T.C. İstanbul Anadolu 9. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2015/21 Esas
KARAR NO: 2019/1063
DAVA: Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 07/09/2015
KARAR TARİHİ: 12/11/2019
DAVA:
Davacı vekili Mahkememize sunduğu -------- havale tarihli ve aynı tarihte harçlandırdığı dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirkete ait ------ adresindeki Hipermarketin bitişiğindeki ------ sayılı inşaat alanında davalıların tedbirsiz ve ihmalkar davranışları sebebiyle ----- tarihinde göçük meydana geldiğini, müvekkiline ait ------- Şubesi' nin faaliyette bulunduğu bitişik parseldeki mağazanın, mal kabul ve otopark bölümünün meydana gelen göçük sebebiyle kullanılamaz hale geldiğini, müvekkiline ait --- plakalı servis minibüsünün göçük altında kaldığını, araçta kullanılamayacak derecede hasar olduğunu, bu aracın şoförü olan davacı şirket çalışanının yaklaşık 7 m. ' lik çukura düşerek yaralandığını, davacı şirkete ait iki adet servis minibüsünün göçük sebebiyle hasarlı alanda kaldığından bulunduğu alandan çıkarılamadığı için dört gün boyunca servis araçlarının kullanılamadığını, davacı şirketin hala ---- mal girişinin sağlandığı rampa kısmı üzerinde görüntü kirliliği ve şantiye görüntüsüyle birlikte güvenli nakil imkanlarının sağlanamadığı için mal kabulünün yapılamadığını, bu durumun tedarikçiler açısından sıkıntı oluşturduğunu, davacı şirkete ait marketin pazarlama hedeflerini olumsuz etkilediği gibi ciro kaybına sebebiyet verdiğini, mal kabul alanına çıkan rampanın göçük sebebiyle mal sevkiyatı yapan firmaların ya malı bırakmadan geri döndüğünü ya da mağazanın ön tarafına bırakıp malların ayrıca taşınmakta olduğunu, dolayısıyla yok satılan ürünlerden doğan satış kaybı ve ön tarafta alınan ürünlerin üst depoya taşınması için ekstra iki eleman görevlendirilesi nedeniyle ciddi iş gücü ve mesai maliyeti oluştuğunu, davacı şirketin müşteri otoparkının göçük dolayısıyla kullanılamaz hale gelmesi nedeniyle özellikle alışverişin yoğun olduğu akşam saatlerinde ve hafta sonu öğleden akşama kadar otopark sıkıntısı yüzünden araçlı müşterilerin mağazaya gelmeyip başka mağazalara gittiklerinden dolayı ciro ve kar kayıpları olduğunu ve olmaya devam ettiğini belirttiğini, davacı şirketin İstanbul Anadolu 4. Sulh Hukuk Mahkemesi' nin ---- D. İş sayılı dosyasıyla delil tespiti talebinde bulunduğunu, ---tarihli dosyaya sunulan bilirkişi raporunda, --- tarihinde meydana gelen göçük sebebiyle iş yerinin --- tarihleri arasında toplam ciro kaybının --- TL olarak hesap edildiğinin rapor edildiğini ancak raporda diğer oluşan zararlar ile ek maliyetlerin tartışılmadığını ve değerlendirilmediğini, marketin karlılık oranının % 22 civarında olduğunu, --- TL net satıştan kaynaklanan kar kaybı oluştuğunu, ek maliyet kayıplara ilişkin şimdilik---TL tazminatın ----- tarihinden itibaren ticari avans faiziyle davalılardan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davacı vekili Mahkememize sunduğu ---- havale tarihli cevaba cevap dilekçesinde özetle: davalı ---- göçük olayının yaşandığı inşaat projesinin asıl yüklenici olduğunu, dava dışı------- davalının beyanlarından anlaşıldığı kadarıyla sadece kazık ve iksa işlerinin yapım işini üstelenen alt yüklenici konumunda olduğunu, davalı ile dava dışı İrem İnş. arasında sorumluluk ile ilgili bir sözleşme var ise de bu hususun müvekkili bağlamayacağını, müvekkilinin asıl muhatabının projenin asıl yüklenicisi konumunda davalı şirketin bulunduğunu, işbu sebeple davalıların tamamının müşterek ve müteselsil sorumluluğunun mevcut olduğunu beyanla davanın kabulüne karar verilmesini talep etmiştir.
Davacı vekili ------- tarihli duruşmada/esas hakkındaki beyanında; önceki beyanlarını tekrarla davanın kabulüne karar verilmesini talep etmiştir.
SAVUNMA:
Davalı ----- vekili Mahkememize sunduğu ---- havale tarihli cevap dilekçesinde özetle: davaya konu yaşanan göçük olayıyla ilgili davalı ------ sorumlu olduğunun kabulünün mümkün olmadığını, olayın yaşandığı inşaat alanında kazık ve iksa işlerinin yapım ve sorumluluğunun----- olduğunu, davacı tarafından keşide edilen ---. Noterliği -- tarih ve --- yevmiye no.lu ihtarnameye --- Noterliği' nin ------ yevmiye no.lu ihtarnamesi ile cevap verildiğini, cevapta sorumluluğun ---- ait olduğunun belirtildiğini ancak---- firmasının davada taraf olarak gösterilmediğini, ------- Arasında sözleşme uyarınca yapılan iş sonu ortaya çıkacak sorunların bu firmada olduğunun taraflar arasında kabul edildiğini, davalı ----- arasında yapılan eser sözleşmesinin mevcut olduğunu, yüklenicinin üzerine aldığı iş doğrudan doğruya iş sahibinden bağımsız olarak yapma yükümlülüğü altında olduğunu, davacı tarafından delil olarak sunulan 14. Sulh Hukuk Mahkemesi' nin ------ D.iş sayılı dosyasında alınan bilirkişi raporunu kabul etmediklerini, yaşanan olayın oluşan ciro tablosunda etkisinin bulunmadığını, bu nedenle raporu kabul etmediklerini, ayrıca davacının otopark olarak kullanmaktan mahrum kaldığını iddia ettiği yerin davacı şirkete ait olmayıp belediyenin yeşil alanı olduğunu, bir kimsenin şirketin kendine ait olmayan yere ilişkin zararının olduğunu iddia etmesi hukuka ve hayatın olağan akışına aykırı olduğunu, belirtmiş olup haksız ve mesnetsiz davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ----- vekilinin Mahkememize sunduğu ------havale tarihli ikinci(2.) cevap dilekçesinde özetle: ciro kaybına ilişkin tablo incelendiğinde gün gün yaşanan kayıpların yol çökmesi ile alakası olmadığının bazı hususlar incelendiğinde açıklanacağını, yol çökmesinin davacı tarafı önemli ölçüde zarara soktuğu iddiası mevcutken tabloda belirtilen günlerin yarısında günü kar ile kapadığını, 2-3 gün üst üste günü kar ile kapakımşekn bir sonraki günde zarar gözüküyor ise bunu yol çökmesine ve müvekkili şirket ile alakalı başka bir hususla ilişkilendirmenin hakkaniyet gereği olmayacağını, davacının tespit dosyası ile kar kaybının hesaplatarak bir miktar ciro kaybını tespit ettirdiğini ancak davasını ikame ederken bu rakamın değil bunun çok altında bir rakamın davaya konu edildiğini, kar kayıpları olduğu iddialarına göre açıkça belliyken kötü niyetli olarak düşük rakam üzerinden dava ikame ettiklerini ve ıslah kurumuna güvenerek tespit raporunda hesaplanan meblağı harca esas değer olarak belirtmemelerini kabul etmenin mümkün olmadığını belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ----- vekili ---- tarihli duruşmada/esas hakkındaki beyanında; önceki beyanlarını tekrarla davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ----- dava dilekçesi usulüne uygun olarak tebliğ edilmiş ancak davalılar cevap dilekçesi sunmadıkları gibi duruşmalara da katılmamışlardır.
Uyuşmazlık Konusu: Taraflar arasındaki ihtilaf, temelde yapılan kazı çalışmaları sırasında oluşan göçük nedeniyle davacı tarafın zararının bulunup bulunmadığı, zarar var ise davalıların zararı tazmin yükümlüsü olup olmadığı noktasındadır.
Davanın Hukuki Niteliği: Dava, oluşan göçük nedeniyle kar kaybı zararının tazmini davasıdır.
Davanın Hukuki Sebebi: Haksız fiil sorumluluğuna ilişkin 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu (TBK)'nun 49. Maddesindeki "Kusurlu ve hukuka aykırı bir fiille başkasına zarar veren, bu zararı gidermekle yükümlüdür.
Zarar verici fiili yasaklayan bir hukuk kuralı bulunmasa bile, ahlaka aykırı bir fiille başkasına kasten zarar veren de, bu zararı gidermekle yükümlüdür." şeklindeki düzenlemedir.
DELİLLER:
Celp ve tetkik olunan ---- Plakalı aracın tescil bilgileri incelendiğinde; ---.---adına satış yapıldığı ve ----i tarafından --- tarihinde trafikten çekme işlemi yapıldığının görüldüğü ve------- Noterliğinin --- tarih, --- tescil sıra numarasında --- vergi kimlik numaralı ----adına -------- plaka sayılı araca nakil gittiği anlaşılmıştır.
Celp ve tetkik olunan----- tarihli yazısında-------Parsel civarında yeşil alana ayrılan yerlerin olduğu ancak otopark alanının bulunmadığı anlaşılmıştır.
Dosyada mübrez ---- tarihli olay yeri inceleme görgü ve tespit tutanağına göre; ----- plakalı araçta oluşan hasarın tespitinin yapıldığı anlaşılmıştır.
---- tarafından gönderilen müzekkere cevabı incelendiğinde; --- plakalı aracın kasko sigortası kapsamında araç pert/total olarak değerlendirilerek sigortalı ------ TL ödendiği anlaşılmıştır.
Celb ve tetkik edilen tapu kaydı incelendiğinde; ----- sayılı taşınmazın davalı ----- olduğu anlaşılmıştır.
Celb ve tetkik edilen yapı ruhsatı incelendiğinde; yapı sahibinin------yapı müteahhitinin -----yapı denetim kuruluşunun ------olduğu anlaşılmıştır.
Davacı tanığı ... duruşmadaki beyanında; "Tanıklık yapacağım olayı anladım. Ben davacı şirketin göçüğün meydana geldiği şubesinde olay tarihi itibari ile servis şöförü olarak çalışıyordum, servis aracımı park alanına çekeceğim sırada göçük meydana geldi, ben o sıra aracımda değildim, göçük sonucunda ben de oluşan 7 metrelik çukura düştüm, benim aracım ile birlikte 2 tane servis aracı bir tane de müşteri aracı oluşan göçüğe düştü, göçüğün oluşması ile marketin park alanı tamamen kullanılamaz hale geldi, orada bulunan yaya geçişi de aynı şekilde kullanılamaz hale geldi, ben aracımın hasara uğraması nedeni ile bir süre kiralık araç ile çalıştım göçüğün giderilmesi uzunca bir zaman aldı ancak ne kadar sürdüğünü tam olarak hatırlamıyorum, ayrıca göçük nedeni ile marketin müşteri potansiyeli olumsuz etkilendi." şeklinde beyanda bulunmuştur.
Davacı tanığı ... duruşmadaki beyanında; "Tanıklık yapacağım olayı anladım. Ben davacı şirketin göçüğün meydana geldiği yerdeki şubesinde muhasebe müdürü olarak görev yapıyorum göçük --- Haziran ayında meydana geldi, göçüğün giderilmesi uzun bir zaman aldı ancak ne kadar sürdü tam olarak hatırlamıyorum, marketin park alanında bulunan 1 adet servis aracı göçükte kaldı, 2 tane aracımız da göçük nedeni ile park alanından çıkamaz durumdaydı, bu nedenle şirket tarafından kullanılmak üzere servis araçları bir süreliğine kiralandı. Göçükte marketin ön tarafında girişi yaya olarak engel olmamasına karşın marketin arka kısmında bulunan yaya yolunun göçükten etkilenmesi nedeni ile oradan gelecek müşterilerin markete ulaşması mümkün olmadı, göçük nedeni ile marketin müşteri potansiyelinde bir azalma oldu, marketin kullandığı ve göçükten etkilenen parkı marketin müşterileri de kullanabiliyordu." şeklinde beyanda bulunmuştur.
Davacı tanığı------ duruşmadaki beyanında; "Tanıklık yapacağım olayı anladım. Ben davacı şirketin işletmiş olduğu ve markete bitişik bulunan kafede çalışıyorum, davaya konu göçük olayı tam hatırlayamamak ile birlikte bundan yaklaşık 2 yıl önce meydana geldi. Göçüğün ne kadar zamanda giderildiğini tam olarak hatırlayamıyorum, davacı şirkete ait 1 adet araç göçükte kaldı park alanında bulunan 1 veya 2 aracımızda göçük nedeni ile park alanından çıkamadı, ayrıca o bölgeden markete gelen yaya yolu da göçükten etkilendi ve bu yolu o bölgeden gelen müşteriler kullanamadılar, park alanını müşteriler kullanamadılar ayrıca markete gelen mallar da mağaza girişinden içeriye alınmak zorunda kalındı, bu durumda müşterileri etkiledi ayrıca malların mağaza girişinden alınması için yeni elemanlar alında ancak kaçtane eleman alındığını hatırlamıyorum, göçüğün meydana geldiği tarih ramazan ayı içerisindeydi."şeklinde beyanda bulunmuştur.
Davacı tanığı ----- duruşmadaki beyanında; "Tanıklık yapacağım olayı anladım. Ben davacı şirketin işletmiş olduğu ve göçüğün meydana geldiği markette marka mal kabul görevlisi olarak çalışıyorum, tam tarihini hatırlayamamak ile birlikte göçük olayı bir yılı aşkın bir süre önce ramazan ayı içerisinde meydana geldi. Göçüğün etkileri tam olarak halen giderilmiş değil ancak göçükten 3-5 ay kadar sonra normal şekilde araçları park alanına girebileceği kadar göçüğün etkisi giderildi, buna rağmen halen yüklü araçların park alanına giriş çıkıştı altının zemine değme riski bulunuyor. Göçük nedeni ile 1 araç göçüğe düştü, 1 veya 2 tane araç da park alanında mahsur kaldı ayrıca sitede bulunanlara ait araçlar da bulunuyordu, o bölgeden gelen ve siteden gelen müşterilerin kullandığı yaya yolu da göçük nedeni ile zarar gördü ve müşterileremiz çok uzunca bir süre o yolu kullanamadılar."şeklinde beyanda bulunmuştur.
Bilirkişi heyeti --- Havale tarihli raporunda özetle; Davalıya ait ---parsel üzerinde yapılan inşaat çalışmaları sırasında ------tarafından yeşil alan olarak belirilen ancak davacı firma tarafından zemini betonlanarak market otopark alanı olarak kullanılan alanda meydana göçük hadisesi neticesinde meydana gelen zarardan % 80 oranında davalı firmanın sorumlu olduğu, ayrıca bitişiğinde inşaat çalışmalarının devam ettiği bilinen alana herhangi bir ikaz yapılmadan ve uyarıcı tabela asılmadan kendi araçlarını ve müşteri araçlarını park etmeye devam eden ve de konuyla ilgili olarak mahalli belediyeye herhangi bir şikayettet bulunmayan davacı firmanın % 20 oranında kusurlu olduğu,-------- adresinde bulunan dava konusu ---- önünden geçen -------kapanmadığı için ---- yazısında yeşil alan olarak görünen yan taraftaki yerde meydana gelen göçüğün davacı markette ciro ve kar kaybına neden olmayacağını,--- tarafından------ plakalı minibüsün olay öncesindeki----TL rayiç değerinin davacıya ---tarihinde ödendiği ve araç üzerindeki her türlü tasarruf hakkı sigorta şirketine geçtiği için davacının herhangi bir tazminat talep edemeyeceğini, davacının sözünü ettiği ancak hiçbir bilgi belge sunmadığı varlığı dahi ispata muhtaç olan servis minibüsleri ile ilgili tazminat talep edemeyeceği, davacının zararı olmadığı için talep edebileceği tazminat olmadığını beyan ve rapor etmiştir.
Bilirkişi heyeti ----Havale tarihli raporunda özetle; olay sonucu hasar gören ---- plaka sayılı - model- marka, -tipindeki minibüsün hasar bedeli olarak davalı sigorta şirketi tarafından aracın piyasa değeri olan ------ TL davacıya ödendiğinden bu araç ile ilgili davacının başkaca alacağı kalmadığı, davacı tarafından göçük nedeni ile bir süre park yerinden çıkamadığından çalışmadığı ileri sürülen iki araç ile ilgili herhangi bir delil ibraz edilmediğinden böyle bir zararı olduğu konusunda herhangi bir kanaat oluşmadığı, ----- tarafından yeşil alan olarak belirtilen ancak davacı firma tarafından zemini betonlanarak market otopark alanı olarak kullanılan alanda meydana gelen göçük hadisesi neticesinde zarar oluştuğu, göçüğün yan taraftaki iksa alanın alınan önlemlerin yetersizliği nedeniyle oluştuğunun anlaşıldığı ancak söz konusu alanın belediyeden tahsisine ait bir belge dosyada görülmediği için alanda usulsüz parklama oluştuğu anlaşıldığı, bahsi geçen araçlardaki zararların sigorta tarafından karşılanması nedeniyle burada bir zarar söz konusu olmadığı, ciro azalması ile ilgili olarak ise söz konusu alan yeşil olarak belirlendiği ve marketin ana yola cepheli olması sebebiyle olayın ciro kaybına etki etmemesi ve yeşil alanı ulusüz parklama ile işgal ettiği için sorumluluğun davacıya ait olduğu, mahkemenin bilirkişi heyetinin görüşü aksine yaşanan göçük olayı sebebiyle ciro kaybı kaynaklı kar kaybının istenebileceği yönünde hüküm kurmak istemesi halinde raporun 4.b bölümünde hesapladığı şekilde önceki yıl satış tutarının % 6,81 TÜİK TÜFE artış endeksinin uygulanması ile göçük olmaması halinde olayın yaşandığı davacının--- Şubesinin olması gereken satış tutarı ----------TL iken tespit edilen fiile satışın ------ Tl olduğunun tespit edildiği, buna göre olması gereken ve olan arasındaki farkın ---- ciro kaybına karşılık geldiği, ------ yılının esas faaliyet karının % 2,11 olmasına göre de ciro kaybından kaynaklanan kar kaybı ------ TL olarak hesaplanabileceğini beyan ve rapor etmiştir.,
Bilirkişi heyet raporları taraflara usulüne uygun olarak tebliğ edilmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE KANAAT :
Yargı yetkisini, Anayasanın 9. Maddesine göre, Türk Milleti adına kullanan Mahkememizce, uyuşmazlık konusu hakkında, yapılan açık duruşmalar ve yargılama sonunda(Ay. m.141), toplanan/sunulan deliller, faturalar, ihtarname, tescil bilgileri, hasar dosyası, hasar bildirim tutanağı, olay yeri inceleme görgü ve tespit tutanağı, bilirkişi raporları, İstanbul Anadolu 14. Sulh Hukuk Mahkemesi'nin---- D.iş sayılı Delil Tespiti Dosyası, tanık beyanları, iddia ve savunmalar ile tüm dosya mündericatı incelenip hep birlikte değerlendirildiğinde; ----- tarihinde --------sayılı taşınmazda davalı -------- yapı sahibi olduğu inşaat ilgili olarak yapılan inşaat kazısı sırasında davacının market olarak işlettiği iş yerinde otopark olarak kullanıldığı iddia edilen alanda göçük meydana geldiği ve davacıya ait --------- plaklı aracın göçük nedeniyle oluşan çukura düştüğü ancak bu araca ilişkin olarak oluşan hasarın kasko poliçesi kapsamında sigorta şirketince ödendiği, bunun dışında------- plakalı araç ile davacı tarafın talebinde bulunan diğer iki adet servis minibüsü ile ilgili olarak dava dilekçesinde ayrı bir alacak kalemi olarak talep edilen kar kaybı davası kapsamı dışında kalacak şekilde, bu araçlardan ne şekilde gelir elde edildiği ve gelir kaybına uğranıldığı hususlarının ispat edilemediği, marketin pazarlama hedeflerini olumsuz etkilenmesi nedeniyle oluşan gelir kaybı ve yok satan ürünlerden doğan gelir kaybı ile fazladan iki eleman görevlendirilmesi ile oluşan maliyet artışı nedeniyle gelir azalması şeklindeki iddialar ile ilgili olarak ise yine dava dilekçesinde ayrı bir alacak kalemi olarak talep edilen kar kaybı davası kapsamı dışında kalan herhangi bir ispat da bulunmadığı, kar kaybı davası yönünden ise mahkememizce alınan her iki bilirkişi heyeti raporunda da meydana gelen göçüğün iş kaybına sebebiyet vermediğinin tespit edildiği, her ne kadar------tarihli bilirkişi raporunda bir miktar ciro kaybı hesaplanmış ise de ciro kaybı ile göçük hadisesi arasında illiyet bağı bulunmadığı sonuç ve vicdani kanaatine(Ay. m.138) varılarak davanın reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda ayrıntılı olarak açıklandığı üzere;
1-Davanın REDDİNE,
2-Başlangıçta peşin olarak alınan 1024,65 TL harcın alınması gerekli olan 44,40 TL harçtan mahsubu ile fazla alınan 980,25 TL'nin karar kesinleştiğinde ve istem halinde davacıya iadesine,
3-Davacı tarafın yargılama sırasında yapmış olduğu masrafların kendi üzerinde bırakılmasına,
4-Davalı ... yargılama sırasında kendini vekille temsil ettirdiğinden hüküm tarihinde yürürlükte bulunan A.A.Ü.T uyarınca 6.950,00 TL avukatlık ücretinin davacı taraftan alınarak davalı ... ' ye verilmesine,
5-Karar kesinleştiğinde, HMK Gider Avansı Tarifesinin 5. maddesi uyarınca artan gider avansının davacı tarafa; artan delil avansının davalı ... 'ye iadesine,
Dair, davacı vekili ile davalı ... vekilinin yüzüne karşı, diğerlerinin yokluğunda, gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren 2(iki) hafta içerisinde mahkememize veya mahkememize gönderilmek üzere bulunulan yer yada başka bir yer Asliye Ticaret Mahkemesine verilecek bir dilekçe ile başvurmak ve istinaf harç ve masraflarını karşılamak koşulu ile İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi'ne istinaf yolunun açık olduğu, istinaf dilekçesinde istinaf edilen hususlar ile nedenlerinin belirtilmesinin gerektiği, süresi içerisinde kararın istinaf edilmemesi halinde hükmün kesinleşeceği ve infaz edilebileceği açıklanmak suretiyle açık duruşmada verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 12/11/2019