T.C. İstanbul Anadolu 9. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2016/32 Esas
KARAR NO: 2020/291
DAVA: Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat)
DAVA TARİHİ: 12/01/2016
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; ----günü davalı --------------- kullandığı davalı ------- plakalı aracın neden olduğu kaza sonrası yaralandığını, karnındaki 7.5 aylık bebeğini kaybettiğnii, oğlu davacının da yaralandığını kaza sonrasında ameliyatlar olduğunu, başkasının yardımı olmadan yürüyemediğini, maluliyet oranı için dosyanın adli tıp kurumuna gönderilmesini, beden gücü kaybı meydana geldiğini maddi ve manevi olarak büyük izdıraplar çektiğini, aracın trafik sigortacısının da davalı ------- manevi maddi tazminatın işleten ve sürücü yönünden olay gününden itibaren maddi tazminatın sigorta şirketi yönünden temerrüt gününden işleyecek faiziyle dava ve talep etmiştir.
Davalı ------ konusuyla ilgisi olmadığını, sürücü diğer -------- yakından tanımadığının kendisinin kardeşinin arkadaşı olduğunu rica ederek aracı aldığını, kazadan da kendisinin üç gün sonra haberinin olduğunu, konuyla ilgili ifadesine başvurulmadığını sürücünün hapis cezası aldığını, sigorta şirketine tazminat davası açıldığını, bu nedenle kendisinden tekrar tazminat isteminde bulunulamayacağını davanın reddini talep etmiştir.
Davalı ----- kazaya karışan ----- plakalı aracın kaza günü trafik sigortacısı olduklarını, davacıya --------- tutarında ödemede bulunduklarını hukuki sorumluluğun ortadan kalktığını, ibranamenin hasar dosyasında mevcut olduğunu, limitler oranında sorumlu olacaklarını, yapılan ödemenin faizle güncellenerek mahsubunu, illiyet bağının ortaya konması gerektiğini, aktüerya hesaplama yapılmasını, davacıların sosyal ve ekonomik durumlarının belirlenmesi gerektiğini, ------ tarafından gelir bağlanıp bağlanmadığının araştırılmasını davacının faiz talep edemeyeceğini davanın reddini talep etmiştir.
Uyuşmazlık Konusu: Taraflar arasındaki ihtilaf, temelde meydana gelen kaza nedeniyle kusur ve maluliyet oranları ile davalının zararı tazmin yükümlüsü olup olmadığı noktasındadır.
Davanın Hukuki Niteliği: Dava, geçici ve daimi iş göremezlik tazminatı (maddi tazminat) davasıdır.
Davanın Hukuki Sebebi: Haksız fiil sorumluluğuna ilişkin 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu (TBK)'nun 49. Maddesindeki "Kusurlu ve hukuka aykırı bir fiille başkasına zarar veren, bu zararı gidermekle yükümlüdür.
Zarar verici fiili yasaklayan bir hukuk kuralı bulunmasa bile, ahlaka aykırı bir fiille başkasına kasten zarar veren de, bu zararı gidermekle yükümlüdür." şeklindeki düzenlemedir.
İNCELEME VE GEREKÇE:
Celp ve tetkik olunan --- sigorta poliçesinin incelenmesinde; ------- plakalı aracın ----- tarihleri arasını kapsayacak şekilde davalı --- sigortalandığı, sigorta ettirenin davalı --- olduğu, ölüm ve sakatlanma kişi başı poliçe limitinin ---- olduğu tespit edilmiştir.
---------tarihli kusur raporuna göre ----- tarihinde davalı ------------sevk ve idaresindeki ---- plakalı kamyonetle ----------Üzerinde seyirle olay yerine geldiğinde gidiş yönüne göre soldaki ------------ tarafından gelerek yolun sağ karşı tarafına geçmek isteyen davacı yaya --------- ve elinden tutmakta olduğu ---- yaşlarındaki oğluna çarpması sonucu meydana gelen trafik kazasında davalı sürücü------- hızını görüş mesafesine göre ayarlaması orta refüje kadar gelmiş olan yayaları fark ettiğinde hızını daha da düşürüp yoldaki varlığını belli edecek şekilde ikazda bulunması, zamanında fren tatbiki ile aracını durdurarak kazayı önlemeye çalışması gerekirken bu hususlara riayet etmeyerek tatbik ettiği frende de zamanlamasına ve hızına bağlı olarak etkisiz kalmış olması nedeniyle kazanın meydana gelmesinde % 35 oranında kusurlu olduğu, davacı----------- ise yaya geçidi olmayan yerden ilk geçiş hakkını gelmekte olan davalı idaresindeki araca vermeden elinden tutmakta olduğu çocuğu olduğu halde tedbirsiz bir şekilde yolun karşısına geçmeye çalışarak neden olduğu kazada % 65 oranında kusurlu olduğu yönünde rapor tanzim edilmiştir.
--------tarih ve --- karar nolu maluliyet raporuna göre; davacı --- --- tarihinde geçirmiş olduğu araç dışı trafik kazasına bağlı splenektomi, histerektomi, ------ bozukluğu arızaları, ----------- sayılı resmi gazetede yayımlanan çalışma gücü ve meslekte kazanma gücü kaybı oranı tespit işlemleri yönetmeliği hükümlerinden yararlanılarak ve meslek grup numarası grup ---- kabul olunarak E cetveline göre % 48 oranında meslekte kazanma gücünü kaybetmiş sayılacağı yönünde rapor tanzim edildiği görülmüştür.
Aktüer bilirkişiden alınan raporda özetle; davacının kusur oranını davalı tarafından ----- tarihinde yapılan --------- kısmi ödemede dikkate alınarak ve güncelleme yapılarak davacı ------iş göremezlik zararının ----olduğu, davacı tarafın dava dilekçesinde ulaşım gideri talebi olmamasına rağmen bilirkişi tarafından davacı ---- için ----hesaplama yaptığı görülmüştür.
Davacı vekili ----- tarihli ıslah dilekçesi ile aktüer raporu doğrultusunda davasını ıslah etmiş, ıslah dilekçesi ile birlikte aktüer raporunda hesap edilen ulaşım giderlerini de talep etmiş olup, dosyanın incelenmesinde davacı vekili tarafından dava dilekçesinde---- davacı olarak belirtilmesine rağmen vekaletini dosyaya sunulmadığı anlaşılmıştır. --- tarihli karar duruşmasında davacı vekili ---- yönünden vekaletname sunamayacakları yönünde beyanda bulunmuşlardır.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE KANAAT :
Hâkim, tazminatın kapsamını ve ödenme biçimini, durumun gereğini ve özellikle kusurun ağırlığını göz önüne alarak belirler(TBK m. 51).
Maddi Tazminat
Haksız fiil sonucunda ölüm gerçekleşmemişse 6098 sayılı TBK'nın 54. Maddesine göre; tedavi giderleri, kazanç kaybı, çalışma gücünün azalmasından ya da yitirilmesinden doğan kayıplar, ekonomik geleceğin sarsılmasından doğan kayıplar bedensel zararlar olarak kabul edilir.
Aynı Kanunun tazminatın belirlenmesine ilişkin 55/1. Maddesine göre ise; bedensel zararlar, Borçlar Kanunu hükümlerine ve sorumluluk hukuku ilkelerine göre hesaplanır. Kısmen veya tamamen rücu edilemeyen sosyal güvenlik ödemeleri ile ifa amacını taşımayan ödemeler, bu tür zararların belirlenmesinde gözetilemez; zarar veya tazminattan indirilemez. Hesaplanan tazminat, miktar esas alınarak hakkaniyet düşüncesi ile artırılamaz veya azaltılamaz.
UYGULANACAK MEVZUAT
Zorunlu mali sorumluluk sigortası kapsamındaki tazminatlar bu Kanun ve bu Kanun çerçevesinde hazırlanan genel şartlarda öngörülen usul ve esaslara tabidir. Söz konusu tazminatlar ve manevi tazminata ilişkin olarak bu Kanun ve genel şartlarda düzenlenmeyen hususlar hakkında ------------- haksız fiillere ilişkin hükümleri uygulanır(KTK m. 90).
-------- tarih ve 29355 sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak 01/06/2015 tarihinde yürürlüğe giren Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları'na, 2/02/2016 Tarih ve 29612 sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak yayım tarihinde yürürlüğe giren Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarında Değişiklik Yapılmasına Dair Genel Şartlar'ın 4. Maddesi ile eklenen ve 01/06/2015 tarihinden itibaren geçerli olmak üzere yayımı tarihinde yürürlüğe gireceği düzenlenen "genel şartların uygulanacağı sözleşmeler" başlıklı C.11. Maddesi "Bu Genel Şartlar yürürlük tarihinden sonra akdedilmiş sözleşmelere uygulanır." şeklindedir.
Yeni genel şartlar C.11 maddesine göre genel şartlar yürürlük tarihi olan 01.06.2015 tarihinden sonra akdedilmiş sözleşmelere uygulanacaktır. Bunun doğal sonucu olarak artık eski genel şartların yeni genel şartların yürürlük tarihinden sonra düzenlenen poliçelerde uygulanma imkanı bulunmamaktadır----------
Kaza tarihinin ve sigorta poliçe tarihinin genel şartlarının yürürlüğe girdiği ----- tarihinden sonra olması dikkate alındığında, açılan davalar-------- tarihinde yürürlüğe giren Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları uyarınca değerlendirme yapılarak hüküm kurulması gerekir----------
SORUMLULUK VE SİGORTA TEMİNATI
Müteselsil Sorumluluk
TBK'nın 61. Maddesine göre; birden çok kişi birlikte bir zarara sebebiyet verdikleri veya aynı zarardan çeşitli sebeplerden dolayı sorumlu oldukları takdirde, haklarında müteselsil sorumluluğa ilişkin hükümler uygulanır.
Aynı şekilde 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu(KTK)'nıun 88. Maddesine göre de Bir motorlu aracın katıldığı bir kazada, bir üçüncü kişinin uğradığı zarardan dolayı, birden fazla kişi tazminatla yükümlü bulunuyorsa, bunlar müteselsil olarak sorumlu tutulur.
Sigortanın Sorumluluğu
Zarar görenin, zorunlu mali sorumluluk sigortasında öngörülen sınırlar içinde dava yoluna gitmeden önce ilgili sigorta kuruluşuna yazılı başvuruda bulunması gerekir. Sigorta kuruluşunun başvuru tarihinden itibaren en geç 15 gün içinde başvuruyu yazılı olarak cevaplamaması veya verilen cevabın talebi karşılamadığına ilişkin uyuşmazlık olması hâlinde, zarar gören dava açabilir veya 5684 sayılı Kanun çerçevesinde tahkime başvurabilir.(KTK Madde 97)
Sigorta şirketinin sorumluluğu, kaza tarihinde geçerli olan poliçe limitlerle sınırlıdır.(KTK Madde:93)
Sigorta sözleşmesinden veya sigorta sözleşmesine ilişkin kanun hükümlerinden doğan ve tazminat yükümlülüğünün kaldırılması veya miktarının azaltılması sonucunu doğuran haller zarar görene karşı ileri sürülemez(KTK Madde:95/1).
MALULİYET/İŞ GÖREMEZLİK ORANININ TESPİTİ
Maluliyet/iş göremezlik/çalışma gücü kaybı oranının, kazalının şikayetleri dikkate alınarak trafik kazası-haksız fiilin gerçekleştiği tarihe göre ------------ tarihinden önce ise ------------ tarihi ile ------ tarihleri arasında ise --------- tarihinden sonra ise Maluliyet Tespiti İşlemleri Yönetmeliğine uygun olarak düzenlenmesi gerekir----------
------- tarih ve ------------------- yayımlanarak yayım tarihinde yürürlüğe giren----------------- İstenilecek Belgeler Maddesi ile eklenen düzenlemeye göre bedeni zararlardan sürekli sakatlık tazminatına esas sağlık kurulu raporunun -------- Resmî Gazete’de yayımlanan Özürlülük Ölçütü, Sınıflandırması ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurulu Raporları Hakkında Yönetmelik çerçevesinde düzenlenmesi gereklidir.
Buna göre trafik kazası-haksız fiilin gerçekleştiği tarih itibariyle Maluliyet Tespiti İşlemleri Yönetmeliği [bu yönetmelikte düzenleme bulunmayan hususlar yönünden Çalışma Gücü Ve Meslekte Kazanma Gücü Kaybı Oranı Tespit İşlemleri Yönetmeliği]'in uygulanması gereklidir.
TEMERRÜT VE FAİZ
Sigortacılar, hak sahibinin zorunlu mali sorumluluk sigortası genel şartlarıyla belirlenen belgeleri, sigortacının merkez veya kuruluşlarından birine ilettiği tarihten itibaren sekiz iş günü içinde zorunlu mali sorumluluk sigortası sınırları içinde kalan miktarları hak sahibine ödemek zorundadırlar.(KTK Madde 99)
3095 sayılı yasanın 2. Maddesine göre; Bir miktar paranın ödenmesinde temerrüde düşen borçlu, sözleşme ile aksi kararlaştırılmadıkça, geçmiş günler için aynı Kanunun 1. maddesinde belirlenen orana göre(yasal faiz) temerrüt faizi ödemeye mecburdur.
Yargı yetkisini, Anayasanın 9. Maddesine göre, Türk Milleti adına kullanan Mahkememizce, uyuşmazlık konusu hakkında, yapılan açık duruşmalar ve yargılama sonunda(Ay. m.141); toplanan/sunulan deliller, Nüfus Kaydı,Trafik Kazası Tespit Tutanağı, Araç Tescil Bilgileri, Sigorta Poliçesi ve Hasar Dosyası, Kusur Tespiti Raporu, Hastane Belgeleri, Maluliyet Raporu, Ceza/Soruşturma Dosyası, Sosyal ve Ekonomik Durum Araştırması, Hesap/Aktüer Raporu, Islah/Talep Arttırım, iddia ve beyanlar ile tüm dosya mündericatı incelenip hep birlikte değerlendirildiğinde; ----------- tarihinde davalı---- sevk ve idaresindeki -------- plakalı --------- yaya olan davacıya çarpması sonucu meydana gelen trafik kazasında davacının yaralandığı, kazanın meydana gelmesinde davalı --------- davacının ise % 65 oranında kusurlu olduğu, trafik kazası-haksız fiilin gerçekleştiği tarih itibariyle geçerli mevzuat hükümlerine göre kaza nedeniyle davacının % 48 oranında sürekli malul kaldığı, davacı beyanına göre ev hizmetlerinde çalıştığı ve -------- doğrultusunda tazminat hesabının asgari ücret üzerinden hesaplanması gerektiği,------- aktüer hesabının da ----- kararları doğrultusunda asgari ücret üzerinden hesaplandığı, davada trafik------- poliçesini düzenleyen sigorta şirketinin de taraf olması nedeni ile poliçe tarihi itibariyle ---------- tarihinden önce yürürlükte bulunan Genel Şartların uygulanması gerektiği, bu doğrultuda hazırlanan gerekçeli, denetime elverişli ve somut olaya uygun olması nedeniyle hükme esas alınan hesap bilirkişisi raporuna göre davacının geçici iş göremezlik zararlarının ------- olduğu, ------ plakalı aracı kaza tarihini kapsar şekilde ------- sigortalayan davalı --------- davacı tarafın maddi zararından kaza tarihindeki poliçe limitleri içinde kalmak kaydıyla KTK'nın 97. Maddesine göre sorumlu olduğu, davalı -----sürücü, diğer davalı ------- işleten sıfatıyla sorumlu olduğu, zararın haksız fiilden doğmuş olması ve bir ticari işletmeyi ilgilendirmemesi nedeni tazminat alacağına yasal faiz uygulanması gerektiği, davalı ... yönünden temerrütün davacıya yapılan kısmi ödeme tarihi olan -------- tarihinde diğer davalılar yönünden ise kaza tarihinden itibaren gerçekleştiği, davacı vekili tarafından dava dilekçesinde davalı olarak gösterilen ------ yönünden usulüne uygun açılmış bir dava olmadığı, vekaletname sunulmadığı, dava dilekçesinde talebin beden gücü kaybı tazminine ilişkin olduğu ve ulaşım gideri talebinin bulunmadığı, davacı vekilinin ıslah dilekçesi ile ulaşım gideri talebinin yerinde olmadığı sonuç ve vicdani kanaatine varılarak davacı------------ yönünden talep edilen sürekli iş göremezlik tazminatı davasının kabulüne, ulaşım giderlerine ilişkin talep hakkında karar verilmesine yer olmadığına, --------yönünden usulüne uygun açılmış bir dava olmadığından bu konuda karar verilmesine yer olmadığına dair karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.
HÜKÜM: Ayrıntısı ve gerekçesi yukarıda belirtildiği gibi;
1-Davacı -------- tarafından açılan sürekli iş göremezlik tazminatı davasının kabulü ile,
-----tazminatın davalılar---------tarihinden itibaren, davalı -yönünden ise, ----- tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacı---------- verilmesine,
3-Islah dilekçesiyle talep edilen ulaşım giderlerine ilişkin talep hakkında karar verilmesine yer olmadığına,
4-... yönünden usulüne uygun açılmış bir dava olmadığından bu konuda karar verilmesine yer olmadığına
5-Başlangıçta peşin olarak alınan 29,20 TL harcın alınması gerekli olan 8.371,60 TL harçtan mahsubu ile bakiye 8.342,40 TL karar ve ilam harcının davalılar 'dan müştereken ve müteselsilen alınarak hazineye irat kaydına,
6-Davacının -------- yargılama sırasında yapmış olduğu peşin harç 29,20 TL, posta ve tebligat gideri 258,50 TL olmak üzere toplam 287,70TL yargılama masrafının davalılar 'dan müştereken ve müteselsilen alınarak davacı --------- verilmesine,
7-Davacı ---------- yönünden tebligat gideri olarak yapılan 92,00 TL yargılama masrafının kendi üzerinde bırakılmasına,
8-Adli Yardım talebinin kabul edilmiş olması sebebiyle hazine tarafından karşılanan 62,50 TL tebligat gideri ile 750,00 TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 812,50 TL yargılama masrafının davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak hazineye irat kaydına,
9-Maddi tazminat davası yönünden davacı ------- yargılama sırasında kendini vekille temsil ettirdiğinden hüküm tarihinde yürürlükte bulunan A.A.Ü.T uyarınca 15.592,55 TL avukatlık ücretinin davalılar 'dan müştereken ve müteselsilen alınarak davacı --------- verilmesine,
10-Maddi tazminat davası yönünden davalı---- yargılama sırasında kendini vekille temsil ettirdiğinden hüküm tarihinde yürürlükte bulunan A.A.Ü.T 13/2 maddesi uyarınca 1.000,00 TL avukatlık ücretinin davacı ---- alınarak davalı --------- verilmesine,
11-Karar kesinleştiğinde, HMK Gider Avansı Tarifesinin 5. maddesi uyarınca artan gider avansının davacı tarafa iadesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, davalının yokluğunda gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde mahkememize veya mahkememize gönderilmek üzere bulunulan yer yada başka bir yer Asliye Ticaret Mahkemesine verilecek bir dilekçe ile başvurmak ve istinaf harç ve masraflarını karşılamak koşulu ile ------------ Adliye Mahkemesi'ne istinaf yolunun açık olduğu, istinaf dilekçesinde istinaf edilen hususlar ile nedenlerinin belirtilmesinin gerektiği, süresi içerisinde kararın istinaf edilmemesi halinde hükmün kesinleşeceği ve infaz edilebileceği açıklanmak suretiyle verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 07/07/2020