T.C. İstanbul Anadolu 9. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2021/3 Esas
KARAR NO: 2024/162
DAVA: Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 05/01/2021
KARAR TARİHİ: 15/02/2024
DAVA:Davacı vekili Mahkememize sunduğu 05/01/2021 havale tarihli ve aynı tarihte harçlandırdığı dava dilekçesinde özetle; davacı -------- adına kayıtlı olup dava dışı sürücü -------- sevk ve idaresindeki -------- plakalı araçla ------- İli -------- İlçesi ------- Caddesi üzerinde seyir halindeyken ------ Sokaktan çıkan davalı -------- sevk ve idaresindeki------- plakalı aracın müvekkiline ait araca çarpması neticesinde iki araçlı maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, kaza sonrası tutulan kaza tespit tutanağına göre davalı-------- plakalı araç sürücüsü ------- 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nda düzenlenen “geçiş önceliği" kurallarına riayet etmemesi nedeniyle kazanın meydana gelişinde tam kusurlu olduğu belirlendiğini, aynı tutanağa göre ve kazanın meydana geliş biçimi de değerlendirildiğinde müvekkiline ait araç sürücüsünün herhangi bir kusuru bulunmadığını, müvekkilinin aracında kaza nedeniyle 8.102,02 Euro tutarında maddi hasar meydana gelmiş olup söz konusu zararın -------- yaptırılan bilirkişi incelemesi sonucu düzenlenen raporla da sabit olduğunu, müvekkilinin aracında meydana gelen hasarın belirlenmesi amacıyla da 1.076,95 Euro tutarında bilirkişi hizmeti ücreti ödediğini, müvekkilinin meydana gelen kaza nedeniyle uğradığı maddi zararın toplam olarak 9.178,97 Euro'ya ulaştığını, davalı --------- sevk ve idaresindeki ---------- plakalı aracın, dava dışı --------- Şti adına kayıtlı olup diğer davalı -------- şirketi tarafından -------- nolu zorunlu mali mesuliyet sigortası poliçesi ile sigorta teminatı altına alındığını, davalı ------- şirketi sigortalısına ait araç sürücüsü kazanın meydana gelişinde tamamen kusurlu bulunduğunu, kaza sonrasında davacının uğradığı maddi zararın giderilmesi amacıyla davalılara yapılan başvuruya istinaden davalılardan -------- şirketi tarafından davacının uğradığı zararlara karşılık olmak üzere 17.07.2020 tarihinde 2.780 TL tutarında kısmi bir ödeme yapıldığını, müvekkilinin gerçek zararı 9.178,97 Euro olduğundan ve yapılan kısmi ödeme tarihi itibariyle 356 Euro'ya tekabül ettiğinden davacının gerçek zararını karşılamaktan son derece uzak kalmış olup müvekkilinin araç hasarı sebebiyle uğradığı gerçek zararın bakiye kısmına denk gelen 7.746,02 Euro'nun de davalılarca tazmini gerektiğini, davacının aracında meydana gelen maddi zararın tespiti amacıyla yaptığı 1.076,95 Euro tutarındaki bilirkişi hasar tespit ücretinin de Yargıtay'ın yerleşik içtihatları doğrultusunda bilirkişi masrafı yargılama giderleri türünden değerlendirilerek yargılama gideri olarak kabulü ile hüküm altına alınmasını ve davalılardan tahsiline karar verilmesini arz ve talep ettiklerini beyan ile, fazlaya ilişkin her türlü haklar saklı kalmak kaydıyla, davacının aracında meydana gelen maddi hasar nedeniyle uğradığı araç hasarından doğan maddi zararına karşılık gelen 7.746,02 Euro maddi tazminatın davalılar ------ şirketinden poliçe limitiyle sınırlı olmak üzere ve -------- ile ---------Ş.'den kaza tarihinden itibaren işleyecek avans faizi, avukatlık ücreti ve yargılama masraflarıyla birlikte müştereken ve müteselsilen tahsiline ve müvekkil davacının dava sonunda alacağını tahsil edebilme imkanı bulunması için davalı ------- şirketi adına kayıtlı olan araç kayıtlarına ve davalının taşınmaz Malları ile üçüncü kişilerdeki hak ve alacakları üzerine ihtiyati tedbir konulmasına yönelik karar verilmesini, Yargıtay'ın yerleşik içtihatları doğrultusunda davacı tarafından ödenen 1.076,95 Euro tutarındaki bilirkişi ücretinin yargılama gideri olarak kabulü ile kaza tarihinden itibaren işleyecek avans faizi, avukatlık ücreti ve yargılama masraflarıyla birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline yönelik karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
SAVUNMA:Davalı ------- şirketi vekili Mahkememize sunduğu 26/02/2021 havale tarihli cevap dilekçesinde özetle: davacı tarafın delillerinin, HMK'nun 121.Madde hükmüne aykırı olarak tebliğ edilmediğini, uyuşmazlık konusu kazaya karışan --------- plakalı aracın, müvekkili şirket nezdinde 30/12/2018 - 30/12/2019 vadeli, -------- numaralı Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Mesuliyet Sigorta Poliçesi ile sigortalı olduğunu, dava konusu taleplerle ilgili müvekkili şirketin sorumluluğu bulunmadığını, müvekkili şirketin sorumluluğunun sigortalısının kusuru ve poliçe limiti ile sınırlı olduğunu, kaza yılı 2019 yılı olup Trafik poliçesi limiti maddi hasarlar için kaza başı 39.000 TL olduğunu, müvekkili şirketin sorumluluğunun poliçe şartlari ve limiti ile sınırlı olduğunu, davacı tarafindan talep edilen araç hasarına ilişkin tazminat hesabı ise trafik sigortasi genel şartlarina uygun olmadığını, davaci tarafindan onarilmasi gereken parçalar da hesaplamaya değişen parça gibi dahil edildiğini, müvekkili şirketin iskonto uygulama hakki bulunduğunu, davacı tarafından talep edilen tazminata ilişkin de bir fatura mevcut olmayıp tazminatın KDV hariç olarak hesaplanması gerektiğini beyan ile, öncelikle davacı delillerinin tebliğ edilinceye kadar davaya cevap verme ve delil sunma hakkının saklı tutulmasını, haksız davanın reddini, dava açılmasına sebebiyet verilmediğinden faiz ve ferilere ilişkin davacıların taleplerinin reddine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER:Ticaret Sicil Müdürlüğü'nden davalılar --------- son tescil bilgileri celp ve tetkik edilmiştir. Davalı --------- Sigorta'dan poliçe ve hasar dosyasının gönderilmesi istenilmiş ve gelen yazı cevabı dosya arasına alınmıştır. -------- plakalı aracın kaza tarihi itibariyle tescil bilgileri celp ve tetkik edilmiştir. Bilirkişi 18/05/2021 tarihli raporunda özetle; davalı şirkete sigortalı -------- plaka sayılı araç sürücüsü davalı ---------- %100 (Yüzde yüz) oranında kusurlu olduğunu, dava konusu --------- plaka sayılı --------- marka/tip otomobil sürücüsü dava dışı --------- kusursuz olduğunu, --------- plaka sayılı aracın davalı Sigorta Şirket nezdinde 30/12/2018-30/12/2019 tarihleri arasında geçerli olmak üzere --------- Poliçe Nolu KTK Zorunlu Mali Sorumluluk (Trafik) Sigorta Poliçesi ile sigortalandığını, 10/08/2019 tarihinde meydana gelen kazaya ait trafik kazası tespit tutanağındaki tespitlerin, dava konusu --------- plakalı araçta meydana gelen hasar ile uyumlu olduğu ve hasarın durumunun kazanın oluş şekline alınan darbelere uygun olduğunu, dava konusu, -------- plaka sayılı -------- marka/tip, -------- model otomobilin -------- koşullarında kaza tarihi itibariyle dava konusu kazadan önceki serbest piyasa koşullarındaki piyasa rayiç değerinin 12.300,00 EUR ve kaza sonrası-hasarlı-sovtaj değerinin 5.050,00 EUR olabileceğini, dava konusu -------- plaka sayılı otomobildeki toplam hasarlı parça, malzeme ve işçi tutarının 8.102,02 EUR olabileceği, aracın rayiç ve sovtaj değeri dikkate alındığında, aracın tamirinin --------- şartlarında ekonomik olmayacağı, aracın pert- total kabul edilebileceğini, dosya kapsamında dava konusu aracın onarımına ilişkin onarım fotoğrafları, onarım faturası bulunmadığını, hasar tespiti ile ilgili ----------- antetli Expertiz/Bilirkişi bedeli olduğu anlaşılan, 20/08/2019 tarih ve --------- Fatura nolu KDV dahil 1.076,95 EUR bedelli belge bulunduğunu, dDava konusu -------- plaka sayılı -------- marka/tip, -------- model araçta meydana gelen toplam zarar tutarının kaza tari itibariyle Yargıtay Kararlarında belirtilen gerçek zarar tespiti açısından Hasar Zarar Tutarı 7.250,00 EUR olarak hesaplandığını, sürücünün kusur oranına isabet eden tutar(%100) dikkate alındığında; (7.250,00 EUR x 0100) 7.250,00 EUR olabileceğini, dava dilekçesinde davalı -------- şirketi tarafından 17/07/2020 tarihinde 2.780 TL tutarında ödeme yapıldığını, ödeme tarihi itibariyee 356 Euro'ya tekabül ettiğinini belirtildiğini, dosya kapsamında ödemeye ilişkin dekont örneğine rastlanmadığını, mahkemece yapılan ödemenin kabul edilmesi halinde kalan bakiyenin (7250-356-) 6.894,00 EUR olduğu, kaza tarihindeki (10/08/2019) --------Efektif Satış döviz kuruna (6.1570) göre 42.446,36 TL, ödeme tarihindeki (17/07/2020) -------- Efektif Satış döviz kuruna (7.8341) göre 54.008,29 TL, davatarihindeki (05/01/2021) ------- Efektif Satış döviz kuruna (9.0956) göre 62.705,07 TL olduğunu, sigorta şirketinin sigortalısının kusuru oranında ve azami 36.000,00-TL'sına kadar sorumlu tutulabileceğini, ekspertiz ücretinden sigorta şirketinin sorumluluğu bulunduğu, miktar konusunda takdirin mahkemeye ait olduğunu beyan ve rapor etmiştir. Bilirkişi 18/08/2021 tarihli raporunda özetle; davalı sürücü -------- idaresindeki ---------- plakalı otomobili ile kavşaklarda geçiş önceliği kuralına uymadığı; ana yoldan kavşağa gelen ve normal ileri yönde seyreden ---------plakalı otomobilin önce geçmesine imkan vermeyerek çarptığı için KTK 57/b/5 - 84/h ve KTY 109/b/5 - 157/a/8 maddelerinde açıklanan kusurları işlediğini, kazanın meydana gelmesinde asli ve 075 kusurlu olduğunu, dava dışı sürücü ---------- idaresindeki ---------- plakalı otomobili ile kavşaklara yaklaşırken yeterince yavaşlamadığını, kavşağa kontrolsüz giren ---------- plakalı otomobil ile kazaya karıştığı için KTK 52/a ve KTY 101/a maddelerinde açıklanan kusurları işlediği; kazanın meydana gelmesinde tali ve %25 kusurlu olduğunu, davalı --------Ş.'nin uzun süreli kiraladığı ---------- plakalı otomobilin KTK 3 maddesi gereğince işleteni olduğu ve KTK 85/1-5 maddesi gereğince de sürücüsü -------- kusurundan kendi kusuru gibi ve kusuru nedeniyle oluşan zarardan müştereken ve müteselsilsen sorumlu olduğunu, dava konusu -------- --------- plakalı, --------- marka tipi, 24.04.2009 tarihinde trafiğe çıkmış, --------- model, 10.08.2019 tarihinde, 10 yıl 6 ay ve 165.592 km kullanıldıktan sonra kazaya karışmış, ---------- adına tescilli hususi otomobilin, Onarım bedelinin (KDV dahil) 700 Euro olduğunu, davalı sürücü ---------- %75 kusur oranına denk onarım bedelinin 525 Euro olduğunu, davalı -------- şirketi tarafından 17.07.2020 tarihinde 2.780 TL ödediği konusunda uyuşmazlık olmadığı ve ödeme tarihindeki ----------- Efektif Satış Kuru ile karşılığının 355 Euro olduğunu, sigorta şirketinin ödediği 355 Euro'nun mahsubundan sonra talep edilebilecek bakiye onarım bedelinin 170 Euro olduğunu, ---------Ş.'nin --------- sayılı ZMSS poliçesi ile ----------- plakalı aracın 30.12.2018 - 30.12.2019 tarihleri arasında, kazanın meydana geldiği 10.08.2019 tarihini de kapsayacak şekilde sigorta teminatı altında ve kaza tarihinde maddi teminat limitinin araç başına 39.000 TL olduğunu, ZMSS genel şartların A.3 maddesi gereğince mağdur aracın hasar tutarı sigortalı araç sürücüsünün kusuru oranında ve teminat limitine kadar sigorta teminatı altında olduğu ayrıca ekspertiz bedelinin de sigorta teminatı altında olduğunu, 3095 sayılı yasanın 4/a maddesi gereğince kamu bankalarının Euro ile açılmış bir yıl vadeli mevduata ödediği en yüksek faiz oranının, ---------Ş.'den KTK 99 ve ZMSS genel şartlarının B.2.1 maddeleri gereğince temerrüt tarihi 06.05.2020 itibariyle, --------- ile -----------Ş.'den kaza tarihi 10.08.2019 itibariyle, talep edilebileceğini, ------- -------- plakalı otomobilin 170 Euro bakiye hasar tutarının, sigorta A.Ş.'den temerrüt tarihi 06.05.2020 itibariyle, -------- ile ---------Ş.'den kaza tarihi 10.08.2019 itibariyle, 3095 sayılı yasanın 4/a maddesi gereğince kamu bankalarının Euro ile açılmış bir yıl vadeli mevduata ödediği en yüksek faiz oranını ile müştereken ve müteselsilen talep edilebileceğini, --------- plakalı otomobildekine benzer basit hasarlar için ---------- şartlarında talep edilebilecek ekspertiz bedelinin KDV dahil 200 Euro ve yargılama gideri kapsamında mahkemenin takdirinde olduğunu beyan ve rapor etmiştir. Bilirkişi heyeti 01/12/2021 tarihli kök raporunda özetle; --------- plaka numaralı taşıt sürücüsü --------- kazada %100 oranında, tam ve asli kusurlu olduğunu, kaza nedeni ile -------plaka numaralı taşıt sürücüsü -------- atfı kabil kusur bulunmadığını, taşıtın tescil ülkesi şartlarında onarım bedelinin 2.760,80Avro olduğu, sigorta şirketi tarafından gerçekleştirilen 355,-Avro'ya tekabül eden ödeme tenzil edildiğinden davalı taraf sorumluluğunun KDV dahil 2.405,80Avro için devam ettiğini beyan ve rapor etmiştir.Bilirkişi heyeti 13/06/2022 tarihli ek raporunda özetle; kök raporda izah edildiği ve üzere uygun olan kanaatin muhafazası gerektiğini beyan ve rapor etmiştir.--------- Dairesi 21/10/2022 tarih /-------- sayılı raporda özetle; "Sürücü -------- kusursuz olduğu, davalı sürücü ---------- %100 (yüzde yüz) oranında kusurlu olduğu kanaatini bildirir müşterek rapordur." şeklinde beyan ve rapor sunulmuştur. -------- Dairesi 16/05/2023 tarih /--------- sayılı raporda özetle;"araçta meydana gelen hasar miktarının 2.760,80€ olduğu kanaatini bildirir müşterek rapordur." şeklinde beyan ve rapor sunulmuştur. Bilirkişi heyeti 21/11/2023 tarihli ek raporunda özetle; kök ve ek raporlarda: "--------- plaka numaralı taşıt sürücüsü --------- kazada %100 oranında, tam ve asli kusurlu olduğu, kaza nedeni ile ------- plaka numaralı taşıt sürücüsü -------- atfı kabil kusur bulunmadığı, taşıtın tescil ülkesi şartlarında onarım bedelinin 2.760,80 Avro olduğu, sigorta şirketi tarafından gerçekleştirilen 355,-Avro'ya tekabül eden ödeme tenzil edildiğinden davalı taraf sorumluluğunun KDV dahil 2.405,80 Avro için devam ettiği, kök raporda izah edildiği ve yukarıda ayrıntılandırılarak tekrar açıklandığı üzere uygun olan kanaatin muhafazası gerektiği," kanaatinin aktarıldığını, daha da ayrıntılandırılarak açıklanma zarureti hasıl olan kök raporda uygun şekilde sunulmuş olan kanaatin muhafazası gerektiğini beyan ve rapor etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE KANAAT :Dava, maddi hasarlı trafik kazası nedeniyle uğranılan araç hasar bedeli zararının tazmini davasıdır.2918 Sayılı KTK'nin 91-101.maddelerinde ZMSS düzenlenmiştir. ZMSS, motorlu bir aracın işletilmesi sırasında bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına neden olması halinde o aracı işletenin zarara uğrayan 3.kişilere karşı olan sorumluluğunu belli limitlerle sigortalamaktadır. Hasar veren aracın trafik sigortacısı, işletenin 2918 sayılı KTK.nun 85/1. madde hükmünde yazılı hukuki sorumluluğunu aynı Kanun’nun 91/1. maddesi uyarınca üstlenmiş olup, gerek 85/1. madde hükmü, gerekse zorunlu trafik sigortası poliçesi genel şartları gereğince, ölüm veya cismani zararlar yanında bir şeyin zarara uğraması halinin teminat kapsamında olduğunu öngörmüş bulunmaktadır. Dolayısıyla, aracın uğradığı hasar, değer kaybı ve çekici ücreti gibi giderler gerçek ve doğrudan zararlar olup teminat kapsamında kalırken, malikin kazanç kaybı ve ikame araç gideri (araç mahrumiyeti) gibi dolaylı zararları teminat dışındadır.Dolayısıyla, aracın uğradığı hasar, değer kaybı ve çekici ücreti gibi giderler gerçek ve doğrudan zararlar olup teminat kapsamında kalırken, malikin kazanç kaybı ve ikame araç gideri (araç mahrumiyeti) gibi dolaylı zararları teminat dışındadır. Davaya konu talep ise araç hasar bedeli ücretine ilişkin olup belirtilen nedenlerle doğrudan zarar kapsamında değerlendirilmiştir .Somut olayda dosyaya incelendiğinde; ZMMS hasar dosyası, onarım dosyası, bilirkişi incelemesi, trafik kaza tutanağı ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde davalı şirkete sigortalı -------- plaka numaralı taşıt sürücüsü -------- kazada %100 oranında, tam ve asli kusurlu olduğu, kaza nedeni ile------- plaka numaralı taşıt sürücüsü dava dışı --------- atfı kabil kusur bulunmadığı, taşıtın tescil ülkesi şartlarında onarım bedelinin 2.760,80 Avro olduğu, sigorta şirketi tarafından gerçekleştirilen 355,-Avro'ya tekabül eden ödeme tenzil edildiğinden davalı taraf sorumluluğunun KDV dahil 2.405,80 Avro için devam ettiği, davacının aracında maddi hasar ve bu kaza nedeni ile araç için hasar bedeli zararının dolaylı değil gerçek zarar niteliğinde olduğu ve yukarıda açıklanan ilkeler kapsamında sigorta poliçesi kapsamında olması nedeni ile davanın kısmen kabulüne, kısmen reddine, 2.405,80 Euro'nun temerrüt tarihi olan 06/05/2020 tarihinden itibaren davalı ----------Ş.'den (poliçe limiti ile sınırlı olarak, diğer davalılardan kaza tarihi olan 10/08/2019 tarihinden itibaren 3095 sayılı yasanın 4/a maddesi gereğince kamu bankalarının Euro ile açılmış 1 yıl vadeli mevduata ödediği en yüksek faiz oranında müştereken ve müteselsilen davalılardan alınarak davacıya verilmesine karar verilmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda ayrıntılı olarak açıklandığı üzere;
1-Davanın KISMEN KABULÜNE, KISMEN REDDİNE,
2.405,80 Euro'nun temerrüt tarihi olan 06/05/2020 tarihinden itibaren davalı ---------Ş.'den (poliçe limiti ile sınırlı olarak, diğer davalılardan kaza tarihi olan 10/08/2019 tarihinden itibaren 3095 sayılı yasanın 4/a maddesi gereğince kamu bankalarının Euro ile açılmış 1 yıl vadeli mevduata ödediği en yüksek faiz oranında müştereken ve müteselsilen davalılardan alınarak davacıya verilmesine),
3-Başlangıçta peşin olarak alınan 1.190,55 TL harcın alınması gerekli olan 269,85 TL harçtan mahsubu ile fazla alınan 920,70 TL'nin karar kesinleştiğinde ve istem halinde davacıya iadesine,
4-Arabuluculuk aşamasında --------tarafından ödenen arabulucu ücreti 1.360,00 TL'nin, davacı yan davasında kısmen haklı çıktığından dava konusunun toplam değerinin kabulle sonuçlanan kısma oranı sonucu bulunan 71,22 TL'sinin müştereken ve müteselsilen davalılardan; redle sonuçlanan kısma oranı sonucu bulunan 1.288,78 TL 'sinin davacıdan alınarak Hazineye irat kaydına,
5-Davacı tarafın yargılama sırasında yapmış olduğu başvuru harcı 59,30 TL, bilirkişi ücretleri 7.400,00 TL, -------- Kurumu(Kusur) fatura bedelleri toplamı 4.060,00 TL olmak üzere toplam 11.519,30 TL yargılama masrafının, davacı yan davasında kısmen haklı çıktığından dava konusunun toplam değerinin kabulle sonuçlanan kısma oranı sonucu bulunan 603,47 TL yargılama masrafına, 269,85 TL harç eklenerek sonuç olarak 873,32 TL'nin müştereken ve müteselsilen davalılardan alınarak davacı tarafa verilmesine, dava konusunun toplam değerinin redle sonuçlanan kısma oranı sonucu bulunan 10.915,83 TL yargılama masrafının davacı yan üzerinde bırakılmasına,
6-Davacı taraf yargılama sırasında kendini vekille temsil ettirdiğinden hüküm tarihinde yürürlükte bulunan A.A.Ü.T 'nin 13/2 maddesi uyarınca 3.690,99 TL avukatlık ücretinin müştereken ve müteselsilen davalılardan alınarak davacı tarafa verilmesine,
7-Davalılar -------- Şirketi ile ---------- Şirketi yargılama sırasında kendilerini vekille temsil ettirdiğinden hüküm tarihinde yürürlükte bulunan A.A.Ü.T 'nin 13/3 maddesi uyarınca 3.690,99 TL avukatlık ücretinin davacı taraftan alınarak davalılar --------- Şirketi ile -------- Şirketi'ne verilmesine,
8-Karar kesinleştiğinde, HMK Gider Avansı Tarifesinin 5. maddesi uyarınca artan gider avansının davacı tarafa iadesine,
Dair, davacı vekilinin ve davalı ---------vekilinin yüzüne karşı, diğerlerinin yokluğunda, gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren 2(iki) hafta içinde Mahkememize veya Mahkememize gönderilmek üzere bulunulan yer yada başka bir yer Asliye Ticaret Mahkemesine verilecek bir dilekçe ile başvurmak ve istinaf harç ve masraflarını karşılamak koşulu ile ------- Bölge Adliye Mahkemesi'ne istinaf yasa yolunun açık olduğu, istinaf dilekçesinde istinaf yoluna başvuru konusu edilen hususlar ile nedenlerinin belirtilmesinin gerektiği, istinaf yoluna başvurulmasının İİK'nın 36. maddesi saklı kalmak kaydıyla kararın icrasını durdurmayacağı, süresi içerisinde karara karşı istinaf yoluna başvurulmaması halinde hükmün kesin hüküm ve kesin delil oluşturacağı açıklanmak suretiyle açık duruşmada verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 15/02/2024