T.C. İstanbul Anadolu 9. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 2015/32
KARAR NO: 2018/537
DAVA: İtirazın İptali (Taşıma Sözleşmesi Kaynaklı)
DAVA TARİHİ: 08/09/2015
KARAR TARİHİ: 10/05/2018
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Taşıma Sözleşmesi Kaynaklı) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA : Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkil şirket sigortalısı ,,,,,,,,, Şti'ye ait ,,,,,,,,,,, 1.795,00 TL ,,,, tarihinde Firmanıza ait .......... plakalı çekici ve ....... plakalı yarı Römorku ile...........deposuna taşındığını ve araçtan tahliye esnasında araç içi emniyet almada yetersizlik ve/veya bu işlemin iç yapılmaması, araç içinde bağlama için gerekli spanzet halkası bulunmaması ve araç şoförünün taşıdığı yükün özelliklerine uygun olarak aracı kullanmaması, ani fren ve sert manevra yapması sonucu emtianın araç yapılarına çarpması nedeniyle hasar meydana geldiğini, dava dışı sigortalı tarafından hasarın müvekkil şirkete bildirilmesinin ardından yapılan ekspertiz incelemesinde, sigortalıda .... bedelli hasarın meydana geldiğinin tespit edildiğini, buna istinaden 08/04/2015 tarihinde sigortalıya ....... hasar tazminatı ödendiğini, dava konusu taşımanın yurtiçi karayolu ile gerçekleştirildiğini, bu nedenle TTK 875 vd. Taşımacının sorumluluğunu düzenleyen hükümleri uyarınca taşımak üzere gönderenden tam ve sağlam olarak teslim almış olduğunu, emtiayı alıcıya hasarlı olarak teslim eden davalının taşımacının meydana gelen hasardan müvekkiline karşı sorumlu olduğunu, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyda davalarının kabulü ile davalının İstanbul Anadolu.......... İcra Müdürlüğünün 2015/12058 Esas sayılı dosyaya sunduğu itirazın iptaline ve icranın devamına, davalının haksız itirazına karşın %20 den az olmamak üzere kötü niyet tazminatına hükmedilmesine yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP :
Davalı ... AŞ vekili cevap dilekçesinde özetle; Davacı sigorta şirketinin dava dışı sigortalısı ................ plakalı çekici ve .... plakalı yarı römorklu araç ile müvekkil şirketin ...........deposuna taşındığını ve araçtan tahliye esnasında araç içi emniyet almada yetersizlik ve/veya bu işlemin hiç yapılmamasının araç içinde bağlama için gerekli spanzet halkası bulunmaması ve araç şoförünün taşıdığı yükün özelliklerine uygun olarak aracı kullanmaması sonucu emtianın araç yapılarına çarpması nedenleriyle hasara uğradığı ve emtianın araçtan tahliyesi sırasında bu hasarın tespit edildiğini, hasar nedeniyle sigortalısına ................... hasar tazminatı ödediğini iddia ettiğini, davacı sigortanın poliçesi gereği dava dışı sigortalısına ödemiş olduğu bedelin müvekkil şirkete rücusu için İstanbul Anadolu ........... İcra Müdürlüğünün, 2015/12058 Esas sayılı dosyası ile ilamsız takip başlatıldığını, akabinde müvekkil şirket tarafından süresi içinde takibe itiraz edildiğini ve takibin durdurulduğunu, ardından ise davacı tarafından haksız ve mesnetsiz gerekçelerde müvekkil şirkete dava açıldığını, davalı şirketin TTK 885/3 maddi hükmünde belirtilen üç aylık zamanaşımı süresi içinde davayı açmadığını zamanaşımı nedeniyle davanın usulden reddinin gerektiğini, diğer yanın hak düşürücü zamanaşımına ilişkin sürelerin mahkemece resen gözetilmesi gerektiğini, davacı sigortalıs......ait 1 adet ............. ............... deposundan, müvekkil şirketin...... deposuna taşınması sırasında hasarladığını ve bu hasarlanma sonrasında sigortalısına .......... hasar tazminatı ödediğini iddia ettiğini, davlı ......... firmasının kendisine ait ..........plakalı çekici ve ..... plakalı yarı römork ile dava dışı ve asıl davalı olması gereken ........... deposunda bulunan dava dışı sigortalıya ait emtiayı , müvekkil şirketin pelitli de bulunan deposuna taşıma işini üstlendiğini, ancak taşıma sırasında davaya konu ürünün hasarlandığını ve hasarlı halde müvekkil şirkete ait ..... bulunan depoya teslim edildiğini, dilekçelerinde bulunan hususlar nedeniyle davanın reddi ile fazlaya ilişkin talep ve dava hakları mahfuz olmak üzere %20 den az olmamak koşuluyla icra kötü niyet tazminatına her türlü mahkeme masrafları ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ettiği görülmüştür.
Davalı............vekili cevap dilekçesinde özetle; Müvekkil şirket ile sigortalı olan dava dışı ............... tarihinde müvekkil şirkete ait .... plakalı çekici ve............... plakalı yarı römorklu araç ile ... deposuna taşındığını ve araçtan tahliye sırasında araç içi emniyet almada yetersizlik ve bu işlemin hiç yapılmaması araç içinde bağlama için gerekli spanzer halkası bulunmaması ve araç şoförünün taşıdığı yükün özelliklerine uygun olarak aracı kullanmaması, ani fren ve sert manevra yapması sonucu emtianın araç kapılarına çarpması nedeniyle hasarın meydana geldiğini, dava dışı sigortalı tarafından hasarın müvekkili şirkete bildirilmesi ardandan yapılan ekspertiz incelemesinde sigortalıda 10.670,00 Euro bedelli hasarın meydana geldiğinin tespit edildiğini, müvekkil şirketin ................ ye gönderilen 20/04/2015 tarihli rücu mektubuna cevap alınamadığını, davalılara yöneltilen rücu mektuplarına cevap alınamaması nedeniyle İstanbul Anadolu .......... İcra Müdürlüğünün 2015/12058 Esas sayılı icra takibinin başlattığını başlatılan takibe müvekkil tarafından haksız olarak itiraz edildiğini davacı ile müvekkil şirket arasında her hangi bir sözleşmesel ve ticari ilişki bulunmadığını bu nedenle husumet itirazında bulunduklarını, söz konusu hasarın meydana gelmesinde müvekkil şirkete atfedilecek her hangi bir kusur ve sorumluluğun bulunmadığını, davanın müvekkil açısından husumet yönünden reddine, davacının tüm iddia ve talepleri ile haksız ve yersiz açılan davanın reddine, yargılama masraf ve giderleri ile vekalet ücretinin karşı tarafa yüklenmesine karar verilmesini talep ettiği görülmüştür.
Dava : Dava hukuki niteliği itibari ile İİK 67. maddesinde düzenlenen itirazın iptali davasıdır.
İNCELEME VE GEREKÇE :
Dava açıldığı tarihte yazılı yargılama usulüne tabii olup, usulünce taraf teşkili sağlanmış, dilekçeler aşaması tamamlanmış, HMK 140 maddesi uyarınca ön inceleme duruşmalı yapılıp uyuşmazlıklar tesbit edildikten sonra tahkikat aşamasında deliller toplanmış, taşımaya ilişkin nakliyat abonman sigorta poliçesi ve tüm evraklar dosya içerisine celp edilmiş dosya üzerinden bilirkişi incelemesi yaptırılmış, tahkikat sonlandırılarak HMK 186 maddesi uyarınca sözlü yargılama yapılarak dava sonuçlandırılmıştır.
İstanbul Anadolu........ İcra Dairesinin 2015/12058 Esas sayılı icra dosyası dosya içerisine celp edilmiş yapılan incelemede, davacı şirketinin sigortalısına ödediği zarar bedelinin zarar verenlere rücu istemine ilişkin olarak davalılar zarar veren takip borçluları aleyhine .... asıl alacak yönünden ilamsız icra takibi başlattığı, davalılar süresi içerisinde borca faize ve bütün ferilerine itiraz edildiği, itiraz üzerine 23/06/2015 tarihinde takibin durduğu ve davanın İİK 67 maddesinde düzenlenen 1 yıllık hak düşürücü sürede açıldığı anlaşılmıştır.
Dosyaya celp edilen sigorta poliçesi ve hasar dosyasının incelenmesinde davacı sigorta şirketi ile dava dışı sigortalısı .... arasında 31/12/2013- 31/12/2014 tarihleri arasında geçerli olmak üzere....... poliçesi düzenlenmiş, dava dışı sigortalının davalılıara taşıttığı emtianın (Yoğuşmalı Kazan) hasara uğraması nedeniyle sigorta şirketine başvuru üzerine sigorta şirketinin 08/04/2015 tarihinde ... hasar ödemesi yapıldığı, anlaşılmıştır.
Uyuşmazlık: Davacı tarafından davalılar aleyhine başlatılan İstanbul Anadolu ....... İcra Dairesinin 2015/12058 esas sayılı İcra dosyasında takibin dayanağı alcak davacı sigortacının sigortalısına ödediği zararın sigortalı haklarına halef olarak rücu alacağı olup, uyuşmazlık dava dışı sigortalının davalı ............................. tarafından taşınan yoğuşmalı kazanın zarar görmesi neticesinde davalı ....... diğer davalı ... ...... İn alt taşıyıcısı olup olmadığı zararın taşıma esnasında gerçekleşip gerçekleşmediği ve zararın oluşumunda tarafların kusur durumu, sigortalının zarar miktarı ve davacı sigortanın bu zararı davalılara rücu edip edemeyeceği noktasında toplanmaktadır.
Tarafların iddia ve savunmalarının değerlendirilmesi yönünden dosya üzerinden bir teknik ve bir sigortacı bilirkişi heyeti aracılığıyla inceleme yaptırılmış bilirkişi heyeti 13/06/2017 tarihli raporunu dosyaya sunmuştur.
Bilirkişi heyeti tarafından sunulan rapor uyarınca; TTK 1472 maddesi uyarınca halefiyet ilkesinden yararlanarak ödediği tazminatı zarar verene rücu edebilmesi için geçerli bir poliçe kapsamında poliçe özel ve genel şartlarıyla çelişmeyen bir rizikonun gerçekleşmesi sonucunda oluşan zararın gerçek hak sahibi ya da onun gösterdiği kişiye ödemesi gerektiğini, halefiyet şartının gerçekleşmesi için aranan ikinci şartın ise sigortacının sözleşmeye uygun olarak ödeme yaptığı sigortalısının oluşan zarar yönünden üçüncü kişilere karşı tazminat talep ve dava hakkına sahip olması gerektiğini, dava dışı sigortalının ... ithal ettiği davalı ....... üst taşıyıcı olarak sorumluluğu altında ....... taşıdığı Yoğuşmalı kazanların dava dışı ...... işlettiği gümrüklü antrepoya çekincesiz olarak herhangi bir hasar tutanağı düzenlenmeden teşlim edildiği , gümrük işlemleri tamamlandıktan sonra emtiaların davalı .... malik ve işleteni olduğu friğofirik kasalı aracı ile antrepo dan davalı.........deposuna taşındığı ve 1 adet 1795 kg ağırlığındaki yoğuşmalı kazanın depoye 27/12/2014 taihi itibarıyla hasarlı olarak teslim edildiği hususunda davalılar tarafından tutunak tututulduğu,siğortanın talebi üzerine davacı siğorta şirketi tarafından 08/04/2015 tarihinde ....hasar ödemesi yapıldığı, hasar miktarından sovtaj bedeli ve muafiyet bedelinin indirilmesi neticesinde rücuya tabi hasar miktarının ... olduğunu taşınan eşyanın brüt kilogramı ve taşıyıcının üst sınır sorumluluk miktarları nazara alınarak yapılan hesaplama neticesinde ödenen hasar miktarının CMR 25 maddesi ile çelişmediğini sigorta poliçesi teminatı ve limiti kapsamında kaldığını ,Davalı ......... emtiayı taşıdığı friğofirik kasalı aracın emsal nitelikte emtiayı taşımaya elverişli olmadığını, yükün arac kasasına bağ halatlarıyla sabitlenmediği hasarın emtianın aracın mutat salımına uygun sabitlenmemesinden kaynaklandığını , nakliye sürecinde oluşan hasarlarda taşıyıcının kendisini sorumluluktan kurtaracak beyinelerden herhangi birinden istifade edemeyeceğini ve meydana gelen hasardan sorumlu olduklarını ve davacı sigortanın sigortalısına ödediği hasarı davalılara rücü edebilceğini bildirmiştir.
Mahkememizce bilirkişi raporu denetlenerek dosya içeriğine, denetime ve hüküm kurmaya elverişli kabul edilmeştir.
Davaya konu hasarın dayanağı taşıma işleminde emtianın davalı ... ..AŞ tarafından ...... Uluslararası karayolu ile taşınması nedeniyle taşıyıcının sorumluluğu .......... tabii olup, dava konusu emtianın gümrük işleri tamamlandıktan sonra diğer davalı.... tarafından diğer davalının deposuna taşınmasına ilişkin taşımada bu taşımaya bağlı taşıma olması nedeniyle aynı hükümlere tabii olacağından taşıyıcının sorumluğu yönünden ... hükümleri esas alınmış, Sigorta hukukundan kaynaklanan halefiyet ve rücu konularında TTK hükümleri esas alınmıştır.
CMR KONVENSİYONUN 17. maddesi uyarınca taşıyıcı malları teslim aldığı andan itibaren teslim anına kadar tamamen veya kısmen kaybına ve rücu bulunacak hasardan sorumludur. Ancak taşımaya konu malların hatalı ambalajlanmış olması, gönderici alıcı veya bunlar adına hareket eden şahıslar tarafından taşınması yüklenmesi , istif edilmesi veya boşaltılması hallerinde oluşacak hasarlardan taşıyıcının sorumlu olmayacağı hususu düzenlenmiştir.
Taşımaya konu malın ambalajının veya yükleme veya boşaltmanın hatalı yapılması hallerinde taşıyıcının malın emniyetle taşımasını sağlamak üzere gerekli her türlü tedbiri alması alınan işlere nezaret etmesi varsa hatalı ambalaja , yüklemeye ve boşaltmaya karşı çıkması basiretli bir taşıyıcıdan beklenen bir davranış olarak bu durumu gönderene veya alıcıya bildirmesi ve uyarması gereklidir.
Taşıyıcı tarafından bu uyarının yapılmadığı hallerde zararın , ambalaj yükleme ve boşaltmadan sorumlu bulunan kimseler ile taşıyıcı arasında TBK 52 maddesi uyarınca paylaştırılmasının uygun olacağı Yargıtay ın yerleşik içtihatları doğrultusunda kabul görmüştür.
......., taşıyıcının çalıştırdığı ve taşımanın yapılması için hizmetlerden yararlandığı diğer kimselerin görevleri sırasında hareket ve ihmallerinden, taşımada kullandığı kusurlu taşıtlardan bu taşıtı kiraladığı kişinin , vekilinin veya çalışanlarının hata ve ihmallerinden dolayı sorumlu olduğu, başka bir anlatımla taşıyıcılar arasında mütesessil sorumluluk esaslarının geçerli olduğu taşıyıcının eşyayı teslim aldığı hali ile alıcısına teslim etmesi gerektiği hususu düzenlenmiştir.
İcra Takibine konu alacak TTK 1472 maddesi uyarınca Siğortacının siğortalının haklarına halef olarak ödediği zararın rücu istemine ilişkindir.
TTK 1472. Maddesi uyarınca sigortacının sigortalısının haklarına halefiyet hakkının gerçekleşebilmesi için sigortacının hukuken geçerli bir sigorta poliçesi teminatı kapsamında sigortacısına tazminat ödemiş olması ve sigortalının zarar sorumlusuna karşı dava hakkına sahip olması gerekir. Sigortacı ancak sigortalısının meydana gelen zarardan dolayı üçüncü kişilere karşı dava hakkı varsa bu hakka ödediği bedel oranında halef olacaktır.
Dosyanın bir bütün olarak değerlendirilmesi neticesinde ;Davacı sigortacısının ........ sigorta poliçesi ile sigortalı dava dışı sigortalısının .... ithal ettiği davalı ...,,,AŞ nin üst taşıyıcı olarak sorumluluğu altında Türkiye 'ye taşıdığı Yoğuşmalı kazanların dava dışı .... nin işlettiği gümrüklü antrepoya çekincesiz olarak herhangi bir hasar tutanağı düzenlenmeden teşlim edildiği , gümrük işlemleri tamamlandıktan sonra emtiaların davalı......in malik ve işleteni olduğu friğofirik kasalı aracı ile antrepo dan davalı .........deposuna taşındığı ve 1 adet 1795 kg ağırlığındaki yoğuşmalı kazanın depoya 27/12/2014 tarihi itibarıyla hasarlı olarak teslim edildiği hususunun davalılar tarafından tutulan tutunak ile teşpit edildiği,hasarın Davalı .... emtiayı taşıdığı friğofirik kasalı aracın emsal nitelikte emtiayı taşımaya elverişli olmaması ve yükün arac kasasına bağ halatlarıyla sabitlenmemesi yani emtianın aracın mutat salımına uygun sabitlenmemesinden kaynaklandığı, nakliye sürecinde oluşan hasarlarda taşıyıcının kendisini sorumluluktan kurtaracak beyinelerden herhangi birinden istifade edemeyeceği ve davalıların taşıyıcı olarak meydana gelen hasardan mütesessil sorumlu oldukları , hasar miktarından sovtaj bedeli ve muafiyet bedelinin indirilmesi neticesinde rücuya tabi hasar miktarının 10.670,44 Euro olduğu, taşınan eşyanın brüt kilogramı ve taşıyıcının üst sınır sorumluluk miktarları nazara alınarak yapılan hesaplama neticesinde ödenen hasar miktarının CMR 25 maddesi ile çelişmediği, davacı siğorta şirketinin 08/04/2015 tarihinde siğortalısına ödediği 1........ , sigorta poliçesi teminatı ve limiti kapsamında kaldığı ve davalılara rücü şartları oluştuğundan kanatine varılarak takibe konu asıl alacak yönünden itirazın iptali talebinin kabulüne,
İcra İnkar Tazminatı Yönünden ; İcra Takibine konu alacak TTK 1472 maddesi uyarınca Siğortacının siğortalının haklarına halef olarak ödediği zararın rücu istemine ilişkin olup, takibe konu zarar miktarı ve davalıların zarardan sorumlulukları yapılan yargılama sırasında belirlenebilir hale gelebilecek olup, likit olmadığından yasal şartları oluşmayan icra inkar tazminatı talebinin reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın KABULÜ İLE ,
2- İstanbul Anadolu ...... İcra Dairesinin 2015/12058 Esas sayılı icra dosyasında takibe konu .... asıl alacak yönünden İİK 67 maddesi uyarınca İTİRAZIN İPTALİNE , takibin 18/06/2015 tarihinden itibaren %7 oranını geçmemek kaydı ile kamu bankalarınca Euro para cinsine uygulanacak 1 yıl vadeli mevduat hesabına uygulanan en yüksek faiz oranı ile devamına,
3- İİK 67 maddesi uyarınca yasal koşulları oluşmayan icra inkar tazmitanı talebinin REDDİNE,
4- Karar tarihinde yürürlükte olan Harçlar Kanunu'na göre alınması gerekli 2.461,38 TL karar ilam harcından dava açılırken peşin olarak yatırılan 450,50 TL harç ile takip dosyasında alınan 164,85 TL harcın mahsubu ile bakiye 1.846,03 TL ilam harcının davalılardan alınarak hazineye irat kaydına,
5- Davacı tarafça, yargılama sırasında yapılan 450,50 TL peşin harç, 346,50 TL tebligat ve müzekkere gideri ile iki bilirkişi ücreti 1.500,00 TL bilirkişi ücreti masrafı toplamı 2.297,00 TL yargılama giderinin davalılardan alınarak davacıya verilmesine,
6- Davalıların yargılama sırasında ayrı ayrı yapmış oldukları yargılama masraflarının kendi üzerlerinde bırakılmasına,
7-Davacı taraf, yargılama sırasında kendisini kendini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte olan .......... 'ye göre 4.313,58 TL vekalet ücretinin davalılardan alınarak davacıya verilmesine,
8-HMK 120 maddesi gereğince, taraflarca yatırılan gider ve delil avanslarının kullanılmayan kısımlarının karar kesinleştikten sonra HMK 333 maddesi gereğince yatıran tarafa iadesine,
Karar verildi.
Davacı ve davalı ... vekilinin yüzüne karşı diğer davalının yokluğunda, Gerekçeli kararın taraflara tebliğ tarihinden itibaren HMK 345 maddesi uyarınca yasal iki haftalık süre içerisinde İstanbul BAM ne istinaf yasa yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okundu usulen anlatıldı.