T.C. İstanbul Anadolu 9. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2026/581 Esas
KARAR NO: 2026/545
DAVA: Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız))
DAVA TARİHİ: 11/06/2026
KARAR TARİHİ: 12/06/2026
Mahkememizde görülmekte olan Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız)) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:Davacı vekilinin dava dilekçesini özetle; Müvekkili şirketin sahibi olduğu şahıs şirketi bünyesinde --------- kurumsal şubeleri işlettiğini, bu şubelerden biri olan --------- Şubesi ile ilgili kira ilişkisi kapsamında teminat amacıyla lehtara verilmek üzere müvekkilinin şahıs işletmesi üzerinden bir adet çek keşide edildiğini,------- Şirketi -------- Şubesi'nin --------- Seri numaralı, 741.000,00 TL bedelli çekinin kaybolduğunu, söz konusu çekin imzalandıktan sonra tehtar firmaya teslim edilmesi amacıyla şirket uhdesinde iken kaybolduğunu, akabinde çekin bulunamadığını, çalınma ve kötü niyetli üçüncü şahısların eline geçme ihtimaline binaen söz konusu davanın açıldığını, çekin lehtara hiçbir zaman teslim edilmediğini, dilekçe ekinde sunulan ve lehdar firma yetkilileri ile yapılan e-posta yazışmaları ile de sabit olduğunu, çekin lehtara teslim edilmeden kaybolmasının, çekin lehtara teslim edilmeden kaybolmasının, müvekkilinin zilyetliğinin ve iptali davası açmakta hukuki yararının devam ettiğini, kötü niyetli üçüncü kişilerin haksız tahsilat yapmasını engellemek amacıyla 6102 sayılı TTK madde 757 uyarınca ivedilikle ödeme yasağı kararı verilmesinin elzem olduğunu, dava süresince ilgili bankaya müzekkere yazılarak çekin akıbetinin sorulması ve TTK madde 760 ila 762 uyarınca ilan sürecinin başlatılması gerektiğini, yasal prosedür uyarınca banka kayıtlarının tetkiki ve ilan sürelerinin tamamlanması neticesinde çekin ibraz edilmediğinin tespiti ile iptal kararı verilmesinin usul ekonomisi ve hakkaniyet gereği olduğunu, öncelikle, zayi olan ---------Ş. ---------- Şubesine ait, ---------- IBAN numaralı, ---------seri numaralı ve 741.135,00 TL bedelli çekin üçüncü kişilerce haksız tahsilinin önlenmesi amacıyla teminatsız olarak veya mahkemenizce takdir edilecek uygun bir teminat karşılığında muhatap banka üzerine ivedilikle ödeme yasağı konulmasına, ilgili muhatap bankaya müzekkere yazılarak çekin ibraz edilip edilmediğinin sorulmasına, lehtar ----------Ş. firmasına müzekkere yazılarak dava konusu çeki teslim alıp almadıklarının sorulmasına, 6102 sayılı TTK uyarınca gerekli ilanların yapılmasına, yapılacak yargılama neticesinde davanın kabulü ile dava konusu çekin zayi nedeniyle iptaline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
İNCELEME VE GEREKÇE;Dava, hukuki niteliği itibariyle TTK'nın 818/s madde hükmü delaletiyle, aynı kanunun 757.madde hükümlerinde belirtilen zayi nedeniyle çekin iptali isteğine ilişkindir. Zayi nedeniyle çek iptali davası ancak zayi edildiği bildirilen çek hamil tarafından açılır. Dava dilekçesi incelendiğinde davacı taraf keşidecisi olduğu -------- Bankası'nın -------- Şubesi'nden keşide edilen Keşidecisi -----------, Lehdarı ---------- Şirketi olan, ------------ seri no'lu 741.135,00 TL bedelli çekin zayi nedeniyle iptalini talep etmiştir. Yargı yetkisini Anayasanın 9. Maddesine göre Türk Milleti adına kullanan Mahkememizce, uyuşmazlık konusu hakkında, yapılan yargılama sonunda (Ay. m.141); sunulan deliller, talebe konu kambiyo senedi bilgileri, iddia ve beyanlar ile tüm dosya mündericatı incelenip hep birlikte değerlendirildiğinde; işbu davanın çekin keşidecisi tarafından açıldığı, çekin keşidecisi olan davacı tarafça lehtara teslim edilmediği anlaşılmış, 6102 sayılı TTK'nın 757/1 maddesine göre kıymetli evrakın iptalini ancak evrak üzerinde hak sahibi olan lehtar veya yetkili hamilin isteyebileceği, keşidecinin ise senet hamilinin ortaya çıkmasından sonra ancak menfi tespit veya istirdat davası açabileceği, dava dilekçesinde iptali istenen çek yaprağının keşidecisinin davacı olduğunun beyan edildiği ve dava dilekçesi ekindeki çek görüntüsünden de bu hususun anlaşıldığı, bu itibarla davacının çek hamili sıfatının bulunmadığı, çeklerin keşidecisi olduğu, keşideci sıfatı ile kıymetli evrakın iptali davası açtığı, keşideci olan davacının kıymetli evrakın iptali davasını açma ehliyeti bulunmadığı, sonuç ve vicdani kanaatine varılarak aktif husumet yokluğu nedeniyle talebin reddine karar verilmesi gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere:
1-Davanın aktif dava ehliyeti yokluğu nedeniyle REDDİNE,
2-Harç peşin alındığından başkaca harç alınmasına yer olmadığına,
3-Davanın niteliği gereği yargılama giderlerinin talep eden üzerinde bırakılmasına,
4-Karar kesinleştiğinde HMK gider avansı tarifesinin 5. Maddesi uyarınca artan gider avansının davacıya iadesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde dilekçe ile başvurulacak İSTİNAF yolu açık olmak üzere karar verildi. 15/06/2026