektirir bir durumun olmadığını, kazaya ilişkin ceza soruşturması ---- numaralı dosyası üzerinden yürütüldüğü ve----verildiğini, müvekkillerinden---- kaza neticesinde ağır şekilde yaralandığını, malul-sakat kaldığını, müvekkillerinden ---- yine kaza neticesinde ağır şekilde yaralandığını ve malul kaldığını, ---- rapor alınarak müvekkillerinin geçici ve kalıcı iş göremezlik durumlarının tespit edilmesini talep ettiklerini, müvekkillerinden --- kaza tarihinde -- yaşında olduğunu,---- tablosuna göre tahmini yaşam süresinin --- yıl civarında olduğunu, diğer müvekkili --- yaşında olduğunu, tabloya göre yaşam süresinin ---- civarında olduğunu, kazaya asli ve tam kusuru ile sebebiyet veren ----- davalı tarafça yapıldığını, kaza tarih itibarile poliçe limitinin kişi başına ---- olduğunu, müvekkillerinin hesaplamaya esas aylık gelirlerinin en net asgari ücret düzeyinde olduğunu, davalı sigorta şirketine başvuru yapıldığını, davalı tarafça davacı --- davacı -----tarihinde haberdar olunmasına rağmen herhangi bir ödeme yapılmadığını belirterek HMK 107 maddesine göre ileride dava değerini artırma ve diğer fazlaya dair hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik --- yönünden geçici ve daimi iş göremezlik tazminatı olarak --- yönünden geçici ve daimi iş göremezlik tazminatı olarak --- olmak üzere toplam--- tazminatın ticari temerrüd faizi - avans faizi ile sigorta şirketine başvuru tarihlerinden itibaren davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP: Davalı vekili --- tarihli cevap dilekçesinde özetle; ---- olduğunu, davacı tarafın uğradığı zararı aynı zamanda ispat etmesi gerektiğini, davayı kabul anlamına gelmemek kaydı ile müvekkilinin sorumluluğunun trafik poliçesindeki limitler ve sigortalının kusuru ile sınırlı olduğunu, bu nedenle kusur durumunun tespiti için ---- rapor alınmasını talep ettiklerini, davacı yanın kazaya ilişkin maluliyet iddialarının değerlendirilmesi ve maluliyet durumu ile maluliyetin kaza ile illiyeti hakkında ----- rapor alınması gerektiğini, dava konusu olayda hatır taşıması niteliğinin ve menfaat karşılığı olmadan yapılan hatır taşımasına dair---- değerlendirilmesini talep ettiklerini, tazminat hesabı yapılırken dosyanın aktüer siciline kayıtlı aktüerya uzmanına gönderilmesini talep ettiklerini, hesabın yapılmasında kullanılan --- göre bakiye ----, bilinen --------ayrı ayrı ve denetime elverişli biçimde yapılmasını gerektiğini, ----- rücuya tabi bir ödeme alınıp alınmadığının, alınmış ise mahsubunu talep ettiklerini, müvekkili şirketin temerrüt süresnin tüm belgelerin şirkete tebliğinden itibaren ----- iş günü geçmesi ile başlayacağını, aksi takdirde temerrüdün gerçekleşmeyeceğini, dava konusu olayın haksız fiilden kaynaklandığını, ticari iş niteliğinde olmadığını, avans faizine yönelik talebinin kabul etmediklerini belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
İNCELEME VE GEREKÇE :
Uyuşmazlık Konusu: Taraflar arasındaki ihtilaf, temelde davaya konu trafik kazası nedeniyle kusur durumu, davalı sigorta şirketinin zarardan sorumlu olup olmadığı, zararın teminat kapsamında kalıp kalmadığı noktasındadır.
Davanın Hukuki Niteliği: Dava, geçici ve kalıcı iş kalıcı iş göremezlik tazminatı tazminatı (maddi tazminat) davasıdır.
Davanın Hukuki Sebebi: Haksız fiil sorumluluğuna ilişkin 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu (TBK)'nun 49. Maddesindeki "Kusurlu ve hukuka aykırı bir fiille başkasına zarar veren, bu zararı gidermekle yükümlüdür.
Zarar verici fiili yasaklayan bir hukuk kuralı bulunmasa bile, ahlaka aykırı bir fiille başkasına kasten zarar veren de, bu zararı gidermekle yükümlüdür." şeklindeki düzenlemedir.
DELİLLER
Celp ve tetkik olunan Kaza tespit tutanağına göre, ---- plakalı araç ile ile sürücü --- sevk ve idaresindeki --- plakalı aracın çarpışması sonucu trafik kazası meydana geldiği, kaza tespit tutanağına göre kazanın oluşumunda --------- plakalı araç sürücüsü ------- ise kazada herhangi bir kusurunun bulunmadığı şeklinde düzenlendiği görülmüştür.
Celp ve tetkik olunan, ---- tarihli --- tarafından tanzim edilen --- incelendiğinde; poliçenin --- tarihleri arasında geçerli olduğu, sigortalısının --- olduğu, poliçe limitinin ise kaza başına --- sınırlı olduğu anlaşılmıştır.
Celp ve tetkik olunan tescil bilgileri incelendiğinde; kaza tarihi itibariyle ----adına kayıtlı olduğu anlaşılmıştır.
----raporu incelendiğinde; davacı --- tarihinde geçirdiği trafik kazasına bağlı yaralanması sebebiyle---- olduğu, iyileşme (iş göremezlik) süresinin olay tarihinden itibaren ----- aya kadar uzayabileceği,
Yine aynı kurulun---- incelendiğinde: davacı ---- tarihinde geçirdiği trafik kazasına bağlı yaralanması sebebiyle ----- süresinin olay tarihinden itibaren ----aya kadar uzayabileceği" rapor edilmiştir.
Aktüerya uzmanı bilirkişi ---- havale tarihli raporunda özetle; davaya konu --- tarihinde meydana gelen yaralanmalı trafik kazasında davacı ---- yönünden geçici iş göremezlik tazminatı tutarının---- yönünden geçici iş göremezlik tazminatı tutarının ise ---olduğu rapor edilmiştir.
Uyuşmazlığa konu trafik kazasında davacıların trafik kazasına karışan araçlardan --- kullandığı ----plakalı araçta yolcu olarak bulunmaları nedeniyle haksız fiilden kaynaklı tazminat isteminde kazaya karışan araçların sürücü ve işletenleri ile araç sigortacısının müştereken ve müteselsilen sorumlu oldukları esasından hareketle kusur raporu alınmamıştır.
Maluliyet ve aktüer raporu taraflara usulüne uygun tebliğ edilmiştir.
Davacı vekili ---- tarihli dilekçesi ile; fazlaya ilişkin her türlü hakkımız saklı kalmak kaydıyla, --- yönünden geçici iş göremezlik zararı için talep etmiş olduğu ---- maddi tazminat bedelinin, sürekli iş göremezlik zararı için talep etmiş olduğumuz --- maddi tazminat bedelinin, --- tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsiline, --- yönünden geçici iş göremezlik zararı için talep etmiş olduğa --- maddi tazminat bedelini ıslah yoluyla --- maddi tazminat bedelinin, sürekli iş göremezlik zararı için talep etmiş olduğumuz --- maddi tazminat bedelinin, --- tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE KANAAT :
Hâkim, tazminatın kapsamını ve ödenme biçimini, durumun gereğini ve özellikle kusurun ağırlığını göz önüne alarak belirler(TBK m. 51).
Maddi Tazminat
Haksız fiil sonucunda ölüm gerçekleşmemişse-----göre; tedavi giderleri, kazanç kaybı, çalışma gücünün azalmasından ya da yitirilmesinden doğan kayıplar, ekonomik geleceğin sarsılmasından doğan kayıplar bedensel zararlar olarak kabul edilir.
Aynı Kanunun tazminatın belirlenmesine ilişkin 55/1. Maddesine göre ise; bedensel zararlar, Borçlar Kanunu hükümlerine ve sorumluluk hukuku ilkelerine göre hesaplanır. Kısmen veya tamamen rücu edilemeyen sosyal güvenlik ödemeleri ile ifa amacını taşımayan ödemeler, bu tür zararların belirlenmesinde gözetilemez; zarar veya tazminattan indirilemez. Hesaplanan tazminat, miktar esas alınarak hakkaniyet düşüncesi ile artırılamaz veya azaltılamaz.
UYGULANACAK MEVZUAT
---- sigortası kapsamındaki tazminatlar bu Kanun ve bu Kanun çerçevesinde hazırlanan genel şartlarda öngörülen usul ve esaslara tabidir. Söz konusu tazminatlar ve manevi tazminata ilişkin olarak bu Kanun ve genel şartlarda düzenlenmeyen hususlar hakkında ------tarihinden itibaren geçerli olmak üzere yayımı tarihinde yürürlüğe gireceği düzenlenen-----tarihinden sonra akdedilmiş sözleşmelere uygulanır." şeklindedir.
---- ------- sonra akdedilmiş sözleşmelere uygulanacaktır. Bunun doğal sonucu olarak artık eski genel şartların yeni genel şartların yürürlük tarihinden sonra düzenlenen poliçelerde uygulanma imkanı bulunmamaktadır--------
Kaza tarihinin ve sigorta poliçe tarihinin genel şartlarının yürürlüğe girdiği --- tarihinden sonra olması dikkate alındığında, açılan davalar ----uyarınca değerlendirme yapılarak hüküm kurulması gerekir---------
SORUMLULUK VE SİGORTA TEMİNATI
Müteselsil Sorumluluk
TBK'nın 61. Maddesine göre; birden çok kişi birlikte bir zarara sebebiyet verdikleri veya aynı zarardan çeşitli sebeplerden dolayı sorumlu oldukları takdirde, haklarında müteselsil sorumluluğa ilişkin hükümler uygulanır. Bu hüküm uyarınca yukarıda da belirtildiği üzere davalı sigorta şirketinin sigortalısı ise dava dışı araç sürücüsü ----- davacılara karşı müteselsillen sorumlulukları nedeniyle kusur raporu alınmamıştır.
Aynı şekilde --------- aracın katıldığı bir kazada, bir üçüncü kişinin uğradığı zarardan dolayı, birden fazla kişi tazminatla yükümlü bulunuyorsa, bunlar müteselsil olarak sorumlu tutulur.
-------- öngörülen sınırlar içinde dava yoluna gitmeden önce ilgili sigorta kuruluşuna yazılı başvuruda bulunması gerekir. ---- başvuru tarihinden itibaren en geç ---- içinde başvuruyu yazılı olarak cevaplamaması veya verilen cevabın talebi karşılamadığına ilişkin uyuşmazlık olması hâlinde, zarar gören dava açabilir veya -----
Sigorta şirketinin sorumluluğu, kaza tarihinde geçerli olan poliçe limitlerle sınırlıdır.------
Sigorta sözleşmesinden veya sigorta sözleşmesine ilişkin kanun hükümlerinden doğan ve tazminat yükümlülüğünün kaldırılması veya miktarının azaltılması sonucunu doğuran haller zarar görene karşı ileri sürülemez----
MALULİYET/İŞ GÖREMEZLİK ORANININ TESPİTİ
Maluliyet/iş göremezlik/çalışma gücü kaybı oranının, kazalının şikayetleri dikkate alınarak trafik kazası-haksız fiilin gerçekleştiği tarihe göre ---- sonra ise ---- tarihinde yürürlüğe giren ----------- düzenlemeye göre bedeni zararlardan sürekli sakatlık tazminatına -------- çerçevesinde düzenlenmesi gereklidir.
Buna göre trafik kazası-haksız fiilin gerçekleştiği ------uygulanması gereklidir.
TEMERRÜT VE FAİZ
Sürücü ve araç maliki, haksız fiilin işlendiği tarihte temerrüde düşmüş olur-------
Sigortacılar, hak sahibinin ---- genel şartlarıyla belirlenen belgeleri, sigortacının ----- birine ilettiği tarihten itibaren sekiz iş günü içinde --- sınırları içinde kalan miktarları hak sahibine ödemek zorundadırlar.----
3095 sayılı yasanın 2. Maddesine göre; Bir miktar paranın ödenmesinde temerrüde düşen borçlu, sözleşme ile aksi kararlaştırılmadıkça, geçmiş günler için aynı Kanunun 1. maddesinde belirlenen orana göre(yasal faiz) temerrüt faizi ödemeye mecburdur.
Yargı yetkisini, ----- adına kullanan Mahkememizce, uyuşmazlık konusu hakkında, yapılan açık duruşmalar ve yargılama sonunda(Ay. m.141); toplanan/sunulan deliller, ------ iddia ve savunmalar ile tüm dosya mündericatı incelenip hep birlikte değerlendirildiğinde;
----- tarihinde davalı sigorta şirketinin dava dışı sigortalısı ---- araç ile dava dışı --- sevk ve idaresindeki --- plakalı aracın karıştığı yaralamalı trafik kazası meydana geldiği, kazada davacıların yolcu olarak bulundukları ---- plakalı araç içerisinde yaralandıkları, trafik kazası-haksız fiilin gerçekleştiği tarih itibariyle geçerli mevzuat hükümlerine göre kaza nedeniyle davacı ---- sürekli maluliyetinin oluşmadığı ve iyileşme süresinin kaza tarihinden itibaren --- aya kadar uzayabileceği, davacı --- sürekli maluliyetinin oluşmadığı ve iyileşme süresinin kaza tarihinden itibaren --- aya kadar uzayabileceği, davada trafik--- düzenleyen sigorta şirketinin de taraf olması nedeni ile poliçe tarihi itibariyle --- tarihinde yürürlüğe giren --- gerektiği, bu doğrultuda davacı--- yönünden hazırlanan gerekçeli, denetime elverişli ve somut olaya uygun olması nedeniyle hükme esas alınan hesap bilirkişisi raporuna göre davacı ----geçici iş göremezliği nedeniyle zarara uğradığı, kask takılmaması, alkollü sürücünün aracına binme, istiap haddinin aşılması, hatır taşıması gibi kazanın meydana gelmesinde değil ve fakat zarara etkili olan müterafik kusur indirimi nedeni bulunmadığı, her ne kadar aktüerya hesap bilirkişi raporunda davacı ----yönünden de geçici iş göremezlik nedeniyle --- zararının oluştuğu tespit edilmiş ise de somut olayda davacı --- doğumlu olup; hükme esas alınan ----- göre, herhangi bir malûliyeti bulunmamaktadır. Davacı küçüğün gelir getiren bir işte çalıştığı ileri sürülüp kanıtlanamadığı gibi bu yönde herhangi bir talepte de bulunulmamıştır. Hesap bilirkişisinin; ---- tazminatı olarak ifade ettiği durum sürekli bir malûliyetin olması durumunda dikkate alınması gereken bir husus olup davacı küçüğün tedavi süresi içerisinde mahrum kaldığı herhangi bir kazancı olmadığından mahkememizce işgöremezlik zararının oluşmadığı, ---- davalı sigorta şirketinin dosya kapsamı itibari ile davacı ---yönünden sigorta şirketine --- tarihinde tazminat ödenmesi için başvuru yapıldığı, başvuruda davalı sigorta şirketine --- günlük mehil tanındığı, buna göre temerrüdün---- tarihinde oluştuğu sonuç ve vicdani kanaatine(Ay. m.138) varılarak davanın davacı ---- yönünden geçici iş ve güçten kalma tazminatı davasının kabulüne, davacı --- kalıcı maluliyeti oluşmadığından kalıcı maluliyet tazminatı davasının reddine, davacı ---- yönünden geçici ve kalıcı maluliyet tazminat davasının reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm tesis etmek gerekmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi açıklandığı üzere;
1.Davanın davacı ---- yönünden KISMEN KABULÜ ile --- geçici iş göremezlik tazminatının --- tarihinden itibaren işleyecek değişir oranlı avans faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine
2-Davacı ---- yönünden fazla istemlerin reddine
3-Davanın davacı --- yönünden tümden REDDİNE
4-Başlangıçta peşin olarak alınan 31,40 TL harcın ıslah/tamamlama harcı 65,00 TL ile birlikte, alınması gerekli olan 143,87 TL harçtan mahsubu ile bakiye 47,47 TL karar ve ilam harcının davalı 'dan alınarak hazineye irat kaydına,
5-Davacı ----yönünden yargılama sırasında yapılan başvuru harcı 31,40 TL, posta ve tebligat gideri 711,83 TL, bilirkişi ücreti 1.500,00 TL, ---- fatura bedeli 1.112,00 TL olmak üzere toplam 3.355,23 TL yargılama masrafının, davacı yan davasında kısmen haklı çıktığından dava konusunun toplam değerinin kabulle sonuçlanan kısma oranı sonucu bulunan 344,42 TL yargılama masrafına, peşin harç 31,40 TL ve ıslah/tamamlama harcı 65,00 TL ile birlikte eklenerek sonuç olarak 440,82 TL'nin davalı 'dan alınarak davacı----- verilmesine, dava konusunun toplam değerinin redle sonuçlanan kısma oranı sonucu bulunan 3.010,81 TL yargılama masrafının davacı ---- üzerinde bırakılmasına,
6-Davacı ---- yönünden yapılan yargılama masraflarının kendi üzerinde bırakılmasına,
7-Davacı ----yargılama sırasında kendini vekille temsil ettirdiğinden hüküm tarihinde yürürlükte bulunan A.A.Ü.T 13/2 maddesi uyarınca 2.106,09 TL avukatlık ücretinin davalı 'dan alınarak davacı ----- verilmesine,
8----- yönelik davanın reddedilen kısmına ilişkin olarak davalı yargılama sırasında kendini vekille temsil ettirdiğinden hüküm tarihinde yürürlükte bulunan A.A.Ü.T 13/2 maddesi uyarınca 800,00 TL avukatlık ücretinin davacı ----- alınarak davalı 'ya verilmesine,
9-Davacı --- yönünden açılan davanın tümden reddine karar verildiğinden ve davalı yargılama sırasında kendini vekille temsil ettirdiğinden hüküm tarihinde yürürlükte bulunan A.A.Ü.T uyarınca 4.080,00 TL avukatlık ücretinin davacı ------ alınarak davalı 'ya verilmesine,
10-Karar kesinleştiğinde, HMK Gider Avansı Tarifesinin 5. maddesi uyarınca artan gider avansının davacı tarafa iadesine,
Dair, davacılar vekilinin yüzüne karşı davalı ve vekilinin yokluğunda, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde mahkememize veya mahkememize gönderilmek üzere bulunulan yer yada başka bir yer Asliye Ticaret Mahkemesine verilecek bir dilekçe ile başvurmak ve istinaf harç ve masraflarını karşılamak koşulu ile -------- Adliye Mahkemesi'ne istinaf yolunun açık olduğu, istinaf dilekçesinde istinaf edilen hususlar ile nedenlerinin belirtilmesinin gerektiği, süresi içerisinde kararın istinaf edilmemesi halinde hükmün kesinleşeceği ve infaz edilebileceği açıklanmak suretiyle oy birliği ile verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 11/10/2021