T.C. İstanbul Anadolu 9. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2023/656
KARAR NO: 2024/668
DAVA: İtirazın İptali (Komisyonculuk Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 20/09/2023
KARAR TARİHİ: 18/07/2024
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Komisyonculuk Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
DAVA:
Davacı vekili 20.09.2023 harç makbuz tarihli dava dilekçesinde özetle; Tarafların, davalıya ait olan ---- İli, ---- İlçesi, ---- Mahallesi, 8630 Ada, 2 Parsel ve 8632 ada, 4 parselde kain taşınmazların satışına aracılık etmek üzere anlaştıklarını, akabinde davaya konu taşınmazın satışı kapsamında dava dışı alıcı ile davalının bir araya getirildiğini ve satış sözleşmesinin imzalandığını, işbu satış sözleşmesinde, satıcı ve alıcının ödemesi gereken emlak komisyon bedelinin de belirtildiğini, bu nedenle davacının işbu alım satıma aracılık ettiğinin de sözleşme ile sabit olduğunu, TBK m. 520/1 maddesinden de anlaşılacağı üzere emlak komisyonu ücretine hak kazanılmasını gerektiren tüm şartların somut olayda yerine getirildiğini, alım satıma aracılık sözleşmesinde davalı satıcı tarafından davacıya ödenecek komisyon bedelinin 1.000.000TL + KDV olarak belirlendiğini, buna ilişkin olarak davalının 26.06.2023 tarihinde 250.000TL, 27.06.2023 tarihinde 250.000TL olmak üzere toplam 500.000TL ödeme yaptığını, davacı tarafından davalıya 1.000.000TL + KDV bedelli fatura kesilip tebliğ edildiğini, davalı tarafından bedele itiraz edildiğini, itiraz üzerine davalı aleyhine----. İcra Müdürlüğü'nün -----. sayılı dosyası ile takip başlatıldığını, davalının haksız itirazı üzerine takibin durdurulduğunu beyanla haksız itirazın iptali ile takibin devamına, alacağın %20'sinden aşağı olmamak üzere kötü niyet tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP:
Davalı tarafça dosyaya cevap dilekçesi sunulmamıştır.Mahkememizce Mali Müşavir ve Nitelikli Hesaplama uzmanı bilirkişi heyeti tarafından tanzim edilen 03/04/2024 tarihli bilirkişi raporu,Mali Müşavir ve Nitelikli Hesaplama uzmanı bilirkişi heyeti tarafından tanzim edilen 03/04/2024 tarihli bilirkişi raporunda;"A.Mali inceleme neticesinde: "ticari defterlerin TTK'na ve Türkiye Muhasebe Standartları Kurulunun düzenlemelerine göre usulüne uygun tutulup tutulmadığı, noter/ticaret sicil müdürlüğü tasdiklerinin bulunup bulunmadığı" hakkında:
1.Davacının 2023 yılına ait tutmuş olduğu işletme defterinin kendi adına delil niteliğine haiz olmadığı,
2.Davalının inceleme günü gelmediği ve yerinde inceleme talebinde bulunmadığı,
3.Taraflar arasında mülkiyeti davalıya ait --- İli ---- İlçesi ----- 8630 ada 2 parsel ve 8632 ada 4 parselde bulunan taşınmazların satışına aracılık yapmak için sözleşme düzenlendiği ve söz konusu sözleşmede davacının satışa aracılık yapmak karşılığında 1.000.000.- TL + KDV= 1.200.000.-TL komisyon bedeli alacağının kayıt altına alındığı,
4.Davalının, gerek ---- Noterliğinin 17.07.2023 tarih ----- yevmiye no ile davacıya gönderdiği ihtarname, gerekse -----. İcra Dairesi ----- dosyasına yapmış olduğu itiraz incelendiğinde takdiri Sayın Mahkemeniz olmak üzere davacının satışa aracılık yaptığı ve söz konusu aracılık neticesinde komisyon bedelinin doğduğunun davalının kabulünde olduğun anlaşıldığı,
5.Davalının, davacıya gönderdiği ihtarnamede ile faturaya itiraz ederek iade ettiğini belirtmekle birlikte, 2023 yılı BA formunda dava konusu faturayı bildirimde bulunduğunun görüldüğü,
6.Davacının 01.08.2023 icra takip tarihi itibariyle davalıdan 700.000.- TL alacaklı olduğu,
7.Davacının takip sonrası faiz istemi ve icra inkâr tazminatı talebinin Sayın Mahkemenizin takdirinde bir husus olduğu,
B."Komisyon sözleşmesinden dolayı davacının alacaklı olup olmadığı; davacının ücrete hak kazanıp kazanmadığı; alacağı varsa miktarı" hususunda borçlar mevzuatına yönelik değerlendirme yapıldığında:
1.Taraflar arasında adi yazılı şekilde "Alım Satıma Aracılık Sözleşmesi" başlıklı sözleşmenin kurulduğu;
2.Sözleşmedeki irade açıklamaları incelendiğinde sözleşmenin, TBK m. 520/I1 hükmüne göre simsarlık (tellallık) sözleşmesi olduğu; taşınmaz satımına yönelik olarak akdedilen bu
3.Sözleşmede ---- adresinde 8630 ada, 2 parsel ve 8632 ada, 4 parselde kayıtlı bulunan taşınmazın, 83.750.000TL. bedelle "alıcı" olarak anılan dava dışı ---- satışı için gösterildiği;
4.Sözleşmenin D.1 maddesinde satış bedeli (83.750.000TL.) üzerinden taşınmaz malikinin 1.000.000+KDV, "alıcı" olarak anılan dava dışı ---- 800.000+KDV tutarındaki ücreti davacı simsara ödeneceğinin kararlaştırıldığı,
5.Davalı tarafından ----- Noterliği'nden 17.07.2023 tarihinde davacıya gönderilen ----- yevmiye numaralı ihtarname ile 13.07.2023 tarihli, komisyon bedeli olarak tanzim edilen 1.200.000TL. bedelli faturanın gerçeği yansıtmadığının ve iade edildiğinin beyan edildiği,
6.Davacı tarafından davalı aleyhine 01.08.2023 tarihinde---- İcra Müdürlüğü'nün -----. dosyası ile icra takibinin başlatıldığı; 700.000TL.nin ödenmesinin talep edildiği; "borcun kaynağı" olarak da " 700.000TL." yazdığı; davalının borca, takibe vs. itiraz ettiği,
7.Dosyaya sunulan Resmi Senet incelendiğinde 8630 ada, 2 parselde ve 8632 ada, 4 parselde kayıtlı bulunan taşınmazın, 23.06.2023 tarihinde davalı taşınmaz maliki tarafından dava dışı (sözleşmede alıcı olarak anılan ve sözleşme tarafı olan) ----- satıldığının anlaşıldığı; 8630 ada, 2 parselde kayıtlı bulunan taşınmazın 15.000.000TL. bedelle, 8632 ada, 4 parselde kayıtlı bulunan taşınmazın ise 3.000.000TL. bedelle satıldığının görüldüğü;
8.Hal böyle olmakla davacı simsar tarafından üstlenilen borcun gereği gibi ifa edildiği; başka bir ifadeyle davacı simsarın taraflar (davalı ile dava dışı alıcı ----- arasında sözleşme kurulması imkânının hazırlanmasına ve kurulmasına aracılık ettiği görülmekle taşınmaz satışı sözleşmesinin kurulması dolayısıyla simsarlık ücretine de hak kazandığı kanaatine varıldığı;
9.Yukarıdaki mali inceleme neticesinde davacının 01.08.2023 icra takip tarihi itibariyle davalıdan, takibe konu edilen 700.000TL. yönünden alacaklı olduğunun tespit edildiği; takdirin elbette Sayın Mahkeme'ye ait olduğu" şeklinde rapor ibraz edildiği görülmüştür.
İNCELEME VE GEREKÇE:
Dava, itirazın iptali istemine ilişkindir.Taraflar arasında komisyon sözleşmesinden kaynaklı davacının alacaklı olup olmadığı, davacının ücrete hak kazanıp kazanmadığı, alacağı var ise miktarının ne kadar olduğu, başlatılan takibe davalının itirazında haksız olup olmadığı, itirazın iptali ile icra inkar tazminatına hükmedilip hükmedilemeyeceği hususlarında ihtilaf bulunduğu tespit edilmiştir.
Dava dosyasının içinde bir sureti bulunan . ---- İcra Müdürlüğü’nün -----incelendiğinde, ... aleyhine ... vekili tarafından “700.000TL toplam alacağın tahsili amacıyla takip başlatıldığı, ödeme emrinin borçluya 08.08.2023 tarihinde tebliği üzerine borçlu vekili tarafından 10.08.2023 tarihli itiraz dilekçesi ile “...’ın tarafıma kestiği faturaya -----Noterliği vasıtası ile itiraz edilip afaki yazılan tutarın düzeltilerek yenilenmesini istedim. Yazılan bu borca itiraz ediyorum.” açıklamasıyla yapılan itiraz neticesinde duran takibin devamını, sağlamak üzere alacaklı tarafından yasal süresi içinde itirazın iptali davasının açıldığı anlaşılmıştır.Davacının 2023 yılına ait tutmuş olduğu işletme defterinin kendi adına delil niteliğine haiz olmadığı, davalının inceleme günü gelmediği ve yerinde inceleme talebinde bulunmadığı, taraflar arasında adi yazılı şekilde “Alım Satıma Aracılık Sözleşmesi” başlıklı sözleşmenin kurulduğu; Sözleşmedeki irade açıklamaları incelendiğinde sözleşmenin, TBK m. 520/I1 hükmüne göre simsarlık (tellallık) sözleşmesi olduğu; taşınmaz satımına yönelik olarak akdedilen busözleşmenin, TBK m. 520/III hükmüne göre şekle uygun olarak düzenlendiği; buna göre davacının “simsar” sıfatını haiz olduğu; Sözleşmede ----, ----- adresinde 8630 ada, 2 parsel ve 8632 ada, 4 parselde kayıtlı bulunan taşınmazın, 83.750.000TL. bedelle “alıcı” olarak anılan dava dışı ---- satışı için gösterildiği; Sözleşmenin D.1 maddesinde satış bedeli (83.750.000TL.) üzerinden taşınmaz malikinin 1.000.000+KDV, “alıcı” olarak anılan dava dışı ----- 800.000+KDV tutarındaki ücretin davacı simsara ödeneceğinin kararlaştırıldığı, söz konusu sözleşmede davacının satışa aracılık yapmak karşılığında 1.000.000.- TL + KDV= 1.200.000.-TL komisyon bedeli alacağının kayıt altına alındığı, davalı tarafından ----- Noterliği’nden 17.07.2023 tarihinde davacıya gönderilen ----- yevmiye numaralı ihtarname ile 13.07.2023 tarihli, komisyon bedeli olarak tanzim edilen 1.200.000TL. bedelli faturanın gerçeği yansıtmadığının ve iade edildiğinin beyan edildiği, 2023 yılı BA formunda dava konusu faturayı bildirimde bulunduğunun görüldüğü, dosyaya sunulan resmi senet incelendiğinde 8630 ada, 2 parselde ve 8632 ada, 4 parselde kayıtlı bulunan taşınmazın, 23.06.2023 tarihinde davalı taşınmaz maliki tarafından dava dışı (sözleşmede alıcı olarak anılan ve sözleşme tarafı olan) ---- satıldığının anlaşıldığı; 8630 ada, 2 parselde kayıtlı bulunan taşınmazın 15.000.000TL. bedelle, 8632 ada, 4 parselde kayıtlı bulunan taşınmazın ise 3.000.000TL. bedelle satıldığının görüldüğü; davacı simsar tarafından üstlenilen borcun gereği gibi ifa edildiği; davacı simsarın taraflar (davalı ile dava dışı alıcı -----) arasında sözleşme kurulması imkânının hazırlanmasına ve kurulmasına aracılık ettiği görülmekle taşınmaz satışı sözleşmesinin kurulması dolayısıyla simsarlık ücretine de hak kazandığı kanaatine varıldığı; davalının savunmasını ve iddialarını ispata yarar delil sunamadığı ve davacının 01.08.2023 icra takip tarihi itibariyle davalıdan 700.000.- TL alacaklı olduğu kanaatine varılarak açılan davanın kabulüne ilişkin aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: (Yukarıda Açıklanan Nedenlerle)
1-Açılan davanın KABULÜ ile tahsilde tekerrür olmamak kaydıyla; Davalının -----. İcra Müdürlüğü'nün ---- Esas sayılı dosyasında yürütülen takibe yaptığı itirazın İPTALİ ile; takibin aynen devamına, asıl alacak miktarına takip tarihinden itibaren yasal faiz uygulanmasına,
2-Dava konusu asıl alacak likit olduğundan 700.000,00 TL asıl alacağın % 20'si oranında hesaplanan 140.000,00 TL icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
3-Harçlar kanununa göre alınması gerekli 47.817,00 TL harcın, davacı tarafça dava açılırken peşin olarak yatırılan 11.954,25 TL harçtan mahsubu ile eksik kalan bakiye 35.862,75 TL'nin davalıdan tahsili ile HAZİNEYE GELİR KAYDINA,
4-Davacı tarafça dosyada sarf edilen 269,85 TL başvurma harcı, 11.954,25 TL peşin harç , 38,40 TL vekalet harcı, 10.000,00 TL bilirkişi ücreti, 359,00 TL tebligat posta gideri olmak üzere toplam 22.621,5 TL yargılama masrafının davalıdan alınarak DAVACIYA VERİLMESİNE,
5-AAÜT uyarınca davacı lehine takdir olunan 104.000,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak DAVACIYA VERİLMESİNE,
6-56325 Sayılı Yasa' nın 18/A maddesinin 11 ve 13. Fıkraları uyarınca zorunlu arabuluculuk nedeniyle arabulucuya hazine tarafından ödenen 3.120,00 TL'nin davalıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
7-Dosyada artan avansın karar kesinleştiğinde ve talep halinde yatırana iadesine,Dair, davacı vekilinin ve davalı vekilinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren 2(iki) hafta içinde Mahkememize veya Mahkememize gönderilmek üzere bulunulan yer yada başka bir yer Asliye Ticaret Mahkemesine verilecek bir dilekçe ile başvurmak ve istinaf harç ve masraflarını karşılamak koşulu ile ----- Bölge Adliye Mahkemesi'ne istinaf yasa yolunun açık olduğu, istinaf dilekçesinde istinaf yoluna başvuru konusu edilen hususlar ile nedenlerinin belirtilmesinin gerektiği, istinaf yoluna başvurulmasının İİK'nın 36. maddesi saklı kalmak kaydıyla kararın icrasını durdurmayacağı, süresi içerisinde karara karşı istinaf yoluna başvurulmaması halinde hükmün kesin hüküm ve kesin delil oluşturacağı açıklanmak suretiyle açık duruşmada verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.