T.C. İstanbul Anadolu 9. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
GEREKÇELİKARAR
ESAS NO: 2015/653 Esas
KARAR NO: 2018/329
DAVA: Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat)
KARAR TARİHİ: 27/03/2018
DAVA:
Davacı vekili Mahkememize sunduğu 01/10/2015 havale tarihli ve aynı tarihte harçlandırdığı dava dilekçesinde özetle; Davalı sigorta şirketine ..... sayılı zorunlu mali mesuliyet sigorta poliçesi ile sigortalı olan ...... plakalı aracın, 25/03/2008 tarihinde kusurlu olarak, müvekkili sevk ve idaresindeki ....... plakalı motosiklete çarpması sonucunda yaralanmalı trafik kazası meydana gelmesi neticesinde %98 oranında sürekli sakat kaldığını, karayolları motorlu araçlar zorunlu mali sorumluluk sigortası kapsamına iki tür teminat girdiğini, bunlardan ilkinin "sakatlanma ve ölüm teminatı" diğerinin ise sürekli bakım giderin de kapsayan "Tedavi giderleri teminatı olduğunu" sürekli bakım gideri taleplerinin "tedavi giderleri teminatı" kapsamında talep edildiğini beyanla, müvekkili için 5.000,00 TL sürekli bakım gideri tazminatının (davalı sigorta şirketi azami poliçe limiti ile sorumlu olmak kaydıyla) olay tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davacı vekili ....... tarihli dilekçesi ile dava miktarını 100.000,00 TL olarak arttırdığına ilişkin dilekçe beyanda bulunmuştur.
Davacı vekili 27/03/2018 tarihli esas hakkındaki beyanında; Davanın kabulüne karar verilmesini talep etmiştir.
SAVUNMA:
Davalıya dava dilekçesi usulüne uygun olarak tebliğ edilmiş, davalı cevap dilekçesi sunmadığı gibi duruşmalara da katılmamıştır.
Uyuşmazlık Konusu: Taraflar arasındaki ihtilaf, temelde davaya konu trafik kazası nedeniyle kusur ve maluliyet oranları ile davalı tarafın zararı tazmin yükümlüsü olup olmadığı noktasındadır.
Davanın Hukuki Niteliği: Dava, bakıcı giderleri tazminatı(maddi tazminat) davasıdır.
Davanın Hukuki Sebebi: Haksız fiil sorumluluğuna ilişkin 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu (TBK)'nun 49. Maddesindeki "Kusurlu ve hukuka aykırı bir fiille başkasına zarar veren, bu zararı gidermekle yükümlüdür.
Zarar verici fiili yasaklayan bir hukuk kuralı bulunmasa bile, ahlaka aykırı bir fiille başkasına kasten zarar veren de, bu zararı gidermekle yükümlüdür." şeklindeki düzenlemedir.
DELİLLER
Dosyada mübrez 26/08/2007 tarihinde ............. A.Ş. tarafından tanzim edilen Karayolları ZMSS Poliçesi incelendiğinde; poliçenin ....... tarihleri arasında geçerli olduğu, sigortalısının......, sigortalanan aracın .......... marka ..............plakalı araç, poliçe limitinin ise 100.000 TL ile sınırlı olduğu anlaşılmıştır.
Celp ve tetkik olunan .......... Plakalı aracın tescil bilgileri incelendiğinde; ........adına kayıtlı olduğu anlaşılmıştır.
............... Tıp fakültesi Adli Tıp Anabilim Dalı başkanlığının 28/07/2016 tarih, 470 sayılı MALULİYET raporuna göre; davacının %100 oranında meslekte kazanma gücünü kaybettiği ve aynı üniversitenin 04/05/2017 tarihli ek raporuna göre davacının merkezi sinir sistemi hastalığı nedeni ile ömür boyu bir başkasının sürekli bakımına muhtaç olduğu tespit edilmiştir.
İzmir ............ İş mahkemesinin 17/07/2013 tarih ............. k sayılı ilamı incelendiğinde; davacı ........ tarafından davalılar................. A.Ş. Aleyhine 25/03/2008 tarihinde meydana gelen trafik kazası nedeniyle maddi ve manevi tazminat davası açıldığı, bu davada davalı işveren ...................ti'nin %50,.......un maliki olduğu ancak sürücüsü belli olmayan aracın %50, davacı ............. ise %20 kusuru bulunduğu kabul edilerek davacının iş göremezlik zararının 317.798,26 TL bakıcı giderinin 512.667,45 TL olarak hesaplandığı, ancak davanın ıslah edilmemesi nedeniyle 5.000,00 TL maddi tazminatın davalılardan tahsiline karar verildiği, kararın Yargıtay incelemesinden geçerek 10/12/2013 tarihinde kesinleştiği anlaşılmıştır.
Aktüerya Uzmanı Bilirkişi ........... havale tarihli raporunda özetle; dava konusu trafik kazasının meydana gelmesinde davacının %20 oranında kusurlu olduğu duruma göre sürekli bakıcı tazminatının 418.586,93 TL olarak hesaplandığı ancak poliçenin tedavi teminatı limitinin 100.000,00 TL olduğu ve davalı sigorta şirketinin sorumluluğunun bu miktarla sınırlı olduğu beyan ve rapor edilmiştir.
Aktüer raporu taraflara usulüne uygun olarak tebliğ edilmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE KANAAT :
Hâkim, tazminatın kapsamını ve ödenme biçimini, durumun gereğini ve özellikle kusurun ağırlığını göz önüne alarak belirler(TBK m. 51).
Maddi Tazminat
Haksız fiil sonucunda ölüm gerçekleşmemişse 6098 sayılı TBK'nın 54. Maddesine göre; tedavi giderleri, kazanç kaybı, çalışma gücünün azalmasından ya da yitirilmesinden doğan kayıplar, ekonomik geleceğin sarsılmasından doğan kayıplar bedensel zararlar olarak kabul edilir.
Aynı Kanunun tazminatın belirlenmesine ilişkin 55/1. Maddesine göre ise; bedensel zararlar, Borçlar Kanunu hükümlerine ve sorumluluk hukuku ilkelerine göre hesaplanır. Kısmen veya tamamen rücu edilemeyen sosyal güvenlik ödemeleri ile ifa amacını taşımayan ödemeler, bu tür zararların belirlenmesinde gözetilemez; zarar veya tazminattan indirilemez. Hesaplanan tazminat, miktar esas alınarak hakkaniyet düşüncesi ile artırılamaz veya azaltılamaz.
UYGULANACAK MEVZUAT
Zorunlu mali sorumluluk sigortası kapsamındaki tazminatlar bu Kanun ve bu Kanun çerçevesinde hazırlanan genel şartlarda öngörülen usul ve esaslara tabidir. Söz konusu tazminatlar ve manevi tazminata ilişkin olarak bu Kanun ve genel şartlarda düzenlenmeyen hususlar hakkında 11/1/2011 tarihli ve 6098 sayılı Türk Borçlar Kanununun haksız fiillere ilişkin hükümleri uygulanır(KTK m. 90).
14/05/2015 tarih ve 29355 sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak 01/06/2015 tarihinde yürürlüğe giren Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları'na, 2/02/2016 Tarih ve 29612 sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak yayım tarihinde yürürlüğe giren Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarında Değişiklik Yapılmasına Dair Genel Şartlar'ın 4. Maddesi ile eklenen ve 01/06/2015 tarihinden itibaren geçerli olmak üzere yayımı tarihinde yürürlüğe gireceği düzenlenen "genel şartların uygulanacağı sözleşmeler" başlıklı C.11. Maddesi "Bu Genel Şartlar yürürlük tarihinden sonra akdedilmiş sözleşmelere uygulanır." şeklindedir.
Yeni genel şartlar C.11 maddesine göre genel şartlar yürürlük tarihi olan 01.06.2015 tarihinden sonra akdedilmiş sözleşmelere uygulanacaktır. Bunun doğal sonucu olarak artık eski genel şartların yeni genel şartların yürürlük tarihinden sonra düzenlenen poliçelerde uygulanma imkanı bulunmamaktadır(Yargıtay ............ Hukuk Dairesi'nin 29/05/2017 Tarih, 2016/14573 Esas ve 2017/6035 Karar Sayılı İlamı).
Kaza tarihinin ve sigorta poliçe tarihinin genel şartlarının yürürlüğe girdiği 01/06/2015 tarihinden sonra olması dikkate alındığında, açılan davalar 01/06/2015 tarihinde yürürlüğe giren Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları uyarınca değerlendirme yapılarak hüküm kurulması gerekir(İstanbul BAM 9. Hukuk Dairesi'nin 12/07/2017 Tarih, 2017/426 Esas ve 2017/506 Karar Sayılı İlamı).
SORUMLULUK VE SİGORTA TEMİNATI
Müteselsil Sorumluluk
TBK'nın 61. Maddesine göre; birden çok kişi birlikte bir zarara sebebiyet verdikleri veya aynı zarardan çeşitli sebeplerden dolayı sorumlu oldukları takdirde, haklarında müteselsil sorumluluğa ilişkin hükümler uygulanır.
Aynı şekilde 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu(KTK)'nıun 88. Maddesine göre de Bir motorlu aracın katıldığı bir kazada, bir üçüncü kişinin uğradığı zarardan dolayı, birden fazla kişi tazminatla yükümlü bulunuyorsa, bunlar müteselsil olarak sorumlu tutulur.
Araç Malikinin Sorumluluğu
2918 Karayolları Trafik Kanunu(KTK)'nıun 85. Maddesi; "Bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüsün unvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibi, doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olurlar.é şeklindedir. Ancak, işleten veya araç işleticisinin bağlı olduğu teşebbüs sahibi, kendisinin veya eylemlerinden sorumlu tutulduğu kişilerin kusuru bulunmaksızın ve araçtaki bir bozukluk kazayı etkilemiş olmaksızın, kazanın bir mücbir sebepten veya zarar görenin veya bir üçüncü kişinin ağır kusurundan ileri geldiğini ispat ederse sorumluluktan kurtulur. Sorumluluktan kurtulamayan işleten veya araç işleticisinin bağlı olduğu teşebbüs sahibi, kazanın oluşunda zarar görenin kusurunun bulunduğunu ispat ederse, hakim, durum ve şartlara göre tazminat miktarını indirebilir.(KTK Madde 86)
İşleten; araç sahibi olan veya mülkiyeti muhafaza kaydıyla satışta alıcı sıfatıyla sicilde kayıtlı görülen veya aracın uzun süreli kiralama, ariyet veya rehni gibi hallerde kiracı, ariyet veya rehin alan kişidir. Ancak ilgili tarafından başka bir kişinin aracı kendi hesabına ve tehlikesi kendisine ait olmak üzere işlettiği ve araç üzerinde fiili tasarrufu bulunduğu ispat edilirse, bu kimse işleten sayılır.(KTK Madde 3)
Sigortanın Sorumluluğu
Zarar görenin, zorunlu mali sorumluluk sigortasında öngörülen sınırlar içinde dava yoluna gitmeden önce ilgili sigorta kuruluşuna yazılı başvuruda bulunması gerekir. Sigorta kuruluşunun başvuru tarihinden itibaren en geç 15 gün içinde başvuruyu yazılı olarak cevaplamaması veya verilen cevabın talebi karşılamadığına ilişkin uyuşmazlık olması hâlinde, zarar gören dava açabilir veya 5684 sayılı Kanun çerçevesinde tahkime başvurabilir.(KTK Madde 97)
Sigorta şirketinin sorumluluğu, kaza tarihinde geçerli olan poliçe limitlerle sınırlıdır.(KTK Madde:93)
Sigorta sözleşmesinden veya sigorta sözleşmesine ilişkin kanun hükümlerinden doğan ve tazminat yükümlülüğünün kaldırılması veya miktarının azaltılması sonucunu doğuran haller zarar görene karşı ileri sürülemez(KTK Madde:95/1).
TEDAVİ-BAKICI GİDERLERİ
Trafik kazaları sebebiyle üniversitelere bağlı hastaneler ve diğer bütün resmî ve özel sağlık kurum ve kuruluşlarının sundukları sağlık hizmet bedelleri, kazazedenin sosyal güvencesi olup olmadığına bakılmaksızın genel sağlık sigortalısı sayılanlar için belirlenen sağlık hizmeti geri ödeme usul ve esasları çerçevesinde Sosyal Güvenlik Kurumu tarafından karşılanır. (KTK Madde: 98) SGK'nın sorumlu olduğu tedavi giderleri dışında kalan tedavi harcamalarından ise sigortacı sorumludur.(Yargıtay 17. Hukuk Dairesi 05/11/2015 Tarih, 2014/4977 Esas ve 2015/11641 Karar Sayılı İlamı)
TEMERRÜT VE FAİZ
Sigortacılar, hak sahibinin zorunlu mali sorumluluk sigortası genel şartlarıyla belirlenen belgeleri, sigortacının merkez veya kuruluşlarından birine ilettiği tarihten itibaren sekiz iş günü içinde zorunlu mali sorumluluk sigortası sınırları içinde kalan miktarları hak sahibine ödemek zorundadırlar.(KTK Madde 99)
3095 sayılı yasanın 2. Maddesine göre; Bir miktar paranın ödenmesinde temerrüde düşen borçlu, sözleşme ile aksi kararlaştırılmadıkça, geçmiş günler için aynı Kanunun 1. maddesinde belirlenen orana göre(yasal faiz) temerrüt faizi ödemeye mecburdur.
Yargı yetkisini, Anayasanın 9. Maddesine göre, Türk Milleti adına kullanan Mahkememizce, uyuşmazlık konusu hakkında, yapılan açık duruşmalar ve yargılama sonunda(Ay. m.141); toplanan deliller, Nüfus Kaydı, Araç Tescil Bilgileri, Sigorta Poliçesi, Kusur Tespiti Raporu, Hastane Belgeleri, Maluliyet Raporu, Ceza/Soruşturma Dosyası, Hesap/Aktüer Raporu, Islah/Talep Arttırım, iddia ve savunmalar ile tüm dosya mündericatı incelenip hep birlikte değerlendirildiğinde; 25/03/2008 tarihinde sürücüsü tespit edilemeyen ........... plakalı araç ile davacı.......... sevk ve idaresindeki ......... plakalı aracın karıştığı yaralamalı trafik kazası meydana geldiği, taraflar arasında İzmir ................ İş mahkemesinin 2010/460 e sayılı dosyasında görülen davada kararın kesinleşmesi ile itibar olunan kusur oranlarının da kesinleştiği, mahkememizce alınan kusur raporunun da aynı yönde olduğu, trafik kazası-haksız fiilin gerçekleştiği tarih itibariyle geçerli mevzuat hükümlerine göre kaza nedeniyle davacı....... %100 oranında sürekli malul kaldığı ve ömür boyu sürekli bakıcı yardımına ihtiyaç duyacağı, davada trafik(ZMMS) poliçesini düzenleyen sigorta şirketinin de taraf olması nedeni ile poliçe tarihi itibariyle 01/06/2015 tarihinden önce yürürlükte bulunan Genel Şartların uygulanması gerektiği, bu doğrultudu hazırlanan gerekçeli, denetime elverişli ve somut olaya uygun olması nedeniyle hükme esas alınan hesap bilirkişisi raporuna göre davacının 418.586,93 TL bakıcı tazminatı zararının oluştuğu, ancak kaza tarihi itibariyle davalının tedavi teminatı kapsamında 2008 yılı 1. Döneminde poliçe teminatının 100.000,00 TL ile sınırlı olduğu, .......... plakalı aracı kaza tarihini kapsar şekilde KTK Zorunlu Mali Mesuliyet Sigortası ile sigortalayan davalı sigorta şirketinin davacı tarafın maddi zararından kaza tarihindeki poliçe limitleri içinde kalmak kaydıyla KTK'nın 97. Maddesine göre sorumlu olduğu, zararın haksız fiilden doğmuş olması ve bir ticari işletmeyi ilgilendirmemesi nedeni tazminat alacağına yasal faiz uygulanması gerektiği, davalı sigorta şirketi yönünden daha önce başvuru yapıldığı ispatlanamadığından dava tarihinin temerrütün oluştuğu tarih olarak kabul edilmesi gerektiği sonuç ve vicdani kanaatine(Ay. m.138) varılarak davanın bakıcı tazminatı yönünden kabulüne karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm tesis etmek gerekmiştir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın KABULÜ ile; 100.000,00 TL bakıcı tazminatının dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte sorumluluğu kaza tarihinde geçerli olan poliçe limitleri ile sınırlı olmak kaydı ile davalı sigorta şirketinden alınarak davacıya verilmesine,
2- Başlangıçta peşin olarak alınan 29,2 TL harç ile ıslah harcı olarak yatırılan 324,47 TL harcın, alınması gerekli olan 6.831 TL harçtan mahsubu ile bakiye 6.477,33 TL karar ve ilam harcının davalıdan alınarak hazineye irat kaydına
3-Davacının yargılama sırasında yapmış olduğu 29,2 TL peşin harç, 324,47 TL ıslah harcı, 352,7 TL tebligat ve posta gideri, 1.400 TL bilirkişi ücreti, olmak üzere toplam 2.106,37 TL nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
4-Davacı yargılama sırasında kendini vekille temsil ettirdiğinden hüküm tarihinde yürülükte bulunan.... uyarınca 10.750 TL avukatlık ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-Karar kesinleştiğinde, HMK Gider Avansı Tarifesinin 5. Maddesi uyarınca, artan gider avansının davacıya iadesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, diğerlerinin yokluğunda, gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren 2(iki) hafta içerisinde mahkememize veya mahkememize gönderilmek üzere bulunulan yer yada başka bir yer Asliye Ticaret Mahkemesine verilecek bir dilekçe ile başvurmak ve istinaf harç ve masraflarını karşılamak koşulu ile İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi'ne istinaf yolunun açık olduğu, istinaf dilekçesinde istinaf edilen hususlar ile nedenlerinin belirtilmesinin gerektiği, süresi içerisinde kararın istinaf edilmemesi halinde hükmün kesinleşeceği ve infaz edilebileceği açıklanmak suretiyle açık duruşmada verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.