T.C. İstanbul Anadolu 9. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2023/395 Esas
KARAR NO: 2025/188
DAVA: İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle)
DAVA TARİHİ: 05/06/2023
KARAR TARİHİ: 27/02/2025
DAVA:Davacı Vekili Mahkememize Sunduğu 05/06/2023 Havale Tarihli Ve Aynı Tarihte Harçlandırdığı Dava Dilekçesinde Özetle; Davacı Vekilinin Yüksek Mahkemeye sunduğu 05/06/2023 tarihli dava dilekçesinde: Müvekkil şirketçe ------------ numaralı İnşaat Bütün Riskler Sigorta Poliçesi sigortalanan, ----------- Şti tarafından ---------- Mah. --------- Cad. No:-------- ----------- adresindeki inşaatın istinat duvarında, 05.07.2022 tarihinde, karşı tarafça yapılan kazı çalışması sonrasındaki dolgu, sıkıştırma ve asfaltlama çalışmaları sonrasında dolgu malzemede oturma meydana gelmesi ve buna bağlı olarak yer altında geçen ------------- borusunun zarar görmesi, ------------ borusunun zarar gören kısmından sızan su sonucu ise proje kapsamındaki istinat duvarı arkasındaki suya doygun hale gelen toprak basıncının artması nedeniyle çökme meydana gelmiş ve sigortalının zararı oluştuğu. Sigortalının hasar ihbarı üzerine, hasarın nedeni ve miktarının tespiti amacı ile Sigortacılık Kanunu'nun 22. maddesi uyarınca alanında uzman ve bağımsız eksper tayin edilmiştir. Yapılan ekspertiz incelemesi sonucu hazırlanan 23.11.2022 tarihli kesin ekspertiz raporuna göre; sigortalıya ait inşaatta oluşan zarar miktarının toplamda 170.411,98 TL olduğu tespit edilmiştir. Müvekkil şirket sigortalısına bu olay sonucu oluşan zarardan dolayı 170.411,98 TL tazminat ödediği. Müvekkili davacı şirket, Söz Konusu Ödeme İle TTK M. 1472 Uyarınca Sigortalısının Haklarına Halef Olduğu ve zarar verenlere karşı rücu ve talep hakkı doğduğu, 23.11.2022 tarihli kesin ekspertiz raporunda hasarın oluş biçimi "Hasarın oluş sebebine yönelik ----------Ş. ve --------- Belediye Başkanlığı Yapı Kontrol Müdürlüğü firması tarafından hazırlanan raporlardaki tespitler özetle aşağıdaki gibi olduğu. -----------Ş. firmasının ekli (Ek.8-a) yapı denetim raporunda özetle aşağıdaki bilgi yer aldığı. ---------- tarafından yapılan kazı çalışmaları sonrasında uygulanan dolgu, sıkılaştırma ve asfaltlama imalatı devamında oturmalardan kaynaklı-------- ait hatta hasar oluştuğu, Kazının tamamlanması neticesinde yüzeye sızıntı şeklinde de yansıdığı, ----------- ait hatta meydana gelen sızıntılar devamında bölgesel çatlak ve neticesinde artan sızıntı sonrasında da aşırı yüklenmeden kaynaklı göçük meydana geldiği, ------------- Belediye Başkanlığı Yapı Kontrol Müdürlüğü tarafından hazırlanan ekli (Ek.8-b) raporda özetle yer alan bilgi ise aşağıdaki gibi olduğu. ------------ kazısı ardından -----------Sokak hattında yer alan dolgu toprak zeminde oturmalardan kaynaklı su hattından sızıntılar olduğu ve kuyu temel perdelerinin yanal eksende tutuculuğunu artırılması için gerekli tedbirlerin alınması hususunda müteahhit firmanın uyarıldığı, ------------ tarafından yapılan alt yapı çalışması sırasında kesilen asfalt ve geri dolguda kullanılan yumuşak dolgu malzemesinin oturması sonucu, ------------ hattında meydana gelen sızıntı ile sıvılaşan dolgu malzemesinin akması ile yapılan betonarme perde imalatları göçtüğü, şeklinde açıklanmıştır. Davalı tarafa rücu işlemi ----------- İcra Müdürlüğü'nün ------------ Esas sayılı dosyası üzerinden başlatıldığı Bunun üzerine davalı borçlu icra dosya borcuna itirazda bulunmuştur. Yapılan itiraz haksız ve hukuka aykırı olduğu. Bunun Üzerine tarafımızca arabuluculuk başvurusu yapılsa da,--------- Adliyesi arabuluculuk Bürosu'nun---------- Arabuluculuk ----------- Büro numaralı dosyası üzerinden yapılan görüşme anlaşamama ile sonuçlandığı. Açıklanan nedenlerle davalı yan, müvekkil sigorta şirketi tarafından dava konusu olayda zarar gören şahıslara ödenen tazminatın rücuen tahsilinin muhattapı olup, müvekkil şirketin işbu davayı açma zorunluluğu hasıl olduğu, Meydana gelen zarar miktarı ve davalı tarafın sorumluluğu açık ve kesin olmasına rağmen haksız ve kötü niyetle takibe itiraz edildiğinden ayrıca icra inkar tazminatına hükmedilmesi talep ettiklerini belirterek, davalının ----------- İcra Müdürlüğü'nün ------------- Esas sayılı dosyasına olan itirazlarının iptali ile takibin devamına karar verilmesini, davalı aleyhine %20 den az olmamak üzere icra inkar tazminatı ödenmesine karar verilmesine, yargılama giderleri ile ücreti vekaletin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini vekaleten talep ve dava etmiştir.
CEVAP:Davalı Vekili Cevap Dilekçesinde Özetle;Müvekkil Davalı Şirket 6446 Sayılı Kanun'un 4. Ve 9. Maddelerinde Tanımlanan Lisans Sahibi elektrik Dağıtım Şirketi Sıfatıyla; Dağıtım Tesislerinin Bakım - Onarımlarını Gerçekleştirmek, Bahse Konu Tesislerin Mevzuattaki Nitelikleri Karşılar Şekilde, İşler Halde Kalmasını Sağlamakla yükümlü olduğu. 6446 Sayılı Kanun' un 4. Maddesinde elektrik piyasası faaliyetleri tanımlanmış, 4/1-c maddesinde bu faaliyetlerden biri dağıtım faaliyeti olarak açıklanmış, aynı kanunun 9. Maddesinde Dağıtım Faaliyetinin esasları hüküm altına alındığı. Yasal düzenleme doğrultusunda, elektrik dağıtım tesislerinin bakım, onarımları ile mevzuatta belirtilen standartları karşılar nitelikte işler halde tutulmaları için gerekli tüm iş ve işlemler, dağıtım varlıklarının maliki olan ------------ kararları ve yatırım programı dahilinde işin niteliğine göre doğrudan Müvekkil davalı şirket ya da ihale makamı sıfatıyla müvekkil davalı şirket ile sözleşme imzalayarak işi üstlenen yükleniciler eliyle yerine getirildiği Dava konusu adreste müvekkil davalı şirketin ihale usulüyle çalışmış olduğu ---------Ş. Yapım İşleri Tesis - kazı çalışması yapıldığı. ihale makamı olması sebebiyle müvekkil davalı yönünden davanın husumet yokluğu nedeniyle reddine karar verilmesi gerektiği. Davacı tarafından belirtilen 05.07.2022 tarihinde belirtilen adreste, müvekkil davalı şirket ve / veya yüklenicisi tarafından herhangi bir çalışma yapılmadığı. İlgili adres araştırıldığında ancak dava konusu hasarda tam 2 ay önce 05.05.2022 tarihinde müvekkilim davalı şirketin ihale usulüyle çalışmış olduğu ----------Ş. Tarafından çalışma gerçekleştirildiği tespit edildiği. Öncelikle dava konusu hasardan 2 ay önce yapılmış bir çalışmanın hasara sebebiyet veremeyeceğinin altı çizilmesi gerektiği, Bununla birlikte esasen, müvekkil davalı şirketin uzmanlık sahası dışında bulunan ve kazı gerektiren bir çalışmanın müvekkil davalı şirket tarafından gerçekleştirilmesi de mümkün değildir. Müvekkil davalı şirketin iş ve işlemlerinin yürütülebilmesi için kazı yapılması gerekmesi halinde kazı işleri yüklenici eliyle gerçekleştirildiği. Davaya konu kazı çalışması da; ihale yolu ile hizmet satın alınan, diğer davalı ------------Ş. tarafından gerçekleştirildiği. Belirtilen sebeple, davanın öncelikle husumet yokluğundan reddine karar verilmesi gerekti; Davaya konu çalışma, müvekkil davalı şirket , diğer davalı ---------Ş. ile 4734 Sayılı Kamu İhale Kanunu kapsamında imza edilen, 02.12.2020 tarihli İnşaat, Metal ve Kazı İşleri Sözleşmesi doğrultusunda Tamamı ----------Ş.' tarafından, müteahhit sıfatıyla gerçekleştiği davaya konu sözleşme, müvekkil davalı şirketin iştigal sahasına dahil olmayan ve ayrı bir uzmanlık gerektiren kazı işlerini, bu iş için bir bedel belirlenerek ve bütün halinde diğer davalıya bıraktığı çerçevesel anlamda eser sözleşmesi niteliği taşıdığı. müvekkil davalı şirket, eser sözleşmesinde iş sahibi / bir diğer deyişle ihale makamı sıfatını haiz olduğundan, eldeki dava kapsamında müvekkil davalı şirketin sorumluluğundan bahsedilebilmesi mümkün olmadığını, müvekkil davalı şirket ile -----------Ş. arasında akdedilmiş ihale sözleşmeleri dosyada mübrezdir. Yukarıda açıklanan hususlar, müvekkil davalı şirketin davaya konu ilişkide " eser sahibi / ihale makamı" sıfatını haiz olduğu ve davaya konu işin anahtar teslim şeklinde ------------Ş. ye bırakıldığı, müvekkili Davalı Şirketin Hakimliğinizce Eser Sözleşmesinde İş Sahibi Olarak Kabulü Halinde ------------ Ağır Kusurunun Müvekkil Şirket İle Davacı Arasındaki İlliyet Bağını Koparacağı değerlendirildiği müvekkil davalı şirket ile ------------Ş. arasında akdedilmiş ihale sözleşmeleri dosyada mübrez olmakla müvekkil şirket eser sözleşmesinde iş sahibi sıfatını haiz olduğu, Hakimliğinizce müvekkil şirketin ihale makamı olduğunun kabulü halinde, müteahhit sıfatını haiz diğer davalı ---------- ağır kusurunun (üçüncü kişinin) müvekkil şirket ile davacı arasındaki illiyet bağını koparacağı değerlendirildiğini beyan ederek, Davaya konu hasarın gerçekleştiği iddia olunan adreste ve hasar tarihi olarak belirtilen tarihte müvekkil davalı şirket tarafından ve müvekkil davalı şirketin sorumluluğunu doğuracak şekilde herhangi bir çalışma gerçekleştirilmemesi sebebiyle davanın reddine, aksi kabul halinde, Davaya konu hasarın davacı sigortalısı ve 3.kişilerin kusurundan kaynaklandığının kabulüne davanın reddine, -----------, ----------, ---------- Sayılı kararı dikkate alınarak, 3. Kişi --------- ağır kusuru ile olayla müvekkil davalı şirket arasındaki illiyet bağının kopmuş olduğunun kabulüne, davanın müvekkil davalı şirket yönünden reddine, dava dilekçesindeki fahiş taleplerin bilirkişi incelemesi ile belirlenmesine, hüküm tesisinde müterafik - karşılıklı kusur hükümlerinin dikkate alınmasına, Karşı delil ve ek delil sunma hakkımız saklı kalmak üzere delil listemizin kabulüne, yargılama giderleri ve avukatlık ücretinin davacı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini arz ve talep etmiştir.16.11.2024 Tarihli Bilirkişi Heyet Raporunda Özetle;Elektrik Mühendisliği yönünden dosya kapsamı değerlendirildiğinde Elektrik Dağıtım Şebekeleri Enerji Kabloları Montaj (Uygulama) Usul ve Esaslarına uygun arızanın giderildiği ve buna ilişkin sürecin normal prosedürler doğrultusunda ----------- tarafından yapıldığı, çökmenin bu arızanın giderilmesinden 57 gün sonra gerçekleştiği anlaşılmaktadır. Olayın üzerinden 57 gün gibi bir süre geçtiğinden hasar gören ----------- su hattının doğrudan elektrik arızası giderildikten sonra mı oluştuğuna ilişkin doğrudan elektriksel teknik bir bulguya rastlanılmadığını, --------- su hattının patlayarak zeminin su alması suretiyle istinat duvarının çökmesine neden olduğu, Yaklaşık 2 ay boyunca su aldığı belirtilen zemin için, dava dışı sigortalının, çevre güvenlik kontrolü yapması gerektiği, zeminin su aldığı ilişkin belirtileri görür görmez, buna ilişkin önlemler alması gerektiği, Davacı sigortanın düzenlediği ---------- numaralı İnşaat Bütün Riskler Sigorta Poliçesinin sigorta süresi (01/04/2022-01/04/2023) dahilinde meydana gelen 05.07.2022 tarihli “istinat duvarı arkasındaki suya doygun hale gelen toprak basıncının artması nedeniyle çökme meydana gelmesinin”, İnşaat Sigortası Genel Şartları ile temin edilen risklerden olduğu, poliçe muafiyetinin bu türden bir riskin gerçekleşmesine istinaden “: 96100 sigorta bedelinin 2680'i Sigortacı 9620'si Sigortalı ve/veya Sigorta Ettiren tarafından karşılanmak üzere müşterek sigorta şeklinde verilmiş olup, Sigortacının sorumluluğu her bir hasarda ödenecek tazminat tutarının azami 9680'i ile sınırlıdır. Ayrıca her bir hasarda 9680'lik sigort bedeli üzerinden Her bir olay başına sigorta bedeli üzerinden 96 2 oranında tenzili muafiyet uygulanır.” şeklinde poliçede belirtildiği, Davacı Sigorta teminat kapsamındaki riskin gerçekleşmesi nedeni ile 170.411,98 TL hasar tazminatı ödemiş olduğu, rücu telebi açısından; Türk Ticaret Kanununun 1472 Maddesinin 1 Fıkrasında halefiyet “Sigortacı, sigorta tazminatını ödediğinde, hukuken sigortalının yerine geçer. Sigortalının, gerçekleşen zarardan dolayı sorumlulara karşı dava hakkı varsa bu hak, tazmin ettiği bedel kadar, sigortacıya intikal eder. Sorumlulara karşı bir dava veya takip başlatılmışsa, sigortacı, mahkemenin veya diğer tarafın onayı gerekmeksizin, halefiyet kuralı uyarınca, sigortalısına yaptığı ödemeyi ispat ederek, dava veya takibi kaldığı yerden devam ettirebilir.” olarak düzenlenmiş olduğu, davacı tarafın ilgili davayı işbu sebeplerle açtığı görüş, kanaat ve sonucuna varılmıştır.04.02.2025 Tarihli Bilirkişi Ek Raporunda Özetle: Kazı alanları açıldıktan sonra kazı alanı geri dolgu dediğimiz eski toprak ile kapatılmaz, aksine tuvanen dolgu (kırma taş veya mıcır) doldurularak üzerine de asfalt öncesi 20 cm'lik beton atılarak belediye ekiplerince asfalt atılması için hazır hale getirilir. ----------- işlemleri bu doğrultuda yapmış olduğu anlaşıldığı gibi ilgili Belediyenin de söz konusu kontrollerden sonra asfaltı yaptığı fotoğraflardan tespit edilmiştir. Bir anlık için bütün bunların yapılmadığı düşünülmüş olsa bile, Yaklaşık 2 ay boyunca su aldığı belirtilen zemin için, dava dışı sigortalının (İnşaat mütcahhitti), çevre güvenlik kontrolü yapması gerektiği gibi zeminin su aldığına ilişkin belirtileri görür görmez, buna ilişkin ------------ ve İlgili Belediye'ye bilgi vererek gerekli önlemlerin alması ihbarında bulunabilirdi. En nihayetinde söz konusu alan bir inşaat şantiyesi olup, 7/24 çevre güvenlik kontrolü yapılmalıdır. Nitekim 57 gün geçmesine rağmen buna ilişkin dava dışı inşaat müteahhittin bir bildirim yada ihbarda bulunmamış olması bu olayın vuku bulmasında büyük paya sahiptir. Bütün bu nedenlerden ötürü kök rapordaki değerlendirmelerimizde herhangi bir değişiklik bulunmamakla birlikte olayı vuku bulmasında dava dışı sigortalı inşaat müteahhittin %100 kusurlu olduğu görüş ve kanaatine varılmıştır.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE KANAAT :Dava, itirazın iptali talebine ilişkindir. Taraflar arasındaki uyuşmazlığın, davaya konu olan ve çöktüğü iddia edilen istinat duvarına verilen zararın “İnşaat Bütün Riskler Sigorta Poliçesi” kapsamında davacı şirket tarafından zarar nedeniyle dava dışı sigortalısına ödediğini belirttiği bedelin altyapı çalışmasını yapan ve zarara sebebiyet verdiği iddia olunan davalı şirketten istirdadına ilişkin olduğu anlaşılmıştır.Davacı sigortanın düzenlediği ----------- numaralı İnşaat Bütün Riskler Sigorta Poliçesinin sigorta süresi (01/04/2022-01/04/2023) dahilinde meydana gelen 05.07.2022 tarihli “istinat duvarı arkasındaki suya doygun hale gelen toprak basıncının artması nedeniyle çökme meydana gelmesinin”, İnşaat Sigortası Genel Şartları ile temin edilen risklerden olduğu, poliçe muafiyetinin bu türden bir riskin gerçekleşmesine istinaden “ %100 sigorta bedelinin %80'i sigortacı %20'si sigortalı ve/veya sigorta ettiren tarafından karşılanmak üzere müşterek sigorta şeklinde verilmiş olup, sigortacının sorumluluğu her bir hasarda ödenecek tazminat tutarının azami %80'i ile sınırlıdır. Ayrıca her bir hasarda %80'lik sigorta bedeli üzerinden her bir olay başına sigorta bedeli üzerinden % 2 oranında tenzili muafiyet uygulanır.” şeklinde poliçede belirtildiği görülmüştür.Mahkememizce alınan bilirkişi heyeti kök raporunda ve ek raporunda, Elektrik Dağıtım Şebekeleri Enerji Kabloları Montaj (Uygulama) Usul ve Esaslarına uygun arızanın giderildiği ve buna ilişkin sürecin normal prosedürler doğrultusunda ----------- tarafından yapıldığı, çökmenin bu arızanın giderilmesinden 57 gün sonra gerçekleştiği, olayın üzerinden 57 gün gibi bir süre geçtiğinden hasar gören ----------- su hattının doğrudan elektrik arızası giderildikten sonra mı oluştuğuna ilişkin doğrudan elektriksel teknik bir bulguya rastlanılmadığı, ---------- su hattının patlayarak zeminin su alması suretiyle istinat duvarının çökmesine neden olduğu, kazı alanları açıldıktan sonra kazı alanı geri dolgu dediğimiz eski toprak ile değil, aksine tuvanen dolgu (kırma taş veya mıcır) doldurularak üzerine de asfalt öncesi 20 cm’lik beton atılarak belediye ekiplerince asfalt atılması için hazır hale getirilmesi gerektiği, ---------- işlemleri bu doğrultuda yapmış olduğunun anlaşıldığı gibi ilgili Belediyenin de söz konusu kontrollerden sonra asfaltı yaptığının fotoğraflardan tespit edildiği, yaklaşık 2 ay boyunca su aldığı belirtilen zemin için, dava dışı sigortalının, çevre güvenlik kontrolü yapması gerektiği, zeminin su aldığına ilişkin belirtileri görür görmez, buna ilişkin önlemler alması gerektiği, olayı vuku bulmasında dava dışı sigortalı inşaat müteahhittin %100 kusurlu olduğu tespit edilmekle bilirkişi raporlarının denetime açık ve hükme esas almaya elverişli olduğu kanaatine varılarak davacı tarafça ispatlanamayan davanın reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM : Gerekçesi yukarıda ayrıntılı olarak açıklandığı üzere;
Açılan davanın reddine,
2-Harçlar kanununa göre alınması gerekli 615,40 TL harcın, davacı tarafça dosyaya yatırılan 2.058,14 TL peşin harçtan mahsubu ile hazineye gelir kaydına, arta kalan bakiye 1.442,74 TL'nin karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,
3-AAÜT uyarınca davalı lehine takdir olunan 30.000,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak DAVALIYA ÖDENMESİNE,
4-6325 Sayılı Yasa' nın 18/A maddesinin 11 ve 13. Fıkraları uyarınca zorunlu arabuluculuk nedeniyle arabulucuya hazine tarafından ödenen 3.120,00 TL'nin davacıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
5-Dosyada sarf edilen yargılama giderlerinin davacının üzerine bırakılmasına,
6-Dosyada artan avansın karar kesinleştiğinde ve talep halinde yatıran tarafa iadesine,
Davacı vekili ve davalı vekilinin yüzüne gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki haftalık kesin süre içinde ----------Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf yolu açık olmak üzere karar verildi. 27/02/2025