T.C. İstanbul Anadolu 9. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2023/255 Esas
KARAR NO: 2024/1004
DAVA: İtirazın İptali (Taşıma Sözleşmesi Kaynaklı)
DAVA TARİHİ: 07/04/2023
KARAR TARİHİ: 05/12/2024
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Taşıma Sözleşmesi Kaynaklı) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
DAVA:Davacı Vekili 07.04.2023 Dava Dilekçesinde Özetle;Davacı Vekili Dava Dilekçesinde; Davacı alacağının tahsili amacıyla -------- İcra Müdürlüğü'nün --------- E. sayılı dosyası ile davalı/borçlu aleyhine icra takibi başlatılmış, davalı/borçlu'nun itirazı üzerine takipleri durduğunu, Arabuluculuk dava şartı olması sebebiyle başvuru yapılmış, --------- Arabuluculuk bürosu ---------- sayılı dosyasında anlaşmaya varılamadığını, Arabuluculuk anlaşamama son tutanağı ekte sunulduğunu, Davalı/ Borçlu davacıya hiçbir borcu bulunmadığından bahisle tamamen haksız ve kötü niyetli olarak takibe itiraz ettiğini, Şöyle ki; Davacı şirket yurtdışından satın almış olduğu ürünlerin ---------- kargo ile teslimi hususunda davalı şirket ile anlaştığını, Akabinde davalı yanca ürünlerin 8 kasımda depodan alınarak 10 kasım 2022 tarihinde yani 2 gün içerisinde davacıya teslim edileceği bildirildiğini, Davacı şirket gönderinin hızlı bir şekilde teslim edilmesi için--------- kargo yerine--------- kargo hizmetini tercih etmiş ve bu sebeple verilecek ------------ taşıma hizmeti karşılığı olarak davalı şirket tarafından talep edilen ek hizmet bedelini buna karşın davalı yanca 10 Kasım 2022'de ----------- kargo ile teslim edileceği ilerde gelmemiş, standart teslim sürelerini dahi aşarak 17 Kasım 2022 tarihinde, davacı, davalının geç teslimi sebebiyle müşteri kaybı yaşamış ve zarara uğradığını, Davalı---------- kargo hizmeti vermediği ve ----------- kargo sürelerini dahi aşan bir sürede ürünleri teslim ettiği halde ek hizmet bedelini yansıtmak suretiyle fatura ettiğini, Davacı şirket almadığı bir hizmetin karşılığını ödemeyeceğini defalarca bildirmiş olmasına rağmen icra baskısı altında bu tutarı ihtirazi kayıtlı olarak ödemek zorunda kaldığını, Davalı şirkete ----------- taşıma hizmeti vermediği halde tahsil ettiği tutarın iadesi hususunda ----------- Noteliğinin 12.01.2023 tarih ve ---------- yevmiye numaralı ihtarname keşide edildiğini, Davalı ----------- taşıma hizmeti vermediği halde ihtirazi kayıt ile ödemiş olduğumuz 4.572,24- TL'nin iadesi ve davacı alacağının tahsili amacıyla işbu davaya konu ---------- İcra Müdürlüğünün ----------- E.sayılı dosyası ile takibe geçildiğini,---------- kargo hizmeti verilmediği halde haksız olarak ek hizmet bedeli alan ve sebepsiz zenginleşen davalının başlatılan icra takibine itirazı kötüniyetli hareket ettiğini açıkça ortaya koyduğunu, Davalı/borçlunun itirazı kötü niyetli ve haksız bir itiraz olup, davacı şirketin alacağını sürüncemede bırakmaya yönelik olduğunu, beyan ederek, davalı yanın, ----------- İcra Müdürlüğünün ------------- E. Sayılı dosyasına vaki haksız itirazının iptali ile takibin devamına, davalı yanca takibe haksız olarak itiraz edildiğinden davalının %20 den az olmamak üzere lehimize icra inkar tazminatına mahkum edilmesine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalı yana yükletilmesine karar verilmesini vekaleten talep ve dava etmiştir.
CEVAP:Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle;Davalı Vekili Cevap Dilekçesinde; Öncelikle, uyuşmazlık konusu gönderinin çıkış yerinin --------- varış yerinin ----------- olması, aslen operasyonun havayolu taşımacılığı olarak yapılması ve bu kapsamda depolar arası aktarma esnasındaki karayolu kullanımın da havayolu taşımacılığı operasyonu dahilinde olması nedeniyle söz konusu ilişkinin uluslararası bir taşıma ilişkisi olduğunu, Davalı Şirket'in söz konusu ilişkide uluslararası taşıyıcı olduğunu, gönderinin geliş-varış yeri devletlerinin uluslararası sözleşmelere tabi olması ile uyuşmazlığın çözümünde 1929 tarihli Varşova Konvansiyonu (“Varşova Sözleşmesi”) ve Protokolleri ile 1999 tarihli Montreal Sözleşmesi'nin uygulanacağını önemle belirtmek istediklerini, Varşova Sözleşmesi'nin 1. maddesi uyarınca “Bu Sözleşme ücret karşılığında hava aracı ile yapılan bütün uluslararası yolcu, bagaj ya da kargo taşımacılığı için geçerlidir.” denildiğinden uyuşmazlık konusu ------------- konşimento numaralı gönderilerin --------- çıkışlı ----------- varış adresli olması nedeniyle uluslararası taşımacılık ilişkisi söz konusu olup uyuşmazlığın çözümünde Varşova Sözleşmesi ve Protokolleri uygulanacağını, Davacı, dava dilekçesinde gönderinin alıcıya süresinde teslim edilememesi sebebiyle zarara uğradığını ve taşıyıcı olarak bu zarardan davalı Şirket'in sorumlu olduğunu iddia ettiğini, Davalı Şirket'in Taşıma Kural ve Koşulları uyarınca müşteriler gönderilerini teslim ettiklerinde, konşimentoda ve internet sitesinde yer alan işbu koşulları kabul etmiş sayıldıklarını, Ne var ki, Davacı tarafından kabul edilen Taşıma Kural ve Koşulları'na ve mevzuata aykırı olarak davalı Şirket'ten geç teslim edildiği iddia olunan gönderisine ilişkin doğrudan/dolaylı zararı hakkında talepte bulunması tamamen haksız olduğunu, Şöyle ki; Davalı Şirket tarafından kesinlikle teslim süresine ilişkin hiçbir taahhüt verilmemekte olup davalı Şirket tarafından bildirilen süreler tahmini süreler olduğunu, Bu kapsamda davalı Şirket'in Taşıma Kural ve Koşulları'nın “Üstlenilmeyen Yükümlülükler.” başlıklı 21. maddesi uyarınca da “----------- aşağıdakiler için hiçbir yükümlülük üstlenmediğini, Alternatif ulaşım yöntemlerinin maliyetleri, gelir, hasılat, kullanım veya kâr, beklenen tasarruf, itibar kayıpları veya fırsat kaybı da dahil olmak üzere, özel, arızi, dolaylı veya nihai zarar ve hasarlar;” şeklinde düzenleme yapıldığından davalı Şirket ile Davacı arasında kararlaştırılan hükümler uyarınca Davacı'nın davalı Şirket'ten doğrudan ve dolaylı zararlara ilişkin talepte bulunması kesinlikle kabul edilmediğini, Basiretli tacir olan Davacı'nın da tüm bu kural ve koşulları kabul etmiş olup herhangi bir itirazda bulunmadığını, Bu nedenle, gönderinin eksik teslim edildiği iddiası ile talep edilen işbu doğrudan ve dolaylı zararlar tamamen Davacı'nın kendi sorumluğunda olup Sayın Mahkeme'ce söz konusu iddia ve taleplerin reddi gerektiğini, Ayrıca, davalı Şirket'in Taşıma Kural ve Koşulları'nın “Talepler” başlıklı 23. maddesi “------------, bir Gönderiye ilişkin bir talebin iletilmesini kabul etmesi için, talep edenin yürürlükteki tüm Anlaşmalara ve aşağıda açıklanan prosedüre uygun hareket etmesi gerekmektedir; aksi takdirde, ------------ hiçbir talepte bulunulamayacaktır:” şeklinde belirtilmiş olup aynı maddenin devamında “a. Zarar, hasar (görünür veya gizli) veya gecikme (bozulma talepleri dahil) veya eksik içerik nedenli tüm talepler (i) Gönderinin teslimatından (hasar veya gecikme durumunda), veya (ii) beklenen teslimat tarihinden (kayıp, teslimatın gerçekleşmemesi veya yanlış teslimat durumunda) sonraki 21 gün içinde ------------ bildirilmesi gerektiğini, Teslimat makbuzunda hasar bildiriminde bulunmaksızın Alıcı tarafından gönderinin teslim alınması, gönderinin iyi durumda teslim edildiğinin aksi kanıtlanmadıkça doğru sayılan kanıtıdır.” şeklinde gecikme bildiriminin 21 gün içerisinde davalı Şirket'e bildirilmesi gerekmekte olup bu süre içerisinde bildirimde bulunulmaması halinde gönderinin teslim alındığının kabul edileceği açıkça düzenlendiğini, Nitekim, Montreal Sözleşmesi'nin 31/2. maddesinde de, görülebilir hasarlar, kayıplar ve gecikmeler için derhal, sonradan fark edilebilecek hasarlar içinse teslim tarihinden itibaren en geç 14 gün içerisinde taşıcıya yazılı olarak ihbarda bulunması gerektiği ve ihbar/bildirim sürelerine uyulmaması halinde taşıyıcının sorumluluğu sona erdiği düzenlendiğini, Davacı'nın davalı Şirket'e Taşıma Kural ve Koşullar kapsamında bir bildirimde bulunmadığı da işbu dava konusu kapsamında dikkate alınması gerektiğini, Davacının iddia ---------- Esas ve taleplerini kesinlikle kabul anlamına gelmemek kaydıyla; ------------- konşimenton taşımacılığa ilişkin olarak gecikme, bagaj ve kargoyla bağlantılı olarak taşıyıcının sorumluluğu sınırlandırılmış ve taşıyıcının sorumluluğu kusur sorumluluğu olarak kabul edildiğini, Sözleşmesi'nde, hava yolu taşıyıcısının yüke ilişkin sorumluluğu 4 numaralı Montreal Protokolü'nden alınan hükümlerle düzenlenmiştir. Söz konusu hükümler uyarınca taşıyıcının sorumluluğu mutlak ve sınırlı niteliktedir.Montreal Sözleşmesi'nin 22. maddesinin 3. fıkrası uyarınca “Kargo taşımacılığında, kontrol edilmiş kargonun taşıyıcının sorumluluğuna verildiği anda gönderen kargonun ulaşacağı yerde teslimi ile ilgili bir fayda beyanında bulunmadığı ve durumu gerektirmesi halinde ilave bir ödeme yapmadığı müddetçe, taşıyıcının kargonun tahrip olması, kaybolması ya da kargoya hasar gelmesi Halinde Her Kilogram İçin Sorumluluğu 22 Özel Çekme Hakkı İle Sınırlıdır. Diğer durumda, ödenecek toplamın, gönderinin varıştaki teslimatta sağlayacağı gerçek faydadan fazla olduğunu ispatlamadığı müddetçe, taşıyıcı beyan edilen toplamı aşmayan bir miktar ödemekle sorumlu olacaktır.” denilmekle gönderinin geç teslimat durumları için gönderici tarafından özel fayda beyanında bulunulmaması ve gönderi hakkında sigorta yapılmadığı durumlarda taşıyıcının sınırlı sorumluluğu düzenlendiğini, Ayrıca, yine Montreal Sözleşmesi'nin 22. maddesinin 4. fıkrası uyarınca “ Kargonun bir parçasının ya da içindeki malzemelerden herhangi birinin tahrip olması, kaybolması ya da gecikmesi durumunda taşıyıcının sorumluluğunun sınırlı olduğu miktarın belirlenmesinde dikkate alınacak ağırlık, sadece ilgili paket ya da paketlerin ağırlığı olacaktır. “ Bu kapsamda da Davacı'nın ------------ konşimento numaralı gönderi için özel fayda beyanında bulunmadığı gözetildiğinde somut olayda davalı Şirket'in sadece sınırlı sorumluluğundan söz edilebileceğini, Emsal Mahkeme Kararları ile Yargıtay içtihatları uyarınca da taşıyanın sınırlı sorumlu olduğu ve Varşova Konvansiyonu ve Protokolleri ile Montreal Sözleşmesi'nin uluslararası taşımacılığa uygulanacağı kabul edildiğini, Öncelikle, davalı Şirket'in sınırsız sorumluluğu olduğunun kabulü mümkün olmadığını belirtmek istediklerini, Zira, Sözleşmelerde sınırsız sorumluluk halleri yalnızca yolcu ve bagaj taşımaları için düzenlendiğini, Davacı'nın iddia ve taleplerini kesinlikle kabul anlamına gelmemek kaydıyla, bu halde, davalı Şirket'in her halükârda sınırlı sorumluluğundan söz edilebileceğini, belirtilmiş ve bu kapsamda yük taşımalarında taşıyıcının veya adamlarının zarar verme kastıyla hareket ve ihmali sonucunda zarar doğmuş olsa bile taşıyıcının sorumluluğunun konvansiyonda belirtilen limitlerle sınırlı olduğu belirtilmiştir.” Yukarıda açıklanan nedenlerle,----------- konşimento numaralı gönderinin geç tesliminde davalı Şirket'in kastı ya da kasta yakın kusurlu eylemi olduğundan söz edilemeyeceğinden, sözleşmesel ilişki kapsamında doğrudan ve dolaylı zararlar talep edilemeyeceğinden, Montreal Sözleşmesi uyarınca davalı Şirket'in sadece sınırlı sorumluluğu bulunduğundan ve tamamen kötü niyetli, haksız, maddi ve hukuki dayanaktan yoksun olduğunu beyan ederek, davanın reddine karar verilmesi vekaleten talep etmiştir.22.09.2024 Tarihli Bilirkişi Raporunda Özetle;Dava konusu olayda taraflar arasında kesin süreleri tespit edilmiş bir taşıma sözleşmesinin bulunduğu, dosya kapsamında sunulan belge ve beyanlardan ve sektör genel teamüllerinden, söz konusu taşıma işinin makul sürede yapılamadığının, taşınan emtianın alıcısına gecikmeli olarak teslim edildiğinin Montreal Konvansiyonu 22'nci maddede belirlenen sorumluluk sınırları çerçevesinde, davalının gecikmeden kaynaklanan gerçek zarar (doğrudan ve dolaylı olarak) tutarını davacı taşıyıcıdan talep edebileceği, ancak davacının bu yönde bir talebinin bulunmadığı, Uyuşmazlığın temelinin gecikmeden kaynaklı bir zarar değil, taraflar arasında belirlenen taşıma hizmetindeki, davacının ilave olarak ödediğini ileri sürdüğü --------- navlun hizmet bu bedelin ücretinin, bu hizmetin ifası gerçekleşmediği için, davacının ihtirazı kayıtla ödedi iadesini talep edip edemeyeceği noktasında toplandığı, Dosya kapsamında yapılan tüm incelemeler ve yukarıda izah edilen nedenlerle, davacının ihtirazı kayıtla ödediği navlun ücretinden, kendisine ifa edilmeyen express taşıma ücretinin iadesini talep edebileceği, ancak dosyaya bu taşımaya ait navlun faturası, express taşımaya ait kısmın ne kadar olduğunun anlaşılacağı bir belgenin sunulmadığı. Davalı tarafından taahhüt edilen ve planlanan sürenin aşılmasıyla gecikmeli olarak davacı alıcısına teslim ettiği emtianın taşınması için, davacıdan tahsil ettiği ilave ------------ taşıma ücretini, belgeleri ile birlikte dosyaya sunması halinde, davacının talep edebileceği iade tutarının belirlenebileceği, maddede ver verilen verilerin dosvaya sunulması ile tespit bilecek asıl alacak tutarı kadar davacının, takibe vaki itirazın iptalini talep edebileceği sonuç ve görüşlerine ulaşıldığı görüldü.
DELİLLERİN İNCELENMESİ VE GEREKÇE: Dava, itirazın iptaline ilişkindir. Taraflar arasındaki uyuşmazlık konusunun davalı tarafça taşıma hizmetinin verilip verilmediği, davacı tarafın davalıya icra baskısı ile ödediğini iddia ettiği bedelin iadesinin gerekip gerekmediği, davalı tarafça verilen hizmetin ayıplı veya eksik olup olmadığı, davanın -------- İcra Dairesi'nin ---------- Esas sayılı takip dosyasına yapılan itirazın iptali ile icra inkar tazminatı istemine ilişkin olduğu tespit edilmiştir. Davacı şirket, davalı kargonun, davacı tarafından verilen taahhüt süresinde kendisine ulaşmadığını, gecikmeden dolayı taahhüt edilen express servis hizmeti için ödediği bedelin iadesini talep etmektedir.
Dosyaya sunulu olan ----------- numaralı havayolu taşıma senedi (konişmento) incelendiğinde; davalının ----------- ülkesinde yerleşik ---------- firmasından alınacak ve davacının ---------- adresine teslim edilecek, toplam 840,00USD bedelli, 4 parçadan müteşekkil, brüt 68kg ağırlığındaki, --------- (Kendinden yapışkanlı folyo) cinsi emtianın, ----------- servis hizmetiyle taşınması için konişmento düzenlediği, taşıma ücretinin alıcı tarafından ödeneceğinin belirtildiği anlaşılmıştır.Dosyayada bulunan ------------ numaralı havayolu taşıma senedi (konişmento) muhtevası için; emtianın 09.11.2022 tarihinde, göndericinin ---------, ---------, -----------, -------------- adresinden, 09.11.2022 tarihinde alındığı, --------- Havalimanından, ---------- Havalimanına havayolu ile taşınacağı, ----------- servis hizmeti verileceği anlaşılmıştır.Dava konusu olayda taraflar arasında kesin süreleri tespit edilmiş bir taşıma sözleşmesinin bulunduğu, dosya kapsamında sunulan belge ve beyanlardan ve sektör genel teamüllerinden, söz konusu taşıma işinin makul sürede yapılamadığının, taşınan emtianın alıcısına gecikmeli olarak teslim edildiğinin sübuta erdiği, Montreal Konvansiyonu 22'nci maddede belirlenen sorumluluk sınırları çerçevesinde, davalının gecikmeden kaynaklanan gerçek zarar (doğrudan ve dolaylı olarak) tutarını taşıyıcıdan talep edebileceği, ancak davacının bu yönde bir talebinin bulunmadığı, taraflar arasında belirlenen taşıma hizmetindeki, davacının ilave olarak ödediğini ileri sürdüğü ----------- navlun hizmeti ücretinin, bu hizmetin ifası gerçekleşmediği için, davacının ihtirazı kayıtla ödediği bu bedelin iadesini talep edip edemeyeceği noktasında toplandığı anlaşılmıştır. Dosya kapsamında yapılan tüm incelemeler ve yukarıda izah edilen nedenlerle, davacının ihtirazı kayıtla ödediği navlun ücretinden, kendisine ifa edilmeyen --------- taşıma ücretinin iadesini talep edebileceği kanaatine varılmıştır. Davacı tarafça -----------taşıma hizmeti için 4.572,24 TL ödendiği iddia edilmiş olup bu bedelin davacı tarafça ödendiği sabit olmakla davalı taraf ekspress taşıma hizmet ücretinin farklı olduğu hakkında herhangi bir delil sunmamıştır. Yapılan yargılama, toplanan deliller ve tüm dosya kapsamına göre davacının davasını ispat ettiği anlaşılmakla açılan davanın kabulü ile; davalının ----------- İcra Müdürlüğünün ------------ Esas sayılı dosyasında itirazının iptali ile takibin devamına, asıl alacağa takip tarihinden itibaren %11,75 oranında ticari faiz uygulanmasına, takip konusu alacak likit olduğundan İcra İflas Kanununun 67. Maddesi gereğince davacı lehine asıl alacağın %20 sine tekabül eden 914,45 TL icra inkar tazminatının davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: (Yukarıda Açıklanan Nedenlerle;)
1-Açılan davanın KABULÜ ile; davalının ----------- İcra Müdürlüğünün ------------ Esas sayılı dosyasında itirazının iptali ile takibin devamına, asıl alacağa takip tarihinden itibaren %11,75 oranında ticari faiz uygulanmasına,
2-Takip konusu alacak likit olduğundan İcra İflas Kanununun 67. Maddesi gereğince davacı lehine asıl alacağın %20 sine tekabül eden 914,45 TL icra inkar tazminatının davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
3-Harçlar Kanununa göre alınması gerekli 427,60 TL harcın davacı tarafça dava açılırken peşin olarak yatırılan 179,90 TL harçtan mahsubu ile eksik kalan 247,7 TL'nin davalıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına,
4-Davacı tarafça dosyada sarf edilen 179,90 TL peşin harç, 179,90 TL başvurma harcı, 25,60 TL vekalet harcı, 6.000 TL bilirkişi ücreti, 102,50 TL posta ve tebligat masrafı olmak üzere toplam 6.487,9 TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-AAÜT uyarında davacı lehine takdir edilen 4.572,24 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
6-6325 Sayılı Yasa' nın 18/A maddesinin 11 ve 13. Fıkraları uyarınca zorunlu arabuluculuk nedeniyle arabulucuya hazine tarafından ödenen 3.120,00 TL'nin davalıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
7-Dosyada artan avansın karar kesinleştiğinde ve talep halinde yatırına iadesine,
Dair, davacı vekilinin ve davalı vekilinin yüzüne karşı, miktar itibari ile kesin olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 05/12/2024