T.C. İstanbul Anadolu FİKRÎ VE SINAÎ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ
ESAS NO: 2017/383 Esas
KARAR NO: 2018/8
DAVA: Alacak (Fikir Ve Sanat Eseri İle İlgili Sözleşmeden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 13/11/2017
KARAR TARİHİ: 18/01/2018
Mahkememizde görülmekte bulunan Alacak (Fikir Ve Sanat Eseri İle İlgili Sözleşmeden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılamasının sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili ile davalı arasında akdetmiş oldukları 15/08/2015 tarihli icracı oyuncu sözleşmesinin fiilen devam ettiğini ve geçerliliğini koruduğunu, sözleşmenin geçerliliğini koruduğu halde ve aradan yaklaşık 11 ay geçmesine rağmen davalı tarafın yükümlülüklerine yerine getirmediğini ,ve müvekkilinin ücret alacağını ödemediğini ,sözleşmenin 40 bölüm olarak imzalandığını, davalının müvekkili ile yapılan sözleşmenin tamamen Anayasanın temel ilkelerinden oluşan eşitlik ilkesine aykırı olarak düzenlendiğini müvekkilinin tecrübesizliğinden yararlanarak menfaat temini yoluna gidildiği, müvekkilinin yasal haklarını alabilmek için davalıya .......Noterliğinden ..... tarih ....yevmiye numarahlı, .....tarih ....yevmiye nolu, ve..... tarihli ....yevmiye numaralı ihtarnameleri gönderildiğini , davalının ihtarnamelere cevap vermediğini ,müvekkilinin Davalı Kayseri 6.İcra Müdürlüğünün .... E.sayılı dosyası ile sadece birikmiş bir kaç aylık maaş alacağını ilamsız takip yoluyla icraya koymuş olmasına rağmen,davalının bu icra dosyasına itiraz ederek kötü niyetli olduğunu da ortaya koymuş olduğundan bahisle 15/08/2015 tarihli müvekkili ile yapılan İcracı Oyuncu sözleşmesinden kaynaklanan 40 bölümlük maaş alacağının ve ayrıca 10.000 Amerikan Doları Cezai Şartın en yüksek ticari banka faizine göre hesaplanarak müvekkiline ödenmesine, harç masraf ücreti vekaeletin davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle, davacının müvekkili şirketle yaptığı sözleşme uyarındca 40 bölüm maaş ücreti ve cezai şart gereği 10.000 USD talep ettiğini bölüm başına talep edilen bedeller ise 5.500 Tl olduğunu ,davacı yanın talep ettiği alacak kalemlerinin hesaplanabilir belirli ücretler olduğunu, fakat " şimdilik " ibaresi ile "5.500 " TL üzerinden harç ödediğini, davacının bu taleplerinin kabul anlamına gelmemekle birlikte dosyanın bu miktarlar üzerinden harçlandırılması gerektiğini ,yapılan sözleşmenin davacının tecrübesizliğiinden yararlanılarak vezorlama br şekilde imzalandığını iddia etse de bu iddianın hukuki dayanaktan yoksun olduğunu,. Sözleşmenin gerçekleşmemesinde davacı yanın hiç bir kusurunun bulunmadığı ,sözleşmenin geçerliliğini korudğu iddia edilsede davacı bu sözleşmeyi hukuku kötüye kullanarak iş bu davayı açtığını ,sözleşmeye konu dizi bir kısım aksaklıklar nedeni ile çekilememiş olsa da müvekili şirketin davacıya ödeme yaptığını ,ayrıca sözlü olarak karşı tarafın bölümlerin müvekkilden kaynaklı olmayan sebeplerle çekilemeyeceğini bildirildiğini, davacının sözleşmenin yürürlükte olduğunu iddia ettiği tarihlerde sözleşmenin 5,1,2, maddesine aykırı olarak ve müvekkilinin yazılı onayı olmadan pek çok projede yer aldığını, davacının kötü niyetli olarak haksız menfaat elde etme peşinde olduğunu, karşı tarafın iddialarına aksine dava konusu sözleşmede tek tarafa aşırı yük bindiren madde bulunmadığını , davacı tarafıan sözleşme imzaladıktan sonraki dönemlerde başka projelerde yer aldığından dolayı sözleşmedeki maddelerin insan haklarına aykırı oluşu adı altında müvekkilinin sözleşmeye uymamasını meşru hale getirmeye çalıştığını davacı tarafın iddialarının asıl ve yersiz olduğundan kötü niyetli olarak davayı ikame ettiğini ,davacının sözleşme yükümlülüklerine sözleşme tarihinden bu yana hiç bir suretle uymadığını beyanla açılan davanın reddine karar verilmesini savunmuştur.
Taraflar arasında 15/08/2015 tarihli icracı oyuncu sözleşmesinin yapıldığı konusunda ihtilaf bulunmamaktadır.
Dava 15/08/2015 tarihli icracı oyuncu sözleşmesinden kaynaklanan 40 bölümlük maaş alacağı ve 10.000 ABD doları cezai şart alacağının ödenmesine ilişkindir.
15/08/2015 tarihli icracı oyuncu sözleşmesinin 5.2.1 maddesinde "İşbu sözleşme uyarınca yapılacak çekimler .....DA yapılacaktır."
5.2.2 maddesinde "Çekim günleri OYUNCU7nun iş programı ve işin gerekleri gözönüne alınarak YAPIMCI tarafından belirlenecektir.Oyuncunun ulaşımı hava yolları tercih edilerek ayda bir kez izin verilecektir."
7.1 maddesinde "Yapımcı ,Oyuncu'nun sağlamayı taahhüt ettiği oyunculuk hizmeti karşılığında (5.500 ) yazı ile (BEŞBİNBEŞYÜZ) YTL ödeyeceğini kabul,beyan ve taahhüt eder.Ödemeler Metin Yüksel adına ...... Bankası, ...Şubesi,....İBAN hesabına çekimleri ve sahneleri devam ettiği sürece her ay çekimi başladığı aydan itibaren hesabına ödenecektir.
1: Çekimlerin tahmini başlama süreci 15 ağustos 2015 dir erken başlama durumunda oyuncu hazır olarak birkaç gün önce haber verme durumunda sete idrak etmektedir.
2: oyuncunun çekim gününden itibaren ödeme planı gerçekleştirilecektir.Tahmini başlama süreci 15 ağustos 2015 dir, bu tarihten itibaren karakter oyuncularının ücretleri anlaşılan bölüm sayısı ve karakteri başlama süresi üzerinden ücreti başlayacaktır.Tahmini başlama süresi 01/09/2015 dir.Sözleşme hitap ettiği oyuncunun anlaştığı rakamdan üzeri 2.000TL kaparo olarak kendisine ödenmiştir."
10. Maddede " taraflar işbu sözleşme ile üstlendikleri edimleri ifa etmemeleri ve yapılan ihbardan itibaren 7 gün içerisinde edimlerini yerine getirmemeleri halinde,sözleşmenin feshedileceğini ve haksız olarak feshe neden olan tarafın diğer tarafın her türlü maddi ve manevi zararını ödeyeceğini,cezai şartlara ilişkin hükümlerden ayrıca sorumlu olduğunu kabul ,beyan ve taahhüt ederler.Taraflar her halükarda karşılıklı yazılı olarak işbu sözleşmenin sonlandırılmasını kararlaştırabilirler " düzenlemesi bulunduğu,
CEZAİ ŞART başlıklı 11.madde de Oyuncu ve Ajans tarafından yükümlülüklerin zorunlu haller dışında yerine getirilmemesi halinde ve haksız fesihte YAPIMCIYA 10000 USD veya talep tarihindeki TCMB efektif satış kuru üzerinden ödeneceğinin " kabul edildiği anlaşılmıştır.
Davacı tarafça davalıya 11/12/2015 tarihli .....Noterliği'nin ..... yevmiye numaralı ihtarnamesi ile " yasal haklarının 7 gün içinde ödenmesi "talepli ihtarnamesi keşide edildiği, ihtarnamenin davalıya....tarihinde tebliğ edildiği görülmüştür.
Davacı tarafça davalıya 06/01/2016 tarihli ....Noterliği'nin ..... yevmiye numaralı ihtarnamesi ile " 4 ay geçmesine rağmen ödenmeyen yasal haklarının 7 gün içinde ödenmesi "talepli ihtarnamesi keşide edildiği anlaşılmıştır.Davacı tarafça dosyaya aslı yada örneği sunulmamakla birlikte dava dilekçesinde .....Noterliği'nin .... tarihli ...yevmiye numaralı ihtarnamenin keşide edildiği beyan edilmiştir.
Davacı tarafça davalı ve dava dışı ...... Taşımacılık LTD Şti aleyhine Kayseri 6.İcra Müdürlüğü'nün ..... E sayılı icra takibi yapıldığı,celp edilen icre dosya örneğinden Kasım ve Aralık 2015 ayları maaşı için 11.000TL asıl alacak 117,08 TL işlemiş faiz alacağının tahsili talebi ile ilamsız takip başlattığı anlaşılmış,davalının haciz tehtidi altında ödeme yaptığını beyan ettiği anlaşılmıştır.
Davacı vekili dava dilekçesinde müvekkiline sözleşmenin dayatıldığını,imza mecburiyetinde bırakıldığını,kelepçe sözleşme olduğunu,aşırı yararlanma örneği teşkil ettiğini ,ücret alacağının ödenmediğini beyan etmiştir.
Sözleşmenin 7.1 maddesinde " oyunculuk hizmeti karşılığında aylık 5.500 TL ödeneceğinin ve ödemenin oyuncunun çekimleri ve sahneleri devam ettiği sürece her ay ve çekim başladığı andan itibaren ödeneceği, karakter oyuncularının ücretleri anlaşılan bölüm sayısı ve karakteri başlama süresi üzerinden ücreti başlayacağı" kabul edilmiştir.
Davacı tanığı///////////// talimatla alınan yeminli ifadesinde "mağdur edildiklerini paralarının ödenmediğini , o dönemde /////////////isimli dizinin sadece birkaç bölüm çekildiğini, belirli bir tarih vermeden ertelendiğini, sözleşme imzaladıklarından dolayı dışarıdan gelen teklifleri değerlendiremediklerini" davacı tanığı ......duruşmada alınan yeminli ifadesinde " kendisinin bir bölümün bir sahnesinde oynadığını, yaklaşık üç bölüm kadar çekim yapıldığını ancak davacının oynadığı karakter daha sonra konuya katıldığı için bu bölümlerde davacının oynamadığını,bir süre sonrada kendilerine diziyi çekemeyeceklerini ve sözleşmelerinin iptal edildiğini " söylemişlerdir.
Taraflar arasındaki icracı oyunculuk sözleşmesinin 5.2.1 maddesinde çekimlerin Antalya da yapılacağının, 7.1 maddesinde ise oyuncuların aylık ücretinin karakterin başlama süresinden sonra ödeneceğinin kararlaştırıldığı, tanık beyanlarından dizinin birkaç bölümünün çekildiği, davacının çekilen bölümlerde karakteri başlamadığından oynatılmadığı daha sonrada çekimlere son verildiği,sözleşme hükümlerine göre davacının oyunculuk hizmeti talebinin yerinde olmadığı, davacı vekili tarafından ibraz edilen dilekçe ekinde yer alan belgelerden davacının başka projelerde görev aldığı, davacının davaya konu sözleşme gereğince Antalya ya taşınmak zorunda kaldığını,zarar gördüğünü ve zararlarını ispatlayamadığı, dizi filmin çekilememesinden ve projenin iptalinden dolayı davacının sahnelerinin çekilemediği ve davalının ödeme yükümlülüğünün başlamadığı anlaşılmakla sözleşmede de her koşulda aylık ödeme yapılacağı taahhüt edilmediğinden ücret ödemeyükümlülüğünün bullunmadığına, ücret alacağı talebinin reddine karar vermek gerekmiştir.
Genel İşlem Şartı içeren sözleşmelerle ilgili 6098 Sayılı TBK 20,21 ve 22.Madde gereğince ; sözleşmedeki genel işlem koşullarının yazılmamış olması ve genel işlem koşulları dışındaki hükümlerin geçerliliğini koruması sonucunu doğurmaktadır.
Taraflar arasındaki sözleşmede davacı oyuncu lehine cezai şart düzenlenmediği, sırf yapımcı davalı lehine düzenlenen cezai şarta ilişkin 11. Maddenin genel işlem şartı olduğu ve geçersiz olduğu davacı tarafça ileri sürülebilirse de , TBK 21. Madde gereğince genel işlem koşulu olduğu kabul edilen sözleşme koşullarının yazılmamış kabul edileceği, TBK 22.madde gereğince sözleşmenin yazılmamış sayılan genel işlem koşulları dışındaki hükümlerinin geçerliliğini koruyacağı anlaşılmakla, davacı lehine cezai şart ödeme yükümlülüğüne ilişkin sözleşme düzenlemesi bulunmadığından koşulları oluşmayan cezai şarta ilişkin davanın reddine karar vermek gerekmiştir.
HÜKÜM: Yukarıda gösterilen nedenlerle;
Davanın REDDİNE,
Alınması gereken 35,90 TL harçtan Peşin alınan 93,93 TL peşin harç ve 3.664,00 TL tamamlama harcından mahsubu ile fazla alınan 3.722,03 TLharcın karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacı tarafa iadesine
Davacı tarafça yapılan masrafların üzerinde bırakılmasına
Reddedilen dava değeri üzerinden Avukatlık ücret tarifesi gereğince 13.950 TL ücreti vekaletin davacıdan alınarak davalı tarafa verilmesine
Davalı tarafça yapılan yargılama gideri olmadığından takdirine yer olmadığına
Davacı tarafça yatırılan gider avansından kullanılmayan kısmın karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacı tarafa iadesine
Dair; davacı vekili ile davalı vekilinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren yasal 2 haftalık süre içersinde istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 18/01/2018