T.C. İstanbul Anadolu 9. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 2015/502 Esas
KARAR NO: 2021/358
DAVA: Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat)
DAVA TARİHİ: 22/09/2015
KARAR TARİHİ: 29/04/2021
DAVA:
Davacı vekili Mahkememize sunduğu 22/09/2015 havale tarihli ve aynı tarihte harçlandırdığı dava dilekçesinde özetle; ---plaka sayılı araç ile-- plaka sayılı aracın çarpışması sonucu meydana gelen trafik kazasında araçta yolcu olarak bulunan müvekkillerin --- vefat ettiğini, araç sürücüsü ... ve araçta yolcu olarak bulunan ..--- kısmi olarak iş göremez hale geldiklerini, ...--- vefat etmesi sebebiyle müvekkillerden .--- murisin desteğinden yoksun kaldıklarını, yargılama sonucunda müvekkillerden --. için ayrı ayrı 1.000,00 TL ve toplamda 2.000,00 TL destekten yoksun kalma tazminatının, tazminat değerinin daha sonra arttırılmak üzere kaza tarihinden itibaren işleyecek avans faiz oranları ile davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsilini, müvekkil ... için maddi tazminat değerinin tam ve kesin olarak belirlenmesinin mümkün olduğu anda arttırılmak üzere şimdilik asgari 500 TL geçici iş göremezlik tazminatının ve maddi tazminat değerinin daha sonra arttırılmak üzere şimdilik 2.000,00 TL kalıcı iş göremezlik tazminatının kaza tarihinden itibaren işleyecek avans faiz oranları ile davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsilini, .---. için maddi tazminat değerinin daha sonra arttırılmak üzere şimdilik asgari 500 TL geçici iş göremezlik tazminatının ve maddi tazminat değerinin daha sonra arttırılmak üzere şimdilik 2.000,00 TL kalıcı iş göremezlik tazminatının kaza tarihinden itibaren işleyecek avans faiz oranları ile davalı ---- tahsilini, yargılama giderleri ve ücreti vekaletin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahmiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
SAVUNMA:
Davalı ...-------. vekili Mahkememize sunduğu ----havale tarihli cevap dilekçesinde özetle: müvekkil şirketin ---------- davanın yetkisiz mahkemede açıldığını, dosyanın yetkili --- gönderilmesini ve davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ...----Mahkememize sunduğu----havale tarihli cevap dilekçesinde özetle: müvekkil şirketin dava konusu zararlara ilişkin olarak sorumluluğunun poliçe limiti ile sınırlı olduğunu, ------ sürücüsünün kusuru oranında ve zarar nispetinde olduğunu, yargılama harç ve giderleri ve vekalet ücretinin davacıya tahmiline ve davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Uyuşmazlık Konusu: Taraflar arasındaki ihtilaf, temelde davaya konu kaza nedeniyle kusur durumu, davalı tarafın zararı tazmin yükümlüsü olup olmadığı ve mahkememizin yetkisi hususu noktasındadır.
Davanın Hukuki Niteliği: Dava, trafik kazasından kaynaklı destekten yoksun kalma, geçici ve kalıcı iş göremezlik zararı nedeniyle tazminat davasıdır.
Davanın Hukuki Sebebi: Haksız fiil sorumluluğuna ilişkin 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu (TBK)'nun 49. Maddesindeki "Kusurlu ve hukuka aykırı bir fiille başkasına zarar veren, bu zararı gidermekle yükümlüdür.
Zarar verici fiili yasaklayan bir hukuk kuralı bulunmasa bile, ahlaka aykırı bir fiille başkasına kasten zarar veren de, bu zararı gidermekle yükümlüdür." şeklindeki düzenlemedir.
DELİLLER:
Celp ve tetkik olunan --- tarihli ölümlü trafik kazası tespit tutanağına göre; ....--- sevk ve idaresindeki --- plaka sayılı araç ---- sevk ve idaresindeki ---- plakalı aracın kaza yaptıkları anlaşılmıştır.
---------- sayılı Kusur raporunda; sürücü -------- %15 oranında kusurlu olduğu, sürücü ---- %85 oranında kusurlu olduğu rapor edilmiştir.
----- Karar sayılı raporunda;-------Resmi Gazetede yayımlanan Maluliyet Tespit İşlemleri Yönetmeliği, ----------- Yönetmeliğinin --------bölümünde yapılan değişiklikler içerdiğini, ---- diğer ------bölümünü içermediğini, dolayısıyla ----------- Yönetmeliği ile sadece beden çalışma gücünün en az %60’ını kaybedip kaybetmediğine (---- ilişkin değerlendirme yapılabileceği, bu nedenle söz konusu yönetmeliğe göre meslekte kazanma gücü kaybı belirlenemeyeceği cihetle mevcut belgelere göre;----- tarihinde geçirmiş olduğu trafik kazasına bağlı gelişen yaralanmasının ----- sayılı --- Çalışma Gücü ve Meslekte Kazanma Gücü Kaybı Oranı Tespit İşlemleri Yönetmeliği hükümleri kapsamında --- olduğunu, sürekli maluliyet tayinine mahal olmadığını, iyileşme (iş göremezlik) süresinin kaza tarihinden itibaren 3 (üç) aya kadar uzayabileceğini rapor edilmiştir.
Bilirkişi --- havale tarihli raporunda özetle; dosyada mevcut ---- tarihli feragatname gereği davacı .----işgöremezlik maddi zararı ve davalı----- yönünden davanın konusuz kaldığını, dosyada mevcut 11.04.2018 tarihli feragatname gereği davacı ....-- davacı ..-- müteveffa oğullarının desteğinden yoksun kalma maddi zararı ve davalı --- yönünden davanın konusuz kaldığını, davacı ...--- nihai ve gerçek geçici iş göremezlik maddi zararının 3.190,86 TL olduğunu, davacının maddi zararının müşterek ve müteselsilen talep ettiğini ancak; davalıların kusur sorumluluklarına göre hüküm kurulması halinde davacının geçici iş göremezlik maddi zararının ---- edebileceğini, davacı ...'-- destekten yoksun kalma nedeniyle --- -- talep edebileceği maddi zararının 94.806,56 TL olduğunu, davacı ...--destekten yoksun kalma nedeniyle---- talep edebileceği maddi zararının--- olduğunu, temerrüt başlangıcının 22.09.2015 tarihi ve faiz nev'inin yasal faiz olduğunu beyan ve rapor etmiştir.
Bilirkişi ----- raporunda özetle; --- tarihli raporunu tekrarla davacı ....--- destekten yoksun kalma nedeniyle davalı ..---- %85 kusur sorumluluğuna isabet eden maddi zararının 63.000,71 TL olduğunu, dosyadaki makbuz ve ibranameden ayrıca faiz ve fer’i ödemesi yapıldığının anlaşıldığını, ancak bu hususun (icra) aşamasında değerlendirilmesi gerekeceğini, davacı ..------ destekten yoksun kalma nedeniyle --- %85 kusur sorumluluğuna isabet eden maddi zararının 50.129,93 TL olduğunu, dosyadaki makbuz ve ibranameden ayrıca faiz ve fer’i ödemesi yapıldığının anlaşıldığını, ancak bu hususun infaz (icra) aşamasında değerlendirilmesi gerekeceğini, ödeme tarihindeki verilere göre yapılan incelemede, müteveffa ....---hak sahibi annesi --- babası ..--- yapılan ödemelerin yetersiz olduğunun tespit edildiğini, temerrüt başlangıcının 22.09.2015 tarihi ve faiz nev’inin yasal faiz olduğunu beyan ve rapor etmiştir.
Bilirkişi 29/03/2021 havale tarihli 2.ek raporunda özetle; dosyada mevcut 28.09.2016 tarihli feragatname gereği davacı ...'---- iş göremezlik maddi zararı ve davalı---- yönünden davanın konusuz kaldığını, dosyada mevcut 11.04.2018 tarihli feragatname gereği davacı ... ve davacı ...' ın müteveffa oğullarının desteğinden yoksun kalma maddi zararı ve davalı ----yönünden davanın konusuz kaldığını, davacı ...--- nihai ve gerçek geçici iş göremezlik maddi zararının 3.190,86 TL olduğunu, davacının maddi zararının müşterek ve müteselsilen talep ettiğini ancak; sayın mahkemece davalıların kusur sorumluluklarına göre hüküm kurulması halinde davacının geçici iş göremezlik maddi zararının 2.712,23 TL'yi davalı ...--- talep edebileceğini, ödeme tarihindeki verilere göre yapılan incelemede, müteveffa .--- hak sahibi annesi ... ve babası .--- yapılan ödemelerin yetersiz olduğunun tespit edildiğini, davacı ...--- destekten yoksun kalma nedeniyle davalı ...--- %85 kusur sorumluluğuna isabet eden ve bakiye teminat limitiyle sınırlı destekten yoksun kalma maddi zararının---- 137.387,68 TL olduğunu, ancak; ibranamede destekten yoksun kalma maddi zararı yönünden davadan feragat edildiği ve destekten yoksun kalma zararı bakımından davalı ...-----. yönünden davanın konusuz kaldığını, davacı ...---- destekten yoksun kalma nedeniyle davalı ..--- %85 kusur sorumluluğuna isabet eden ve bakiye teminat limitiyle sınırlı destekten yoksun kalma maddi zararının ------ 88.375,18 TL olduğunu, ancak; ibranamede destekten yoksun kalma maddi zararı yönünden davadan feragat edildiği ve destekten yoksun kalma zararı bakımından davalı ...----. yönünden davanın konusuz kaldığını, temerrüt başlangıcının 22/09/2015 tarihi ve faiz nev'inin yasal faiz olduğunu beyan ve rapor etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE KANAAT :
Hâkim, tazminatın kapsamını ve ödenme biçimini, durumun gereğini ve özellikle kusurun ağırlığını göz önüne alarak belirler(TBK m. 51).
Maddi Tazminat
Haksız fiil sonucunda ölüm gerçekleşmişse; cenaze giderleri, ölüm hemen gerçekleşmemişse tedavi giderleri ile çalışma gücünün azalmasından ya da yitirilmesinden doğan kayıplar, ölenin desteğinden yoksun kalan kişilerin bu sebeple uğradıkları kayıplar uğranılan zararlar olarak kabul edilir.(TBK Madde: 53)
Destekten yoksun kalma zararları, Borçlar Kanunu hükümlerine ve sorumluluk hukuku ilkelerine göre hesaplanır. Kısmen veya tamamen rücu edilemeyen ----- ödemeleri ile ifa amacını taşımayan ödemeler, bu tür zararların belirlenmesinde gözetilemez; zarar veya tazminattan indirilemez. Hesaplanan tazminat, miktar esas alınarak hakkaniyet düşüncesi ile artırılamaz veya azaltılamaz.(TBK Madde: 55/1)
Davacı tarafça ---- meydana gelen kazada ..--- vefatı nedeniyle ... ve ... yönünden destekten yoksun kalma tazminatı, ... ve ...'---- kazada yaralanmaları nedeniyle geçici ve kalıcı iş göremezlik zararının tazmini talebiyle eldeki davanın açıldığı anlaşılmıştır.
---- plakalı aracın --- sigortasını yapan şirketin davalı .---. Olduğu ve her iki poliçenin de kaza tarihini kapsadığı anlaşılmıştır.
13/07/2015 tarihinde ---- sevk ve idaresindeki ---- plakalı aracın çarpışması ile trafik kazası meydana geldiği, --- sürücüsünün hızını mahal şartlarına göre ayarlamadan dikkatsiz ve özensiz seyretmesi nedeniyle kazanın oluşumunda % 15 oranında kusurlu olduğu, ---- plakalı araç sürücüsünün kavşak girişindeki ---dikkate almadan ve kavşakta geçiş önceliğine uymadan kavşağa girmesi nedeniyle kazanın meydana gelmesinde % 85 oranında kusurlu olduğu anlaşılmıştır.
Davacı ..--- maluliyet oranının tespiti için rapor alınmış buna göre--- sürekli iş göremezliğinin bulunmadığı ve geçici iş göremezlik süresinin 3 ay olduğu tespit edilmiştir. Dosya kapsamına uygun olması nedeniyle hükme esas alınan aktüer bilirkişi raporuna göre davacı --- geçici iş göremezlikten dolayı zararının 3.190,86 TL olduğu ve kalıcı maluliyeti bulunmadığından kalıcı maluliyetten kaynaklı zararı bulunmadığı anlaşılmıştır.
Davacı ... tarafından kalıcı ve geçici iş göremezlik zararının davalı----- karşılanması talepli dava açılmış ise de davacılar vekili tarafından sunulan 27/09/2016 havale tarihli dilekçe ekinde yer alan makbuz ve ibraname başlıklı belge ile sulh oldukları ve karşılıklı olarak yargılama gideri ve vekalet ücreti talep etmedikleri anlaşıldığından .--- davası yönünden karar verilmesine yer olmadığına ilişkin karar vermek gerekmiştir.
Davacılar ...---- açtığı destekten yoksun kalma davası yönünden; 13/07/2015 tarihli kaza nedeniyle vefat eden .--- davacılar ..----çocukları olduğu ---- davacıların desteği olduğu, davalı --- tarihli dilekçesi ekinde sunduğu makbuz ve ibraname başlıklı belge ile davacıların davalı ----. İle destekten yoksun kalma tazminatı talepleri yönünden sulh oldukları ve birbirlerinden karşılıklı olarak yargılama gideri ve vekalet ücreti taleplerinin bulunmadığı--- destekten yoksun kalma tazminatı davasının konusunun kalmadığı anlaşılmıştır. Davacılar ----yapılan sulh nedeniyle davalı ---- zararın hepsini ödemediği sigortaladığı aracın kusuruna denk gelen zararı ödediği ibranameden anlaşıldığından ve davacılar tarafından diğer davalı ...---- kusuruna denk gelen zararın tazmini istendiğinden, davacılar tarafından açıkça --- feragat edilmemesi veya feragat edildiğinin açıkça anlaşılamaması nedeniyle davalı ..--- sigortaladığı aracın kusuruna denk gelen zarardan sorumlu olduğu kanaatine varılmış, dosya kapsamına uygun olması nedeniyle hükme esas alınan bilirkişi raporuna göre davacı ...'--- davalı ...---- destekten yoksun kalma alacağının bulunduğu ve davacı ...--- davalı ...---- destekten yoksun kalma alacağının bulunduğu anlaşılmıştır.
Tüm dosya kapsamından yukarıda açıklanan nedenlerle davacı ..--- dava yönünden; davalı-----diğer davalıdan dava dilekçesinde talebi bulunmaması nedeniyle karar verilmesine yer olmadığına, davacı ..--- açtığı kalıcı maluliyetten kaynaklı tazminat davasının kalıcı maluliyet bulunmaması nedeniyle reddine, geçici iş göremezlikten kaynaklı davasının kabulüne, davacılar ----- aleyhine açtıkları destekten yoksun kalma tazminatı davası yönünden sulh olmaları nedeniyle karar verilmesine yer olmadığına, -----. Yönünden açtıkları davanın davalı ... tarafından yapılan ödemenin güncellenip mahsup edilmesi ile bulunan kısım yönünden kabulüne karar verilmesi gerektiği, davadan önce davalıların temerrüde düşürüldükleri ispat edilemediğinden ve davacıların tacir olmaması nedeniyle kabulüne karar verilen tazminatlara dava tarihinden itibaren yasal faiz uygulanması gerektiği sonuç ve vicdani kanaatine(Ay. m.138) varılarak aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda ayrıntılı olarak açıklandığı üzere;
1-Davacı ..---- açtığı dava yönünden sulh nedeniyle karar verilmesine yer olmadığına,
2-Davacı ..--- açtığı destekten yoksun kalma tazminatı yönünden;
a-Davalı -----. bakımından sulh nedeniyle karar verilmesine yer olmadığına,
b-Davalı ..----. Bakımından davanın kabulü ile 63.000,71 TL destekten yoksun kalma tazminatının 22/09/2015 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte ve kaza tarihinde geçerli poliçe limiti ile sınırlı olmak kaydıyla davalı ...----- alınarak davalı -------- verilmesine,
3-Davacı ..---- açtığı destekten yoksun kalma tazminat davası yönünden;
a-Davalı ----------bakımından sulh nedeniyle karar verilmesine yer olmadığına,
b-Davalı ..------. Bakımından davanın kabulü ile 50.129,93 TL destekten yoksun kalma tazminatının 22/09/2015 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte ve kaza tarihinde geçerli poliçe limiti ile sınırlı olmak kaydıyla davalı ..---- alınarak davalı ---- verilmesine,
4-Davacı ..----- açtığı kalıcı iş göremezlik zararının tazminine ilişkin davanın REDDİNE,
5-Davacı ..---- açtığı geçici iş göremezlik zararının tazmini davası yönünden davanın kabulü ile 3.190,86 TL'nin 22/09/2015 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte ve kaza tarihinde geçerli poliçe limitleri ile sınırlı olmak kaydıyla davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacı .------- verilmesine,
6-Harçlar kanunu uyarınca alınması gerekli 7.945,92 TL karar ve ilam harcından peşin alınan 27,70 TL ve ıslah harcı olarak alınan 389,00 TL'nin mahsubu ile bakiye 7.529,22 TL karar ve ilam harcının davalı ----- sorumluluğu 217,97 TL ile sınırlı olmak üzere davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak hazineye irat kaydına,
7-Davacı ..----- açtığı kalıcı iş göremezlik davası yönünden davalılar kendilerini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan --- uyarınca hesaplanan 2.000,00 TL vekalet ücretinin davacı .---- alınarak davalılara verilmesine,
8-Davacı .---açtığı geçici iş göremezlik zararının tazmini davası yönünden davacı kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan--- uyarınca hesaplanan 3.190,86 TL vekalet ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacı ..---verilmesine,
9-Davacı --- açtığı destekten yoksun kalma tazminat davası yönünden davacı kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan --- uyarınca hesaplanan 7.316,89 TL vekalet ücretinin davalı ..---- alınarak davacı .--- verilmesine,
10-Davacı ..--- açtığı destekten yoksun kalma tazminat davası yönünden davacı kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan --- uyarınca hesaplanan 8.990,09 TL vekalet ücretinin davalı .--- alınarak davacı .-- verilmesine,
11-Davacı .--- geçici ve sürekli iş göremezlikten kaynaklı açtığı dava, davacı ... ve davacı ...--- davalı ---. Aleyhine açtıkları destekten yoksun kalma davasında karşılıklı olarak vekalet ücreti ve yargılama gideri talebi bulunmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
12-Davacı tarafça 20/03/2018 tarihinden sonra yapılan 1.150,00 TL bilirkişi ücreti ve 148,00 TL posta ve tebligat giderinin haklılık durumuna göre hesaplanan 1.276,06 TL'sinin davalı ---- sorumluluğu 797,89 TL ile sınırlı olmak kaydıyla davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacılara verilmesine, 20/03/2018'den önceki dönemde yapılan yargılama giderlerine ilişkin sulh nedeniyle karar verilmesine yer olmadığına
13-Davacı tarafça peşin harç olarak yatırılan 27,70 TL ve ıslah harcı olarak yatırılan 389,00 TL'nin davalı ...---- alınarak davacılara verilmesine,
14-Yatırılan gider avansından kullanılan kısmın mahsubu ile bakiye kısmın kararın kesinleşmesi halinde davacılara iadesine, yatırılan delil avansından kullanılmayan kısmın avansı yatıran davalıya iadesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, diğerlerinin yokluğunda, gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren 2(iki) hafta içinde Mahkememize veya Mahkememize gönderilmek üzere bulunulan yer yada başka bir yer Asliye Ticaret Mahkemesine verilecek bir dilekçe ile başvurmak ve istinaf harç ve masraflarını karşılamak koşulu ile İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi'ne istinaf yasa yolunun açık olduğu, istinaf dilekçesinde istinaf yoluna başvuru konusu edilen hususlar ile nedenlerinin belirtilmesinin gerektiği, istinaf yoluna başvurulmasının İİK'nın 36. maddesi saklı kalmak kaydıyla kararın icrasını durdurmayacağı, süresi içerisinde karara karşı istinaf yoluna başvurulmaması halinde hükmün kesin hüküm ve kesin delil oluşturacağı açıklanmak suretiyle açık duruşmada verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.