T.C. İstanbul Anadolu FİKRÎ VE SINAÎ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ
ESAS NO: 2013/172 Esas
KARAR NO: 2018/127
DAVA: Fikir Ve Sanat Eseri (Manevi Tazminat İstemli.), Fikir Ve Sanat Eseri (Maddi Tazminat İstemli)
DAVA TARİHİ: 05/07/2013
KARAR TARİHİ: 10/04/2018
Mahkememizde görülmekte bulunan Fikir Ve Sanat Eseri (Manevi Tazminat İstemli.), Fikir Ve Sanat Eseri (Maddi Tazminat İstemli) davasının yapılan açık yargılamasının sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davaci vekili dava dilekçesinde özetle , Müvekkili ...... ın Türkiyede güvenirliliği çok yüksek olan ses, sahne ve televizyon sanatçısı olduğunu, Senelerce kariyeri içinvar gücüyle çalışan ,yaptığı televizyon programlarında yoksulları, engellileri sağlık sorunu olan kişilere yardım edilmesi için aracı olmasının yanında, kendisi de toplumdan aldığını, topluma vermeyi ilke edinmiş bir sanatçı olduğunu, müvekkilinin her sene büyük şirketlerle reklam anlaşmaları imzalayarak inandığı güvendiği şirketlerin reklamlarında oynamayı kabul ettiğini 2013 senesinde .......ve ....... ev aletleri isimli şirketlerle anlaşmalar imzaladığını bu şirketlerin reklamlarında adının, resimlerinin görüntülerinin kullanılmasına muvafakat ettiğini, ancak müvekkilinin davalılara ait olan ............ com ( bu siteye reklam verildiğini )...... ve uzantıları olan web sitelerinde herhangi bir muvafakatı olmadan görünteleri, videoları ve isminin kullanıldığını ,müvekkilinin bu ürünle alakalı herhangi bir onay vermemesine rağmen davalıların müvekkilinin güvenirliliğini,ismini görsellerini kullanarak ilgil internet adreslerinde zayıflama amaçlı kullanılan bir ürünün satışını yaparak haksız kazanç sağladığını , Ayrıca....... Pazarlama isimli şirket; internet sitesinde ilgili ürünün pazarlama haklarının sadece kendi şirketinde olduğunu beyan ettiğini, ancak davalıların ...........pazarlama Sanayi ve Ticaret limited şirketine ait ürünün satış pazarlama ve reklamlarını farklı internet sitesi vasıtasıyla yaptığını, ürünü kullanan kişilerin internet yoluyla müvekkiline mesajlar yollarak ürünün işe yaramadığını belirttiğini ve müvekkilinin güvenirliliğine leke geldiğini ifade ettiklerini, müvekkilinin her zaman bunu reddetmesine rağmen pazarlama yetkili ....... da bulunan firmayla irtibata geçerek görüntülerinin kaldırılmasını talep etmesine rağmen teveavüzlere farklı ,farklı internet sitelerinde devam edildiğini ,müvekkilinin ne adının ne görsellerinin nede görüntülerinin kullanılması için davalı şirketle herhangi bir anlaşma akdetmediğini davalı şirketin ticari amaçlarla müvekkilinin görüntülerini, ismini , görsellerini videoların kullanması ürünlerin içeriği ve de etkileri hakkında yanıltıcı beyanlarda bulunulması şirketin haksız rekabete yol açmasına sebebiyet verdiğinden,davanın ....... Pazarlama San. Ve Tic. Ltd şirketine davayı ihbar etme hakları saklı kalarak , üvekkilinin resimlerini izinsiz kullanan şirketlerin veyahut kişilerin tespitine ,tespit edilen web sitelerinin tedbiren teminatlı veya teminatsız yasaklanmasına fazlaya dair talep ve dava hakkı saklı kalarak şimdilik 20,000 TL manevi tazminatın dava tarihinden hesaplanacak yasalfaiziyle ve ve 100.000 TL maddi tazminatın dava tarihinden itibaren hesaplanacak ek yüksek reeskont faizi ile birlikte davalıdan tahsiline harç masraf ücreti vekaletin davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davacı vekili 06/11/2014 tarihli ıslah dilekçesi ile bilirkiş raporunda maddi tazminatın 100.000 USD olarak tespit edildiğini beyanla 100.000 TL olan maddi tazminat talebini 123.800,00 TL daha artırarak 223.800,00 TL maddi tazminatın dava tarihinden itibaren işleyecek ticari temerrüt faizi ile birlikte davalılardan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.
Mahkememizce 26/09/2017 tarihli duruşmada; davacı vekiline maddi ve manevi tazminat talepleri konusunda , hangi davalıdan ne kadar talep ettiklerini beyan etmeleri için açıklayıcı dilekçe ibraz etmek üzere süre verildiği, davacı vekilinin 27/09/2017 tarihli dilekçesi ile; maddi tazminat talebinin toplamda 223.800,00 TL olduğunu , davalılar ........ ve ......Kozmetik Şirketinden ayrı ayrı 111.900,00TL maddi tazminat ile,ayrı ayrı 10.000 TL manevi tazminat talep ettiklerini beyan ettiği görülmüştür.
Davalılardan İ......... vekili cevap dilekçesinde özetle, Davacı tarafın maddi ve manevi tazminat taleplerinin kabul edilebilir nitelikte olmadığını, maddi tazminat değerlendirilmesi yönünde ülkemizde birçok ürün için pek çok bilinir isim ile reklam sözleşmeleri imzalandığını ve oldukça bilinen şirketler tarafından ,bilinen isimlere ödenen bedellerin davacı tarafın talep edilen maddi tazminat miktarının oldukça altında olduğunu ,bu nedenle davacının maddi tazminat taleplerinin oldukça fahiş olduğunu ,davacı tarafın maddi zararlarını somut delillerle ispat etmesi gerektiğini, manevi tazminat talebininde kabul edilebilir nitelikte olmadığını, davacı tarafın herhangi bir itibar kaybna uğraması için meydana gelen kullanımlarda "kötüleyici yada durumunu kötüleştirici " ibareler bulunması gerektiğini, bu durumda davacı taraf itibar kaybını da somut delillerle ortaya koymak durumunda olduğunu ve görevli mahkemenin Asliye Hukuk Mahkemesi olacağından davanın görev yönünden reddine karar verilmesini karar verilmesini savunmuştur.
Davalılardan ....... vekili cevap dilekçesinde özetle;Müvekkili aleyhine açılan davanın reddi gerektiğini, davacı ile müvekkilinin bu ürün reklamları ile alakalı hiç bir firma ile anlaşmadığını ,dolayısı ile haksız kazanç elde edildiği iddiası gerçeği yansıtmadığını, davacının ...... adlı internet sitesindeki görüntülerden anlaşılacağı üzere ürünü üreten yahut ithalat ,ihracak yapan firma ile bir sözleşme imzaladığını ve bu kapsamda...... da da görüntüleri mevcut olanreklam filmleri çekildğini , böyle bir reklam filminin davacı yanın haberi olmadan çekilmesinin mümkün olmadığını müvekkilinin .......tan almış olduğu ürünleri internet üzerinden satış sureti ile gelir elde ettiğini, ancak müvekkilinin Youtube adlı internet sitesinde halkın kullanımına açık olan bir yerden iş bu görüntüleri link vererek kullandığını, mahkemece verilen tedbir kararı neticesinde de iş bu link kaldırıldığını, bahse konu ürünün tanıtım filminin çekilmesine davacı yanın onayı olduğu kabul edilmiş olup,. Hatta bu reklam filmlerindeki haklarının da ......Pazarlama şirketinde olduğunu dilekçelerinde ikrar ettiklerini davacı yanın hiç bir şekilde görseli kullanılmadığını, link verilmek suretiyle .....şirketi ile olan anlaşması çerçevesinde çekilen reklam filmi ürünü almak isteyenlere tanıtım tanıtım amacı ile sunulduğunu, davacının kendilerinde filmin gösterim haklarını saklı tutuptutmadıkları konusunda da beyanları olmadığını, davacının kişilik hakları hiç bir şekilde zarara uğratılmadığından açılan davanın reddine karar verilmesini savunmuştur.
Davalılardan .........vekili cevap dilekçesinde; Söz konusu dosyada taraf olmadığını, müvekkilinin kimlik bilgileri kullanılarak bir takım işler yapıldığı yönünde itirazlarının bulunmasına rağmen bu konlarda hiç bir araştırma yapılmadığını, müvekkilinin davaya konu internet sitesi, alan adları, mail adresleri ve telefon numaraları ile hiç bir ilgisi bulunmadığından husumet itirazında bulunduklarını , husumet yönünden reddine karar verilmesini savunmuştur
DELİLLER VE GEREKÇE :
Mahkememizin ...... D.iş sayılı dosyasının incelenmesinde, davacı tespit isteyenin, karşı taraf ........Pazarlama Sanayi ve Ticaret Limited şirketi aleyhine delil tespiti talebinde bulunduğu, dosya kapsamında alınan 16/05/2013 tarihli bilişim uzmanı bilirkişinin raporunda ......... alan adlı internet sitesinde inceleme yaptığı, site içeriğinde ..........ile ilgili reklam, video ve resimlerin kullanılmış ve yayında olduğunu tespit ettiği, sitenin alan adının .......... Kozmetik Ürünleri Sanayi ve Ticaret limited Şirketi adına 29/03/2013 tarihinden itibaren kayıtlı olduğu, ......... alan adlı intenet sitesininde de ..... la ilgili reklam, video ve resimlerin kullanılmış ve yayında olduğunun tespit edildiği, alan adının ...... adına 04/12/2013 tarihinde oluşturulduğu, ........ alan adlı internet sitesininde de ......la ilgili reklam, video ve resimlerin kullanılmış ve yayında olduğunun ve alan adının .........adına 25/03/2013 tarihinde oluşturulduğunun tespit edildiği görülmüştür.
Tespit dosyasında davalıların taraf olmaması nedeniyle bilirkişi raporunun tebliğ edilemediği ve davaya cevap dilekçelerinde tespit raporuna itiraz edilmesi nedeniyle, yeniden rapor alınmak üzere dosya üç bilirkişi heyetine tevdi edilmiş olup 13/10/2014 tarihli raporlarında özetle; Davanın Fikir ve Sanat Eseri Kanunun 86 . Çerçevsinde kişilik haklarının zedelenmesinden kaynaklanan bir dava olduğunu, davacı ........ davalıların eylemi ile kişilik haklarının ağır şekilde zedelendiği, davacının kendisine ödenecek ve reklam gelirinden somut olayda mahrum kaldığı, maddi tazminatın 100.000 Amerikan Doları karşılığı Türk Lisarı olarak esas alınabileceği , yine kişilik hakkı zedelenen davacının FSEK 86.madde çerçevesinde manevi tazminat talep edebileceği, bunun koşullarının yerine geldiğin, kullanılan görüntünün FSEK m.86.nın istisnalarına girmediği ve ticari amaçla kullanıldığı ,manevi tazminatın bölünemeyeceği ve manevi tazminat miktanın mahkemeye ait olduğuna dair " görüşlerini sunarak vermişlerdir.
Mahkememizin ...... D.iş sayılı dosyasında ,bilişim uzmanı bilirkişi tarafından internet sitelerinde yapılan incelemede ve tespit dosyasına davacı tarafça sunulan intirnet sitesinden alınan görsellerde, davacı .... isminde tanındığı anlaşılmaktadır.) fotoğrafının ve video görüntülerinin paylaşıldığı, video görüntülerinde ...... ın proğramına davet ettiği bir bayan konuğu ile tespit konusu sitelerde satışı yapılan ürün içinde bulunduğu belirtilen ...... maddesi konusunda söyleşi yaptığının belirtildiği, davacının görüntülerinin ürünün tanıtım ve reklamında kullanıldığı,........ alan adlı internet sitesinde ....... başlığı altında ürünün ..... programında tanıtıldığı bilgisinin ve sanatçının görüntülerinin yer aldığı , davacı tarafça tespit dosyasına sunulan internet üzerindeki çeşitli kullanıcı yorumlarında, ürün ve davacı sanatçı hakkında , olumsuz yorumlara yer verildiği görülmüştür.
5846 sayılı FSEK 86.madde de "Eser mahiyetinde olmasalar bile resim ve portreler tasvir edilenin, tasvir edilen ölmüşse 13.maddenin 1. Fıkrasında sunulanların muvafakatı olmadan tasvir edilenin ölümünden 10 yıl geçmedikçe teşhir veya diğer suretlerle umuma arzedilemez" düzenlemesi bulunmaktadır.
Davacının ünlü bir sanatçı olduğu ,...... ismi ile tanınıp ,bilindiği izinsiz olarak fotoğraf ve televizyonda yayınlanan , programından bir kısım görüntülerin ve fotoğrafının alınarak, ürünü kullandığı, etkisi hakkında şaşkına döndüğü ve kullanılmasını tavsiye ettiği sonucu çıkarılabilecek beyanlarla ........... ( bu siteye reklam verildiğini ).........ve uzantıları olan web sitelerinde reklam ve tanıtım yapıldığı , FSEK 86.maddede düzenlenen kişinin resmi ve görüntü üzerindeki kişilik hakkının ihlal edildiği kanaatine varılmıştır.
FSEK 86. Maddede ," kişinin resminin izinsiz olarak teşhir ve umuma arz edilemeyeceği" düzenlenmiştir. Kişinin fotoğrafı ve dış görüntüsü üzerinde kişilik hakkı bulunduğu TMK 24. Madde gereğince saldırıda bulunulması halinde saldırının önlenmesini ve TMK 25/3 maddesi gereğince maddi ve manevi tazminat talep edebileceği hükmü bulunmaktadır.
TMK 25/3 maddesinde " Davacının, maddi ve manevi tazminat istemleri ile hukuka aykırı saldırı dolayısıyla elde edilmiş olan kazancın vekaletsiz işgörme hükümlerine göre kendisine verilmesine ilişkin istemde bulunma hakkı saklıdır." hükmü gereğince, davacının kişilik haklarına saldırı nedeniyle davalıların elde etmiş olduğu kazancın vekaletsiz işgörme hükümlerine göre kendisine verilmesini talep edebileceği kanaatine varılmıştır.
Davacı vekilinin 07/09/2017 tarihli dilekçesinde davalı ....... in husumet itirazını dosya kapsamında mübrez belgeler ve husumet itirazının konusunu oluşturan olaylara ilişkin yürütülen soruşturma dosyası uyarınca kabul ettiklerini, diğer davalılar yönünden ise, davanın devamına karar verilmesini talep ettiklerini beyan ettiği anlaşılmıştır
Davacı vekilinin 07/09/2017 tarihli dilekçesi ile ......... tarafından ......Telekominikasyon Hizmetleri limited Şirketi ve yetkilileri aleyhine yapılan ,İstanbul Anadolu C.Başsavcılığının Bilişim Suçları Bürosu ........... Soruşturma sayılı dosyasında yürütülen soruşturma dosyasında ........alan adlı internet sitesinin ........ adına tescil edildiği anlaşılmışsa da, iletişim için verilen telefon numarasının dava dışı ....... adına kayıtlı olduğu, davalı .......internet sitesi ile ilgisinin bulunmadığının,davacı tarafça da kabul edildiği anlaşılmakla, davalı ........ hakkında açılan davanın reddine karar vermek gerekmiştir.
Davalı ...... adına usulune uygun dava açılmadığı,.....Kozmetik Ürünleri Sanayi ve Tic. Ltd.şirketi adına dava açıldığı anlaşılmakla, bu davalı hakkında da karar verilmesine yer olmadığına karar verilmiştir.
.........net sitesinin alan adının ....r Kozmetik Ürünleri Sanayi ve Tic. Ltd.şirketi adına kayıtlı olduğu , internet sitesinde ürün satış ve tanıtımını yaptığı, internet sitesi içeriğinden sorumlu olduğu kanatına varılarak ,bu davalı hakkında...... internet sitesinin alan adı sahibi ........vekilinin internet sitesinde ürün satışı yaptığı,ürünleri dava dışı .......... Ltd.Şti. Den aldığını,üretim yapmadığını beyan ettiği anlaşılmışsa da , beyanından içerik sağlayıcı sıfatıyla, internet sitesinin içeriğinde yer alan görüntü ve videolardan sorumlu olduğu kanatına varılarak bu davalı hakkında açılan davanın kabülüne karar vermek gerekmiştir
Mahkememizce dosya kapsamında alınan 13/10/2014 tarihli Sektör Bilirkişisininde bulunduğu bilirkişi heyet raporunda: " somut olayda zayıflama ürününü üreten firmanın, davacının sağlık programlarında yer alarak , yarattığı şöhreti, ticari ürününün tanıtımında kullanmak için çaba gösterdiği, kullanılan fotoğraflar ve videolarla tanıtımının davacını şöhretinden yararlanma iradesinin açık göstergesi olduğunu "beyan ettikleri, davacının kendisine ödenecek ve reklam gelirinden somut olayda mahrum kaldığı, TMK 25/3 maddesi gereğince , bilirkişi heyeti tarafından davacının tanınırlığında ve ününde bir sanatçı tarafından ürün tanıtımı yapılması halinde , davacı tarafın ödemesi gereken bedel esas alınarak hesaplanan, tazminatın 100.000 Amerikan Doları Karşılığı Türk Lirası olduğu beyan edilmekle, dava dilekçesi ile talep edilen 100.000 USD karşılığı dava tarihindeki kur üzerinden 223.800,00TL maddi tazminatın, hakkında dava kabul edilen her iki davalıdan ayrı ayrı 50.000 TL lik kısmının dava tarihi olan 05/07/2013 tarihinden ,ıslah ile artırılan 123.800,00 TL maddi tazminatın her iki davalıdan ayrı ayrı 61.900,00 TL olmak üzere ıslah tarihi olan 06/11/2014 tarihinden itibaren işleyecek reeskont faizi ile birlikte tahsil edilerek davacıya ödenmesine karar vermek gerekmiştir
Davacı tarafça talep edilen 20.000,00 TL manevi tazminat yönünden yapılan incelemede , , kişinin fotoğraf ve görüntüsü üzerinde hak sahibi bulunduğu , davacının isim ve görüntüsünün izinsiz olarak zayıflama ilacının reklamında kullanıldığı, internet üzerinde çeşitli internet sitelerinde davacı sanatçı hakkında ürün memnuniyetsizliği nedeniyle olumsuz yorumlar yapıldığı, izinsiz olarak kullanılan görüntüler nedeni ile davacınin manevi şahsiyetinin ihlal edildiği ,FSEK 86,TMK 24 ve 25. Maddeler ilee TBK 58 . Madde gereğince,manevi tazminat talebinin kabülüne ,davalılar ......... ve İ.......şirketinden, ayrı ayrı 10.000,00TL olmak üzere, dava tarihi olan 05/07/2013 tarihinden itibaren reeskont faizi ile birlikte tahsil edilerek davacıya ödenmesine karar vermek gerekmiştir
HÜKÜM:
1-Davalı ........... hakkında açılan davanın husumet yokluğu nedeniyle REDDİNE,
2. ........hakkında usulüne uygun dava açılmadığından karar verilmesine yer olmadığına,
3. Davalılar ......... ve I...........Ürünleri Gıda Reklam San ve Tic. Ltd. Şti. Aleyhine açılan davanın KABULÜNE,
4. Davalılardan ayrı ayrı 10.000,00 TL manevi tazminatın 05.07.2013 dava tarihinden itibaren işleyecek reeskont faizi ile birlikte tahsili ile davacıya ödenmesine,
5. Davalılardan ayrı ayrı 50.000,00 TL maddi tazminatın 05.07.2013 dava tarihinden, ayrı ayrı 61.900,00 TL maddi tazminatın 06.11.2014 tarihinden itibaren işleyecek reeskont faizi ile birlikte tahsili ile davacıya ödenmesine,
Alınması gereken 16.653,98 TL harçtan peşin alınan 2.049,30 TL peşin harç, 2.115,00 TL ıslah harcı toplamı 4.164,30 TL harçtan mahsubu ile bakiye 12.489,68 TL harcın davalılar ..... ve İ..... Ürünleri Gıda Reklam San. Ve T.....den 1/2 oranda alınarak hazineye gelir kaydına
Davalı Celalettin kapusuz hakkında açılan davanın reddinden dolayı Avukatlık ücret tarifesi gereğince 3.145 TL ücreti vekaletin davacıdan alınarak, davalıya ödenmesine
Manevi tazminat yönünden Avukatlık ücret tarifesi gereğince ayrı ayrı 3.145,00 TL ücreti vekaletin davalılar ..... ve İ...... Şirketinden alınarak davacı tarafa ödenmesine
Maddi Tazminat yönünden Avukatlık Ücret tarifesi gereğince ,ayrı ayrı 11.702,00 TL ücreti vekaletin davalılar ..... ve İ...... şirketinden alınarak davacı tarafa ödenmesine
Davacı tarafça yapılan masraflar 24,30 TL başvurma harcı, 2.049,30 TL Peşin Harç, 2.115,00 TL ıslah harcı ,1.950,00 TL bilirkişi ücreti 733,00 TL tebligat ve müz.masrafı 546 TL tespit gideri olmak üzere 7.327,60 TL yargılama giderinin davalılar .......Şirketi ve ........dan 1/2 oranında alınarak davacı tarafa verilmesine
Davacı tarafça yatırılan gider avansından kullanılmayan kısmın karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacı tarafa iadesine
Dair tebliğ tarihinden itibaren 2 hafta içerisinde istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar davacı vekili ile davalı Celalettin Kapusuz vekili ile davalı Iksir şirketi vekilinin yüzlerine karşı, diğer davalının yokluğunda açıkça okunup, usulen anlatıldı.10/04/2018
.