T.C. İstanbul Anadolu 9. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 2018/1130 Esas
KARAR NO: 2019/380
DAVA: İstirdat (Çek istirdatı)
DAVA TARİHİ: 09/10/2018
KARAR TARİHİ: 16/04/2019
DAVA:
Davacı vekili Mahkememize sunduğu 09/10/2018 havale tarihli ve aynı tarihte harçlandırdığı dava dilekçesinde özetle; Müvekkili şirketin ticari ilişkiden dolayı keşidecisi --------------, 05/03/2018 keşide tarihli, keşide yeri ---- olan, -------- Şubesinin---- seri numaralı,------bedelli ve müvekkili şirketin emrine yazılı çekin cirantalardan ----- tarafından müvekkilinin iradesi dışında çalındığını, taraflarınca ikame edilmiş olan İstanbul Anadolu ------. Asliye Ticaret Mahkemesinin ---- Esas sayılı dosyasında yapılan yazışmalar neticesinde çekin davalı tarafından bankaya ibraz edildiğinin anlaşıldığını beyanla davaya konu çekin istirdadına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davacı vekili 16/04/2019 tarihli duruşmada esas hakkındaki beyanında; önceki beyanlarını tekrarla davanın kabulüne karar verilmesini talep etmiştir.
SAVUNMA:
Davalı vekili Mahkememize sunduğu 15/11/2018 havale tarihli cevap dilekçesinde özetle: Davalı müvekkili şirketin oto alım-satım ve kiralama işleriyle uğraştığını, müvekkili şirketin davacı şirket ile bir ticaretinin söz konusu olmadığını, müvekkili şirketin söz konusu çeki araç alım satım sırasında aldığı ve bankaya ibraz ettiğini, davacı tarafın müvekkili şirket ile hiçbir ticari ilişkisinin olmadığını beyanla çekin müvekkilinde olmaması nedeniyle davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı vekili 16/04/2019 tarihli duruşmada esas hakkındaki beyanında; önceki beyanlarını tekrarla davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Uyuşmazlık Konusu: Taraflar arasındaki ihtilaf, temelde davacının davaya konu çekini çalınıp çalınmadığı, çekin cirantalarından olan ----- ile davalı arasında ticari ilişki bulunup bulunmadığı, davalı tarafın çeki usulüne uygun olarak iktisap edip etmediği, ayrıca davacı tarafça çekin bir önceki cirantaya iade edilip edilmediği, davanın tarafları arasında ticari ilişki bulunup bulunmadığı, noktasındadır.
Davanın Hukuki Niteliği; Rıza hilafına elden çıkan çekin istirdatı, davasıdır.
Davanın Hukuki Sebebi; 6102 sayılı TTK’nın 763. maddesindeki “Elden çıkan poliçe mahkemeye sunulursa, mahkeme, iade davası açması için dilekçe sahibine uygun bir süre verir. Dilekçe sahibi bu süre içinde dava açmazsa, mahkeme, poliçeyi, sunmuş olana geri verir ve muhatap hakkındaki ödeme yasağını kaldırır." şeklindeki düzenlemedir.
DELİLLER:
Takibe konu çek incelendiğinde; keşidecisinin ------------ keşide tarihinin----- bedelinin ise ---- olduğu, çekin lehtarı tarafından cirolandıktan sonra çekin sırasıyla ---------------- cirolarının bulunduğu, çekin ----- tarafından bankaya ibraz edildiği anlaşılmıştır.
İstanbul Anadolu------ Atm'nin---- sayılı dosyayı incelendiğinde davaya konu çek hakkındaki çek iptali davası olduğu, davaya konu çekin ödenmemesine ilişkin bankaya ve ilanların yapılmasına ilişkin ------------ müzekkere yazıldığı anlaşıldı.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE KANAAT :
Çek, herhangi bir suretle hamilin elinden çıkmış bulunursa, ister hamile yazılı, ister ciro yoluyla devredilebilen bir çek söz konusu olup da hamil hakkını 790 ıncı maddeye göre ispat etsin, çek eline geçmiş bulunan yeni hamil ancak çeki kötüniyetle iktisap etmiş olduğu veya iktisapta ağır bir kusuru bulunduğu takdirde o çeki geri vermekle yükümlüdür. (TTK m. 792)
Yargı yetkisini, Anayasanın 9. Maddesine göre, Türk Milleti adına kullanan Mahkememizce, uyuşmazlık konusu hakkında, yapılan açık duruşmalar ve yargılama sonunda(Ay. m.141); toplanan deliller, çek sureti, İstanbul Anadolu ------------------- Atm'nin 2018/427 E sayılı dosyası, İstanbul Anadolu ----- -------------- Soruşturma sayılı dosyası, iddia ve savunmalar ile tüm dosya mündericatı incelenip hep birlikte değerlendirildiğinde; davaya konu çekin kaybolduğundan bahisle İstanbul Anadolu -----ATM nin --- Esas sayılı dosyasına Zayi nedeniyle Çek İptali davasının açıldığı, ayrıca İstanbul Anadolu--- ------------- Soruşturma sayılı dosyasının ---- hakkında çeklerin faktoring şirketine verileceği beyanıyla alınığı ve bir daha kendisine ulaşılamadığı iddiası ile şikayetçi olunduğu ancak şikayet hakkında kovuşturmaya yer olmadığına karar verildiği, yapılan itiraz üzerine de Sulh Ceza Hakimliğince itirazın reddine karar verildiği, davanın tarafları arasında herhangi bir ticari ilişki bulunmadığına ilişkin ihtilafın söz konusu olmadığı, kambiyo senetlerinin illetten mücerret özelliği nedeniyle davacının şahsi def'ilerini davalıya karşı ileri süremeyeceği, davacının çekteki cirosundaki imzayı inkar etmediği, TTK 792. Maddeye göre davalının çeki kötü niyetle iktisap etmiş olduğu veya iktisabında ağır kusurlu bulunduğu hususlarını davacının ispatlayamadığı, hatta buna ilişkin somut bir iddiasının da bulunmadığı sonuç ve vicdani kanaatine(Ay. m.138) varılarak ispatlanamayan davanın reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda ayrıntılı olarak açıklandığı üzere;
1-Davanın REDDİNE,
2-Başlangıçta peşin olarak alınan 683,10 TL harcın alınması gerekli olan 44,40 TL harçtan mahsubu ile fazla alınan 638,70 TL'nin karar kesinleştiğinde ve istem halinde davacıya iadesine,
3-Davacı tarafın yargılama sırasında yapmış olduğu masrafların kendi üzerinde bırakılmasına,
4-Davalı yargılama sırasında kendini vekille temsil ettirdiğinden hüküm tarihinde yürürlükte bulunan ------------------uyarınca 4.750,00 TL avukatlık ücretinin davacı taraftan alınarak davalıya verilmesine,
5-Karar kesinleştiğinde, HMK Gider Avansı Tarifesinin 5. maddesi uyarınca artan gider avansının davacı tarafa; artan delil avansının davalıya iadesine,
Dair, taraf vekillerinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren 2(iki) hafta içerisinde mahkememize veya mahkememize gönderilmek üzere bulunulan yer yada başka bir yer Asliye Ticaret Mahkemesine verilecek bir dilekçe ile başvurmak ve istinaf harç ve masraflarını karşılamak koşulu ile İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi'ne istinaf yolunun açık olduğu, istinaf dilekçesinde istinaf edilen hususlar ile nedenlerinin belirtilmesinin gerektiği, süresi içerisinde kararın istinaf edilmemesi halinde hükmün kesinleşeceği ve infaz edilebileceği açıklanmak suretiyle açık duruşmada verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.