T.C. İstanbul Anadolu 9. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2022/612 Esas
KARAR NO: 2023/414
DAVA: Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 19/08/2022
KARAR TARİHİ: 18/05/2023
DAVA:
Davacı vekili Mahkememize sunduğu 19/08/2022 havale tarihli ve aynı tarihte harçlandırdığı dava dilekçesinde özetle; davalı ------ tarafından sigortalanmış olan ------ ait -----plakalı araç tarafından, 28/05/2021 tarihinde müvekkiline ait------ plakalı araca çarpması sonucu ------ ilinin----- ilçesinde maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, kaza sonucu müvekkiline ait ------- plakalı araçta meydana gelen hasarın bağımsız eksper ------ tarafından KDV dahil toplam 29.123,41-TL, değer kaybı 10.000 TL olarak tespit edildiğini beyan ile, alacağın belirgin hale gelmesini müteakip artırım hakkı ile fazlaya dair haklar saklı kalmak kaydıyla, şimdilik, kaza sebebiyle oluşan hasar onarım bedeli alacağı için şimdilik 100.00-TL, değer kaybı bedeli alacağının 10,00-TL'sinin ticari işlerde uygulanan en yüksek temerrüt faiz oranı üzerinden ve kaza tarihinden, kabul görülmez ise ihtar tarihinden itibaren işletilecek en yüksek temerrüt faizi ile birlikte davalıdan tazminini, hasar onarım bedelinin tespiti için yapılan ekspertiz ücret tarifesine göre belirlenecek ekspertiz ücreti masrafının yargılama gideri olarak davalıdan tahsilini, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
SAVUNMA:
Davalı vekili Mahkememize sunduğu 07/10/2022 havale tarihli cevap dilekçesinde özetle: Müvekkili şirketin sorumluluğunun sigortalısının kusuru ve bakiye poliçe limiti ile sınırlı olduğunu, kazaya karışan------ plaka sayılı aracın müvekkili şirket nezdinde Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Mesuliyet Sigortası ile sigortalı olduğunu, müvekkili şirketin bu poliçedeki maddi zararlara ilişkin teminat limiti ise kaza tarihi itibariyle araç başına 43.000,00-TL olduğunu, yapılan tüm ödemelerin poliçe teminat limitinden mahsup edilmesi gerektiğini, ------plakalı araç sahibi davacı tarafın müvekkili şirkete karşı alacaklarından feragat ettiğini yazılı olarak bildirdiğini, davanın reddine karar verilmesini talep ettiklerini, müvekkili şirkete yapılan başvuru neticesinde değer kaybı talep edilen aracın “pert işlemi” gördüğünün tespit edildiğini, kabul anlamına gelmemek kaydıyla araç hasarı talebine ilişkin karşı yanın okluklarında aldırmış olduğu tespit raporu veya faturalar varsa bunun kabulünün mümkün olmadığını, fahiş hesaplamanın yer aldığı, herhangi bir amortismanın mahsup edilmediği ve ıskonto uygulanmadan hesaplamanın yapıldığı raporun/faturanın hükme esas alınmaması gerektiğini, mahkemece yeni bir rapor tanzim ettirilmesini talep ettiklerini, yokluklarında tanzim ettirilen ekspertiz raporu için istenen tespit gideri poliçe kapsamında karşılanabilecek bir meblağ niteliğinde olmadığını beyan ile, kabul anlamına gelmemek kaydıyla, değer kaybı ve hasar tazminatına ilişkin taleplerin cevap dilekçesinde belirttikleri ve re'sen gözetilecek nedenlerle esastan reddini, makul gider kapsamında bulunmayan ekspertiz ücreti talebinin reddini, ret taleplerinin kabul edilmemesi halinde, kabul anlamına gelmemek kaydı ile, araç hasarı ve değer kaybı yönünden belirtildiği gibi bilirkişi incelemesi yapılmasını ve tarafların kusur durumu ile bakiye teminat limiti gözetilerek hüküm kurulmasını, talebin kabulü halinde, dava tarihinden itibaren yasal faize hükmedilmesini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa tahmiline karar verilmesini talep etmiştir.
Uyuşmazlık Konusu: Taraflar arasındaki ihtilaf, temelde 28/05/2021 tarihli trafik kazasında kusur durumunun ne olduğu, kaza nedeniyle davacının maliki olduğu------ plakalı araçta değer kaybı ve hasar meydana gelip gelmediği, davacının hasar ve değer kaybı talep edip edemeyeceği, edebilecek ise ne kadar değer ve hasar kaybı talep edebileceği noktasındadır.
Davanın Hukuki Niteliği: Dava, trafik kazasından kaynaklı hasar ve değer kaybı ücretinin tazmini davasıdır.
Davanın Hukuki Sebebi: Haksız fiil sorumluluğuna ilişkin 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu (TBK)'nun 49. Maddesindeki "Kusurlu ve hukuka aykırı bir fiille başkasına zarar veren, bu zararı gidermekle yükümlüdür.
Zarar verici fiili yasaklayan bir hukuk kuralı bulunmasa bile, ahlaka aykırı bir fiille başkasına kasten zarar veren de, bu zararı gidermekle yükümlüdür." şeklindeki düzenlemedir.
DELİLLER:
----- Noterler Birliği Başkanlığı'ndan ------- plakalı aracın 28/05/2021 kaza tarihi itibariyle malik bilgilerini gösterir tescil kayıtları celp edilmiş ve gelen yazı cevabı dosya arasına alınmıştır.
Davalı ... şirketinden poliçe ve hasar dosyası istenmiş ve gelen yazı cevabı dosya arasına alınmıştır.
-------plakalı aracın hasar geçmişi istenmiş ve gelen yazı cevabı dosya arasına alınmıştır.
Bilirkişi heyeti 30/01/2023 tarihli raporunda özetle; 28/05/2021 tarihinde meydana gelen olayda; kusur yönünden davalı tarafa sigortalı araç sürücüsü (----- plaka sayılı araç sürücüsü) ------4100 (yüzde yüz) oranında kusurlu olduğunu, dava konusu (------plaka sayılı -----model) araç sürücüsü ------kusursuz olduğunu, söz konusu kazaya ait ------SBM Kaza İhbar Nolu TRAMER kaydındaki kazaya karışan araç sürücülerinin MUTABAKAT ile sonuçlanan kusur durumu değerlendirmesinde; -----plaka sayılı dava konusu araç sürücüsünün kusursuz (%0) olduğunu, diğer------plaka sayılı araç sürücüsünün (%100) kusurlu olarak tespit edildiğinin görüldüğünü, tramer kusur durumu ile tarafımca tespit edilen kusur durumunun uyumlu olduğunu, hasar yönünden; 28/05/2021 tarihinde meydana gelen olaya ait trafik kazası tespit tutanağındaki tespitler, olay yeri hasar fotoğrafları ile ------ plakalı araçta meydana gelen maddi hasarın uyumlu olduğunu, söz konusu-----plaka sayılı ------model aracın toplam hasar tutarının orijinal parça kullanılarak fen ve sanat kurallarına göre onarılması durumunda KDV dahil 28.164,22 TL olabileceğini, davalı tarafa sigortalı araç sürücüsü------ %100 kusur oranına isabet eden tutarın kaza tarihi itibariyle; [(28.164,22 TL Hasar Tutarı) x %100 kusur oranı)]= 28.164,22 TL olabileceğini, (Dosya kapsamında bulunan ve Sigorta Eksperi ----- tarafından, davacı adına hazırlanan 11/08/2021 hesaplama tarihli (kaza tarihinden 75 gün-"2 ay 14 gün" sonra) ekspertiz raporunda bazı parçaların, dava konusu araca uygun olmadığı ve araç üzerinde inceleme yapan Oto Mecburi Mali Mesuliyet Ekspertiz Raporunda bulunmadığından (Tarafımca hasar-onarım kalemleri tek tek değerlendirilmiş ayrıntılı. mukayeseli tablo düzenlenmiştir. Tablo 1), söz konusu 11/08/2021 hesaplama tarihli ekspertiz raporundaki hasar toplam tutarına bu nedenlerle uyulmamıştır.) (Oto Mecburi Mali Mesuliyet Ekspertiz Raporunda ise yüksek oranda iskonto (96 62,45) yapılarak toplam hasar tutarı tespit edilmiş olduğu anlaşılmakla, aracın hasar durumu ve Yargıtay Kararları da dikkate alındığından toplam hasar tutarına bu nedenle uyulmamıştır). değer kaybı yönünden; davacı tarafın ----- plaka sayılı------ model aracının, dava konusu 28/05/2021 tarihinden öncesine ait dosya kapsamındaki tramer dosyasından hasar geçmişi sorgulaması yapıldığında, sistemde kayıtlı hasar kaydının bulunduğu görülmüş olup, bunlardan 13/06/2015 - tarihli hasarında, dava konusu aracın ağır hasarlı ve pert-çekme belgeli olduğunun belirtildiği, bu hususun ekspertiz raporunda da belirtildiği dikkate alındığında, gerek reel piyasa koşullarında gerekse Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk (Trafik) Sigortası Genel Sartlarının Ek-1 Değer Kaybı Hesabplaması başlıklı ekinin 2. Teminat Dışında Kalan Haller başlıklı maddesinin 5. bendinde "Çekme elgeli ve hurda belgeli işlem görmüş araçlar'a ilişkin değer kaybı taleplerinin teminat dışı olduğu” belirtilmiş olup, davacı tarafından değer kaybı adı altında davalı taraftan talepte bulunulmuş ise de, ağır hasarlı- pert çekme belgeli işlem görmüş dava konusu araçta, dava konusu kaza nedeniyle oluşan bir değer kaybından bahsedilemeyeceğini beyan ve rapor etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE KANAAT :
Davacı tarafça, 28/05/2021 tarihinde kaza meydana geldiği kaza nedeniyle -----plakalı araçta hasar meydana geldiği iddialarıyla davalıdan hasar, değer kaybı ve ekspertiz bedelinin tahsilinin talep edildiği anlaşılmıştır.Davalı tarafça, alacağın zamanaşımına uğradığı, davacı tarafından feragatname verildiği bu nedenle sorumluluklarının bulunmadığı iddialarıyla davanın reddine karar verilmesinin talep edildiği anlaşılmıştır.Dava, trafik kazasından kaynaklı hasar beeli ve ekspertiz bedelinin tahsili istemine ilişkindir.
Davalı tarafın zamanaşımı defi yönünden yapılan incelemede; KTK'nın 109. Maddesi gereği trafik kazasından kaynaklı tazminat davalarında zamanaşımının 2 yıl olduğu, eldeki uyuşmazlıkta kazanın 28/05/2021 tarihinde meydana geldiği, davanın açıldığı tarih itibarıyle 2 yıllık zaman aşımının dolmadığı bu kapsamda davalının zamanaşımı definin yerinde olmadığı kanaatine ulaşılmıştır.
Tüm dosya kapsamından; 28/05/2021 tarihinde sürücü----- sevk ve idaresindeki ------ plakalı araç ile sürücü -----sevk ve idaresindeki ------ plakalı aracın karıştığı maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiği, kazanın meydana gelmesinde mahal ve kavşak şartlarını dikkate alarak seyrine özen göstermeyen ve yolun sağında duran araca çarpan ------ plakalı araç sürücüsü ------ tam kusurlu olduğu, kazanın meydana gelmesinde-------plakalı araç sürücüsünün kusurunun bulunmadığı, kaza tarihi itibariyle 01/06/2015 tarihinde yürürlüğe giren Genel Şartların uygulanması gerektiği, bu doğrultuda hazırlanan gerekçeli, denetime elverişli ve somut olaya uygun olması nedeniyle hükme esas alınan bilirkişisi raporuna göre davacının 28.164,22 TL hasardan kaynaklı zararının bulunduğu, değer kaybının oluşmadığı, ------ plakalı aracı kaza tarihini kapsar şekilde KTK Zorunlu Mali Mesuliyet Sigortası ile sigortalayan davalı ... şirketinin davacı tarafın zararından kaza tarihindeki poliçe limitleri içinde kalmak kaydıyla sigortalısının kusuru oranında KTK'nın 97. Maddesine göre sorumlu olduğu, yerleşik yargı uygulamaları gereği ekspertiz ücretinin yargılama gideri olarak değerlendirilmesi gerektiği, davalı tarafça feragatname uyarınca sorumlu olmadıkları iddia edilmiş ise de, belgenin HMK 309 gereği feragatin şartlarını taşımadığı, ibraname olarak kabul edilmesi halinde ise yerleşik yargı uygulamaları gereği ibranamenin makbuz hükmünde olduğu, belgede ödemeye dair kayıt bulunmaması nedeniyle makbuz olarak da kabul edilemeyeceği, bu nedenle davalının zarardan sorumlu olduğu, davanın haksız fiilden kaynaklanmış olması ve davalı sigortalı aracın ticari olmaması nedeniyle alacağa yasal faiz uygulanmasının gerektiği, davalı ... yönünden başvurunun yapıldığı 02/06/2021 tarihinden itibaren 8 iş günü nazara alındığında 15/06/2021 tarihinin davalı ... yönünden temerrütün oluştuğu sonuç ve vicdani kanaatine(Ay. m.138) varılarak davanın değer kaybı yönünden reddine hasar tazminatı yönünden kabulüne karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm tesis etmek gerekmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda ayrıntılı olarak açıklandığı üzere;
1-Davacı tarafın değer kaybı zararının tazmini yönünden açtığı davanın REDDİNE,
2-Davacı tarafın hasar bedeli yönünden açtığı davanın KABULÜ ile;
28.164,22 TL'nin 15/06/2021 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
3-Ekspertiz ücretinin yargılama gideri olarak değerlendirilmesine,
4-Harçlar Kanunu uyarınca alınması gerekli 1.917,07 TL karar ve ilam harcından peşin alınan 80,70 TL ile ıslah harcı olarak alınan 479,27 TL'nin mahsubu ile bakiye 1.357,10 TL'nin davalıdan alınarak hazineye irat kaydına,
5-Davacı kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan A.A.Ü.T. uyarınca hesaplanan 9.200,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
6-Davalı kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan A.A.Ü.T. uyarınca hesaplanan 10,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
7-Davacı tarafından yargılama boyunca yapılan ve 80,70 TL başvurma harcı, 2.000,00 TL bilirkişi ücreti, 347,29 TL ekspertiz masrafı ve 115,00 TL posta ve tebligat giderinden oluşan 2.542,99 TL yargılama giderinden haklılık durumuna göre hesaplanan 2.542,09 TL ile peşin harç olarak alınan 80,70 TL ile 479,27 TL ıslah harcı olmak üzere toplam 3.102,06 TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
8-6325 Sayılı Yasa' nın 18/A maddesinin 11 ve 13. Fıkraları uyarınca zorunlu arabuluculuk nedeniyle arabulucuya hazine tarafından ödenen 1.560,00 TL'nin haklılık durumuna göre hesaplanan 1.559,45 TL'sinin davalıdan, 0,55 TL'sinin davacıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
9-Yatırılan avanstan kullanılan kısmın mahsubu ile bakiye kısmın kararın kesinleşmesi halinde yatıran tarafa iadesine,Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, diğerlerinin yokluğunda, gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren 2(iki) hafta içinde Mahkememize veya Mahkememize gönderilmek üzere bulunulan yer yada başka bir yer Asliye Ticaret Mahkemesine verilecek bir dilekçe ile başvurmak ve istinaf harç ve masraflarını karşılamak koşulu ile ------Bölge Adliye Mahkemesi'ne istinaf yasa yolunun açık olduğu, istinaf dilekçesinde istinaf yoluna başvuru konusu edilen hususlar ile nedenlerinin belirtilmesinin gerektiği, istinaf yoluna başvurulmasının İİK'nın 36. maddesi saklı kalmak kaydıyla kararın icrasını durdurmayacağı, süresi içerisinde karara karşı istinaf yoluna başvurulmaması halinde hükmün kesin hüküm ve kesin delil oluşturacağı açıklanmak suretiyle açık duruşmada verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.