T.C. İstanbul Anadolu 9. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2023/657 Esas
KARAR NO: 2024/348
DAVA: Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız))
DAVA TARİHİ: 21/09/2023
KARAR TARİHİ: 03/04/2024
Mahkememizde görülmekte olan Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız)) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:Davacı vekilinin dava dilekçesini özetle; Dava dilekçesine konu çeklerin zayi olduğunu bu nedenle iptalini isteğini,------- -------- Şubesinin -------seri numaralı, -------- iban numaralı hesabı üzerinden keşide edilen 500.000-TL bedelli ve 30.11.2023 tarihli çekin, -------- Şubesinin ---------seri numaralı, -------- iban numaralı hesabı üzerinden keşide edilen 1.500.000-TL bedelli ve 25.12.2023 tarihli çekin, --------- Şubesinin --------- seri numaralı, ---------- iban numaralı hesabı üzerinden keşide edilen 635.000-TL bedelli ve 15.11.2023 tarihli çekin, --------- Şubesinin --------- seri numaralı, -------- iban numaralı hesabı üzerinden keşide edilen, 495.000-TL bedelli ve 31.12.2023 tarihli çekin, --------- Şubesinin------- seri numaralı, -------- iban numaralı hesabı üzerinden keşide edilen, 1.190.000-TL bedelli ve 29.12.2023 tarihli çekin, ------- şirketi -------- Şubesinin -------- seri numaralı, -------- iban numaralı hesabı üzerinden keşide edilen, 1.000.000-TL bedelli ve 04.12.2023 tarihli çekin, -------- Şubesinin --------- seri numaralı, -------- iban numaralı hesabı üzerinden keşide edilen, 460.000-TL bedelli ve 15.11.2023 tarihli çekin, ------- şirketi -------- Şubesinin -------- seri numaralı, -------- iban numaralı hesabı üzerinden keşide edilen, 1.580.000-TL bedelli ve 04.12.2023 tarihli çeklerin olmak üzere toplam 8 adet çek bulunduğunu, müvekkil şirket yetkilisinin kıyafetinin cebinde unutarak çamaşır makinesinde yıkadığını bu nedenle çeklerin zayi olduğunu, ilgili çeklerin hamili olan müvekkilin yerleşim yeri mahkemesi olan -------- Nöbetçi Asliye Ticaret Mahkemesinde zayii olan bu çeklerin iptali için işbu davayı açtığını zayi olan çeklerin ivedilikle iptaline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.Talebin Hukuki Niteliği; Zayi nedeniyle kambiyo senedinin iptali, talebidir.Talebin Hukuki Sebebi; 6102 sayılı TTK’nın 759/1. maddesindeki “Poliçeyi eline geçiren kişi bilinmiyorsa, poliçenin iptaline karar verilmesi istenebilir.” ve TTK’nın 764/1. maddesindeki "Elden çıkan poliçe, verilen süre içinde mahkemeye sunulmazsa, iptaline karar verilir." şeklindeki düzenlemelerdir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE KANAAT :Talep; zayi nedeniyle kambiyo senetlerinin iptaline ilişkindir. 6102 sayılı TTK.nun 818/1-s maddesi uyarınca poliçenin iptali hakkındaki 757 ilâ 763 üncü maddelerle 764 üncü maddenin birinci fıkrası çek ve bono (senet) hakkında da uygulanır. TTK.nun 757 vd. maddeleri uyarınca; iradesi dışında çek veya bono elinden çıkan kişi, ödeme veya hamilin yerleşim yerindeki asliye ticaret mahkemesinden, muhatabın çeki veya senedi ödemekten menedilmesini isteyebilir. Mahkeme, ödemeyi meneden kararında muhataba, vadenin (keşide tarihinin) gelmesi üzerine çek veya senet bedelini tevdi etmeye izin verir ve tevdi yerini gösterir. İradesi dışında çek veya senet elinden çıkan kişi, çeki veya senedi eline geçiren kişiyi bilmiyorsa, asliye ticaret mahkemesinden çekin veya senedin iptaline karar verilmesi isteyebilir. İptal isteminde bulunan kişi, çek veya senet elinde iken zıyaa uğradığını inandırıcı bir şekilde gösteren delilleri mahkemeye sağlamak ve bir suretini ibraz etmek veya esas içeriği hakkında bilgi vermekle yükümlüdür. Mahkeme, dilekçe sahibinin, çek veya senet elinde iken zıyaa uğradığına dair verdiği açıklamaları inandırıcı bulursa, verilecek ilanla, çeki veya senedi eline geçireni, çeki veya senedi belirli bir süre içinde getirmeye davet ve aksi takdirde çekin veya senedin iptaline karar vereceğini ihtar eder. Çekin veya senedin getirilmesine ilişkin ilan, 35 inci maddede yazılı gazete ile üç defa yapılır. Elden çıkan çek veya senet, verilen süre içinde mahkemeye sunulmazsa, iptaline karar verilir. Tüm dosya kapsamı bir bütün olarak değerlendirildiğinde; iş bu davanın çek iptali davası olması nedeni ile verilecek iptal kararının ilgilinin borçluluğunu saptamayacağı ve kesin hüküm teşkil etmeyeceği, borçlunun iptal kararına karşı iptal kararı alan kişinin hak sahibi olmadığını öne sürebileceği , davacının mahkemeye olumlu bir kanaat verecek kadar delili sunmasının yeterli olduğu, aksinin kabulü ile davacının daha fazlasını ispata zorlanmasının zayi nedeni ile çek ve bono iptali hükümlerinin uygulanmasının imkansız hale getireceği, kaldı ki dava sırasında yapılan ilamlar sonucunda hak sahiplerinin ortaya çıkabileceği ve kendilerine karşı istirdat davası açılabileceği, ayrıca hak sahipleri tarafından hasımlı olarak açılacak bir dava ile çek/senet iptali kararı ile iptal edilebileceği ; talebe konu olayda TTK.nun 762. Maddesi uyarınca -------- yapılan 3 ayrı ilan ve verilen 3 aylık süreye rağmen uyuşmazlık konusu kambiyo senetlerinin mahkemeye sunulmaması nedeniyle zayi edilen çeklerin iptaline karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur
HÜKÜM; Gerekçesi yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davanın KABULÜNE, -------- Şubesinin-------- seri numaralı, --------- iban numaralı hesabı üzerinden keşide edilen 500.000-TL bedelli ve 30.11.2023 tarihli çekin,
B- -------- Şubesinin --------- seri numaralı, ---------- iban numaralı hesabı üzerinden keşide edilen 1.500.000-TL bedelli ve 25.12.2023 tarihli çekin
C- --------- Şubesinin--------- seri numaralı, ---------- iban numaralı hesabı üzerinden keşide edilen 635.000-TL bedelli ve 15.11.2023 tarihli çekin,
D- -------- Şubesinin --------- seri numaralı, ---------- iban numaralı hesabı üzerinden keşide edilen, 495.000-TL bedelli ve 31.12.2023 tarihli çekin
E- --------- Şubesinin -------- seri numaralı, ---------- iban numaralı hesabı üzerinden keşide edilen, 1.190.000-TL bedelli ve 29.12.2023 tarihli çekin,
F- -------- şirketi --------- Şubesinin --------- seri numaralı, ---------- iban numaralı hesabı üzerinden keşide edilen, 1.000.000-TL bedelli ve 04.12.2023 tarihli çekin,
G- --------- Şubesinin --------- seri numaralı, ----------- iban numaralı hesabı üzerinden keşide edilen, 460.000-TL bedelli ve 15.11.2023 tarihli çekin,
H- -------- şirketi -------- Şubesinin--------- seri numaralı, --------- iban numaralı hesabı üzerinden keşide edilen, 1.580.000-TL bedelli ve 04.12.2023 tarihli çeklerin AYRI AYRI İPTALLERİNE,
2-Harçlar Kanunu uyarınca alınması gerekli 427,60 TL karar ve ilam harcından peşin olarak alınan 269,85 TL'nin mahsubu ile bakiye kalan 157,75 TL'nin davacıdan alınarak HAZİNEYE GELİR KAYDINA,
3-Talep sahibi tarafından yapılan yargılama masraflarının kendi üzerinde bırakılmasına,
4-Artan gider avansının ve teminatın karar kesinleştiğinde HMK Gider Avansı Tarifesinin 5. Maddesi uyarınca talep edene iadesine,
Dair, davacı vekili yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren İKİ HAFTA içerisinde dilekçe ile başvurulacak İSTİNAF yolu açık olmak üzere oy birliği ile verilen karar açıkça okundu, usulen anlatıldı.03/04/2024