T.C. İstanbul Anadolu 9. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 2017/128 Esas
KARAR NO: 2019/1258
DAVA: Alacak (Satım Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 02/02/2017
KARAR TARİHİ: 17/12/2019
DAVA:
Davacı vekili Mahkememize sunduğu 02/02/2017 havale tarihli ve aynı tarihte harçlandırdığı dava dilekçesinde özetle; Davacı------- arasında akdedilen sözleşme kapsamında, davalı yüklenici şirket tarafından istihdam edilmiş olan ------ adlı işçinin, işe iade talebiyle açmış olduğu davanın kabulüne karar verildiği, bunun sonucunda davacı -------- icra dosyasına ödeme yapılmak zorunda kalındığı, hizmet alım sözleşmesi gereği işçi alacaklarından, işçiyi çalıştıran davalı şirketin sorumlu olduğu ileri sürülerek, icra dosyasına ödenen toplam 11.044,51 TL’nin, ödeme tarihinden itibaren işleyecek ticari temerrüt faizi ile birlikte tahsiline karar verilmesi talep ve dava etmiştir.
Davacı vekili 17/12/2019 tarihli duruşmada/esas hakkındaki beyanında; Dava dilekçesi ve beyanlarını tekrarlar bilirkişi raporu doğrultusunda davanın kabulüne karar verilmesini talep etmiştir.
SAVUNMA:
Davalı vekili Mahkememize sunduğu 09/03/2017 havale tarihli cevap dilekçesinde özetle: Dava konusu işçinin İş sözleşmesinin davacı------ talimatı doğrultusunda feshedildiği, bu nedenle davalı şirketin davacı ------ karşı bir sorumluluğu bulunmadığı, icra takibine konu alacakların hesaplamaya muhtaç olması nedeniyle davalı şirket tarafından takibe itiraz edildiği, ancak davalı ------ ilama aykırı olsa da takibe itiraz etmeyerek takip konusu alacağı ödediği, davacının üzerine düşen hukuki savunma hakkını kullanmaması sonucu kendi ihmalinden kaynaklanan zarardan dolayı davalı şirketin sorumlu olamayacağı, ayrıca ödenen miktarın ancak yarısının istenebileceği savunularak davanın reddine karar verilmesi talep edilmiştir.
Davalı vekili 17/12/2019 tarihli duruşmada/esas hakkındaki beyanında; Ek rapor kök rapora karşı yaptığımız itirazları karşılamadığı için rapora itirazlarımız devam etmektedir, dosyanın yeni bir bilirkişiye tevdi ile talebimizi karşılayacak şekilde rapor aldırılmasını, mahkeme aksi kanaatte ise yarı oranına göre karar verilmesini talep etmiştir.
Uyuşmazlık Konusu: Taraflar arasındaki ihtilaf, temelde davacının, davalı firmanın üst iş vereni olarak davalı firmanın işten çıkardığı işçisi nedeni ile mahkeme kararı ile hükmedilen bedelin işçiye ödenmesi nedeni ile ödediği bu bedelin davalıdan rücuen tahsil edilip edilemeyeceği noktasındadır.
DELİLLER:
-İstanbul Anadolu ------- İcra Dairesinin --------- sayılı dosyası,
-İstanbul Anadolu -----. İcra Dairesinin ------ sayılı dosyası,
-İstanbul Anadolu ----- İş mahkemesinin ----- sayılı karar sureti,
---------- müdürlüğü ------------ başlıklı yazısı,
--------- işler dairesi başkanlığının ----- tarihli yazı sureti,
----------------- proje değişikliğ ihtarı başlıklı ---- tarihli yazı sureti,
----------------- tarihli cevabi yazısı,
-15/01/2019 tarihli bilirkişi raporunda özetle; Davacı asıl işverinin dava dışı işçiye yaptığı ödeme tutaraının TBK 167. Maddesi gereğince yarısı oranında alt işverene rücu edebileceğinin kabulü halinde ya da dava dilekçesinde ileri sürülen teknik şartname doğrultusunda tamamını rücu edebileceğinin kabulü halinde hüküm altına alınmak üzere 2 seçenekli olarak hesaplama yapıldığını, davalının sorumlu olduğu miktar. İşe İade davası sonucu oluşan alacaklar, davacı ---- tarafından İstanbul Anadolu -----. İcra müdürlüğünün -------- sayılı dosyasına ödenen 8.975,61 TL'nin 6.928,52 TL'lik kısmının boşta geçen süre alacağı, 532,50 TL'Likkısmının ödenmemesi gereken ücret alacağı ve geri kalnının faiz ve icra giderleri olduğu sonucuna varıldığını, bu saptama doğrultusunda faiz ve icra gideri (8.975,61 TL - 6.928,52 TL - 532,50 TL=) 1.514,59 TL olarak hesaplandığını. Davalı şirketin faiz ve icra giderinden sorumlu oludğu oran [6.928,52 TL/(6.928,52 TL + 1.406,45 TL=) 8.334,97 TL olduğunu, davacı ------ tarafından, İstanbul Anadolu ------. İcra Müdürlüğünün ---sayılı dosyasına da 1.772,29 TL ödeme yapıldığını, ayrıca dava dilekçesinde 296,61 TL vekalet ücreti gelir vergisi stopajı kesildiğini belirtilmiştir. Buna göre toplam ödeme miktarının (1.772,29 TL + 296,61 TL=) 2.068,90 TL olduğunun anlaşıldığını, bu durumda her iki icra dosyana yapılan ödemeler nedneniyle davalı şirketin sorumlu görülebileceği toplam tutarın (8.334,97 TL + 2.068,90 TL=) 10.403,87 TL olduğu sonucuna varıldığını, hizmet alım sözleşmesinde ya da ihale dökümanında rücu ilişkisini düzenleyen hüküm bulunmadığınnı tespiti durumunda, TBK 167. Maddesi gereğince davacı -------- ödediği miktarın yarısı oranında alt işverene rücu edebileceğinin kabulü halinde hükmedilecek miktarın (10.403,87 TL/2)=)5.201,94 TL olduğunu, --- -- 233 sayılı KHK kapsaında bir kamu iktisadi teşekkülü olduğundna, yaptığı işlemlerin özel hukuk hükümlerine tabi ve Türk Ticaret Kanunu uyarınca tacir olduğunu, bu nedenle davacı ile davalı şirket arasındaki sözleşmenin ticari iş niteliğinde olduğnu, alacağın ödeme tarihlerinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte tahsiline karar verilmesi gerektiğinin düşünüldüğünü beyan ve rapor etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE KANAAT :
Dava, rücuen alacak davasıdır.
Davacı ----- müdürlüğü tüzel kişiliğe sahip kamu iktisadi kuruluşudur.
Davacı ------müdürlüğüne ait ------ -------- yapılması için davalı şirket ile hizmet alımı sözleşmesi yapılmıştır.
Davalı şirkette sigortalı olarak çalışan dava dışı----- iş akdinin feshi üzerine işçi tarafından İstanbul Anadolu ---- İş mahkemesinin ------ sayılı dosyası ile işe iade ve tazminat davası açılmıştır.
Kararın kesinleşmesi üzerine işçi tarafından İstanbul Anadolu ---- İcra Müdürlüğünün -----sayılı dosyaları ile icra takibi başlatılmıştır.
Davacı tarafından dava dışı işçinin başlattığı icra takip dosyalarına davaya konu alacaklar ödenmiştir.
Tarafların dilekçelerinde bildirdikleri delilleri toplanmıştır.
Mahkemece resen seçilen hesap umanı bilirkişiden rapor aldırılmıştır.
Hesap uzmanı bilirkişinin ön raporda bildirdiği eksiklikler tamamlanarak aynı bilirkişiden rapor aldırılmasına karar verilmiştir.
Hesap uzmanı bilirkişi tarafından dava konusu uyuşmazlık hakkında 15/01/2019 tarihli bilirkişi raporu mahkememize ibraz edilmiştir.
Dosyada mevcut tüm deliller değerlendirilerek hükme esas alınan 15/01/2019 tarihli bilirkişi raporu dayanak yapılarak; taraflar arasında hizmet alımı sözleşmesi olduğu, davacıya ait ------- davalı sigortalısı olarak çalışan --- sözleşmesinin feshinden dolayı dava dışı işçi tarafından davacı ve davalı aleyhine İstanbul Anadolu ------. İş Mahkemesinin --- sayılı dosyası ile işe iade ve tazminat davası açıldığı, kararın dava dışı işçi lehine verildiği, dava dışı işçi tarafından İstanbul Anadolu --. İcra Müdürlüğünün ----- sayılı dosyaları ile başlatılan icra takibine davacı tarafından ödemede bulunulduğu, davacı ve davalı arasında imzalanan hizmet alımı sözleşmesi ve teknik şartnameye istinaden davaya konu alacağın rücuen verilmesini davacı tarafın talep ettiği, ön inceleme duruşmasında taraflar dilekçelerinde bildirdikleri ancak ibraz etmedikleri delillerini sunmak üzere 2 haftalık süre verildiği, davacı tarafça hizmet alım sözleşmesi ve teknik şartnamenin dava dilekçesi ekinde ve ön inceleme duruşmasında verilen kesin süre içinde sunulmadığı, bilirkişi incelemesinde hizmet alım sözleşmesi ve teknik şartname bulunmadığından bilirkişi tarafından dosyada mevcut delillere göre hesaplama yapıldığı, davacı tarafından İstanbul Anadolu ----. İcra Müdürlüğünün ---- sayılı dosyalarına davacı tarafından yapılan ödemeler nedeni ile davalı tarafa rücu edebileceği, davacı tarafça hizmet alım sözleşmesi ve teknik şartnamesinin bilirkişi incelemesi sırasında sunulmamış olduğundan 4857 sayılı yasanın 2/6. Maddesinde düzenlenen sorumluluk hükümlerine dayanılmasının mümkün olmadığı, taraflar arasındaki davaya konu rücuen alacak talebinde TBK 167. Maddesinin uygulanması gerektiği, TBK 167. Maddesine istinaden davacı tarafın talep edebileceği miktarın %50 olduğu davacı ile davalının tacir olmaları aralarındaki hukuki ilişkinin ticari ilişki olması nedeni ile uygulanacak faizin avans faizi olduğu, faizin başlangıcının ödeme tarihi olduğu anlaşılmakla davanın kısmen kabulü ile İstanbul Anadolu ----. İcra Müdürlüğünün ---- sayılı dosyasına 14/10/2015 tarihinde ödenen 8.975,61 TL'nin TBK 167. Maddesine istinaden %50 sinden sorumlu olduğu 4.167,5 TL'nin ödeme tarihi olan 14/10/2015 tarihinden itibaren işleyecek ticari temerrüt faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, İstanbul Anadolu --- İcra müdürlüğünün-------sayılı dosyasına ---- TBK 167. Maddesine istinaden %50 sinden sorumlu olduğu 1.034,05 TL'nin ödeme tarihi olan 23/02/2015 tarihinden itibaren işleyecek ticari temerrüt faizi ile birlikte davalıdan davacıya verilmesine dair karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda ayrıntılı olarak açıklandığı üzere;
Davanın KISMEN KABULÜ ile,
1-İstanbul Anadolu ----. İcra müdürlüğünün ---sayılı dosyasına --- tarihinde ödenen 8.975,61 TL'nin TBK 167. Maddesine istinaden %50 sinden sorumlu olduğu 4.167,5 TL'nin ödeme tarihi olan 14/10/2015 tarihinden itibaren işleyecek ticari temerrüt faizi ile birlikte davalıdan davacıya verilmesine,
2-İstanbul Anadolu --- İcra müdürlüğünün --- sayılı dosyasına 23/02/2015 tarihinde ödenen 2.068,90 TL'nin TBK 167. Maddesine istinaden %50 sinden sorumlu olduğu 1.034,05 TL'nin ödeme tarihi olan 23/02/2015 tarihinden itibaren işleyecek ticari temerrüt faizi ile birlikte davalıdan davacıya verilmesine,
3-Başlangıçta peşin olarak alınan 188,62 TL harcın alınması gerekli olan 355,32 TL harçtan mahsubu ile bakiye 166,7 TL karar ve ilam harcının davalıdan alınarak hazineye irat kaydına,
4- Davacı tarafın yargılama sırasında yapmış olduğu posta ve tebligat gideri 134,3 TL, bilirkişi ücreti 700 TL, olmak üzere toplam 834,3 TL yargılama masrafının, davacı yan davasında kısmen haklı çıktığından dava konusunun toplam değerinin kabulle sonuçlanan kısma oranı sonucu bulunan 393 TL yargılama masrafına, peşin harç 188,62 TL, eklenerek sonuç olarak 581,62 TL'nin davalıdan alınarak davacı tarafa verilmesine, dava konusunun toplam değerinin redle sonuçlanan kısma oranı sonucu bulunan 441 TL yargılama masrafının davacı yan üzerinde bırakılmasına,
5-Davacı taraf yargılama sırasında kendini vekille temsil ettirdiğinden hüküm tarihinde yürürlükte bulunan ----- uyarınca 2.725 TL avukatlık ücretinin --------------müştereken ve müteselsilen alınarak davacı tarafa verilmesine,
6-Davalı yargılama sırasında kendini vekille temsil ettirdiğinden hüküm tarihinde yürürlükte bulunan ----- uyarınca 2.725,00 TL avukatlık ücretinin davacı taraftan alınarak davalı tarafa verilmesine,
7-Karar kesinleştiğinde, HMK Gider Avansı Tarifesinin 5. maddesi uyarınca artan gider avansının davacı tarafa iadesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, diğerlerinin yokluğunda, gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren 2(iki) hafta içerisinde mahkememize veya mahkememize gönderilmek üzere bulunulan yer yada başka bir yer Asliye Ticaret Mahkemesine verilecek bir dilekçe ile başvurmak ve istinaf harç ve masraflarını karşılamak koşulu ile İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi'ne istinaf yolunun açık olduğu, istinaf dilekçesinde istinaf edilen hususlar ile nedenlerinin belirtilmesinin gerektiği, süresi içerisinde kararın istinaf edilmemesi halinde hükmün kesinleşeceği ve infaz edilebileceği açıklanmak suretiyle açık duruşmada verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.