T.C. İstanbul Anadolu 9. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 2020/245 Esas
KARAR NO: 2020/319
DAVA: Kira (Uyarlama İstemli)
DAVA TARİHİ: 17/07/2020
KARAR TARİHİ: 04/08/2020
Mahkememizde görülmekte olan Kira (Uyarlama İstemli) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkil şirket ile davalı arasında ---------------- adresinde ---- taşınmazın davacı şirkete kiralanması hususunda ----- başlangıç tarihli kira sözleşmesi akdedildiğini, kira bedelinin aylık kira bedeli + KDV 45.000 TL olduğunu, ---------yayılarak tüm dünyayı etkisi altına alan koronavirüs (covid 19) salgını Türkiye'de ilk kez 11 mart 2020'de görülmüş ve bu tarihten itibaren salgın hızla yayılmaya başlamış. Ülkenin sosyal ve ekonomik yaşamını kökten etkilenmiş olup, restaurant işleten müvekkil şirket de bu süreçten ciddi şekilde etkilenmiş ve büyük gelir kaybına uğramıştır. Bunun karşısında azaltılması mümkün olmayan giderleri ödemek zorunda olması nedeniyle aşırı ifa güçlüğüne düşmüş olduğundan huzurdaki iş bu davayı açma zarureti hasıl olduğunu, Borçlar Kanunu'nun 138. maddesi gereğince, dava konusu kira sözleşmesinin uyarlanması için kanunda aranan koşullar gerçekleştiğini ve davanın kabulüne karar verilmesini arz ve talep etmiştir.
İNCELEME VE GEREKÇE :
Görev mahkemeye ilişkin olumlu dava şartıdır. (HMK 114/I-c maddesi)
Mahkemelerin görevi, ancak kanunla düzenlenir. Göreve ilişkin kurallar, kamu düzenindendir.( HMK 1 maddesi)
Mahkeme tarafından dava şartlarının bulunup bulunmadığını davanın her aşamasında resen araştırılır. (HMK 115 maddesi)
Ticari davalar TTK. 4. maddesinde mutlak ve nispi ticari davalar düzenlenmiştir. Uyuşmazlığın Türk Ticaret Kamumda düzenlenen bir hususa ilişkin olması veya davanın ticaıet mahkemesinde görüleceğine dair açık bir yasal düzenlemenin bulunması halinde mutlak ticari dava, her iki tarafın da ticari işletmesiyle ilgili hususlardan doğan uyuşmazlıklarda ise nispi ticari dava sözkoııusu olup mahkememizin görev alanı içinde kalacaktır.
TTK nun 5. maddesine göre; Asliye ticaret mahkemeleri tüm ticari davalar ile ticari nitelikteki çekişmesiz yargı işleri ile özel kanunlardan doğan özel hükümler uyarınca ticaret mahkemesinde görülecek diğer dava ve işlere asliye ticaret mahkemesinde bakmakla görevlidir.
HMK 4 maddesi uyarınca; kira ilişkisinden doğan alacak davaları da dahil olmak üzere tüm uyuşmazlıkları konu alan davalar ile bu davalara karşı açılan davalara bakmakla Sulh Hukuk Mahkemeleri görevlidir.
Somut olayda ; uyuşmazlığın kira sözleşmesinden kaynaklanması nedeniyle, tüm dosya kapsamıyla HMK'nun 4, 114 ve 115 maddeleri gereğince mahkememizin görevsizliği nedeniyle açılan davanın usulden reddine, dosyanın HMK 20 maddesi gereğince İstanbul Anadolu Nöbetçi Sulh Hukuk Mahkemesine gönderilmesine davanın görev dava şartı yokluğundan usulden reddine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
H Ü K Ü M : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere:
1-Mahkememizin GÖREVSİZLİĞİNE, bu nedenle 6100 sayılı HMK'nın 115/2. Maddesi uyarınca dava şartı noksanlığından davanın usulden REDDİNE,
2-Taraflardan birinin, karar süresi içinde kanun yoluna başvurulmayarak kesinleşmiş ise kararın kesinleştiği tarihten; kanun yoluna başvurulmuşsa bu başvurunun reddi kararının tebliğ tarihinden itibaren iki hafta içinde Mahkememize başvurarak, dava dosyasının görevli mahkemeye gönderilmesini talep etmesi halinde dosyanın görevli İSTANBUL ANADOLU ----- MAHKEMESİ'ne gönderilmesine,
3-Yasal süre içinde Mahkememize başvurarak, dava dosyasının görevli mahkemeye gönderilmesi talep edilmediği takdirde, Mahkememize davanın açılmamış sayılmasına karar verileceğinin iş bu kararın tefhim/tebliği ile İHTARINA,
4-Dava dosyasının talep üzerine gönderilmesi halinde yargılama giderlerine görevli mahkemece hükmedilmesine,
5-Dava dilekçesinde belirtilen ihtiyati tedbir talebinin görevli mahkemece değerlendirilmesine,
Dair, davacı vekili ve davalının yokluğunda, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde mahkememize veya mahkememize gönderilmek üzere bulunulan yer yada başka bir yer --- Mahkemesine verilecek bir dilekçe ile başvurmak ve istinaf harç ve masraflarını karşılamak koşulu ile İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi'ne istinaf yolunun açık olduğu, istinaf dilekçesinde istinaf edilen hususlar ile nedenlerinin belirtilmesinin gerektiği, süresi içerisinde kararın istinaf edilmemesi halinde hükmün
Dair, davacı vekili ve davalının yokluğunda, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde mahkememize veya mahkememize gönderilmek üzere bulunulan yer yada başka bir yer -- Mahkemesine verilecek bir dilekçe ile başvurmak ve istinaf harç ve masraflarını karşılamak koşulu ile İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi'ne istinaf yolunun açık olduğu, istinaf dilekçesinde istinaf edilen hususlar ile nedenlerinin belirtilmesinin gerektiği, süresi içerisinde kararın istinaf edilmemesi halinde hükmün kesinleşeceği ve infaz edilebileceği açıklanmak suretiyle verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.