T.C. İstanbul Anadolu 9. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2015/1363
KARAR NO: 2018/1118
DAVA: Hisse Senetlerinin Hükümsüzlüğünün Tespiti
DAVA TARİHİ: 09/06/2015
KARAR TARİHİ: 13/11/2018
DAVA:
Davacı vekili Mahkemeye sunduğu 09/06/2015 havale tarihli ve aynı tarihte harçlandırdığı dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin de dahil olduğu..... şirketlerinden ...... borcundan kaynaklı aile üyelerinin şahsi, ..... şirketlerinin kefil olmaları ve ipotek vermeleri ile müteselsil olarak ......Bankası A.Ş.’ye borçlu olduklarını, banka ortada bir rehin sözleşmesi olmamasına rağmen hisse senetlerini müvekkiline iade etmediğini, aradaki kredi ilişkisi nedeni ile ısrarcı olmadıklarını, ..... şirketinin müvekkili ile sözleşmesini iptal etmesi ile borçların ödenemediğini, bankanın yaptığı takipler ve ipotekleri paraya çevirmesi gibi hukuki yollara başvurduğunu, taraflarca imzalanan rehin sözleşmesi olmamasına rağmen müvekkiline ait ....hisselerini 29.03.2007 tarihinde 140.000,00 USD bedelle ... hukuka aykırı temlik ettiğini, banka ile müvekkili arasında rehin sözleşmesi olmamasından kaynaklı hisse senetlerinin ciro silsilesinin hukuka aykırı olduğunu ve hükümsüz olduklarını, temlik miktarı 213 sayılı VUK. Mükerrer 257. mad. 1. Fıkrası, 2. Bendine göre, ödenmediğini ve muvazaalı olduğundan geçersiz olduğunu, 8.000,00 TL ve üzeri tahsilatların banka veya özel fınans kurumu aracılığı ile yapılması ve tevsikinin zorunlu olduğunu, hisse senedinin rehnin paraya çevrilmesi yolu ile takibinin ve icradan satışının hukuka aykırı olduğundan hükümsüz olduğunu, ....... Bankası A.Ş. tarafından .... tarihinde .... USD tutarda temlik alan .... hisselerinin paraya çevirmek için İstanbul 12. İcra Müd. .... E. Sayılı dosyada takibe geçtiğini, takipte asıl borçlunun .... USD miktarlı, rehin borçlusu ..... olduğunu, müstenidatı temlik sözleşmesi ve rehin sözleşmesi gösterildiğini, bu takiple; müvekkiline ait olan hisse senetlerinin davalı ... tarafından satın alındığını, takip ve ödeme emri incelendiğinde takibin İİK emredici ve genel hükümlerine aykırı olduğunu, satışa konu hisse senetlerinin sahibinin ...A.Ş. olmadığını, müvekkili .... ait olduğunu, dosya içeriğindeki imzalanmamış olan rehin sözleşmesindeki tarafların banka ve müvekkili ..... olduğunu, geçerli bir rehin sözleşmesi olduğu varsayılsa bile, rehin borçlusunun ... olmasının zaruri olmasının takibin zaruri geçerlilik şartlarından olduğunu, dava konusu hisselerin davalıya geçmesini sebep olan İstanbul 12. İcra Müd. .... Esas Sayılı Rehnin Paraya Çevrilmesi yolu ile, takibin borçlusunun ise .... olduğunu, bu nedenle yok hükmünde olan bir icra takibi söz konusu olduğunu, dava konusu hisse senetlerinin TTK hükümleri gereği artırdan kadar yeni hisse senetlerinin basıldığını, bu senetlerin ayrıca müvekkili tarafından alındığını, bu yeri hisse senetleri eski senetleri de kapsadığından artık hükümsüz ve keemlenyekün olduklarını, eski olan dava konusu senetlerin mali değerinin olmadığını ve hatıra niteliğinde olduğunu, Davalının bu hisse senetlerini ......’den bedelsiz olarak ve muvazaalı olarak aldığını, bu hisse senetlerinin şirketi ele geçirmeye çalışan..... kasasından çıktığını, muvazaa nedeniyle geçersiz olduğunu, davalı ... tarafından herhangi bir ödeme yapılmadığını, İstanbul 32. İcra Müdürlüğü ..... Esas sayılı alacaklı.... ve borçlusu..... olan icra takibinde ... .. ofisinde yapılan hacizde müvekkiline ait ... hisselerinin tespit ve haciz edildiğini, ...’nm arkasındaki kişinin ......olduğunu, dava konusu hisse senetlerinin bu nedenlerle hükümsüz olduğunu, bu nedenlerle hisse senetlerinin iyi niyetli 3. kişilerin eline geçmemesi ve mağdur olmamaları, kötü niyetli kişilerin eline geçmemesi adına iş bu davanın açılması zarureti doğduğunu, davalı ... ... şirketinin ortağı olmamasına rağmen son genel kurulun iptali için İstanbul Anadolu 7. Asliye Ticaret Mahkemesi ... Esas sayılı dosyada dava açtığını, görülen davada verilen .... tarih ve ... E., ... K. No.lu görülen davanın kabulüne, genel kurul toplantı ve kararlarlımn yoklukla malül ve hükümsüz olduğuna karar verildiğini, bu kararın verilmesinde en önemli nedenlerden birisinin icradan satışa neden olan rehin sözleşmesinin geçersiz olmasının neden olduğunu, İstanbul 12. İcra Müdürlüğü ... Esas sayılı icra dosyasında Temlik eden......., temlik alan ....., borçluların ... ve diğerleri, hisse senetlerini satın alanın isse ... olduğunu, her üçünün vekilinin ise,... olduğunu, bunun aradaki kirli ilişkiyi gösterdiğini beyanla müvekkilinin ortağı olduğu..... ilk çıkarılan hisse senetlerinin yeni hisse senetleri çıkarılması ile hükümsüz hale gelen ...... no.lu beher değeri 300,00 TL (E. 300.000.000,00 TL) 51 adet ve ceman 15.300,00 TL (E. 15.300.000,00 TL) nominal bedelli senetlerine -Teminatsız olarak tedbir konulmasına ayrıca hisse senetlerinin hükümsüz olduğunun tespitine, karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davacı vekili 13/11/2018 tarihli duruşmada/esas hakkındaki beyanında; bilirkişi raporuna itirazlarını tekrarla, davanın kabulüne karar verilmesini talep etmiştir.
SAVUNMA:
Davalıya dava dilekçesi usulüne uygun olarak tebliğ edilmiş, davalı cevap dilekçesi sunmadığı gibi duruşmalara da katılmamıştır.
İstanbul 12. Asliye Ticaret Mahkemesi .... Esas sayılı dosyasında ... tarihinde yetkisizlik kararı vermesi üzerine dava dosyası mahkememizin yukarıdaki esasına kaydı yapılarak yargılamaya devam olunmuştur.
Uyuşmazlık Konusu: Taraflar arasındaki ihtilaf, temelde dava dışı ... ait 300 TL değerli 51 adettin toplam 15.300,00 TL bedelli hisse senedinin malikinin davacı olup olmadığı, davacı ile dava dışı Kuveyttürk arasında rehin sözleşmesi bulunup bulunmadığı, rehin sözleşmesi aşamasında hisse senetlerinin bu bankaya verilip verilmediği, rehin sözleşmesinin imzalanmamasına rağmen hisse senetlerinin banka tarafından dava dışı ..... cirolanıp cirolanmadığı, rehnin paraya çevrilmesi yoluyla takipte hisse senetlerinin icradan davalıya ihale edilip edilmediği ve bu ihalede davalının gerçekte ödeme yapıp yapmadığı, satışın usulüne uygun olup olmadığı ayrıca eski hisse senetleri yerine yeni hisse senetlerinin basılması sureti ile eskilerinin hükümsüz kalıp kalmadıkları noktasındadır.
Davanın Hukuki Niteliği: Dava, muvazaalı devir nedeniyle hisse senetlerinin hükümsüzlüğünün tespiti davasıdır.
Davanın Hukuki Sebebi: Türk Borçlar Kanunu(TBK)'nun 19.maddesindeki; "Bir sözleşmenin türünün ve içeriğinin belirlenmesinde ve yorumlanmasında, tarafların yanlışlıkla veya gerçek amaçlarını gizlemek için kullandıkları sözcüklere bakılmaksızın, gerçek ve ortak iradeleri esas alınır, Borçlu, yazılı bir borç tanımasına güvenerek alacağı kazanmış olan üçüncü kişiye karşı, bu işlemin muvazaalı olduğu savunmasında bulunamaz." şeklindeki düzenlemedir.
DELİLLER:
Kuveyttürk Katılım Bankası 'nın 06/02/2017 tarihli müzekkere cevabı incelendiğinde, davacı .... ile yapılan herhangi bir rehin sözleşmesi ve ........ ait hisse senedi temlikinin banka kayıtlarında mevcut olmadığı bildirilmiştir.
İstanbul Anadolu 7. Asliye Ticaret Mahkemesi 'nin .... Esas sayılı dosyasında verilen gerekçeli karar incelendiğinde; davacısı ... olup, davalılar .........olduğu, bu davada davacının şirket pay sahibi olduğu kabul edilerek davalı şirketin .... tarihli Olağanüstü Genel Kurul Toplantısında alınan kararların iptaline karar verildiği ve verilen bu kararın kanun yolu incelemesinden geçerek Yargıtay 11. HD. Tarafından 04/07/2017 tarihinde onanarak kesinleştiği anlaşılmıştır.
İstanbul Anadolu 7. Asliye Ticaret Mahkemesi 'nin ..... Esas sayılı dosyasında dava konusu olan Genel Kurul Kararı incelendiğinde; şirketin yönetim kurulu üyeliklerine seçim yapıldığı anlaşılmıştır.
.......'nin ..... tarih ve. nolu yönetim kurulu kararı ile Anasözleşmenin şirketin sermayesi ile ilgili olan 6 'ncı maddesi geçerli para birimi olan YTL 'ye çevrilmek suretiyle düzeltildiği ve ayrıca şirket sermayesinin tamamı ortaklarca ödenmiş bulunduğundan şirketin hisselerinin tamamının hamiline olarak belirtilen nominal değer ve adette bastırılmasına karar verildiği anlaşılmıştır.
..... tarihli Rehin Sözleşmesi incelendiğinde, taraflarının ..... ile ... olduğu, rehnin konusunun ise ..... % 51 'ine tekabül eden hisse senetlerinin olduğu anlaşılmıştır.
Mali Müşavir bilirkişi 31/08/2018 havale tarihli raporunda özetle; davacı ... tarafından ortağı olduğu ....... ilk çıkarılan hisse senetlerinin yeni hisse senetleri çıkarılması ile hükümsüz hale geldiği iddiası ile;..... no.lu beher değeri ... TL (E. ...TL) 51 adet ve ceman .. TL (E. 15.300.000,00 TL) nominal bedelli senetlerin hükümsüz olduğuna Sayın Mahkeme’ce karar verilmesinin iş bu dava ile talep edildiği,..... Tarihli Rehin Sözleşmesi ile alacaklı dava dışı ...... (Kurum/rehin alan ve alacaklı) ve ...... olan rehin sözleşmesi imzalandığı, Rehin Sözleşmesi ile; Kurum lehine devamlı olarak ...... %51 hissesinin rehinli tutulacağını gayrikahilirücu olarak kabul ve taahhüt edildiği, dava konusu edilen; ..... no.lu beher değeri 300,00 TL (E. 300.000.000,00 TL) 51 adet ve ceman 15.300,00 TL (E. 15.300.000,00 TL) nominal bedelli senetlerin bankaya “Rehnedilen Hisse Senetlerinin Teslim Zaptı” ile teslim edildiği, davacının hükümsüz olduğuna karar verilmesini talep ettiği hisse senetlerinin davalı ... tarafından; İstanbul 12 İcra Müdürlüğünün ...... E. no.lu taşınır rehninin paraya çevrilmesi yolu ile 17.04.2008 tarihinde başlatılan icra takibi sonucunda;.ye ait . sıra no.lu beheri 300,00 TL (300.000.000 E. TL) 51 adet ve cem’an 15.300,00 TL (15.300.000.000 E. TL) nominal bedelli hamiline hisse senetlerinin 18.07.2008 tarihinde yapılan açık artırma neticesinde; 20.500,00 TL bedel ile ihale alıcısı iş bu davanın davalısı ...’ya ihale edildiği ve gerçekleştirilen ihalenin kesinleştiği, bu durumun 15.08.2008 tarihli yazı ile.....Ticaret Sicil Müdürlüğüne ve ayrıca şirkete bildirildiği, aynı tarihte hamiline yazılı hisse senetlerinin ihale alıcısına (iş bu davanın davalısı ...’ya) teslim edildiği, sayın Mahkeme’ce kabulü halinde; İstanbul 12. İcra Müdürlüğü ...... E. sayılı dosyasında yapılan takibin ve sonrasında yapılan ihalenin dava açılmaması ile kesinleştiği ve davalı ...'nın dava konusu edilen hisse senetlerini iktisap ettiğinin kabulünün gerekeceği, dolayısıyla; davalı ...’nın söz konusu hisseleri alması ile ...... şirketinin önceki sermaye olan ... TL toplam sermaye içerisinde % 51 oranda yeni hissedarı olduğunun görüldüğü, .....şirketinin 18.06.2007 tarih 3 nolu kararı ile sermayenin 295.000,00 TL olduğu ve kararda belirtildiği üzere nominal değer ve adette bastırılmasına karar verildiği, dolayısıyla; davacı tarafından rehin olarak verilen ve neticede itiraz edilmeden kesinleşen takip sonucunda ihale ile söz konusu Emopar şirketine edinilen hisse senetlerinin, basımına karar verilen 18.06.2007 tarihinden sonra ve 18.07.2008 tarihinde iktisap edildiği, buna göre davalıya ait hisse senetlerinin hükümsüz olmadığı görüş ve bayan edilmiştir.
Bilirkişi raporu usulüne uygun olarak taraflara tebliğ edilmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE KANAAT :
Yargı yetkisini, Anayasanın 9. Maddesine göre, Türk Milleti adına kullanan Mahkememizce, uyuşmazlık konusu hakkında, yapılan açık duruşmalar ve yargılama sonunda(Ay. m.141), toplanan/sunulan deliller, ticaret sicil kayıtları, İstanbul Anadolu 7. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin .....Esas sayılı dosyası, Kuveyttürk Katılım Bankası cevabi yazısı, iptal edilen genel kurul tutanağı, ..... tarihli yönetim kurulu kararı, rehin sözleşmesi, yeni pay alma kuponları, bilirkişi raporu, iddia ve beyanlar ile tüm dosya mündericatı incelenip hep birlikte değerlendirildiğinde; davalının davaya konu hisse senetlerini Kalkyoto Elektronik A.Ş. 'nin borcuna istinaden icradan yapılan ihale sonucu edindiği, bu nedenle somut olayda hisse senetlerinin rıza hilafına elden çıkmasına ilişkin TTK.nun 661'nci maddesinin uygulanma olanağının bulunmadığı, bunun yanı sıra her ne kadar davacı tarafça davalının elinde bulunan hisse senetlerinin yerine yeni hisse senetlerinin basılması nedeniyle davalının elindeki davaya konu hisse senetlerinin hükümsüz kaldığı iddia edilmiş ise de, dosyaya sunulan 18/06/2007 tarihli yönetim kurulu kararının davalının elinde bulunan hisse senetlerinin yerine yenilerinin basılmasına ilişkin olmayıp, para biriminden 6 sıfır atılması ve YTL 'ye geçilmesi nedeniyle sermayeye ilişkin ana sözleşmenin 6'ncı maddesinin tadili niteliğinde olduğu ve yapılan bu düzeltme ile şirket hisselerinin tamamının yeni para birimi üzerinden hamiline olarak bastırılmasına karar verildiği, kaldı ki hisse senetlerinin yenisinin basılması nedeniyle önceki hisse senetlerinin hükümsüz kaldığına ilişkin iddianın hisse senedini çıkaran şirketin taraf olduğu davada değerlendirilmesi gerektiği, bunun yanı sıra Kuveyttürk ile yapılan rehin sözleşmesinin imzalanmaması ve bu nedenle bankaya hisse senetlerinin devrinin geçersiz olduğu, banka tarafından ..... yapılan temlik ve hisse devrinin muvazaalı olduğu, ..... borcuna istinaden davacıya ait hisse senetlerinin hukuka aykırı icra işlemleri ile davalıya satıldığı iddialarının rehin sözleşmesinin, temlik ve hisse devrinin ve icra dosyası alacaklısının taraf olduğu davada değerlendirilmesi gerektiği, zira davalının ihale alıcısı konumunda olduğu satış ve ihale aşamasına kadar gelmiş olan icra takibinde yapıldığı iddia edilen hukuka aykırılıkların bu işlemlere hiç bir katkısı olmayan davalıya karşı tek başına ileri sürülemeyeceği, aynı şekilde davalının tarafı olmadığı rehin sözleşmesi ve temlik ile hisse senetlerinin devri işlemlerinin muvazaalı olduğu iddiasının aynı şekilde davalıya karşı tek başına ileri sürülemeyeceği, hisse senetlerinin hamiline olması nedeniyle bunları elinde bulunduran kimsenin hamil kabul edilmesi gerektiği, hamiline yazılı senetlerin cirosuz bir şekilde teslim ile devrinin mümkün olduğu, ciro ile devir halinde ise ciro silsilesinin şeklen düzgün olup olmadığını denetleme yükümlülüğünün hisse senedini çıkaran şirkete ait olduğu, kaldı ki İstanbul Anadolu 7. Asliye Ticaret Mahkemesi 'nin ..... Esas sayılı dosyasında davalı hissedar kabul edilerek davasının kabulüne karar verildiği, tüm bu nedenlerle davacının iddialarının yalnızca davalının hasım olarak gösterildiği eldeki davada değerlendirilmesinin mümkün olmadığı, bu iddiaların değerlendirilebilmesi için iddia olunan işlemlerde taraf olan kişilerin davada taraf olması gerektiği, bunun yanı sıra davacının dayandığı 18/06/2007 tarihli yönetim kurulu kararının paradan 6 sıfır atılması sonucu hisse değerlerinin YTL 'ye çevrilmesi ile oluşan nominal değerler nedeniyle hisse basımına ilişkin olup, davaya konu hisse senetlerinin herhangi bir nedenle hükümden düşmesi nedeniyle yerine yenisinin basımına ilişkin olmadığı, davacının eldeki dava yönünden iddialarını ispatlayamadığı sonuç ve vicdani kanaatine(Ay. m.138) varılarak davanın reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda ayrıntılı olarak açıklandığı üzere;
1-Davanın REDDİNE,
2-Başlangıçta peşin olarak alınan 27,70 TL harcın, alınması gerekli olan 35,90 TL harçtan mahsubu ile bakiye 8,20 TL karar ve ilam harcının davacıdan alınarak hazineye irat kaydına,
3-Davacı tarafından yapılan yargılama masraflarının kendi üzerinde bırakılmasına,
4-Karar kesinleştiğinde, HMK Gider Avansı Tarifesinin 5. Maddesi uyarınca, artan gider avansının davacıya iadesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, diğerlerinin yokluğunda, gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren 2(iki) hafta içerisinde mahkememize veya mahkememize gönderilmek üzere bulunulan yer yada başka bir yer Asliye Ticaret Mahkemesine verilecek bir dilekçe ile başvurmak ve istinaf harç ve masraflarını karşılamak koşulu ile İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi'ne istinaf yolunun açık olduğu, istinaf dilekçesinde istinaf edilen hususlar ile nedenlerinin belirtilmesinin gerektiği, süresi içerisinde kararın istinaf edilmemesi halinde hükmün kesinleşeceği ve infaz edilebileceği açıklanmak suretiyle açık duruşmada verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.13/11/2018