T.C. İstanbul Anadolu 9. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2018/936 Esas
KARAR NO: 2021/509
DAVA: İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 16/08/2018
KARAR TARİHİ: 01/07/2021
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkil Şirket tarafından işletilen -----, davalıya ait, dava dilekçesi ve delil listesi ekinde sunulan listede ------- araçlar ile gerçekleştirilen ------an ve yasal süresi içerisinde ödenmeyen geçiş tutarı ve yasadan kaynaklı para cezasının tahsili amacıyla----- başlatılan icra takibinden gönderilen ödeme emrinin, davalıya tebliğ edildiğini, borçlu, ödeme yaptığı gerekçesi ile müvekkil şirkete borcu olmadığını öne sürmek suretiyle borca kısmi itiraz ettiğini, itiraz konusu alacak hakkında takibin devamı amacıyla işbu dava ikame edilmektedir. yapılan itiraz haksız ve yersiz olup itirazın iptali gerektiğini beyan etmiştir.
CEVAP: Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkil faaliyet alanı gereği -----kullanmak durumunda olduğunu, herhangi bir kabul anlamına gelmemekle birlikte, ----- ihlalli olarak değerlendirilmesinin asıl nedeni davacı firmanın--------- olduğundan, itirazın iptali istenen takip tutarına ilişkin asıl ve feri taleplerin kabulü mümkün olmadığını, görüldüğü üzere bu geçiş ücreti piyasadaki---- kullanıcılarını --- getirdiğini, özellikle------ uygun olarak --- edilmesine karşın davacı ------ nedeniyle ortaya çıkan bu yaptırıma katlanılması söz konusu olamayacağını, davacı bu hususta bir çok kere uyarılmasına karşın---etmiş, kanuni düzenlemeyi kendisine destek bularak---- ödeme emrini gönderip kazanç kapısı haline getirdiği bu -- uygulamaya devam ettiğini ve tüm bu nedenlerle davanın reddine karar verilmesini arz ve talep etmiştir.
Uyuşmazlık Konusu: Taraflar arasındaki ihtilaf, temelde ihlalli geçiş tarihi itibari ile davacının ---- bakiyesinin yeterli olup olmadığı davalı ----geçişler ile ilgili olarak bildirim yükümlülüğü bulunup bulunmadığı ve davacının ---4 katı tutarındaki ceza oranını talep edip edemeyeceği noktasındadır.
Davanın Hukuki Niteliği: Dava, ---- nedeniyle tahakkuk ettirilen ---- ceza tutarının tahsili için girişilen icra takibine konu itirazın iptali davasıdır.
Davanın Hukuki Sebebi: İtirazın iptalini düzenleyen 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu(İİK)'nun 67/1. Maddesindeki "Takip talebine itiraz edilen alacaklı, itirazın tebliği tarihinden itibaren bir sene içinde mahkemeye başvurarak, genel hükümler dairesinde alacağının varlığını ispat suretiyle itirazın iptalini dava edebilir." şeklindeki düzenlemedir.
DELİLLER:
Celp ve tetkik edilen----davacı takip alacaklısı tarafından 72,35 TL geçiş ücreti ve 651,15 TL ceza tutarı olmak üzere toplam 723,50 TL alacağın tahsili için haciz yoluyla ilamsız takip yapıldığı, davalı tarafından icra dosyasına --- --- kısmi ödeme yapıldığı yapılan bu ödemenin, ihlalli geçiş asıl ücretinin olduğu, yapılan ödemelerin takip----tarih olan 31/05/2017 tarihi olduğu, ödeme emrinin davalı takip borçlusuna tebliği üzerine davalı takip borçlusunun süresi içerisinde, geçiş ücretlerinin ödendiği belirtilerek takibe itiraz edildiği, bunun üzerine takibin durduğu, itiraz dilekçesinin ve/veya takibin durdurulmasına ilişkin kararın davacı takip alacaklısına tebliğ edilmediği, eldeki davanın 1(bir) yıllık hak düşürücü süre içerisinde açıldığı anlaşılmıştır.
Celp edilen araç tescil kaydına göre ---- geçiş iddiasına-------araçların davalı şirket -----olduğu anlaşılmıştır.
Dava dilekçesi ekinde sunulan-----davalının maliki olduğu araçlar hakkında düzenlenmiş olup ---------- davalı tarafından dosyaya ibraz edilmiştir.
Davacı tarafından ------- birlikte ödenmesi amacıyla davalıya ihtarname gönderildiği ihtarnamenin dosyaya sunulan gönderi ----------- tarihinde davalıya tebliğ edildiği anlaşılmıştır.
------------ ve davalı tarafından bildirilen-------- müzekkere------ davalıya ait --------------- hesap ----------celp edilmiş; incelenmesinde ----------- ücretinin tahsili için yeterli bakiyenin olmadığı anlaşılmıştır.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE KANAAT :
4046, 3465 ve 3996 sayılı kanunlar çerçevesinde-------------------sahiplerinden, --------- tarafından ------ödemeden----- ücreti ile birlikte,----- ----- tutarında ceza, genel hükümlere göre ----- yürürlüğe giren 7144 s.Y.nın 18. md. ile değişik 6001 s.Y.nın 30/5 md.).
------------- ödemeden geçiş yapanlardan, ---------- tarihini izleyen on beş gün içinde yükümlü olduğu geçiş ücretini usulüne uygun olarak ödeyenlere, bu maddenin birinci fıkrası ile beşinci fıkrasında belirtilen cezalar uygulanmaz-----------sayılı ilamında; ------- Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun’un 30. Maddesinin 6639 Sayılı Kanun’un 33. Maddesi İle Değişiklik ---------- İncelenmesi sonucunda, -------uygulandığı------- hakkının ---- olarak ------ takdir edildiği anlaşılan, geçiş ücretiyle doğrudan bağlantılı bulunduğu,----- olduğu ve--------etki ve sonuç yarattığı değerlendirilen itiraz konusu ----- cezanın,-------- niteliğindeki idari para cezalarından farklı, --- alanına yaklaşan,--- ----- bir niteliğe sahip olduğu gerekçesi ile kuralın anayasaya aykırı olmadığı tespit edilerek anayasaya aykırılık başvurusu reddedilmiştir.
Dava, davalı tarafından------- yaptığı tespit edilen davacı hakkında tahakkuk ettirilen para cezasının kaldırılması istemine ilişkindir.
Davacının maliki bulunduğu aracın davalı şirketin ------------ yaptığı hususu sabit olup uyuşmazlık ----- ettirilen ceza tutarının yasa ve yönetmelik hükümlerine uygun olup olmadığı noktasında toplanmaktadır.
Davanın dayanağını oluşturan 6001 sayılı --- Hizmetleri Hakkında Kanunun 30/5. maddesinde “...(5) 4046, 3465 ve 3996 sayılı kanunlar --------- ücretlerini ödemeden geçiş yapan araç sahiplerinden-----ödemeden giriş çıkış yaptığı mesafeye ait geçiş ücreti ile birlikte, bu ücretin on katı tutarında ceza genel hükümlere göre tahsil edilir. ...” hükmü düzenlenmişken ----------- 7144 sayılı Kanunun 18. maddesi ile birinci ve beşinci fıkralarında----- değiştirilmiştir. Aynı Kanunun 19. maddesi ile 6001 sayılı Kanuna geçici 3. madde ilave edilmiştir.
6001 sayılı Kanuna eklenen Geçici 3. madde de ise ------------- --- sahiplerine bu Kanunun 30. maddesinin beşinci fıkrası uyarınca tahakkuk ettirilen ancak bu maddenin yürürlük tarihi itibarıyla tahsilatı yapılmamış olan para cezaları hakkında bu Kanunun 30. maddesinde yer alan oranlar uygulanır.” düzenlemesi yapılmıştır.
Kanunun 30. maddesinin---- ve 6639 sayılı Kanunun 33. maddesi ile değişiklik yapılan -----fıkrasında, geçiş ücreti ödenmeden geçiş yapılması hâlinde ödemesiz geçiş tarihini izleyen on beş gün içinde geçiş ücretini usulüne uygun olarak ödeyenlere bu maddenin ---belirtilen cezaların uygulanmayacağı öngörülmektedir.
---- 6001 sayılı Kanunun 30/7 maddesinin Anayasa aykırılığı iddiası ile açılan davada, ------ Karar sayılı kararında "....---- uygulandığı ---- ödenmeden geçiş yapılması hâlinde yaptırım uygulanmasına sebebiyet veren eylem ücret ödemeden geçiş yapılması anında tamamlanmış olacaktır. Bu durumda, kuralda belirtilen ödemesiz geçiş ----ücretinin ödenmesi hâlinde cezanın uygulanmayacağına ilişkin düzenleme oluşan neticeyi ortadan kaldırılmakta olup-----gerçekleştirenler lehine getirilmiş bir düzenlemedir.... kuralda, -----sonucu olarak öngörülen yaptırımın hangi hâlde uygulanmayacağı, ödemenin hangi süre içinde yapılması gerektiği ----- uygulanabilir ----- şekil ve yöntemlerinin tümünün önceden öngörülmesi ve kanun koyucu tarafından tek tek belirlenerek kanun metninde ifade edilmesi oldukça güçtür. -- zaman içinde değişip gelişebileceği --------- ücretlerinin --- benzerlik arz ettiği hususları dikkate alındığında kuralda belirlilik ilkesine aykırılık bulunmamaktadır..." yönünde karar vermiştir. Bu durumda davalının ihlali sebebiyle davacının, davalıya ayrıca bir bildirim yapmasına gerek bulunmadığı anlaşılmaktadır.
Somut uyuşmazlıkta, davacıya ait aracın davalı------------- davacıya ait---- önceye ait olması, belirlenen ceza miktarının yasayla konulmuş olması karşısında ne davacının ne de mahkemelerin, bu miktarın hakkaniyetli olup olmadığı ve sebepsiz zenginleşmeye yol açıp açmayacağını takdir etme hakkı bulunmamaktadır. Bu nedenle ilk derece mahkemesinin kararında bir isabetsizlik görülmediğinden davacı tarafın istinaf başvurusunun HMK'nun 353/1b.1 maddesi gereğince esastan reddi gerektiği sonuç ve kanaatine varılmıştır------
Yargı yetkisini, Anayasanın 9. Maddesine göre, ----------, uyuşmazlık konusu hakkında, yapılan açık duruşmalar ve yargılama sonunda(Ay. m.141); toplanan/sunulan deliller,--------, takip dosyası, ---------- değerlendirildiğinde; davalının davacıya ----- geçiş ücretinin 72,35 TL olduğu, davacı tarafından ---- davalı tarafından ödenmemesi üzerine 26/05/2017 tarihinde icra takibi yaptığı, davalının icra takibi sonrası geçiş ücreti asıl tutarı olan ---- tarihinde davacı hesabına yatırdığı ve ödeme yaptıktan bir gün sonra 01/06/2017 tarihinde yapılan icra takibine asıl borcun ödendiğini belirterek itirazda bulunduğu, davacı tarafından davalıya gönderilen bildiriminde belirtilen geçiş ücret(ler)inin ----- tarifesine uygun olduğu,--- ------ durmadan---- sisteminin kullanılması ya da nakit ödeme yapılmasının gerekli olduğu,---- bakiyesini yeterli tutmakla en azından geçişten--- sistemi kullanmayan ve nakit ödeme de yapmayan sürücü/malik'in zaten ödeme yapmadan geçiş yaptığının bilincinde olduğu ve bu halde de 15 gün içinde geçiş bedelinin ödenmesi gerektiği, aksi halde gerek---- yeterli olmaması ve en azından 15 gün içinde bakiyenin yeterli hale getirilmemesi, gerek --- sistemine dahil olmayanların nakit ödeme yapmamaları ve 15 gün içinde geçis bedelini ödememeleri halinde ceza bedelinin tahsil koşullarının oluşacağı, ceza bedelinin tahsili ---- düzenlenmesinin ve/veya tebliğinin---- olmadığı; ------- hesabına tanımlı--- dahi geçis anında bakiyenin yetersiz olduğu hallerde ---- hesabına yükleme yapılamamış olmasının davalı ---- talimatı ---- arasındaki bir hukuki ilişkiyi ilgilendirdiğinden veya sürücünün ihlalli ---- davalı araç maliki ile sürücü arasındaki hukuki ilişkiyi ilgilendirdiğinden ya da aracı kiralayanın---- halinde bu durumun davalı --- kiralayan arasındaki hukuki ilişkiyi ilgilendirdiğinden bu gibi hukuki ilişkilerden kaynaklanan savunmaların davacıya karşı ileri sürülemeyeceği gibi bunlardan dolayı davacının sorumluluğunun bulunmadığı, Kanun'un açık hükmü karşısında ihlalli geçiş nedeniyle oluşan alacağın davalı--- edilmesinde herhangi bir hukuka aykırılık bulunmadığı, bu kapsamda--- yeterli bakiye bulunduğu --- yükleme/ödeme yapıldığı iddia ve ispat olunamayan---- yönünden geçiş bedelini cezalı tutarı ile talep ve tahsil etme koşullarının oluştuğu, bu araç ve ihlalli geçişler için ceza bedeline ilişkin kısım yönünden takibe yapılan itirazın haksız ve yersiz olduğu, ancak davadan sonra yürürlüğe giren 7144 sayılı yasanın 18. Maddesi uyarınca---- uygulanması gerektiği, davacı her ne kadar icra takibinde 10 katı tutarında ceza talep etmiş ise de dava dilekçesinde harca esas değeri yasaya uygun olarak 4 katı tutarında talep etmiş olup, 7144 sayılı yasanın 19. Maddesi uyarınca yasa değişikliğinin henüz ödenmemiş tüm para cezaları hakkında uygulanması gerektiğinden eldeki davada 4 kat ceza tutarı 289,40 TL' yi talep edebileceği, davalının geçiş bedelini ödemekle ceza tutarına yapmış olduğu takibe itirazının haksız ve yersiz olduğu, davacının takip talebinde avans faizi talep etmiş olması nedeniyle alacağa takip tarihinden itibaren avans faizi uygulanması gerektiği, alacağın likit olması nedeni ile kabulle sonuçlanan kısım üzerinden davacı lehine icra inkar tazminatına hükmedilmesi şartlarının oluştuğu(İİK m. 67/2) sonuç ve vicdani kanaatine(Ay. m.138) varılarak davanın kabulüne karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.
HÜKÜM: Ayrıntısı ve gerekçesi yukarıda belirtildiği gibi;
1-Davanın KABULÜ ile, davalının----- sayılı dosyasına vaki itirazın 289,40 TL yönünden İPTALİNE,
2-Asıl alacağa takip tarihiden itibaren avans faizi uygulanmasına,
3-Alacağın % 20 si oranında icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
4-Başlangıçta peşin olarak alınan 35,90 TL harcın alınması gerekli olan 59,30 TL harçtan mahsubu ile bakiye eksik alınan 23,40 TL karar ve ilam harcının davalı taraftan alınarak hazineye irat kaydına,
5-Davacının yargılama sırasında yapmış olduğu peşin harç 35,90 TL, posta ve tebligat gideri 183,00 TL, olmak üzere toplam 218,90 TL yargılama masrafının davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
6-Davacı yargılama sırasında kendini vekille temsil ettirdiğinden hüküm tarihinde yürürlükte bulunan------ ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
7-Karar kesinleştiğinde, HMK Gider Avansı Tarifesinin 5. maddesi uyarınca artan gider avansının davacıya iadesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, davalının yokluğunda, miktar itibari ile kesin olmak üzere verilen karar acıkca okunup usulen anlatıldı.