T.C. İstanbul Anadolu 9. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 2019/131 Esas
KARAR NO: 2019/1284
DAVA: Tazminat
DAVA TARİHİ: 04/06/2018
KARAR TARİHİ: 19/12/2019
DAVA:
Davacı vekili Mahkememize sunduğu ----- havale tarihli ve aynı tarihte harçlandırdığı dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirkete ait ----- plakalı araçta davalı ---- şirketine ait isimli restorana eşi ve bir arkadaşı ile birlikte gittiğini, yemek çıkışında diğer davalı vale görevlisi müvekkiline ait araç otoparktaki yerinden çıkarraıken park halindeki ---- plakalı araca çarptığını, bunun neticesinde müvekkilinin hem kendi aracına hemde çarptığı araca hasar verdiğini, araçta değer kaybının oluştuğunu, bu itibarla meydana gelen değer kaybının davalılardan alınarak müvekkiline ödenmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davacı vekili ----tarihli dilekçesinde dava konusu aracın değer kaybının ---- olarak kabulüne ve buna göre karar verilmesini talep etmiştir.
Davacı vekili ----tarihli duruşmada/esas hakkındaki beyanında; önceki beyanlarını tekrarla davanın kabulüne karar verilmesini talep etmiştir.
SAVUNMA:
Davalılara dava dilekçesi usulüne uygun olarak tebliğ edilmiş, davalılar cevap dilekçesi sunmadıkları gibi duruşmalara da katılmamışlardır.
İstanbul Anadolu ----. Asliye Hukuk Mahkemesinin ----- Esas sayılı dosyasında verdiği ---- tarihli görevsizlik kararı mahkememizin yukarıdaki esasına kaydı yapılarak yargılamaya devam olunmuştur.
Uyuşmazlık Konusu: Taraflar arasındaki ihtilaf, temelde davaya konu trafik kazasının meydana gelmesinde kusur durumu, davacı aracının değer kaybına uğrayıp uğramadığı ve davalı tarafın zarar tazmin yükümlüsü olup olmadığı noktasındadır.
Davanın Hukuki Niteliği: Dava, değer kaybı tazminatı(maddi tazminat) davasıdır.
Davanın Hukuki Sebebi: Haksız fiil sorumluluğuna ilişkin 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu (TBK)'nun 49. Maddesindeki "Kusurlu ve hukuka aykırı bir fiille başkasına zarar veren, bu zararı gidermekle yükümlüdür.
Zarar verici fiili yasaklayan bir hukuk kuralı bulunmasa bile, ahlaka aykırı bir fiille başkasına kasten zarar veren de, bu zararı gidermekle yükümlüdür." şeklindeki düzenlemedir.
DELİLLER
Dosyada mübrez ----- tarihli maddi hasarlı trafik kazası tespit tutanağına göre; sürücü ...'in sevk ve idaresindeki ---- ------- plakalı araç ile ------ sevk ve idaresindeki ---- plakalı araçların kaza yaptıkları anlaşılmıştır.
Dosyada mübrez ---- tarihli Eksper raporu incelendiğinde, -----plakalı araçta meydana gelen hasarın tutarının --- olduğu rapor edilmiştir.
Celp ve tetkik olunan tescil bilgileri incelendiğinde; -------plakalı aracın kaza tarihinde --- adına kayıtlı olduğu, ---- plakalı aracın ------ adına kayıtlı olduğu anlaşılmıştır.
Makine Mühendisi bilirkişi ----havale tarihli raporunda özetle; davalı ---- oranında kusurlu olduğu, dava dışı park halindeki ----- plaka sayılı aracın olayın oluşumunda etkenliği bulunmadığı,----- tarihinde meydana gelen olaya ait trafik kazası tespit tutanağındaki tespitlerin --- plakalı araçta meydana gelen maddi hasar ile uyumlu olduğu, hasarın durumunun kazanın oluş şekline alınan darbelere uygun olduğu,----- tebliği ekinde yer alan tablo kullanılarak yapılan hesaplamada; 23/07/2017 tarihinde meydana gelen kaza ile ilgili davacı tarafın---- plaka sayılı -------- aracında meydana gelen değer kaybı tutarının -----olabileceği, Yargıtay ---- Hukuk Dairesi Emsal Kararlarına göre hesaplamada davacı tarafın ----- plaka sayılı -------model aracında oluşan değer kaybı için davaya konu ettiği toplam değer kaybı tutarı(Aracın serbest piyasa koşullarında dava konusu kazadan önceki 2. El piyasa rayiç değeri ile dava konusu kazadan sonraki 2. El piyasa rayiç değer arasındaki fark) kaza tarihi itibarıyla----- olabileceğini beyan ve rapor etmiştir.
Bilirkişi raporu taraflara usulüne uygun olarak tebliğ edilmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE KANAAT :
Hâkim, tazminatın kapsamını ve ödenme biçimini, durumun gereğini ve özellikle kusurun ağırlığını göz önüne alarak belirler(TBK m. 51).
UYGULANACAK MEVZUAT
Zorunlu mali sorumluluk sigortası kapsamındaki tazminatlar bu Kanun ve bu Kanun çerçevesinde hazırlanan genel şartlarda öngörülen usul ve esaslara tabidir. Söz konusu tazminatlar ve manevi tazminata ilişkin olarak bu Kanun ve genel şartlarda düzenlenmeyen hususlar hakkında 11/1/2011 tarihli ve 6098 sayılı Türk Borçlar Kanununun haksız fiillere ilişkin hükümleri uygulanır(KTK m. 90).
14/05/2015 tarih ve 29355 sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak 01/06/2015 tarihinde yürürlüğe giren Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları'na, 2/02/2016 Tarih ve 29612 sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak yayım tarihinde yürürlüğe giren Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarında Değişiklik Yapılmasına Dair Genel Şartlar'ın 4. Maddesi ile eklenen ve 01/06/2015 tarihinden itibaren geçerli olmak üzere yayımı tarihinde yürürlüğe gireceği düzenlenen "genel şartların uygulanacağı sözleşmeler" başlıklı C.11. Maddesi "Bu Genel Şartlar yürürlük tarihinden sonra akdedilmiş sözleşmelere uygulanır." şeklindedir.
Yeni genel şartlar C.11 maddesine göre genel şartlar yürürlük tarihi olan --- tarihinden sonra akdedilmiş sözleşmelere uygulanacaktır. Bunun doğal sonucu olarak artık eski genel şartların yeni genel şartların yürürlük tarihinden sonra düzenlenen poliçelerde uygulanma imkanı bulunmamaktadır(Yargıtay --- Hukuk Dairesi'nin --- Tarih, --- Esas ve ---- Karar Sayılı İlamı).
Kaza tarihinin ve sigorta poliçe tarihinin genel şartlarının yürürlüğe girdiği 01/06/2015 tarihinden sonra olması dikkate alındığında, açılan davalar 01/06/2015 tarihinde yürürlüğe giren Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları uyarınca değerlendirme yapılarak hüküm kurulması gerekir(İstanbul BAM ---. Hukuk Dairesi'nin --------
SORUMLULUK VE SİGORTA TEMİNATI
Müteselsil Sorumluluk
TBK'nın 61. Maddesine göre; birden çok kişi birlikte bir zarara sebebiyet verdikleri veya aynı zarardan çeşitli sebeplerden dolayı sorumlu oldukları takdirde, haklarında müteselsil sorumluluğa ilişkin hükümler uygulanır.
Aynı şekilde 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu(KTK)'nıun 88. Maddesine göre de bir motorlu aracın katıldığı bir kazada, bir üçüncü kişinin uğradığı zarardan dolayı, birden fazla kişi tazminatla yükümlü bulunuyorsa, bunlar müteselsil olarak sorumlu tutulur.
Otopark işletmecisinin Sorumluluğu
Garaj, otopark ve benzeri yerleri işletenler, kendilerine bırakılan veya çalışanlarınca kabul edilen hayvan, at arabası, bunlara ait koşum ve benzeri eşya ile motorlu taşıt ve eklentilerinin yok olmasından, zarara uğramasından veya çalınmasından sorumludurlar. Ancak işletenler, zararın saklatan veya ziyaretçisi ya da beraberinde veya hizmetinde bulunan kimseye yükletilebilecek kusurdan, mücbir sebepten ya da eşyanın niteliğinden doğduğunu ispat etmekle, bu sorumluktan kurtulurlar(TBK madde 579/1).
TEMERRÜT VE FAİZ
Sürücü ve otopark işletmecisi, haksız fiilin işlendiği tarihte temerrüde düşmüş olur.(TBK Madde: 117/2)
3095 sayılı yasanın 2. Maddesine göre; Bir miktar paranın ödenmesinde temerrüde düşen borçlu, sözleşme ile aksi kararlaştırılmadıkça, geçmiş günler için aynı Kanunun 1. maddesinde belirlenen orana göre(yasal faiz) temerrüt faizi ödemeye mecburdur.
------ önceki yılın 31 Aralık günü kısa vadeli avanslar için uyguladığı faiz oranı, yukarıda açıklanan miktardan fazla ise, arada sözleşme olmasa bile ticari işlerde temerrüt faizi bu oran üzerinden istenebilir. Söz konusu avans faiz oranı, 30 Haziran günü önceki yılın ---- uygulanan avans faiz oranından beş puan veya daha çok farklı ise yılın ikinci yarısında bu oran geçerli olur(3095 s.y. M. 2/2).
Yargı yetkisini, Anayasanın 9. Maddesine göre, Türk Milleti adına kullanan Mahkememizce, uyuşmazlık konusu hakkında, yapılan açık duruşmalar ve yargılama sonunda(Ay. m.141); toplanan/sunulan deliller, Trafik Kazası Tespit Tutanağı, Araç Tescil Bilgileri, Bilirkişi Raporu, Eksper Raporu,----- Arttırım, iddia ve savunmalar ile tüm dosya mündericatı incelenip hep birlikte değerlendirildiğinde; 23/07/2017 tarihinde davacıya ait aracın ----- otoparkına bırakıldığı, otoparkta görevli vale ... tarafından -----plakalı araç ile manevra yaparken ------ plakalı aracın sol ön kısmına çarpması sonucu maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiği, kazanın meydana gelmesinde davalı vale ve sürücü ...'in % 100 oranında kusurlu olduğu, yerleşik Yargıtay İçtihatlarına göre değer kaybının aracın hasarlanmadan önceki değer ile kaza nedeniyle oluşan hasar onarıldıktan sonraki değeri arasındaki farka göre tespit edilmesi gerektiği, bu doğrultuda hazırlanan gerekçeli, denetime elverişli ve somut olaya uygun olması nedeniyle hükme esas alınan bilirkişisi raporuna göre davacının --- değer kaybı zararının bulunduğu, davalı sürücü'nün davacı tarafın zararından haksız fiil hükümlerine göre, davalı şirketin ise TBK' da düzenlenen saklama sözleşmesi hükümlerine göre müştereken ve müteselsilen sorumlu oldukları, dava dilekçesindeki taleple bağlı kalınarak tazminat alacağına dava tarihinden itibaren yasal faiz uygulanması gerektiği, sonuç ve vicdani kanaatine(Ay. m.138) varılarak davanın kabulüne karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm tesis etmek gerekmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda ayrıntılı olarak açıklandığı üzere;
1-Davanın KABULÜNE,
2-Değer kaybı tazminatı----- dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
3-Başlangıçta peşin olarak alınan ---- harcın ıslah harcı ------ birlikte, alınması gerekli olan ---- harçtan mahsubu ile bakiye ----- karar ve ilam harcının davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak hazineye irat kaydına,
4-Davacının yargılama sırasında yapmış olduğu peşin harç ---- ile birlikte, posta ve tebligat gideri --- bilirkişi ücreti ---, olmak üzere toplam --- yargılama masrafının davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
5-Davacı taraf yargılama sırasında kendini vekille temsil ettirdiğinden hüküm tarihinde yürürlükte bulunan--- uyarınca ---- avukatlık ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacı tarafa verilmesine,
6-Karar kesinleştiğinde, HMK Gider Avansı Tarifesinin 5. maddesi uyarınca artan gider avansının davacı tarafa iadesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, diğerlerinin yokluğunda, gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren 2(iki) hafta içerisinde mahkememize veya mahkememize gönderilmek üzere bulunulan yer yada başka bir yer Asliye Ticaret Mahkemesine verilecek bir dilekçe ile başvurmak ve istinaf harç ve masraflarını karşılamak koşulu ile İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi'ne istinaf yolunun açık olduğu, istinaf dilekçesinde istinaf edilen hususlar ile nedenlerinin belirtilmesinin gerektiği, süresi içerisinde kararın istinaf edilmemesi halinde hükmün kesinleşeceği ve infaz edilebileceği açıklanmak suretiyle açık duruşmada verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.