T.C. İstanbul Anadolu 9. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2019/414
KARAR NO: 2021/790
DAVA: Zayi Belgesi Verilmesi
DAVA TARİHİ: 19/07/2019
KARAR TARİHİ: 03/11/2021
Mahkememizde görülmekte olan Zayi Belgesi Verilmesi davasının yapılan açık yargılaması sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA: Davacı vekili --- tevzi tarihli dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirketler ile ---- tarihli sözleşme ile şirketimize ait ----kayıtların, bantların, filmlerin ve diğer elektronik olarak oluşturulmuş kayıt araçlarına saklanması ve sözleşmede belirtilen diğer hizmetlerin verilmesi için anlaşıldığını, sözleşmenin akdedilmesi sonrasında --- ---- yer alan kayda göre,---- birleştiği ve bu kararın da tescil edildiği görüldüğünü, alınan işbu birleşme kararı sonrası da müvekkili şirketler ---- hizmetleri sözleşmesi her sene yenilenerek şirketlerimize ait toplamda --- bulunduğu --- büyük çaplı bir yangın meydana geldiğini, ---- tarafından şirketimize gönderilen bilgilendirme yazısı ve barkodlu liste ile yapmış oldukları tespit çalışmaları neticesinde, çıkan yangın sonucu müvekkili şirketlerin sahibi olduğu --- envanterin tamamının yandığını, işbu belgelerin detaylı listesi aynı zamanda ----- olup, müzekkere ile teminini de talep ettiklerini, söz konusu felaket nedeniyle müvekkili şirketlerden ------arası tüm gelir-gider faturaları, virman kayıtları, banka ödeme kayıtlan, dekontlar, yurtdışı gider faturaları, banka kayıtları, kesilen gelir faturaları, tüm iade, kur farkı ve iptal edilen gelir faturaları, maaş dosyalan, vergiye esas belgeler, sözleşmeler, sertifikalar. analiz belgeleri, gözetim bulgulan ve --- yandığı tespit edildiğini, bunun yanında diğer müvekkili şirket ---- yıllarına ait maaş dosyaları ile --- yılına ait banka ekstrelerinin tamamen yandığı tespit edildiğini, buna göre müvekkili şirketlere ait fatura, vergiye esas belgeler ve sair her türlü belge ve evraklar zavi olduğundan ---- uyarınca Mahkemeden, şirketlere ait tüm fatura ve sair diğer belgelerin zavi olduğuna dair taraflarına zayi belgesi verilmesini talep etme zarureti doğduğunu belirterek müvekkili şirketlere ait ----yılından günümüze kadar olan ve işbu dilekçe ekinde yer alan listede belirtilen belgeler, fatura, sözleşme, raporlar ve sair belgelerin zavi olduğuna dair şirketleri adına zavi belgesi verilmesi ile gereğini talep ve dava etmiştir.
İNCELEME VE GEREKÇE:
Dava, hukuki niteliği itibari ile zayi olduğu ileri sürülen davacı şirkete ait; ----yılından itibaren dava dilekçesi ekinde listelenmiş olan, belgeler, fatura, sözleşme, raporlar ve sair belgelerin zayi olduğunun tespiti ile iptali istemine ilişkindir.
---- göre; bir tacirin saklamakla yükümlü olduğu defterler ve belgeler, yangın, su baskını veya yer sarsıntısı gibi bir afet veya hırsızlık sebebiyle ve kanuni saklama süresi içerisinde ziyaa uğrarsa, tacir ziyaı öğrendiği tarihten itibaren ---- içerisinde ticari işletmesinin bulunduğu yer yetkili mahkemesinden kendisine bir belge verilmesini isteyebilecektir.
--- tarihli --- adresinde,--- olan ve kullanım şekli--- depoda yangın hadisesi meydana geldiği anlaşılmıştır.
Davaya konu yangın hadisesinin ---- tarihinde meydana geldiği, davacı tarafından durumun --- tarihinde açıldığı, buna göre davanın ---- hak düşürücü süre içinde açılmış olduğu görülmüştür.
Bir şirketin ticari defter ve kayıtlarının ziyaa uğradığından bahisle zayi belgesi verilebilmesi için bu defter ve kayıtların olağanüstü bir durum nedeniyle kaybolmuş olması gerekmektedir.
Davaya konu olayda davacı arşiv deposunda çıkan yangın sonucunda orada muhafaza edilen tüm belgelerinin yandığını iddia etmiş, mahkememizce yapılan yargılama sırasında toplanan deliller, yangın raporları ve sunulan sözleşme ve mahkemece alınan bilirkişi kök ve ek raporları incelenip birlikte değerlendirildiğinde, davacının arşiv hizmeti satın aldığı dava dışı şirkete ait depoda çıkan yangın sonucunda belgelerin zayi olduğu, davacının olayın meydana gelmesinde her hangi bir kusurunun veya ihmalinin bulunmadığı, zayi belgesi verilmesi talep edilen belgelerin basiretli bir tacirin göstereceği tüm dikkat ve özenin gösterilmesi halinde dahi önlenemeyen bir sebepten ötürü zıyaa uğradığı, bu nedenle bu belgelere ilişkin olarak zayii belgesi verilmesi gerektiği sonuç ve vicdani kanaatine varılarak aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi ve ayrıntısı açıklandığı üzere;
1.Davanın KABULÜ ile davacılar vekili tarafından dava dilekçesi ekinde --- sayfadan oluşur listede gösterilen belgelerin yanarak zayi oldukları anlaşıldığından bu konuda davacılara ZAYİ BELGESİ VERİLMESİNE,----
2.Harçlar Yasası uyarınca alınması gereken 59,30 TL karar ve ilam harcından peşin alınan 44,40 TL harcın mahsubu ile eksik alınan 14,90 TL harcın davacıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
3-Davacı tarafından yapılan harç ve giderlerin üzerinde bırakılmasına,
4-Davacı tarafça dava açılışında yatırılan gider avansının kullanılmayan kısmının karar kesinleştiğinde ve istemi halinde davacıya iadesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde mahkememize veya mahkememize gönderilmek üzere bulunulan yer yada başka bir yer Asliye Ticaret Mahkemesine verilecek bir dilekçe ile başvurmak ve istinaf harç ve masraflarını karşılamak koşulu ile----- Adliye Mahkemesi'ne istinaf yolunun açık olduğu, istinaf dilekçesinde istinaf edilen hususlar ile nedenlerinin belirtilmesinin gerektiği, süresi içerisinde kararın istinaf edilmemesi halinde hükmün kesinleşeceği ve infaz edilebileceği açıklanmak suretiyle oy birliği ile verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 03/11/2021