T.C. İstanbul Anadolu 9. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 2016/349 Esas
KARAR NO: 2018/540
DAVA: İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle)
DAVA TARİHİ: 28/03/2016
KARAR TARİHİ: 10/05/2018
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA : Davacı şirket vekili dava dilekçesinde özetle ; müvekkil sigorta şirketinin dava dışı sigortalısı ......... tarafından muhtelif bayilere sevk edilen yedek parça emtialarının davalı taşıyıcı şirket sorumluluğunda karayolu iletaşınması sırasında hasarlanması nedeniyle, davacı/alacaklı müvekkil sigorta şirkti tarafından dava dışı sigortalısına ödenen hasar tazminatından doğan rücuen tazminat alacağının sağlanması amacı ile İstanbul Anadolu ...... İcra Müdürlüğünün 2015/6109 E. Sayılı dosyası üzerinden (1) nolu taşıyıcı şirket ile onun sigortacısı konumundaki (2) nolu davalı ... şirketi aleyhine ilamsız icra takibi başlatılıdğını, alacaklı müvekkil şirket nezdinde.... numaralı ......... Sözleşmesi ile sigortalı olan dava dışı sigortalı......... tarafından yurt içindeki muhtelif bayi ve servislere gönderilmek üzere sevk edilen yedek parça emtialarının nakliye sırasında hasarlandığını, dava konusu hasarın müvekkil şirkete ihbar edilmesi üzerine yapılan ekspertiz incelemesi soncunda işbu hasarlanma olayının nakliye esnasında gerçekleştiğinin anlaşıldığını, meydana gelen hasarlanma olayı sonucu müvekkilsigorta şirketinin ilgili nakmiyat sigorta poliçesi kapsamında dava dışı sigortalısı .... ye %20 poliçe marjı ilavesiyle 01/10/2014 tarihinde....... hasar tazminatı ödediğini, bu ödeme ile TTKmadde 1472 alacağın temliki ve sair kanun maddeleri uyarınca sigortalısının haklarına halef olmuş ve zarar sorumlusuna %20 poliçe marjı hariç tutulmak suretiyle hasar tazminatı olarak ödenen .... için rücu hakkı doğduğunu, mezkur rücuen tazminat alacaklarının tahsili amacıyla davalı şirketler aleyhine İstanbul Anadolu ......... İcra Müdürlüğünün 2015/6109 Esas sayılı dosaysı üzerinden ilamsız icratakibi başlatıldığını, ancak davalı şirketler tarafından bu takibe haksız olarak itiraz edilmesi üzerine davayı açmak zorunda kaldıklarını, açıklamış oldukları nedenlerle davalıların 3.845,08 TL asıl alacağına ve bu asıl alacağın takip öncesi işleyen avans faizine yaptıkları haksız ve hukuki dayanaktan yoksun itirazlarının iptali ile takibin devamına karar verilmesini talep ve dava ettiği görülmüştür.
CEVAP : Davalı şirket vekili cevap dilekçesinde özetle; mahkememizde görülen davanın davacı yanın açtığı on üç aynı konuyla ilgili fakat farklı tarihlere ilişkin davalardan yalnızca biri olduğunu, tüm bu davaların taraflarının sigortalayan ve sigortalanan şirketler dahil aynı olduğunu, tüm davaların İstanbul Anadolu Asliye Ticaret Mahkemelerinde görüldüğünü, usul ekonomisi gereği davaların esasına girilmeden önce birleştirme için karar verilmesini, uyuşmazlık konusunun eşya taşımasına ilişkin olduğunu, bununla birlikte bu dava konusu takip ile benzer olmak üzere tüm takiplerin yalnızca bir taşıma için değil belirli tarihler arasında yapılan çeşitli taşımalar için olduğunu her bir taşıma için ayrı ayrı zaman aşımı itirazlarının olduğunu, davacı yanın her ne kadar bildirim yaptığına ilişkin bildirim mektuplarını sunmuş ise de mektuplarda yazılı tarihlerin davacı şirketin antetli kağıdında bulunan tarihler olduğunu, bu bildirimlerin ulaşıp ulaşmadığına , ulaştı ise hangi tarihte ulaştığına dair her hangi bir delil bulunmadığını, bu nedenlerle öncelikle davacının zaman aşımına tabi taleplerine ilişkin bildirimlerinin her bir taşıma için ayrı ayrı olmak üzere hangi taşıma için hangi tarihte yaptığına ilişkin belgeleri sunması gerektiğini, aksi halde bildirim yapıldığını kabul etmediklerini, dava dışı .......... şirketinin yedek parçalarının müvekkil şirket tarafından bayilere taşınmasına ilişkin taşımalara ilişkin olduğunu ve buna ilişkin şartların ...... ile müvekkil .... arasında yapılan sözleşmenin davacı yanın sunduğu Nakliye Sözleşmesinde bulunduğunu, açıklanan nedenlerle davacı yan tarafından açılan davaların birleştirilmesine, haksız ve dayanaksız iddialara dayalı taleplerin ve icra inkar tazminatı taleplerinin reddi ile davanın reddine, davacı taraf aleyhine %20 den aşağı olmamak üzere kötü niyet tazminatına hükmedilmesine yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacıya yükletilmesine karar verilmesini talep ettiği görülmüştür.
İNCELEME VE GEREKÇE :
Dava açıldığı tarih de yazılı yargılama usulüne tabii olup, usulünce taraf teşkili sağlanmış, dilekçeler aşaması tamamlanmış, HMK 140 maddesi uyarınca ön inceleme duruşmalı yapılıp uyuşmazlıklar tesbit edildikten sonra tahkikat aşamasında deliller toplanmış, bilirkişi raporu alınmış tahkikat sonlandırılarak dava sonuçlandırılmıştır
İstanbul Anodulu ........... İcra Müdürlüğünün 2015/6109 esas sayılı icra dosyası dosya içerisine celb edilmiş yapılan incelemede; davacı takip alacaklısı tarafından davalılar takip borçlular aleyhinde 4.614,09 TL asıl alacak ve 270,00 TL işlemiş faiz alacağı olmak üzere toplam 4.884,09 TL alacak yönünden 30/03/2015 tarihinde icra takibi başlattığı, davalılar tarafından süresinde verilen itiraz dilekçesi ile borcun tamamına ve ferilerine itiraz edildiği itiraz üzerine takibin durduğu ve davanın bir yıllık yasal hak düşürücü sürede açıldığı anlaşılmıştır.
Uyuşmazlık Davacı tarafından davalılar aleyhine başlatılan İstanbul Anadolu ......... İcra Dairesinin 2015/6109 esas sayılı icra dosyasında takibe konu alacağın dayanağı davacının nakliyat abonman blok sigorta poliçesi ile sigortalı olan dava dışı ........ ‘nin eşya taşıması nedeni ile uğradığı hasarı ödemesi üzerine TTK 1472 maddesi uyarınca sigortalısının haklarına halef olarak taşıyıcı davalı ... taşıyıcının sigortacısı diğer davalı ... ya ödediği hasarın rücu edilip edemeyeceği, sigortalısına ödenen hasarın sigorta poliçesi kapsamında kalan bir zarar olup olmadığı ve davalı sigortanın rücu edilen bu zarardan ne miktarda sorumlu olduğu noktasında toplanmaktadır.
Davacı ... şirketi tarafından düzenlenen davaya konu nakliyat abonman blok sözleşmesi blok sigorta poliçesi ve hasar dosyası dosya içerisine celb edilmiş yapılan incelemede 13/12/2013-31/12/2014 tarihleri arasında geçerli olmak üzere Avrupa'dan Türkiye'ye gelen.........otomobil yedek parçalarının Avrupa limanlarından Türkiye'ye nakliyatı ve Türkiye içi dağıtımını teminat altına alınmasına ilişkin sigorta poliçesi düzenlendiği, sigorta poliçesinin zeyili genel zeyilde sefer başlangıcının Avrupa ülkeleri sefer bitişinin Türkiye olarak araç başı ve lokasyon limitinin revize edildiği anlaşılmıştır.
Davalı ... şirketinin sigortacı olarak davalı ......... nin sigortalı ve sigorta ettiren olarak aralarında düzenlenen yurt içi taşıyıcı mali ve mesuliyet sigorta poliçesi ve hasar dosyası dosya içerisine celp edilmiş yapılan incelemede 01/02/2014-01/02/2015 tarihleri arasında geçerli olmak üzere ........ marka araçların yedek parça ve aksesuarları ....... ve .... depolarında stoklanmasının teminat altına alınmasına ilişkin sigorta poliçesi olduğu anlaşılmıştır.
01/10/2014 tarihli ödeme belgesinden davacı sigortanın sigortalısına 01/10/2014 tarihinde 4.614,09TL ödediği anlaşılmıştır.
14/10/2014 tarihli davalı ... Sigortaya hitaben yazılan rücu yazısında davacı sigortalısına ödemiş olduğu 4.614,09TL hasar tazminatından dolayı taşıyıcı ve ..... ....'nin poliçesine istinaden rücu edildiğini ve ihtarın tebliğ tarihinden itibaren 15 gün içinde ödenmesini ihtar ettiği anlaşılmıştır.
26/07/2014 tarihli davacı ... şirketi tarafından yaptırılan nakliyat ekspertiz raporunda poliçe şartları gereğince davaya konu hasarın rücu şartlarının bulunmadığı yönünde görüş bildirildiği görülmüştür.
Tarafların iddia ve savunmalarının değerlendirilmesi yönünden dosya üzerinden bilirkişi heyeti aracılığıyla inceleme yaptırılmış bilirkişi heyeti 10/02/2018 tarihli raporunu dosyaya sunmuştur.
Sunulan raporda; dava dışı sigortalı.............'nin 2014 yılı ...... tarihleri arasında......... şirketi tarafından ......... Pazarlama Aş'ye gönderilen yedek parçaların nakliyesinin yapılan taşımanın yurt dışı kara yolu ile taşıma olduğunu, nakliye sırasında oluştuğu öne sürülen hasarlar ile ilgili olarak herhangi bir tutanak bulunmadığını, eksper tarafından belirlenen hasarların ne zaman ve ne şekilde oluştuğu hususunun dosya üzerinden denetime elverişli şekilde tespitinin mümkün olmadığını, davaya konu hasarın yapılan taşımaların tamamlanmasından sonra 16/05/2014 tarihinde görevlendirilen eksper tarafından tespit edildiğini ve eksper raporuna göre hasarlı olduğu tespit edilen, hasarlı yedek parçalar imha edildiği ve ekonomik değerlerinin kalmadığını, 42 adet otomotiv yedek parça ve aksesuarları için hasar miktarının 3.845,05TL olarak belirlendiğini, sigortalıya 01/10/2014 tarihinde ödendiğini sigorta poliçesi genel ve özel şartlarında yer alan rizikonun gerçekleşmesi halinde sigortacının tazminat ödeme yükümlülüğünün doğduğunu, sigorta ettirenin kasti eyleminden kaynaklanmadığı sürece sigortalısı kusurlu olsa dahi sigorta güvencesi sağladığı rizikoya bağlı hasar için tazminat ödemekle yükümlü olduğunu sigortacının sigortalısına karşı bu yükümlülüğü yerine getirdikten sonra TTK 1472. Maddesi uyarınca halefiyet ilkesinden yararlanarak ödediği tazminatın zarar verene rucu edebilmesi için geçerli bir sigorta poliçesi kapsamında poliçe özel ve genel şartları ile gelişmeyen bir rizikonun gerçekleşmesi konusunda oluşan zararın gerçek hak sahibi ve onun gösterdiği kişinin ödemesi gerektiği yapılan ödemenin ex-gratia ödemesi olması veya teminat kapsamında kalmayan bir hasara yönelik olması halinde ve alınan ibranamenin alacağın temliki hakkı veren bir ibraname ya da temlikname olması halinde rucu edilebileceğini, taşıyıcının gönderenden çekincesiz olarak teslim aldığı dava konusu yedek parçalarının alıcısı emrine çekincesiz teslim edemediği için tazminat bağlamında sınırlı seviyede de olsa mesuliyetin doğduğunu tevsik edebilecek türde günlük rezerv zaptı, üzerinde hasar meşruhatı bulunan taşıma belgesi, CMR 30.maddesine uygun olarak taşıyıcıya 7 gün içerisinde gönderilen yazılı ihbar gibi denetime elverişli herhangi bir belgenin mevcut olmadığı gibi, davalı ... şirketi tarafından davalı taşıyıcı yararına düzenlenmiş ve onun CMR konvansiyonu hükümleri dahilinde üzerine düşecek mesuliyeti sigorta korumasına alan CMR sigorta poliçesi de bulunmadığı, bu nedenle icra takibine konu alacak yönünden halefiyet koşullarının oluşmadığını bildirmiştir.
Mahkememizce bilirkişi raporu denetlenerek dosya içeriğine uygun hüküm kurmaya ve denetime elverişli kabul edilmiştir.
TTK 1472. Maddesi uyarınca sigortacının sigortalısının haklarına halefiyet hakkının gerçekleşebilmesi için sigortacının hukuken geçerli bir sigorta poliçesi teminatı kapsamında sigortacısına tazminat ödemiş olması ve sigortalının zarar sorumlusuna karşı dava hakkına sahip olması gerekir. Sigortacı ancak sigortalısının meydana gelen zarardan dolayı üçüncü kişilere karşı dava hakkı varsa bu hakka ödediği bedel oranında halef olacaktır.
TTK 850.maddesi uyarınca taşıyıcı taşıma sözleşmesi ile eşya veya yolcu taşıma işini veya ikisini birlikte üstlenen kişidir. Eşya her türlü yükü de kapsar. Taşıyıcı taşıma sözleşmesi ile eşyanın varma yerine götürmeyi ve orada gönderilene teslim etmeyi buna karşılık gönderen taşıyıcı taşıma ücreti ödemeyi borçlanır.
TTK 862.maddesi uyarınca eşyanın niteliği ambalaj yapılmasını gerektiriyor ise gönderen eşyayı ziya ve hasardan koruyacak ve taşıyıcıya zarar vermeyecek şekilde ambalajlamak zorundadır.
TTK 863.maddesi uyarınca sözleşmeden, durumun gereğinden veya ticari teammülden aksi anlaşılmadıkça; gönderen eşyayı taşıma güvenliğine uygun biçimde araca koyarak, istifleyerek, bağlayarak, sabitleyerek yüklemek aynı şekilde boşaltmak zorundadır. Taşıyıcı ayrıca yüklemenin işletme güvenliğine uygun olduğunu sağlamakla görevlidir.
TTK 875 Maddesi uyarınca Taşıyıcı, eşyanın taşınmak üzere teslim alınmasından teslim edilmesine kadar geçecek süre içinde, eşyanın zıyaından, hasarından veya teslimindeki gecikmeden doğan zararlardan sorumludur.
Dosyanını bir bütün olarak değerlendirilmesi neticesinde; dava dışı sigortalı.................'nin 2014 yılı Nisan- Mayıs tarihleri arasında .......şirketi tarafından....... gönderilen yedek parçaların nakliyesinin yapılan taşımanın yurt dışı kara yolu ile taşıma olduğunu, nakliye sırasında oluştuğu öne sürülen hasarlarla ilgili olarak herhangi bir tutanak bulunmadığını, eksper raporunda davaya konu hasarın ne zaman ve ne şekilde oluştuğu yönünde herhangi bir tespitin bulunmadığı, hasarın yapılan taşımaların tamamlanmasından sonra 16/05/2014 tarihinde görevlendirilen eksper tarafından 42 adet otomotiv yedek parçaları ve aksesuarları için hasar bedeli 3.845,05TL tespit edildiği, hasar yedek parçalarının ekonomik değerinin kalmadığı ve hasara ilişkin rücu şartları oluşmadığı belirtilerek düzenlenen rapora rağmen davacı ... şirketinin sigortalısına 01/10/2014 tarihinde hasar ödemesi yaptığı, dava dışı sigortalı ile davalı taşıyıcı .................. arasında sigortalının Türkiye topraklarının tamamındaki yedek parça dağıtımı konusunda nakliye sözleşmesi olduğu hususu da nazara alındığında, kamyon ile ifa edilen uluslarası karayolu taşıma işinin davalı ... tarafından belli bir ücret karşılığında üstlenildiği ve gönderenden çekincesiz olarak teslim aldığı dava konusu oto yedek parçalarını alıcısı emrine çekincesiz teslim edilmediğine ilişkin dosyada taşıyıcının sorumluluğunun doğduğunu gösterebilecek nitelikte ve CMR 30.maddesine uygun olarak taşıyıcıya 7 gün içerisinde yazılı ihbarda bulunulduğuna dair herhangi bir belgenin mevcut olmaması ve davalı ...'nın diğer davalı ... adına düzenlenmiş CMR konvansiyonu hükümleri dahilinde taşıyıcının üzerine düşecek mesuliyeti sigorta korumasına alan CMR sigorta poliçesi de bulunmadığı ve bu nedenle icra takibine konu alacak yönünden halefiyet koşullarının oluşmadığı kanaatine varılarak itirazın iptali talebinin reddine,
Kötü Niyet Tazminatı Yönünden ; Her ne kadar davacı davaya konu icra takibi yapmakta haksız ise de kötü niyetli olduğu hususu dosya kapsamındaki deliler ile ispatlanamadığından İİK 67/2 maddesinde düzenlenen ve yasal koşulları oluşmayan kötü niyet tazminatı talebinin reddine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM:Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-DAVANIN REDDİNE
2-İİK 67 maddesi uyarınca yasal şartları oluşmayan Kötü Niyet Tazminatının reddine,
3-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Tarifesi uyarınca alınması gereken 35,90 TL harcın peşin olarak yatırılan 65,67 TL den mahsubu ile bakiye 29,77TL fazla harcın talep halinde ve karar kesinleştiğinde davacıya iadesine
4.Karar tarihinde yürürlükte bulunan.............. uyarınca hesaplanan 2.180,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak kendisini vekille temsil ettiren davalılara verilmesine
5-Davacı tarafından yapılan yargılama giderinin üzerine bırakılmasına
6-Taraflarca yatırılmış ve kullanılmayan gider avansının karar kesinleştiğinde ve talep halinde taraflara iadesine
Karar verildi.
Taraf vekillerinin yüzüne karşı , Gerekçeli kararın taraflara tebliğ tarihinden itibaren HMK 345 maddesi uyarınca yasal iki haftalık süre içerisinde istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okundu usulen anlatıldı.,.