T.C. İstanbul Anadolu 9. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 2017/740 Esas
KARAR NO: 2018/596
DAVA: İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle)
DAVA TARİHİ: 11/07/2017
KARAR TARİHİ: 17/05/2018
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA : Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkil şirket tarafından işletilen köprü ve otoyoldan davalıya ait .... plaka sayılı aracın ihlalli geçişi nedeniyle doğan ve yasal süresi içerisinde ödenmeyen geçiş tutarı ve yasadan kaynaklı para cezasının tahsili amacıyla İstanbul Anadolu ...... İcra Müdürlüğünün 2017/8593 Esas sayılı dosyasından başlatılan icra takibinden gönderilen ödeme emrinin davalıya 24/05/2017 tarihinde tebliğ edildiğini, davalı tarafından .... tarihinde borca ve fer'ilerine itirazda bulunulduğunu, itiraz konusudosya alacağı hakkında takibin devamı amacıyla işbu davanın ikame edildiğini, müvekkil şirket tarafından işletilen otoyolda yer alan tüm gişelerden nakit , kredi kartı banka kartı tahsilatı yapılabilmesinin mümkün olduğunu, ücret toplama sisteminin süresi içerisinde OGS bankasından HGS den provizyon alınamaması ve bu nedenle OGS ve HGS den geçiş ücreti tahsilatı yapılmaması halinde geçiş sırasında gişede yer alan bariyerlerin açılmadığını ve gişe memuru tarafından geçiş ücretinin gişede nakit kredi kartı banka kartı ile ödenmesi talep edildiğini, nakit kredi kartı banka kartı ile de ödeme de gerçekleşmez ise oluşan ihlalli geçiş kaydına ilişkin ihlalli geçiş bildirimi her ne kadar müvekkil şirket için yasal bir yükümlülük olmasa da sadece bilgilendirme amaçlı olarak düzenlenerek ihlalli geçiş anında araç sürücüsüne teslim edildiğini, ihlalli geçişi takip eden on beş günlük süre içerisinde geçiş ücretine herhangi bir ceza tahakkuk ettirilmediğini, ihlalli geçişin müvekkil şirket tarafından yapımı ve işletmesi üstlenilen otoyolun geçiş ücreti ödenmeksizin kullanılması ve tahakkuk eden ücretin geçişi takip eden 15 günlük kanuni ödeme süresi içinde de ödenmemiş olması anlamına geldiğini, günlük cezasız sürenin dolmasını takiben müvekkil şirket tarafından Karayolları Genel Müdürlüğünden otoyoldan ihlalli geçiş yapan ve on beş günlük yasal süre içerisinde geçiş ücretlerini ödemeyerek cezayadüşen araçların sahiplik bilgilerinin talep edildiğini, bu nedenle müvekkil şirketin yasal olarak araç sahiplik bilgilerine ceza tahakkuk ettirilmeden erişemediğini ve bu süre içerisinde borçlulara herhangi bir bildirim yapılamadığını, bu itibarla ihlalli geçişi takip eden 15 günlük sürenin bitimini takiben araç sahiplik bilgilerine Karayolları Genel Müdürlüğünden edinen müvekkil şirketin alacağın tahsilini teminen ihlalli geçişe ilişkin ihlalli giriş ve çıkış yapılan yol güzergah ve şerit ile tarih ve saat bilgilerini gösterir ayrıntılı tablo ile borcun sebebini teşkil eden ihlalli geçişe ilişkin fotoğraf kaydının yer aldığı ihtarnameleri adreslere gönderdiğini, yapılacak yargılama neticesinde davalının İstanbul Anadolu ..... İcra Müdürlüğünün 2017/8593 Esas sayılı dosyasına yaptığı itirazın iptaline, davalı aleyhine %20 den az olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalı yana yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava ettiği görülmüştür.
CEVAP : Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle davacı tarafından müvekkil şirket aleyhine olacak şekilde ihalli araç geçişi nedeniyle İstanbul Anadolu ....... İcra Müdürlüğünün 2017/8593 Esas sayılı dosyası ile icra takibi başlatıldığını, müvekkil şirket tarafından bu takibe itiraz edilmesiyle icra takibinin durduğunu, müvekkil tarafından tüm gereklilikler yerine getirilmesien rağmen iddia edilenin aksine davacı şirket kusuru nedeniyle geçiş ihlaline sebebiyet veren ve dolayısıyla ceza tahakkuk edilmesi ile sonuçlandığını, geçiş sonrasında müvekkil tarafından gereken tüm özenin gösterildiğini ancak ödeme yapmasının mümkün olmadığını, mevcut durumun en başından itibaren karşı tarafın rusuru nedeniyle ortaya çıktığını, davacı tarafından haksız ve hukuka aykırı olarak açılmış olan davanın reddine, kötüniyetli olduğu açıkca görülen advacının %20 den az olmamak üzere kötüniyet tazminatı ödemeye mahkum edilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı tarafın üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep ettiği görülmüştür.
DAVA : İİK 67. Maddesi uyarınca itirazın iptali davasıdır.
İNCELEME VE GEREKÇE
Dava açıldığı tarihte yazılı yargılama usulüne tabii olup, usulünce taraf teşkili sağlanmış , dilekçeler aşaması tamamlanmış , HMK 140 maddesi uyarınca ön inceleme duruşmalı yapılıp uyuşmazlıklar tesbit edildikten sonra tahkikat aşamasında deliller toplanıp HMK 321. Maddesi uyarınca tahkikat sonlandırılarak dava sonuçlandırılmıştır.
Davaya konu ................ plaka sayılı aracın dosyaya celp edilen trafik tescil kayıt bilgilerinden davalı şirket adına kayıtlı olduğu anlaşılmıştır.
Davaya konu .... plaka sayılı aracın ihlalli geçiş tarihi olan ...... tarihleri ile bu tarihten itibaren 15 gün içerisinde ... sistemine yükleme yapıp yapmadığı ve bakiyenin yeterli olup olmadığı ile aracın OGS sistemine tanımlı banka hesabı bulunup bulunmadığı hususunda yazı yazılmıştır.
...... yazı cevabında ; davaya konu araç adına kayıtlı ...... nolu OGS 'nin 12/01/2017- 15/02/2017 tarihleri arasındaki ....... bakiyesinin liste halinde göndermiş, listenin yapılan incelemesinde 12/01/2017 tarihinde ...... olduğu, 13/01/2017 tarihinde 195,75TL ödendiği, 15/02/2017 tarihinde yükleme yapılarak ...... bakiyesinin bulunduğu ve davaya konu tarihler arasında davacı aracın OGS bakiyesinin yeterli olduğu anlaşılmıştır.
.......yazı cevabında; davaya konu araç üzerinde aktif ürün bulunmadığını bildirmiştir.
İstanbul Anadolu ........... İcra Dairesi'nin 2017/8593 Esas sayılı icra dosyası dosya içerisine celp edilmiş yapılan incelemede davacı takip alacaklısı tarafından davalı takip borçlusu aleyhine 24/03/2017 tarihinde 195,75 TL geçiş ücreti ve 1.957,50 TL ceza tutarı olmak üzere toplam 2.153,25 TL asıl alacak yönünden ilamsız icra takibini başlattığı, davalı tarafından süresinde verilen itiraz dilekçesinde takibe, borca, faize ve ferilerine itiraz üzerine takibin 26/05/2017 tarihinde durduğu ve davanın İİK 67 maddesinde düzenlenen 1 yıllık hak düşürücü sürede açıldığı anlaşılmıştır.
Uyuşmazlık Davacı tarafından davalı aleyhine başlatılan İst. Anadolu ......... İcra Dairesinin 2017/8593 Esas ayılı icra dosyasında takibe konu alacak davacı tarafından işletilen köprü ve yollarla davalıya ait araçların ihlalli geçiş yaptığı iddiası ile ihlalli geçiş ücreti ve ihlalli geçiş ücreti üzerinden tahakkuk ettirilen geçiş ücretinin 10 katı oranında ceza tutarından kaynaklanmakta olup; davacının davalıdan 6001 Sayılı Yasa uyarınca ihlalli geçiş nedeniyle ceza tutarı talep edip edemeyeceği noktasında toplanmaktadır.
6001 Sayılı Yasanın Geçiş ücretini ödememe ve güvenliğin ihlali başlıklı 30. Maddesi uyarınca ;
"1- Genel Müdürlük işletimindeki otoyollar ile erişme kontrolünün uygulandığı karayolları için belirlenen geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yaptığı tespit edilen araç sahiplerine Genel Müdürlük tarafından, geçiş ücreti ödemeden giriş çıkış yaptığı mesafeye ait geçiş ücretinin on katı tutarında idarî para cezası verilir.
5- 4046, 3465 ve 3996 sayılı kanunlar çerçevesinde işletme hakkı verilen veya devredilen otoyollar veya erişme kontrolünün uygulandığı karayollarından geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yapan araç sahiplerinden, işletici şirket tarafından geçiş ücreti ödemeden giriş çıkış yaptığı mesafeye ait geçiş ücreti ile birlikte, bu ücretin on katı tutarında ceza, genel hükümlere göre tahsil edilir. Ücretin on katı fazlası olarak tahsil edilen ceza tutarının yüzde altmışı, tahsilini izleyen ayın yedinci günü mesai bitimine kadar, işletici şirket tarafından Hazine payı olarak, yıllık kurumlar vergisi yönünden bağlı olduğu vergi dairesine şekli ve içeriği ..... Bakanlığınca belirlenen bir bildirimle ödenir. İşletici şirket tarafından Hazine payının eksik bildirilmesi veya hiç bildirilmemesi ya da bildirildiği halde süresinde ödenmemesi halinde, Hazine payının ödenmesi gerektiği tarih ile tahsil edildiği tarih arasında geçen süreye 6183 sayılı Kanunun 51 inci maddesine göre uygulanacak gecikme zammı ile birlikte ilgili vergi dairesince 6183 sayılı Kanun hükümlerine göre takip ve tahsil edilir.
7-Geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yapanlardan, ödemesiz geçiş tarihini izleyen on beş gün içinde yükümlü olduğu geçiş ücretini usulüne uygun olarak ödeyenlere, bu maddenin birinci fıkrası ile beşinci fıkrasında belirtilen cezalar uygulanmaz"hükmünü içermektedir.
27/2/2018 tarih ve 30345 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Anayasa Mahkemesi'nin 18/1/2018 tarih, 2017/166 Esas ve 2018/8 Karar sayılı ilamında; 6001 sayılı Karayolları Genel Müdürlüğünün Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun’un 30. Maddesinin 6639 Sayılı Kanun’un 33. Maddesi İle Değişiklik Yapılan (5) Numaralı Fıkrasının Birinci Cümlesinin İncelenmesi sonucunda, işletme hakkı verilen veya devredilen otoyollar veya erişme kontrolünün uygulandığı karayollarında, işletici şirketlerce işletme hakkının bir uzantısı olarak kontrolsüz geçişlerde takdir edildiği anlaşılan, geçiş ücretiyle doğrudan bağlantılı bulunduğu, işletme gelirleriyle irtibatlı olduğu ve işletme gelirleri üzerinde etki ve sonuç yarattığı değerlendirilen itiraz konusu kuraldaki cezanın, klasik anlamda idari yaptırım niteliğindeki idari para cezalarından farklı, idare hukuku alanından ziyade özel hukuk alanına yaklaşan, kendine özgü (sui generis) bir niteliğe sahip olduğu gerekçesi ile kuralın anayasaya aykırı olmadığı tespit edilerek anayasaya aykırılık başvurusu reddedilmiştir.
Dosyanın bir bütün olarak değerlendirilmesi neticesinde; davacı şirketin işletmesinde olan otoyolu .... tarihleri arasında davacının maliki olduğu .... plaka sayılı aracı ile kullandığı, bu kullanımın ücretinin 195,75TL olduğu, davalının otoyol kullanım ücretini icra dosyasına ödediği, davalının aracına tanımlı OGS'nin kullanım tarihi itibari ile bakiyesinin kullanım bedelini ödemeye yeterli olduğu, davalının herhangi bir kusuru ve dahli olmaksızın bakiyesi yeterli olmasına rağmen geçiş ücretinin davacı tarafından tahsil edilmediği, böylelikle davalının davacının işletmesindeki otoyoldan yaptığı geçişin ihlalli geçiş niteliğinde olmadığı kanaatine varılarak davacının geçiş ücreti ve buna ilişkin ceza tutarını talep etme yasal koşulları oluşmadığından itirazın iptali talebini reddine,
Kötü Niyet Tazminatı Yönünden ; Her ne kadar davacı davaya konu icra takibi yapmakta haksız ise de kötü niyetli olduğu hususu dosya kapsamındaki deliler ile ispatlanamadığından İİK 67/2 maddesinde düzenlenen ve yasal koşulları oluşmayan kötü niyet tazminatı talebinin reddine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere
1-DAVANIN REDDİNE,
2-Dava açılırken peşin olarak alınan 36,78 TL harçtan alınması gereken 35,90 TL. ilam harcının mahsubu ile fazla olan 0,88 TL. 'nin istek halinde davacı vekiline iadesine,
3- Hüküm tarihinde yürürlükte olan avukatlık asgari ücret tarifesi uyarınca davalı yararına tayin ve takdir edilen 2.153,25 TL nispi vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalı tarafa verilmesine,
4-Davacı tarafça yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,
5- HMK 120 maddesi gereğince davacı tarafça yatırılan gider avansının kullanılmayan kısmının karar kesinleştikten sonra istem halinde davacı tarafa yada vekilline HMK 333 maddesi gereğince iadesine,
6-Davalı tarafça yatırılan gider avansından kullanılmayan kısmının karar kesinleştikten sonra sonra istem halinde davacı tarafa yada vekilline HMK 333 maddesi gereğince iadesine,
Karar verildi.
Taraf vekillerinin yüzüne karşı , Gerekçeli kararın taraflara tebliğ tarihinden itibaren HMK 345 maddesi uyarınca yasal iki haftalık süre içerisinde istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okundu usulen anlatıldı.