T.C. İstanbul Anadolu FİKRÎ VE SINAÎ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ
ESAS NO: 2017/609 Esas
KARAR NO: 2018/341
DAVA: Haksız Rekabetin Tespiti ve Men'i
DAVA TARİHİ: 21/07/2011
KARAR TARİHİ: 29/11/2018
Davacı vekili tarafından davalı aleyhine açılan haksız rekabetin tespiti ve men'i davasının yapılan açık yargılama sonucunda;
İSTEM / Davacı vekili İstanbul Anadolu 4. Asliye Ticaret Mahkemesine sunduğu dava dilekçesini duruşmada tekrarla; müvekkilleri şirketin .... yılında kurulup 2011 Temmuz ayı itibariyle .... mağaza işlettiği ve bu mağazalarda..... üzerinde çalışanının bulunduğu, bu veriler ışığında,... en büyük ve yaygın perakende satış hizmeti sunan şirketi olduğunu, iştigal konusu olarak "..... olarak belirlendiği, .... isimli kalite derneğinin şirkete 2008 yılının 4. çeyrek sonuçlarında Zincir Marketler arasında en yüksek puanı verdiğini belirtmiş, davacı şirket tarafından piyasaya sürülen ‘... isimli reçel ürününün ambalajı ile davalı şirket ..... isimli reçel ürününün ambalajı arasında, kompozisyon, renk kullanımı ve dizayndaki benzerliğinin orta seviyedeki tüketicileri yanıltma ihtimalini doğurmasının çok yüksek olması nedeniyle iltibas oluşturup haksız rekabete neden olduğu, bu hususun ...Noterliği’nin . ... gün ..... yevmiye numaralı işlemi ile davalı tarafa ihtar edilerek, ambalajların kullanımının durdurulup, yaratılan iltibasa son verilmesi gerektiğinin belirtildiği, davalı şirket tarafından ..... Noterliği’nin .. tarih . sayılı cevabi ihtarnamesinde, ... markasının tescilli olduğu sınıfa dair ürünlerde haklı ve yasal şekilde kullanıldığı, .... tescil ettirdiği hususun . kelimesi ile sınırlı olduğu, tasarım ve ambalajın tescil kapsamının dışında kaldığı, iki ürünün ambalajları arasında bir benzerliğin bulunmadığı belirtilip davacı şirketin iddialarının reddedildiğini, davacının marketlerinde satışa sunulan ". isimli reçel ambalajlarının kompozisyon, renk ve dizayn olarak benzerinin davalı tarafça satışa sunulan ". isimli reçellerde kullanıldığından, haksız rekabet durumunun tespitine, haksız rekabet fiillerinin önlenmesine ve sonuçlarının ortadan kaldırılmasına, davalıya ait davacının ambalajı ile iltibas oluşturan .. isimli ürün ambalajı, kutu, display ve sair tanıtım malzemelerinin imalini, satışını ve dağıtımını yapmalarının, ithalinin ve ihracının yurt içinde ve yurt dışında, internet de dahil olmak üzere satışa sunulmasının önlenmesine, imal edilmiş, depolanmış veya dağıtılmış bulunan ambalajlar, kutular ve tanıtım malzemelerinin bulundukları yerlerden toplatılmasına ve muahafaza altına alınmasına ve karar kesinleştiğinde imhasına, hükmün masrafları davalıdan alınmak suretiyle . çapında yayın yapan tirajı en yüksek üç gazeteden birinde yayınlanmasına karar verilmesini talep etmiştir.
İstanbul Anadolu 4. Asliye Ticaret Mahkemesince, davacının markasının tescilli olduğunu beyan ettiği ve uyuşmazlığın 556 sayılı KHK hükümlerinden kaynaklandığı gerekçesiyle görevsizlik kararı verilerek dosya mahkememize gönderilmiştir.
DAVAYA CEVAP / Davalı vekili cevap dilekçesini duruşmada tekrarla; aynı konuda açılan ikinci davanın (..... sayılı dosya) derdestlik nedeni ile reddedilmesi gerektiği yönünde usule ilişkin itirazda bulunup, ..... tarihinde .ortaklı bir girişim olarak... ticaret hayatına başlayıp, İngiltere ve diğer . adet ülkede .adetten fazla mağazası bulunan . grubunun kendisinin en büyük hissedarı olduğunu, . hipermarket, .i ekspres olmak üzere toplam . mağaza, 220.000 metrekare net satış alanı, yaklaşık 9 bin çalışana sahip olup . en önde gelen perakende kuruluşları arasında yer aldığını belirtmiş, ihtilaf konusunu oluşturan ... markalı reçel ile kendi ürünü olan ..... markalı reçelin üzerindeki ambalajlar arasında herhangi bir benzerliğin bulunmadığını, ürünlerin karşılaştırılıp delil olarak sunulduğu fotoğraflara dayanarak iltibasın gerçekleşmediğini, . nezdinde..... tescil numarası ile kayıtlı .... markasının yalnızca ..... kelimesi ile sınırlı olduğunu, ürünlerin farklı mağazalarda satılması nedeniyle tüketicinin ürünleri karıştırmasının fiilen mümkün olmadığını, davacı şirket ürününün piyasada bir tanınmışlığının da bulunmadığını, sayılan sebepler doğrultusunda haksız rekabetin varlığının söz konusu olmadığı gerekçesiyle haksız olarak açılan davanın reddini talep etmiştir.
D E L İ L L E R V E G E R E K Ç E / Dava, davacı tarafından üretilen markalı reçel ile davalı tarafça üretileİ" markalı reçellerin şişe tasarımlarının benzer olduğu iddiasıyla açılan haksız rekabetin tespiti ve men'i davasıdır.
Her ne kadar İstanbul Anadolu 4. Asliye Ticaret Mahkemesince uyuşmazlığın 556 sayılı KHK hükümlerine göre çözümlenmesi gerektiği gerekçesiyle görevsizlik kararı verilmişse de, davanın konusu marka haklarına tecavüz olmayıp, reçel ambalaj tasarımlarının benzer olduğu iddiasıyla haksız rekabetin tespiti ve önlenmesi davasıdır. İstanbul Asliye Ticaret Mahkemesinde yapılan yargılama sırasında davalının görev itirazına karşılık davacı vekilinin verdiği ... tarihli cevaba cevap dilekçesinde, tescilli tasarım hakkına dayanmadıklarını açıkça belirtmiştir. Davacı adına tescil edilen .... numaralı tasarımın tescil tarihinin ... olduğu, ancak bültende yayın tarihinin . olduğu, dava tarihinde tasarım tescilinin henüz yayınlanmadığı, tasarımın tescil süreci devam ederken dava açan davacının, bu tescilli tasarımına dayandığına dair bir beyanda bulunmadığı gibi, tescilsiz tasarıma dayanarak dava açtığını açıkça beyan ettiği anlaşılmıştır.
Her dava açıldığı tarihteki koşullara göre değerlendirilir. Dava açıldığı tarihte davacının tasarımı tescilli olmadığından ve tescil süreci devam eden tasarım hakkına dayanmadığından genel hükümlere göre yargılama yapılması gerektiği davanın açıldığı tarihte yürürlükte olan 554 sayılı KHK'nin 1/2. maddesinde açıkça belirtilmiştir. Davacının talebi de davalının tasarımlarının kendi tasarımıyla benzerliğinin haksız rekabet olduğunun tespitine ve önlenmesine ilişkindir. Haksız rekabet TTK'nun 54. ve devamı maddelerinde düzenlenmiştir. Bu durumda, TTK'nun 54. ve devamı hükümlerinin uygulanması suretiyle çözümlenmesi gereken uyuşmazlıkta, aynı Kanun'un 4/1. ve 5. maddeleri uyarınca Asliye Ticaret Mahkemesi görevlidir.
Mahkemelerin görevi kanunla düzenlenmiş olup, görev konusu kamu düzenine ilişkindir ve yargılamanın her aşamasında re’sen göz önüne alınmalıdır. HMK'nun 114/1-c maddesinde davanın görevli mahkemede açılmış olması dava şartı olarak sayılmış olup, davanın mahkememizin görev alanı içinde olmaması ve görevli mahkemede açılmaması nedeniyle dava şartının bulunmadığı, davaya bakmakla görevli mahkemenin İstanbul Anadolu Asliye Ticaret Mahkemeleri olduğu anlaşıldığından, davanın HMK'nun 114/1-c ve 115/2 maddeleri uyarınca görevsizlik nedeniyle usulden reddine, daha önce İstanbul Anadolu 4. Ticaret Mahkemesince görevsizlik kararı verildiğinden, yargı yerinin belirlenmesi için dosyanın İstanbul Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine karar verilerek, aşağıdaki hüküm tesis edilmiştir.
H Ü K Ü M /Yukarıda açıklanan nedenlerle ;
Davanın Hukuk Muhakemeleri kanununun 114/1-c ve 115/2 maddeleri uyarınca görevsizlik nedeniyle usulden REDDİNE
Daha önce İstanbul Anadolu 4.Asliye Ticaret Mahkemesince görevsizlik kararı verilmiş olduğundan kararın istinaf yargı yoluna başvurulmadan kesinleşmesi halinde yargı yerinin belirlenmesi için dosyanın İstanbul Bölge Adliye Mahkemesinin ilgili Hukuk Dairesine gönderilmesine
Kararın istinaf yargı yoluna başvurulduktan sonra kesinleşmesi durumunda kararın kesinleşme tarihinden itibaren 2 hafta içinde taraflardan birinin mahkememize müracatı halinde dosyanın yetkili ve görevli İSTANBUL ANADOLU 4 ASLİYE TİCARET MAHKEMESİNE GÖNDERİLMESİNE, aksi takdirde davanın açılmamış sayılacağına,
Yargılama harç ve giderlerinin HMK'nun 331/2.maddesi gereğince yetkili ve görevli mahkeme tarafından değerlendirilmesine,
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun 331/2. maddesi gereği vekalet ücretinin görevli mahkemece değerlendirilmesine,
Dair; davacı vekili ile davalı vekilinin yüzlerine karşı gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki hafta içinde istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar aç ıkca okunup usulen anlatıldı. 29/11/2018